మహాభారతం · అధ్యాయం 14.115
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.115.1
केशवेनैवमाख्याते धर्मपुत्रः पुनःपुनः ।
पप्रच्छ दानकालस्य विशेषं च विधिं नृप ॥ १४.११५.१ ॥
కేశవుడు ఇలా చెప్పగా, ధర్మపుత్రుడు మళ్లీ మళ్లీ అడిగాడు — దాన కాలం యొక్క విశేషాన్ని, విధిని గురించి, ఓ రాజా.
14.115.2
देव किं फलमाख्यातं विषुवेष्मवरेश्वर ।
सूर्येन्दूपप्लवे चैव वस्तुमर्हति तत्फलम् ॥ १४.११५.२ ॥
దేవా, విషువం మరియు ఋతువులలో శ్రేష్ఠ ఈశ్వరా, సూర్య చంద్ర గ్రహణంలో దానఫలం ఏమని చెప్పబడింది? ఆ ఫలాన్ని మీరు వివరించదగినవారు.
14.115.3
शृणुष्व राजन्विषुवे सोमार्कग्रहणेषु च ।
व्यतीपातेऽयने चैव दानं स्यादक्षयं फलम् ॥ १४.११५.३ ॥
రాజా, విను. విషువంలో, చంద్ర సూర్య గ్రహణాలలో, వ్యతీపాతంలో, అయనంలో కూడా ఇచ్చే దానం అక్షయ ఫలాన్నిస్తుంది.
14.115.4
राजन्नयनयोर्मध्ये विषुवं सम्प्रचक्षते ।
समे रात्रिदिने तत्र सन्ध्यायां विषुवे नृप ॥ १४.११५.४ ॥
రాజా, రెండు కన్నుల (సూర్యచంద్రుల) మధ్యను విషువం అంటారు. అక్కడ పగలు రాత్రి సమానంగా ఉంటాయి; ఓ రాజా, విషువ సంధ్యలో అదే జరుగుతుంది.
14.115.5
ब्रह्माऽहं शङ्करश्चापि तिष्ठामः सहिताः सकृत् ।
क्रियाकरणकार्याणामेकीभावत्वकारणात् ॥ १४.११५.५ ॥
నేను, బ్రహ్మ, శంకరుడు కూడా ఒక్కసారి కలిసి ఉంటాము; క్రియ, కరణం, కార్యాలు ఏకభావంలో ఉండటం వల్ల.
14.115.6
अस्माकमेकीभूतानां निष्कलं परमं पदम् ।
तन्मुहूर्तं परं पुण्यं राजन्विषुवसंज्ञितम् ॥ १४.११५.६ ॥
ఏకీభవించిన మాకు నిష్కల (అంశరహిత) పరమపదం ఉంది. ఓ రాజా, విషువం అని పేరుపొందిన ఆ ముహూర్తం అత్యంత పుణ్యమైనది.
14.115.7
तदेवाद्यक्षरं ब्रह्म परं ब्रह्मेति कीर्तितम् ।
तस्मिन्मुहूर्ते सर्वे तु चिन्तयन्ति परं पदम् ॥ १४.११५.७ ॥
అదే అక్షరమైన బ్రహ్మము, పరబ్రహ్మము అని చెప్పబడింది. ఆ ముహూర్తంలో అందరూ పరమపదాన్ని ధ్యానిస్తారు.
14.115.8
देवाश्च वसवो रुद्राः पितरश्चाश्विनौ तथा ।
साध्याश्च विश्वे गन्धर्वाः सिद्धा ब्रह्मर्षयस्तथा ॥ १४.११५.८ ॥
దేవతలు, వసువులు, రుద్రులు, పితరులు, అశ్వినీదేవతలు, సాధ్యులు, విశ్వేదేవతలు, గంధర్వులు, సిద్ధులు, బ్రహ్మర్షులు కూడా అలాగే.
14.115.9
सोमादयो ग्रहाश्चैव सरितः सागरास्तथा ।
मरुतोत्सरसो नागा यक्षराक्षसगुह्यकाः ॥ १४.११५.९ ॥
సోముడు మొదలైన గ్రహాలు, నదులు, సముద్రాలు, మరుత్తులు, అప్సరసలు, నాగులు, యక్షులు, రాక్షసులు, గుహ్యకులు కూడా.
14.115.10
एते चान्ये च राजेन्द्र विषुवे संयतेन्द्रियाः ।
सोपवासाः प्रयत्नेन भवन्ति ध्यानतत्पराः ॥ १४.११५.१० ॥
రాజేంద్రా! వీరూ, ఇతరులూ విషువ సమయంలో ఇంద్రియాలను నిగ్రహించి, ఉపవాసంతో, ప్రయత్నపూర్వకంగా ధ్యానంలో నిమగ్నులవుతారు.
14.115.11
अन्नं गावस्तिलान्भूमिं कन्यादानं तथैव च ।
गृहमायतनं धान्यं वाहनं शयनं तथा। ॥ १४.११५.११ ॥
అన్నం, ఆవులు, నువ్వులు, భూమి, కన్యాదానం, అలాగే ఇల్లు, ఆలయం, ధాన్యం, వాహనం, శయ్య (దానం).
14.115.12
यच्चान्यच्च मया प्रोक्तं तत्प्रयच्छ युधिष्ठिर ।
दीयते विषुवेष्वेवं श्रोत्रियेभ्यो विशेषतः ॥ १४.११५.१२ ॥
నేను చెప్పినవీ, ఇతరమైనవీ ఇవ్వు, యుధిష్ఠిరా! విషువ సమయాల్లో ఇలా ముఖ్యంగా శ్రోత్రియ బ్రాహ్మణులకు దానం చేయబడుతుంది.
14.115.13
तस्य दानस्य कौन्तेय क्षयं नैवोपपद्यते ।
वर्धतेऽहरहः पुण्यं तद्दानं कोटिसंमितम् ॥ १४.११५.१३ ॥
ఓ కౌంతేయా, ఆ దానానికి ఎప్పుడూ క్షయం కలగదు. దాని పుణ్యం రోజురోజుకూ పెరుగుతుంది; ఆ దానం కోటికి సమానం.
14.115.14
विषुवे स्नपनं यस्तु मम कुर्याद्धरस्य वा ।
अर्चनां च यतान्यायं तस्य पुण्यफलं शृणु ॥ १४.११५.१४ ॥
విషువ దినాన నన్ను లేదా హరుని అభిషేకించి, విధి ప్రకారం పూజించేవాని పుణ్యఫలాన్ని విను.
14.115.15
दशजन्मकृतं पापं तस्य सद्यो विनश्यति ।
दशानामश्वमेधानामिष्टानां लभते फलम् ॥ १४.११५.१५ ॥
అతని పదిజన్మల్లో చేసిన పాపం వెంటనే నశిస్తుంది; పది అశ్వమేధ యాగాల ఫలాన్ని అతడు పొందుతాడు.
14.115.16
विमानं दिव्यमारूढः कामरूपी यथासुखम् ।
स याति मामकं लोकं रुद्रलोकमथापि वा ॥ १४.११५.१६ ॥
దివ్య విమానం ఎక్కి, ఇష్టమైన రూపం ధరించి, సుఖంగా అతడు నా లోకానికి లేదా రుద్రలోకానికి వెళ్తాడు.
14.115.17
तत्रस्थैर्देवगन्धर्वेर्गीयमानो यथासुखम् ।
दिव्यवर्षसहस्राणि कोटिमेकं तु मोदते ॥ १४.११५.१७ ॥
అక్కడ ఉండి, దేవగంధర్వులచే సుఖంగా కీర్తించబడుతూ, దివ్య సంవత్సరాలు వేలు మరియు ఒక కోటి కాలం అతడు ఆనందిస్తాడు.
14.115.18
ततश्चापि च्युतः कालादिह लोके द्विजोत्तमः ।
चतुर्णामपि वेदानां पारगो ब्रह्मिविद्भवेत् ॥ १४.११५.१८ ॥
అనంతరం, కాలం ముగిసిన తర్వాత అక్కడి నుండి చ్యుతుడై, ఈ లోకంలో ద్విజులలో ఉత్తముడై, నాలుగు వేదాలలో పారంగతుడైన బ్రహ్మవేత్త అవుతాడు.
14.115.19
चन्द्रसूर्यग्रहे व्योम्नि मम वा शङ्करस्य वा ।
गायत्रीं मामिकां वाऽपि जपेद्यः शङ्करस्य वा ॥ १४.११५.१९ ॥
చంద్ర-సూర్య గ్రహణ సమయంలో ఆకాశంలో నా లేదా శంకరుని, లేదా నా లేదా శంకరుని గాయత్రిని ఎవరు జపిస్తారో.
14.115.20
शङ्खर्तूर्यस्वनैश्चैव कांस्यघण्टास्वनैरपि ।
कारयेत्तु ध्वनिं भक्त्या तस्य पुण्यफलं शृणु ॥ १४.११५.२० ॥
శంఖ, తూర్య ధ్వనులతోనూ, కంచు గంటల ధ్వనులతోనూ భక్తితో ధ్వని చేయించేవాని పుణ్యఫలాన్ని వినుము.
14.115.21
गान्धर्वैर्होमजप्यैश्च जप्तैरुत्कृष्टनामभिः ।
दुर्बलोपि भवेद्राहुः सोमश्च बलवान्भवेत् ॥ १४.११५.२१ ॥
గాంధర్వ గానంతో, హోమ-జపాలతో, ఉత్తమ నామాల జపంతో రాహువు బలహీనుడవుతాడు, చంద్రుడు బలవంతుడవుతాడు.
14.115.22
सूर्येन्दूपप्लवे चैव श्रोत्रियेभ्यः प्रदीयते ।
तत्सहस्रगुणं भूत्वा दांतारमुपतिष्ठति ॥ १४.११५.२२ ॥
సూర్య-చంద్ర గ్రహణ సమయంలో శ్రోత్రియ బ్రాహ్మణులకు ఇచ్చిన దానం వేయి రెట్లై దాతను చేరుతుంది.
14.115.23
महापातकयुक्तोपि यद्यपि स्यान्नरोत्तम ।
निष्पापस्तत्क्षणादेव तेन दानेन जायते ॥ १४.११५.२३ ॥
నరోత్తమా, మహాపాతకాలతో కూడినవాడైనా, ఆ దానం వల్ల ఆ క్షణంలోనే నిష్పాపుడవుతాడు.
14.115.24
चन्द्रसूर्यप्रकाशेन विमानेन विराजता ।
याति सोमपुरं रम्यं सेव्यमानोप्सरोगणैः ॥ १४.११५.२४ ॥
చంద్ర-సూర్యుల కాంతితో ప్రకాశించే విమానంలో అతడు అప్సరసల గణాలచే సేవింపబడుతూ రమణీయమైన సోమపురానికి వెళ్తాడు.
14.115.25
यावदृक्षाणि तिष्ठन्ति गगने शशिना सह ।
तावत्कालं स रजेन्द्र सोमलोके महीयते ॥ १४.११५.२५ ॥
చంద్రునితో పాటు నక్షత్రాలు ఆకాశంలో ఉండునంత కాలం, ఓ రాజేంద్రా, అతడు సోమలోకంలో గౌరవించబడతాడు.
14.115.26
ततश्चापि च्युतः कालादिह लोके युधिष्ठिर ।
वेदवेदाङ्गविद्विप्रः कोटीधनपतिर्भवेत् ॥ १४.११५.२६ ॥
తరువాత, ఓ యుధిష్ఠిరా, కాలం ముగిసి ఇక్కడ లోకంలో పడి, వేద వేదాంగాలు తెలిసిన ఆ బ్రాహ్మణుడు కోట్ల ధనానికి అధిపతి అవుతాడు.
14.115.27
भगवंस्तव गायत्री जप्यते च कथं विभो ।
किं वा तस्य फळं देव ममाचक्ष्व सुरेश्वर ॥ १४.११५.२७ ॥
ఓ భగవంతుడా, ఓ విభూ, మీ గాయత్రిని ఎలా జపించాలి? ఓ దేవా, ఓ సురేశ్వరా, దాని ఫలం ఏమిటి? నాకు చెప్పండి.
14.115.28
द्वादश्यां विषुवे चैव चन्द्रसूर्यग्रहे तथा ।
अयने श्रवणे चैव व्यतीपाते तथैव च ॥ १४.११५.२८ ॥
ద్వాదశి తిథిలో, విషువంలో, చంద్ర-సూర్య గ్రహణంలో, అలాగే అయనంలో, శ్రవణ నక్షత్రంలో, వ్యతీపాతంలో కూడా.
14.115.29
अश्वत्तदर्शने चैव तथा मद्दर्शनेऽपि च ।
जप्या तु मम गायत्री चाथवाऽष्टाक्षरं नृप।
आर्जितं दुष्कृतं तस्य नाशयेन्नात्र संशयः ॥ १४.११५.२९ ॥
అశ్వత్థ వృక్షాన్ని దర్శించినప్పుడు, నన్ను దర్శించినప్పుడు కూడా నా గాయత్రిని లేదా అష్టాక్షర మంత్రాన్ని జపించాలి, ఓ రాజా. అతని సంచిత పాపాన్ని అది నాశనం చేస్తుంది; ఇందులో సందేహం లేదు.
14.115.30
अश्वत्थदर्शनं चैव किं त्वद्दर्शनसंमितम् ।
एतत्कथय मे देव परं कौतूहलं हि मे ॥ १४.११५.३० ॥
అశ్వత్థ వృక్ష దర్శనం కూడా మీ దర్శనంతో సమానం ఎలా? ఓ దేవా, ఇది నాకు చెప్పండి; నాకు గొప్ప ఉత్సుకత ఉంది.
14.115.31
अहमश्वत्थरूपेण पालयामि जगत्त्रयम् ।
अस्वत्थो न स्थितो यत्र नाहं तत्र प्रतिष्ठितः ॥ १४.११५.३१ ॥
నేను అశ్వత్థ రూపంలో మూడు లోకాలను పాలిస్తున్నాను. అశ్వత్థం లేని చోట నేను నిలిచి ఉండను.
14.115.32
यत्राहं संस्थितो राजन्नस्वत्थश्चापि तिष्ठति ।
यस्त्वेनमर्चयेद्भक्त्या स मां साक्षात्समर्चति ॥ १४.११५.३२ ॥
ఓ రాజా, నేను ఎక్కడ ఉంటానో అక్కడ అశ్వత్థం కూడా నిలిచి ఉంటుంది. ఎవరు భక్తితో దీనిని పూజిస్తారో, వారు నన్నే నేరుగా పూజిస్తారు.
14.115.33
यस्त्वेनं प्रहरेत्कोपान्मामेव प्रहरेत्तु सः ।
तस्मात्प्रदक्षिणं कुर्यान्न चिन्द्यादेनमन्वहम् ॥ १४.११५.३३ ॥
కోపంతో ఎవరు దీనిని కొడతాడో, అతడు నిజానికి నన్నే కొడతాడు. అందువల్ల దీనికి ప్రదక్షిణ చేయాలి; ప్రతిరోజూ దీనిని నరకకూడదు.
14.115.34
व्रतस्य पारणं तीर्थमार्जवं तीर्थमुच्यते ।
देवशुश्रूषणं तीर्तचं गुरुशुश्रूषणं तथा ॥ १४.११५.३४ ॥
వ్రత పారణమే తీర్థం; ఋజుత్వమే తీర్థమని చెప్పబడుతుంది. దేవతల సేవ తీర్థం; గురు సేవ కూడా అలాగే.
14.115.35
पितृशुश्रूषणं तीर्थं मातृशुश्रूषणं तथा ।
दाराणां तोषणं तीर्तं गार्हस्थ्यं तीर्थमुच्यते ॥ १४.११५.३५ ॥
తండ్రి సేవ తీర్థం, అలాగే తల్లి సేవ కూడా. భార్యలను సంతోషపెట్టడం తీర్థం; గృహస్థ జీవితం తీర్థమని చెప్పబడుతుంది.
14.115.36
आतिथेयः परं तीर्थं ब्रह्मतीर्थं सनातनम् ।
ब्रह्मिचर्यं परं तीर्तं त्रेताग्निस्तीर्थमुच्यते ॥ १४.११५.३६ ॥
అతిథి సత్కారం పరమ తీర్థం; అది సనాతనమైన బ్రహ్మతీర్థం. బ్రహ్మచర్యం పరమ తీర్థం; త్రేతాగ్ని తీర్థమని చెప్పబడుతుంది.
14.115.37
मूलं धर्मं तु विज्ञाय मनस्तत्रावधार्यताम् ।
गच्छ तीर्थानि कौन्तेय धर्मो धर्मेण वर्धते ॥ १४.११५.३७ ॥
ధర్మ మూలాన్ని తెలుసుకుని, దానిపై మనసును నిలుపు. కౌంతేయా, తీర్థాలకు వెళ్ళు. ధర్మంతోనే ధర్మం వృద్ధి చెందుతుంది.
14.115.38
द्विविधं तीर्थमित्याहुः स्थावरं जङ्गमं तथा ।
स्तावराज्जङ्गमं तीर्थं ततो ज्ञानपरिग्रहः ॥ १४.११५.३८ ॥
తీర్థం రెండు విధాలని చెబుతారు: స్థావరం, జంగమం. స్థావరం కంటే జంగమ తీర్థం గొప్పది; దానికంటే జ్ఞానాన్ని పొందడం గొప్పది.
14.115.39
कर्म्णाऽपि विशुद्धस्य पुरुषस्येह भारत ।
हृदये सर्वतीर्थानि तीर्थभूतः स उच्यते ॥ १४.११५.३९ ॥
భారతా, ఇక్కడ కర్మ ద్వారా కూడా విశుద్ధుడైన పురుషుని హృదయంలో సర్వ తీర్థాలు ఉన్నాయి; అతడే తీర్థరూపుడని చెప్పబడతాడు.
14.115.40
गुरुतीर्थं परं ज्ञानमतस्तीर्तं न विद्यते ।
ज्ञानतीर्तं परं तीर्तं ब्रह्मतीर्तं सनातनम् ॥ १४.११५.४० ॥
గురువే పరమ తీర్థం; జ్ఞానమే పరమం. దీనికంటే గొప్ప తీర్థం లేదు. జ్ఞాన తీర్థం పరమ తీర్థం; బ్రహ్మ తీర్థం సనాతనం.
14.115.41
क्षमा तु परमं तीर्तं सर्वतीर्थेषु पाण्डव ।
क्षमावतामयं लोकः परश्चैव क्षमावताम् ॥ १४.११५.४१ ॥
పాండవా, సర్వ తీర్థాలలోనూ క్షమయే పరమ తీర్థం. క్షమ కలవారికి ఈ లోకం; పరలోకమూ క్షమ కలవారిదే.
14.115.42
मानितोऽमानितो वाऽपि पूजितोऽपूजितोपि वा ।
आक्रुष्टस्तर्जितो वाऽपि क्षमावांस्तीर्थमुच्यते ॥ १४.११५.४२ ॥
గౌరవించబడినా, అవమానించబడినా, పూజించబడినా, పూజించబడకపోయినా, నిందించబడినా, బెదిరించబడినా — క్షమ కలవాడే తీర్థం అని చెప్పబడతాడు.
14.115.43
क्षमा यशः क्षमा दानं क्षमा यज्ञः क्षमा दमः ।
क्षमाऽहिंसा क्षमा धर्मः क्षमा चेन्द्रियनिग्रहः ॥ १४.११५.४३ ॥
క్షమ కీర్తి, క్షమ దానం, క్షమ యజ్ఞం, క్షమ నిగ్రహం. క్షమ అహింస, క్షమ ధర్మం, క్షమయే ఇంద్రియ నిగ్రహం.
14.115.44
क्षमा दया क्षमा यज्ञः क्षमयैव धृतं जगत् ।
क्षमावान्ब्राह्मणो देवः क्षमावान्ब्राह्मणो वरः ॥ १४.११५.४४ ॥
క్షమ దయ, క్షమ యజ్ఞం; క్షమచేతనే జగత్తు ధరించబడింది. క్షమావంతుడైన బ్రాహ్మణుడు దేవుడు, క్షమావంతుడైన బ్రాహ్మణుడు శ్రేష్ఠుడు.
14.115.45
क्षमावानाप्नुयात्स्वर्गं क्षमावानाप्नुयाद्यशः ।
क्षमावान्प्राप्नुयान्मोक्षं तस्मात्साद्युः स उच्यते ॥ १४.११५.४५ ॥
క్షమావంతుడు స్వర్గాన్ని పొందుతాడు, క్షమావంతుడు కీర్తిని పొందుతాడు. క్షమావంతుడు మోక్షాన్ని పొందుతాడు; అందువల్ల అతడు సాధువు అని చెప్పబడతాడు.
14.115.46
आत्मा नदी भारतपुण्यतीर्थ-
मात्मा तीर्थं सर्वतीर्थप्रधानम्।
आत्मा यज्ञः सततं मन्यते वै ।
स्वर्गो मोक्षः सर्वमात्मन्यधीनम् ॥ १४.११५.४६ ॥
ఆత్మ ఒక నది, ఓ భరతా, పవిత్ర తీర్థం. ఆత్మ తీర్థం, అన్ని తీర్థాలలో ప్రధానమైనది. ఆత్మ ఎల్లప్పుడూ యజ్ఞంగా భావించబడుతుంది. స్వర్గం, మోక్షం, అన్నీ ఆత్మకు అధీనం.
14.115.47
आचारनैर्मल्यमुपागतेन ।
सत्यक्षमानिस्तुलशीतलेन।
ज्ञानांबुना स्नाति हि नित्यमेवं ।
किं तस्य भूयः सलिलेन तीर्थम् ॥ १४.११५.४७ ॥
ఆచార పవిత్రతను పొందినవాడు, సత్యం క్షమలతో సాటిలేని చల్లదనం పొందినవాడు, జ్ఞాన జలంతో ఎల్లప్పుడూ ఈ విధంగా స్నానం చేస్తాడు. అతనికి ఇక నీటితో తీర్థం ఏమి అవసరం?
14.115.48
भगवन्सर्वपापघ्नं प्रायश्चित्तमदुष्करम् ।
त्वद्भक्तस्य सुरश्रेष्ठ मम त्वं वक्तुमर्हसि ॥ १४.११५.४८ ॥
భగవంతుడా, సమస్త పాపాలను నశింపజేసే, కఠినం కాని ప్రాయశ్చిత్తం ఏది? దేవశ్రేష్ఠా, నీ భక్తుడనైన నాకు దాన్ని చెప్పడానికి నీవే అర్హుడవు.
14.115.49
रहलस्यमिदमत्यर्थमश्राव्यं पापकर्मणाम् ।
अधार्मिकाणामश्राव्यं प्रायश्चित्तं ब्रवीमि ते ॥ १४.११५.४९ ॥
ఇది అత్యంత రహస్యం; పాపకర్మలు చేసేవారికీ అధార్మికులకీ వినదగినది కాదు. నీకు ప్రాయశ్చిత్తాన్ని చెబుతున్నాను.
14.115.50
पावनं ब्राह्ममं दृष्ट्वा मद्गतेनान्तरात्मना ।
नमो ब्रह्मण्यदेवायेत्यभिवादनमाचरेत् ॥ १४.११५.५० ॥
పావనమైన బ్రాహ్మ (తీర్థాన్ని) చూసి, అంతరాత్మతో నాలో లీనమై, 'బ్రహ్మణ్యదేవునకు నమస్కారం' అని అభివాదం చేయాలి.
14.115.51
प्रदक्षिणं च यः कुर्यात्पुनरष्टाक्षरेण तु ।
तेन तुष्टेन विप्रेणि तत्पापं क्षपयाम्यहम् ॥ १४.११५.५१ ॥
అష్టాక్షర మంత్రంతో మళ్లీ ప్రదక్షిణ చేసేవాడి పాపాన్ని, అతనితో సంతుష్టుడైన విప్రుని ద్వారా నేను నశింపజేస్తాను.
14.115.52
पोत्रकृष्टां वराहस्य मृत्तिकां शिरसा वहन् ।
प्राणायामशतं कृत्वा नरः पापैः प्रमुच्यते ॥ १४.११५.५२ ॥
వరాహం ముక్కుతో తవ్విన మట్టిని తలపై ధరించి, నూరు ప్రాణాయామాలు చేసి మనిషి పాపాల నుండి విముక్తి పొందుతాడు.
14.115.53
दक्षिणावर्तशङ्खाद्वा कपिलाशृङ्गतोपि वा ।
प्राक्स्रोतसं नदीं गत्वा ममायतनसंनिधौ ॥ १४.११५.५३ ॥
కుడివైపు తిరిగిన శంఖంతో లేదా కపిల ఆవు కొమ్ముతో (నీటిని తీసుకుని), లేదా తూర్పు వైపు ప్రవహించే నదికి వెళ్ళి, నా ఆలయ సమీపంలో.
14.115.54
सलिलेन तु यः स्नायात्सकृदेव रविग्रहे ।
तस्य यत्संचितं पापं तत्क्षणादेव नश्यति ॥ १४.११५.५४ ॥
సూర్యగ్రహణ సమయంలో ఒక్కసారి నీటిలో స్నానం చేసేవాడి సంచిత పాపం ఆ క్షణంలోనే నశిస్తుంది.
14.115.55
मस्तकान्निस्सृतैस्तोयैः कपिलाया युधिष्ठिर ।
गोमूत्रेणापि यः स्नायाद्रोहिण्यां मम वा दिने। ॥ १४.११५.५५ ॥
ఓ యుధిష్ఠిరా, కపిలా గోవు తలనుండి స్రవించిన జలంతో, లేదా గోమూత్రంతోనైనా, రోహిణి నక్షత్రంలో లేదా నా దినాన ఎవరు స్నానం చేస్తారో—
14.115.56
विप्रपादच्युतैर्वाऽपि तोयैः पापं प्रणश्यति ।
नमस्येद्यस्तु मद्भक्त्या शिंशुमारं प्रजापतिम्।
चतुर्दशाङ्गसंयुक्तं तस्य पापं प्रणस्यति ॥ १४.११५.५६ ॥
బ్రాహ్మణుని పాదం నుండి జారిన జలంతోనైనా పాపం నశిస్తుంది. నా భక్తితో పద్నాలుగు అంగాలు కలిగిన ప్రజాపతి శిశుమారునికి నమస్కరించేవాని పాపం నశిస్తుంది.
14.115.57
ततश्चतुर्दशाङ्गानि शृणु तस्य युधिष्ठिर ।
शिरो धर्मो हनुर्ब्रह्मा वृषावुत्तरदक्षिणौ ॥ १४.११५.५७ ॥
ఇక, ఓ యుధిష్ఠిరా, అతని పద్నాలుగు అంగాలను వినుము: తల ధర్మం, దవడ బ్రహ్మ, ఉత్తర దక్షిణ దిశలనే రెండు వృషభాలు.
14.115.58
हृदयं तु भवेद्विष्णुरंसौ स्यातां तथाऽश्विनौ ।
अत्रिर्मध्यं भवेद्राजँल्लिङ्गं संवत्सरं भवेत् ॥ १४.११५.५८ ॥
హృదయం విష్ణువు; రెండు భుజాలు అశ్వినులు అగుగాక. ఓ రాజా, మధ్యభాగం అత్రి; లింగం సంవత్సరం అగుగాక.
14.115.59
मित्रावरुणकौ पादावूरुद्वन्द्वं हुताशनः ।
ततः पश्चाद्भवेदिन्द्रस्ततः पश्चात्प्रजापतिः ॥ १४.११५.५९ ॥
మిత్రుడు, వరుణుడు రెండు పాదాలు; రెండు తొడలు అగ్ని. తరువాత ఇంద్రుడు; ఆ తరువాత ప్రజాపతి.
14.115.60
अभयं च ततः पश्चात्स एव ध्रुवसंज्ञिकः ।
एतान्यङ्गानि सर्वाणि शिंशुमारप्रजापतेः ॥ १४.११५.६० ॥
ఆ తరువాత అభయం; ఆ తరువాత ధ్రువ నామధేయుడు అతడే. ప్రజాపతి శిశుమారుని అంగాలు ఇవన్నీ.
14.115.61
विबेत्तु पञ्चगव्यं यः पौर्णमास्यामुपोष्य तु ।
तस्य नश्यति यत्पापं तत्पापं पूर्वसंचितम्
तथैव ब्रह्मकूर्च तु समन्त्रं तु पृथक्पृथक्। ॥ १४.११५.६१ ॥
పౌర్ణమి రోజున ఉపవసించి పంచగవ్యాన్ని సేవించేవాడి పూర్వ సంచిత పాపం నశిస్తుంది. అలాగే మంత్రాలతో బ్రహ్మకూర్చాన్ని కూడా వేర్వేరుగా (చేయాలి).
14.115.62
मासिमासि विबेद्यस्तु तस्य पापं प्रणश्यति ।
पात्रं च ब्रह्मकूर्चं च शृणु तत्र च भारत। ॥ १४.११५.६२ ॥
ప్రతి నెలా (పంచగవ్యాన్ని) సేవించేవాడి పాపం పూర్తిగా నశిస్తుంది. భారతా, అక్కడ పాత్రం గురించి, బ్రహ్మకూర్చం గురించి కూడా విను.
14.115.63
पालाशं पद्मपत्रं च ताम्रं वाऽथ हिरण्ययम् ।
सादयित्वा तु गृह्णीयात्तत्तु पात्रमुदाहृतम् ॥ १४.११५.६३ ॥
పలాశ చెక్క, తామర ఆకు, లేదా రాగి లేదా బంగారంతో చేసినది ఉంచి గ్రహించాలి; అదే పాత్రం అని చెప్పబడింది.
14.115.64
गायत्र्या गृह्णते मूत्रं गन्धद्वारेति गोमयम् ।
आप्यायस्वेति च क्षीरं दधिक्राण्वेति वै दधि ॥ १४.११५.६४ ॥
గాయత్రీ మంత్రంతో మూత్రాన్ని తీసుకుంటాడు; "గంధద్వారా" (మంత్రం)తో పేడ; "ఆప్యాయస్వ"తో పాలు, "దధిక్రాణ్వా" (మంత్రం)తో పెరుగు.
14.115.65
तेजोसिशुक्लमित्याज्यं देवस्यत्वेति कुशोदकम् ।
आपोहिष्ठेत्यृचा गृह्यि यवचूर्णं यथाविधि ॥ १४.११५.६५ ॥
"తేజోసి శుక్లం"తో నెయ్యి, "దేవస్య త్వా"తో దర్భోదకం, "ఆపో హి ష్ఠా" ఋక్కుతో విధి ప్రకారం యవచూర్ణం గ్రహించాలి.
14.115.66
ब्रह्मणे च यथा हुत्वा समिद्धे च हुताशने ।
आलोड्य प्रणवेनैव निर्मथ्य प्रणवेन तु ॥ १४.११५.६६ ॥
బ్రహ్మకు హోమం చేసి, ప్రజ్వలించిన హోమాగ్నిలో ఆహుతులు వేసి, ప్రణవంతో కలిపి, ప్రణవంతోనే మథించి (చేయాలి).
14.115.67
उद्धृत्य प्रणवेनैव पिबेतु प्रणवेन तु ।
महताऽपि स पापेन त्वचेवाहिर्विमुच्यते ॥ १४.११५.६७ ॥
ప్రణవంతోనే తీసి, ప్రణవంతోనే త్రాగాలి. మహా పాపం నుండి కూడా అతడు పాము తన చర్మం నుండి విడివడినట్లు విముక్తుడవుతాడు.
14.115.68
भद्रं न हति यः पादं पठन्नृक्सहितां तदा ।
अन्तर्जले वाऽभ्यादित्ये तस्य पापं प्रणश्यति ॥ १४.११५.६८ ॥
నీటిలో లోపల లేదా సూర్యుని వైపు ఉండి ఋక్తో కూడిన పాదాన్ని పఠించేవాడి పాపం నశిస్తుంది.
14.115.69
मम सूक्तं जपेद्यस्तु नित्यं मद्गतमानसः ।
न पापेन स लिप्येत पद्मपत्रमिवांभसा ॥ १४.११५.६९ ॥
ఎల్లప్పుడూ నాపై మనసు నిలిపి నా సూక్తాన్ని జపించేవాడు పాపంతో అంటబడడు, తామర ఆకు నీటితో తడవనట్లు.