ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 14.118
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.118.1
देशान्तरगते विप्रे संयुक्ते कालधर्मणा ।
शरीरनाशे संप्राप्ते कथं प्रेतत्वकल्पना ॥ १४.११८.१ ॥
ದೇಶಾಂತರಕ್ಕೆ ಹೋದ, ಕಾಲಧರ್ಮದಿಂದ ಕೂಡಿದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ದೇಹ ನಾಶವಾದಾಗ ಅವನ ಪ್ರೇತತ್ವದ ಕಲ್ಪನೆ ಹೇಗೆ?
14.118.2
श्रूयतामाहिताग्नेस्तु तथाभूतस्य संस्क्रिया ।
पालाशबृन्दैः प्रतिमा कर्तव्या कल्पचोदिता ॥ १४.११८.२ ॥
ಆಹಿತಾಗ್ನಿಯ ಆ ಸ್ಥಿತಿಯ ಸಂಸ್ಕಾರವನ್ನು ಕೇಳು. ಕಲ್ಪ ವಿಧಿಯಂತೆ ಪಲಾಶದ ಗೊಂಚಲುಗಳಿಂದ ಪ್ರತಿಮೆ ಮಾಡಬೇಕು.
14.118.3
त्रीणि षष्टिशतान्याहुरस्थीन्यस्य युधिष्ठिर ।
तेषां विकल्पना कार्या यथाशास्त्रं विनिश्चितम् ॥ १४.११८.३ ॥
ಯುಧಿಷ್ಠಿರನೇ, ಇವನ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಮುನ್ನೂರ ಅರವತ್ತು ಮೂಳೆಗಳಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಶಾಸ್ತ್ರಾನುಸಾರ ಅವುಗಳ ವಿಭಜನೆ ನಿಶ್ಚಿತವಾಗಿ ಮಾಡಬೇಕು.
14.118.4
अशीत्यर्धं शिरसि च ग्रीवायां दश एव च ।
बाह्वोश्चापि शतं दद्यादङ्गुलीषु पुनर्दश ॥ १४.११८.४ ॥
ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ನಲವತ್ತು, ಕತ್ತಿನ ಮೇಲೆ ಹತ್ತು, ಎರಡು ತೋಳುಗಳ ಮೇಲೆ ನೂರು, ಬೆರಳುಗಳ ಮೇಲೆ ಮತ್ತೆ ಹತ್ತು ಮೂಳೆಗಳನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸಬೇಕು.
14.118.5
उरसि त्रिंशतं दद्याज्जठरे वाऽपि विंशतिम् ।
वृषणे द्वादशार्धं तु शिश्ने चाष्टार्धमेव च ॥ १४.११८.५ ॥
ಎದೆಯ ಮೇಲೆ ಮೂವತ್ತು, ಹೊಟ್ಟೆಯ ಮೇಲೆ ಇಪ್ಪತ್ತು, ವೃಷಣದ ಮೇಲೆ ಆರು, ಶಿಶ್ನದ ಮೇಲೆ ನಾಲ್ಕು ಮೂಳೆಗಳನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸಬೇಕು.
14.118.6
दद्यात्तु शतमूर्वोस्तु षष्ट्यर्थं जानुजङ्घयोः ।
दश दद्याच्चरणयोरेषा प्रेतस्य निष्कृतिः ॥ १४.११८.६ ॥
ತೊಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ನೂರು, ಮೊಣಕಾಲು ಮತ್ತು ಪಾದದ ಮುಂಗಾಲುಗಳ ಮೇಲೆ ಅರವತ್ತು, ಪಾದಗಳ ಮೇಲೆ ಹತ್ತು ಮೂಳೆಗಳನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸಬೇಕು. ಪ್ರೇತದ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತ ಇದೇ.
14.118.7
विशेषतीर्थं सर्वेषामशक्तानामनुग्रहात् ।
भक्तानां तारणार्तं तु वक्तुमर्हसि धर्मतः ॥ १४.११८.७ ॥
ಎಲ್ಲರಿಗೂ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಶಕ್ತರಿಗೂ ಭಕ್ತರಿಗೂ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ, ಅವರ ಉದ್ಧಾರಕ್ಕಾಗಿ ಒಂದು ವಿಶೇಷ ತೀರ್ಥವನ್ನು ಧರ್ಮಾನುಸಾರ ನೀವು ಹೇಳಬೇಕು.
14.118.8
पावनं सर्वतीर्थानां सत्यं गायन्ति सामगाः ।
सत्यस्य वचनं तीर्थमहिंसा तीर्थमुच्यते ॥ १४.११८.८ ॥
ಸಾಮಗಾನ ಮಾಡುವವರು ಸತ್ಯವೇ ಎಲ್ಲ ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಪಾವನವೆಂದು ಹಾಡುತ್ತಾರೆ; ಸತ್ಯ ವಚನವೇ ತೀರ್ಥ; ಅಹಿಂಸೆಯೂ ತೀರ್ಥವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.
14.118.9
तपस्तीर्थं दया तीर्थं शीलं तीर्थं युधिष्ठिर ।
अल्पसंतोषकं तीर्थं नारी तीर्थं पतिव्रता ॥ १४.११८.९ ॥
ತಪಸ್ಸು ತೀರ್ಥ, ದಯೆ ತೀರ್ಥ, ಶೀಲ ತೀರ್ಥ, ಯುಧಿಷ್ಠಿರನೇ; ಅಲ್ಪ ಸಂತೋಷ ತೀರ್ಥ, ಪತಿವ್ರತೆಯಾದ ನಾರಿ ತೀರ್ಥ.
14.118.10
संतुष्टो ब्राह्मणस्तीर्थं ज्ञानं वा तीर्थमुच्यते ।
मद्भक्तः सततं तीर्थं शङ्करस्य विशेषतः ॥ १४.११८.१० ॥
ಸಂತುಷ್ಟನಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ತೀರ್ಥ; ಅಥವಾ ಜ್ಞಾನವೇ ತೀರ್ಥವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ; ನನ್ನ ಭಕ್ತನು ಸದಾ ತೀರ್ಥ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಶಂಕರನ ಭಕ್ತನು ತೀರ್ಥ.
14.118.11
यतयस्तीर्थमित्येवं विद्वांसस्तीर्थमुच्यते ।
शरण्यपुरुषस्तीर्थमभयं तीर्थमुच्यते ॥ १४.११८.११ ॥
ಯತಿಗಳು ತೀರ್ಥ; ಹೀಗೆಯೇ ವಿದ್ವಾಂಸರೂ ತೀರ್ಥವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ; ಶರಣು ನೀಡುವ ಪುರುಷ ತೀರ್ಥ; ಅಭಯವೇ ತೀರ್ಥವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.
14.118.12
त्रैलोक्येऽस्मिन्निरुद्विग्नो न बिभेमि कुतश्चन ।
न दिवा यदि वा रात्रावुद्वेगः शूद्रलङ्घनात् ॥ १४.११८.१२ ॥
ಈ ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ನಾನು ಚಿಂತೆರಹಿತನಾಗಿದ್ದೇನೆ, ಯಾರಿಗೂ ಭಯಪಡುವುದಿಲ್ಲ; ಹಗಲಾಗಲಿ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಾಗಲಿ, ಶೂದ್ರನನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸುವುದರಿಂದಲೇ ಉದ್ವೇಗ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.
14.118.13
न भयं देवदैत्येभ्यो रक्षोभ्यश्चैव मे नृप ।
शूद्रवक्त्राच्च्युतं ब्रह्म भयं तु मम सर्वदा ॥ १४.११८.१३ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ದೈತ್ಯರಿಂದ, ರಾಕ್ಷಸರಿಂದಲೂ ನನಗೆ ಭಯವಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಶೂದ್ರನ ಬಾಯಿಂದ ಜಾರಿದ ಬ್ರಹ್ಮದಿಂದ ನನಗೆ ಸದಾ ಭಯವಿದೆ.
14.118.14
तस्मात्सप्रणवं शूद्रो मन्नामापि न कीर्तयेत् ।
प्रणवं हि परं लोके ब्रह्म ब्रह्मविदो विदुः ॥ १४.११८.१४ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ಶೂದ್ರನು ಪ್ರಣವದೊಂದಿಗೆ ನನ್ನ ಹೆಸರನ್ನೂ ಕೀರ್ತಿಸಬಾರದು. ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರಣವವೇ ಪರಬ್ರಹ್ಮ ಎಂದು ಬ್ರಹ್ಮಜ್ಞಾನಿಗಳು ತಿಳಿದಿದ್ದಾರೆ.
14.118.15
द्विजशुश्रूषणं धर्मः शूद्राणां भक्तितो मयि ।
तेन गच्छन्ति ते स्वर्गं चिन्तयन्तो हि मां सदा ॥ १४.११८.१५ ॥
ದ್ವಿಜರ ಸೇವೆಯೇ ಶೂದ್ರರ ಧರ್ಮ. ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಸದಾ ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಾ ಅದರಿಂದ ಅವರು ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.
14.118.16
द्विजशुश्रूषया शूद्रः परं श्रेयोऽधिगच्छति ।
द्विजशुश्रूषणादन्यन्नास्ति शूद्रस्य निष्कृतिः ॥ १४.११८.१६ ॥
ದ್ವಿಜರ ಸೇವೆಯಿಂದ ಶೂದ್ರನು ಪರಮ ಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ದ್ವಿಜಸೇವೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟರೆ ಶೂದ್ರನಿಗೆ ಬೇರೆ ನಿಷ್ಕೃತಿಯಿಲ್ಲ.
14.118.17
रागो द्वेषश्च मोहश्च पारुष्यं चानृशंसता ।
शाठ्यं च दीर्घवैरित्वमतिमानमनार्जवम् ॥ १४.११८.१७ ॥
ರಾಗ, ದ್ವೇಷ, ಮೋಹ, ಕಠೋರತೆ, ನಿರ್ದಯತೆ, ಮೋಸ, ದೀರ್ಘ ವೈರ, ಅತಿಮಾನ, ಕುಟಿಲತೆ—
14.118.18
अनृतं चापवादं च पैशुन्यमतिलोभता ।
हिंसा स्तेयो मृषावादो वञ्चना रोषलोभता ॥ १४.११८.१८ ॥
ಸುಳ್ಳು, ಅಪವಾದ, ಚಾಡಿ, ಅತಿ ಲೋಭ, ಹಿಂಸೆ, ಕಳ್ಳತನ, ಸುಳ್ಳು ಮಾತು, ವಂಚನೆ, ಕೋಪ ಮತ್ತು ಲೋಭ—
14.118.19
अबुद्धिता च नास्तिक्यं भयमालस्यमेव च ।
अशौचं चाकृतज्ञत्वं डंभता स्तंभ एव च।
निकृतिश्चाप्यविज्ञानं जातके शूद्रमाविशेत् ॥ १४.११८.१९ ॥
ಅಜ್ಞಾನ, ನಾಸ್ತಿಕತ್ವ, ಭಯ, ಸೋಮಾರಿತನ, ಅಶುದ್ಧಿ, ಕೃತಘ್ನತೆ, ಡಂಭ, ಅಹಂಕಾರ, ವಂಚನೆ, ಅವಿವೇಕ ಜನನದಲ್ಲಿಯೇ ಶೂದ್ರನಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತವೆ.
14.118.20
सृष्ट्वा पितामहः शूद्रमभिभूतं तु तामसैः ।
द्विजशुश्रूषणं धर्मं शूद्राणां तु प्रयुक्तवान्।
नश्यन्ति तामसा भावाः शूद्रस्य द्विजभक्तितः ॥ १४.११८.२० ॥
ಪಿತಾಮಹ ಬ್ರಹ್ಮನು ತಾಮಸ ಗುಣಗಳಿಂದ ಆವೃತನಾದ ಶೂದ್ರನನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ, ದ್ವಿಜರ ಸೇವೆಯೇ ಶೂದ್ರರ ಧರ್ಮವೆಂದು ನಿಯಮಿಸಿದನು. ದ್ವಿಜರ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಶೂದ್ರನ ತಾಮಸ ಭಾವಗಳು ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ.
14.118.21
पत्रं पुष्पं फलं तोयं यो मे भक्त्या प्रयच्छति ।
तदहं भक्त्युपहृतं मूर्ध्ना गृह्णामि शूद्रतः ॥ १४.११८.२१ ॥
ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಎಲೆ, ಹೂವು, ಹಣ್ಣು, ನೀರನ್ನು ನನಗೆ ಅರ್ಪಿಸುವವನನ್ನು, ಆ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ತಂದ ಕಾಣಿಕೆಯನ್ನು ಶೂದ್ರನಿಂದಲೂ ತಲೆಬಾಗಿ ನಾನು ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತೇನೆ.
14.118.22
अग्रजो वाऽपि यः कश्चित्सर्वपापसमन्वितः ।
यदि मां सततं ध्यायेत्सर्वपापैः प्रमुच्यते ॥ १४.११८.२२ ॥
ಅಗ್ರಜನಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಾಗಲಿ ಬೇರೆ ಯಾರಾಗಲಿ, ಎಲ್ಲಾ ಪಾಪಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದವನಾಗಿದ್ದರೂ, ಅವನು ನನ್ನನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಧ್ಯಾನಿಸಿದರೆ ಎಲ್ಲಾ ಪಾಪಗಳಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ.
14.118.23
विद्याविनयसंपन्ना ब्राह्मणा वेदपारगाः ।
मयि भक्ति न कुर्वन्ति चण्डालसदृशा हि ते ॥ १४.११८.२३ ॥
ವಿದ್ಯೆ ಮತ್ತು ವಿನಯದಿಂದ ಕೂಡಿದ, ವೇದಪಾರಂಗತರಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ನನ್ನಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿ ಮಾಡದಿದ್ದರೆ ಅವರು ಚಂಡಾಲರಂತೆಯೇ ಆಗಿದ್ದಾರೆ.
14.118.24
वृथा दानं वृथा तप्तं वृथा चेष्टं वृथा हुतम् ।
वृथाऽऽतिथ्यं च तत्तस्य यो न भक्तो मम द्विजः ॥ १४.११८.२४ ॥
ನನ್ನ ಭಕ್ತನಲ್ಲದ ದ್ವಿಜನ ದಾನ ವ್ಯರ್ಥ, ತಪಸ್ಸು ವ್ಯರ್ಥ, ಯಜ್ಞ ವ್ಯರ್ಥ, ಹವನ ವ್ಯರ್ಥ, ಅತಿಥಿ ಸತ್ಕಾರವೂ ವ್ಯರ್ಥ.
14.118.25
यत्कृतं च हुतं चापि यदिष्टं दत्तमेव च ।
अभक्तिमत्कृतं सर्वं राक्षसा एव भुञ्जते ॥ १४.११८.२५ ॥
ಮಾಡಿದ್ದು, ಹೋಮ ಮಾಡಿದ್ದು, ಯಜ್ಞ ಮಾಡಿದ್ದು, ದಾನ ಮಾಡಿದ್ದು ಎಲ್ಲವೂ, ಭಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಮಾಡಿದ್ದರೆ ಅವನ್ನು ರಾಕ್ಷಸರೇ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾರೆ.
14.118.26
स्थावरे जङ्गमे वाऽपि सर्वभूतेषु पाण्डव ।
समत्वेन यदा कुर्यान्मद्भक्तो मित्रशत्रुषु ॥ १४.११८.२६ ॥
ಓ ಪಾಂಡವ, ನನ್ನ ಭಕ್ತನು ಸ್ಥಾವರ ಜಂಗಮ ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ, ಮಿತ್ರರು ಶತ್ರುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸಮಭಾವದಿಂದಿರುವಾಗ—
14.118.27
आनृशंस्यमहिंसा च यथा सत्यं तथाऽऽर्जवम् ।
अद्रोहश्चैव भूतानां मद्गतानां व्रतं नृप ॥ १४.११८.२७ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಕರುಣೆ ಮತ್ತು ಅಹಿಂಸೆ, ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ಋಜುತ್ವ, ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ದ್ರೋಹ ಮಾಡದಿರುವುದು—ಇದೇ ನನ್ನನ್ನು ಸೇರಿದವರ ವ್ರತ.
14.118.28
नम इत्येव यो ब्रूयान्मद्भक्तं श्रुद्धयाऽन्वितः ।
तस्याक्षयाऽभवँल्लोकाः श्वपाकस्यापि पार्थिव ॥ १४.११८.२८ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ನನ್ನ ಭಕ್ತನಿಗೆ ಕೇವಲ 'ನಮಃ' ಎಂದು ಹೇಳುವವನಿಗೆ, ಶ್ವಪಾಕನಿಗೂ ಅಕ್ಷಯ ಲೋಕಗಳು ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ.
14.118.29
किं पुनर्ये यजन्ते मां सदारं विधिपूर्वकम् ।
मद्भक्ता मद्गतप्राणाः कथयन्तश्च मां सदा ॥ १४.११८.२९ ॥
ಪತ್ನಿಯೊಂದಿಗೆ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ನನ್ನನ್ನು ಯಜಿಸುವವರು, ನನ್ನ ಭಕ್ತರು, ಪ್ರಾಣ ನನ್ನಲ್ಲಿ ನಿಂತವರು, ಸದಾ ನನ್ನನ್ನು ಕೊಂಡಾಡುವವರು—ಅವರ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳುವುದೇನು!
14.118.30
बहुवर्षसहस्राणि तपस्तप्यति यो नरः ।
नासौ पदमवाप्नोति मद्भक्तैर्यदवाप्यते ॥ १४.११८.३० ॥
ಬಹು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡುವ ಮನುಷ್ಯನೂ, ನನ್ನ ಭಕ್ತರು ಪಡೆಯುವ ಆ ಪದವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ.
14.118.31
मामेव तस्माद्राजेन्द्र ध्यायन्नित्यमतन्द्रितः ।
अवाप्स्यति ततः सिद्धिं द्रक्ष्यत्येव परं पदम् ॥ १४.११८.३१ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ಓ ರಾಜೇಂದ್ರ, ಸದಾ ಆಲಸ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ನನ್ನನ್ನೇ ಧ್ಯಾನಿಸುವವನು ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಹೊಂದುವನು; ಪರಮ ಪದವನ್ನು ಖಂಡಿತವಾಗಿ ಕಾಣುವನು.
14.118.32
अपार्थकं प्रभाषन्तः शूद्रा भागवता इति ।
न शूद्रा भगवद्भक्ता विप्रा भागवताः स्मृताः ॥ १४.११८.३२ ॥
ಶೂದ್ರರು 'ಭಾಗವತರು' ಎಂದು ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ. ಶೂದ್ರರು ಭಗವಂತನ ಭಕ್ತರಲ್ಲ; ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೇ ಭಾಗವತರೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
14.118.33
द्वादशाक्षरतत्वज्ञश्चतुर्व्यूहविभागवित् ।
अच्छिद्रपञ्चकालज्ञः स वै भागवतः स्मृतः ॥ १४.११८.३३ ॥
ದ್ವಾದಶಾಕ್ಷರ ಮಂತ್ರದ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಬಲ್ಲವನು, ಚತುರ್ವ್ಯೂಹ ವಿಭಾಗವನ್ನು ತಿಳಿದವನು, ನಿರ್ದೋಷ ಪಂಚಕಾಲ ವಿಧಿಯನ್ನು ಅರಿತವನು - ಅವನೇ ಭಾಗವತನೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ.
14.118.34
ऋग्वेदेनैव होता च यजुषाऽध्वर्युरेव च ।
सामवेदेन चोद्गाता पुण्येनाभिष्टुवन्ति माम् ॥ १४.११८.३४ ॥
ಋಗ್ವೇದದಿಂದ ಹೋತೃ, ಯಜುರ್ವೇದದಿಂದ ಅಧ್ವರ್ಯು, ಸಾಮವೇದದಿಂದ ಉದ್ಗಾತೃ ಪುಣ್ಯಸ್ತುತಿಯಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾರೆ.
14.118.35
अथर्वशिरसा चैव नित्यमाथर्वाणा द्विजाः ।
स्तुवन्ति सततं ये मां ते वै भागवताः स्मृताः ॥ १४.११८.३५ ॥
ಅಥರ್ವಶಿರಸ್ಸಿನಿಂದ ಅಥರ್ವವೇದ ಜ್ಞಾತರಾದ ದ್ವಿಜರು ಸದಾ ನಿರಂತರವಾಗಿ ನನ್ನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾರೆ; ಅವರೇ ಭಾಗವತರೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ.
14.118.36
वेदाधीनाः सदा यज्ञा यज्ञाधीनास्तु देवताः ।
देवता ब्राह्मणाधीनास्तस्माद्विप्रास्तु देवताः ॥ १४.११८.३६ ॥
ಯಜ್ಞಗಳು ಸದಾ ವೇದಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿವೆ; ದೇವತೆಗಳು ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದ್ದಾರೆ; ದೇವತೆಗಳು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದ್ದಾರೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ವಿಪ್ರರೇ ದೇವತೆಗಳು.
14.118.37
अनाश्रित्योच्छ्रयं नास्ति मुख्यमानश्रयमाश्रयेत् ।
रुद्रं समाश्रिता देवा रुद्रो ब्रह्माणमाश्रितः ॥ १४.११८.३७ ॥
ಆಶ್ರಯವಿಲ್ಲದೆ ಉನ್ನತಿ ಇಲ್ಲ; ಮುಖ್ಯ ಆಶ್ರಯವನ್ನೇ ಅವಲಂಬಿಸಬೇಕು. ದೇವತೆಗಳು ರುದ್ರನನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದರು; ರುದ್ರನು ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದನು.
14.118.38
ब्रह्मा मामाश्रितो राजन्नाहं कंचिदुपाश्रितः ।
ममाश्रयो न कश्चित्तु सर्वेषामाश्रयो ह्यहम् ॥ १४.११८.३८ ॥
ರಾಜನೇ, ಬ್ರಹ್ಮನು ನನ್ನನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದ್ದಾನೆ; ನಾನು ಯಾರನ್ನೂ ಆಶ್ರಯಿಸಿಲ್ಲ. ನನಗೆ ಆಶ್ರಯ ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ; ನಾನೇ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಆಶ್ರಯ.
14.118.39
एवमेतन्मया प्रोक्तं रहस्यमिदमुत्तमम् ।
धर्मप्रियस्य ते नित्यं राजन्नेवं समाचर ॥ १४.११८.३९ ॥
ಹೀಗೆ ನಾನು ಈ ಉತ್ತಮ ರಹಸ್ಯವನ್ನು ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ. ರಾಜನೇ, ಧರ್ಮಪ್ರಿಯನಾದ ನೀನು ಸದಾ ಹೀಗೆಯೇ ನಡೆದುಕೋ.
14.118.40
इदं पवित्रमाख्यानं पुण्यं वेदेन संमितम् ।
यः पठेन्मामकं धर्ममहन्यहनि पाण्डव ॥ १४.११८.४० ॥
ಈ ಪವಿತ್ರ ಮತ್ತು ಪುಣ್ಯಕರವಾದ ಆಖ್ಯಾನವು ವೇದಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾಗಿದೆ. ಪಾಂಡವನೇ, ನನ್ನ ಈ ಧರ್ಮವನ್ನು ದಿನದಿನವೂ ಪಠಿಸುವವನು—
14.118.41
धर्मोति वर्धते तस्य बुद्धिश्चापि प्रसीदति ।
पापक्षयमुपेत्यैवं कल्याणं च विवर्धते ॥ १४.११८.४१ ॥
ಅವನ ಧರ್ಮ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ; ಅವನ ಬುದ್ಧಿಯೂ ಪ್ರಸನ್ನವಾಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗೆ ಪಾಪಗಳ ನಾಶವನ್ನು ಪಡೆದು ಅವನ ಕಲ್ಯಾಣವೂ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ.
14.118.42
एतत्पुण्यं पवित्रं च पामनाशनमुत्तमम् ।
श्रोतव्यं श्रद्धया युक्तैः श्रोत्रियैश्च विशेषतः ॥ १४.११८.४२ ॥
ಇದು ಪುಣ್ಯಕರ, ಪವಿತ್ರ, ಪಾಪವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವ ಉತ್ತಮ ಉಪದೇಶ; ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದವರು ಇದನ್ನು ಕೇಳಬೇಕು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವೇದಜ್ಞ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು.
14.118.43
श्रावयेद्यस्त्विदं भक्त्या प्रयतोथ शृणोति वा ।
स गच्छेन्मम सायुज्यं नात्र कार्या विचारणा ॥ १४.११८.४३ ॥
ಯಾರು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಇದನ್ನು ಓದಿ ಕೇಳಿಸುತ್ತಾನೋ ಅಥವಾ ಸಂಯಮದಿಂದ ಇದನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ನನ್ನ ಸಾಯುಜ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುವನು; ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.
14.118.44
यश्चेमं श्रावयेच्छ्राद्धे मद्भक्तो मत्परायणः ।
पितरस्तस्य तृप्यन्ति यावदाभूतसंप्लवम् ॥ १४.११८.४४ ॥
ನನ್ನ ಭಕ್ತನೂ ನನ್ನಲ್ಲೇ ನಿಷ್ಠನೂ ಆದವನು ಶ್ರಾದ್ಧದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಕೇಳಿಸಿದರೆ, ಅವನ ಪಿತೃಗಳು ಪ್ರಳಯದವರೆಗೂ ತೃಪ್ತರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.
14.118.45
श्रुत्वा भागवतान्धर्मान्साक्षाद्विष्णोर्जगद्गुरोः ।
प्रहृष्टमनसो भूत्वा चिन्तयन्तोद्भुताः कथाः ॥ १४.११८.४५ ॥
ಜಗದ್ಗುರು ವಿಷ್ಣುವಿನ ಭಾಗವತ ಧರ್ಮಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಕೇಳಿ, ಹರ್ಷಿತ ಮನಸ್ಸಿನವರಾಗಿ, ಅದ್ಭುತ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಚಿಂತಿಸುತ್ತ...
14.118.46
ऋषय पाण्डवाश्चैव प्रणेमुस्तं जनार्दनम् ।
पूजयामास गोविन्दं धर्मपुत्रः पुनः पुनः ॥ १४.११८.४६ ॥
ಋಷಿಗಳೂ ಪಾಂಡವರೂ ಆ ಜನಾರ್ದನನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದರು; ಧರ್ಮಪುತ್ರನು ಗೋವಿಂದನನ್ನು ಪದೇ ಪದೇ ಪೂಜಿಸಿದನು.
14.118.47
देवा ब्रह्मर्षयः सिद्धा गन्धर्वाप्सरसस्तथा ।
ऋषयस्च महात्मानो गुह्यका भुजगास्तता ॥ १४.११८.४७ ॥
ದೇವತೆಗಳು, ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿಗಳು, ಸಿದ್ಧರು, ಗಂಧರ್ವರು ಮತ್ತು ಅಪ್ಸರೆಯರು, ಹಾಗೆಯೇ ಮಹಾತ್ಮರಾದ ಋಷಿಗಳು, ಗುಹ್ಯಕರು, ನಾಗರೂ (ಅಲ್ಲಿದ್ದರು).
14.118.48
वालखिल्या महात्मानो योगिनस्तत्वदर्शिनः ।
तथा भागवताश्चापि पञ्चकालमुपासकाः ॥ १४.११८.४८ ॥
ಮಹಾತ್ಮರಾದ ವಾಲಖಿಲ್ಯರು, ತತ್ತ್ವದರ್ಶಿ ಯೋಗಿಗಳು, ಪಂಚಕಾಲ ಉಪಾಸಕರಾದ ಭಾಗವತರೂ (ಅಲ್ಲಿದ್ದರು).
14.118.49
कौतूहलसमायुक्ता भगवद्भक्तिमागताः ।
श्रुत्वा तु परमं पुण्यं वैष्णवं धर्मशासनम् ॥ १४.११८.४९ ॥
ಕುತೂಹಲದಿಂದ ತುಂಬಿದವರಾಗಿ, ಭಗವದ್ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದವರಾಗಿ, ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪರಮ ಪುಣ್ಯ ಧರ್ಮಶಾಸನವನ್ನು ಕೇಳಿ.
14.118.50
विमुक्तपापाः पूतास्ते संवृत्तास्तत्क्षणेन् तु ।
प्रणम्य शिरसा विष्णु प्रतिनन्द्य च ताः कथाः ॥ १४.११८.५० ॥
ಪಾಪಗಳಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡು ಅವರು ಆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ಪವಿತ್ರರಾದರು. ತಲೆಬಾಗಿ ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಆ ಕಥೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದರು.
14.118.51
द्रष्टारो द्वारकायां वै वयं सर्वे जगद्गुरुम् ।
इति प्रहृष्टमनसो ययुर्देवगणैः सह।
सर्वे ऋषिगणा राजन्ययुः स्वंस्वं निवेशनम् ॥ १४.११८.५१ ॥
"ನಾವೆಲ್ಲರೂ ದ್ವಾರಕೆಯಲ್ಲಿ ಜಗದ್ಗುರುವನ್ನು ನೋಡುತ್ತೇವೆ" ಎಂದು ಸಂತೋಷಮನಸ್ಕರಾಗಿ ಅವರು ದೇವಗಣಗಳೊಂದಿಗೆ ತೆರಳಿದರು. ರಾಜನೇ, ಎಲ್ಲಾ ಋಷಿಗಣಗಳೂ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ವಾಸಸ್ಥಾನಗಳಿಗೆ ತೆರಳಿದರು.
14.118.52
गतेषु तेषु सर्वेषु केशवः केशिहा हरिः ।
सस्मार दारुकं राजन्स च सात्यकिना सह।
समीपस्थोऽभवत्सूतो याहि देवेति चाब्रवीत् ॥ १४.११८.५२ ॥
ಅವರೆಲ್ಲರೂ ಹೊರಟ ನಂತರ, ಕೇಶಿಯನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದ ಕೇಶವ ಹರಿ, ರಾಜನೇ, ದಾರುಕನನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿದನು. ಅವನು ಸಾತ್ಯಕಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ನಿಂತು, "ದೇವನೇ, ಹೊರಡೋಣ" ಎಂದನು.
14.118.53
ततो विषण्णवदनाः पाण्डवाः पुरुषोत्तमम् ।
अञ्जलिं मूर्ध्नि संधाय नेत्रैरश्रुपरिप्लुतैः।
पिबन्तः सततं कृष्णं नोचुरार्ततरास्तदा ॥ १४.११८.५३ ॥
ಆಗ ಬಾಡಿದ ಮುಖದ ಪಾಂಡವರು, ಪುರುಷೋತ್ತಮನನ್ನು, ಅಂಜಲಿಯನ್ನು ತಲೆಯ ಮೇಲಿಟ್ಟು, ಕಣ್ಣೀರು ತುಂಬಿದ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ನೋಡುತ್ತಾ, ಅತ್ಯಂತ ವ್ಯಥೆಗೊಂಡು ಆಗ ಏನನ್ನೂ ಮಾತನಾಡಲಿಲ್ಲ.
14.118.54
कृष्णोपि भगवान्देवः पृथामामन्त्र्य चार्तवत् ।
धृतराष्ट्रं च गान्धारीं विगदुरं द्रौपदीं तथा ॥ १४.११८.५४ ॥
ಭಗವಾನ್ ದೇವ ಕೃಷ್ಣನೂ ಪೃಥೆಯನ್ನು, ದುಃಖಿತನಂತೆ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರ, ಗಾಂಧಾರಿ, ವಿದುರ ಮತ್ತು ದ್ರೌಪದಿಯರನ್ನು ಬೀಳ್ಕೊಂಡನು.
14.118.55
कृष्णद्वैपायनं व्यासमृषीनन्यांस्च मन्त्रिणः ।
सुभद्रामात्मजयुतामुत्तरां स्पृश्य पाणिना।
निर्गत्य वेश्मनस्तस्मादारुरोह तदा रथम् ॥ १४.११८.५५ ॥
ನಂತರ ಕೃಷ್ಣದ್ವೈಪಾಯನ ವ್ಯಾಸ, ಇತರ ಋಷಿಗಳು ಮತ್ತು ಮಂತ್ರಿಗಳನ್ನು, ಮಗನೊಂದಿಗಿದ್ದ ಸುಭದ್ರೆ ಮತ್ತು ಉತ್ತರೆಯನ್ನು ಕೈಯಿಂದ ಮುಟ್ಟಿ, ಆ ಮನೆಯಿಂದ ಹೊರಬಂದು ಆಗ ರಥವೇರಿದನು.
14.118.56
वाजिभिः शैव्यसुग्रीवमेघपुष्पबलाहकैः ।
युक्तं तु ध्वजभूतेन पतगेन्द्रेण धीमता ॥ १४.११८.५६ ॥
ಶೈಬ್ಯ, ಸುಗ್ರೀವ, ಮೇಘಪುಷ್ಪ, ಬಲಾಹಕ ಎಂಬ ಕುದುರೆಗಳಿಂದ ಕಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟು, ಧ್ವಜರೂಪದ ಬುದ್ಧಿವಂತ ಪಕ್ಷಿರಾಜನಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದ ರಥ.
14.118.57
अन्वारुरोह चाप्येन प्रेम्या राजा युधिष्ठिरः ।
अपास्य चाशु यन्तारं दारुकं सूतसत्तमम्।
अभीशून्प्रतिजग्राह स्वयं कुरुपतिस्तदा ॥ १४.११८.५७ ॥
ರಾಜ ಯುಧಿಷ್ಠಿರನೂ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಅದರ ಮೇಲೆ ಏರಿದನು; ಶೀಘ್ರವೇ ಸಾರಥಿ ದಾರುಕನನ್ನು, ಸೂತರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನನ್ನು ಸರಿಸಿ, ಕುರುಪತಿ ತಾನೇ ಕಡಿವಾಣಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದನು.
14.118.58
उपारुह्यार्जुनश्चापि चामरव्यजनं शुभम् ।
रुक्मदण्डं बृहन्मूर्ध्नि दुधावाभिप्रदक्षिणम् ॥ १४.११८.५८ ॥
ಅರ್ಜುನನೂ ಏರಿ, ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಚಿನ್ನದ ಹಿಡಿಯುಳ್ಳ, ದೊಡ್ಡದಾದ, ಶುಭಕರವಾದ ಚಾಮರವನ್ನು ಬಲಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿಸಿ ಬೀಸಿದನು.
14.118.59
तथैव भीमसेनोपि रथमारुह्य वीर्यवान् ।
छत्रं शतशलाकं च दिव्यमाल्योपशोभितम् ॥ १४.११८.५९ ॥
ಹಾಗೆಯೇ ಪರಾಕ್ರಮಿ ಭೀಮಸೇನನೂ ರಥವೇರಿ, ನೂರು ಕಡ್ಡಿಗಳುಳ್ಳ, ದಿವ್ಯ ಮಾಲೆಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾದ ಛತ್ರವನ್ನು ಹಿಡಿದನು.
14.118.60
वैडूर्यमणिदण्डं च चामीकरविभूषितम् ।
दधार तरसा भीमश्छत्रं तच्छार्ङ्गधन्वनः ॥ १४.११८.६० ॥
ವೈಡೂರ್ಯ ಮಣಿಯ ದಂಡವುಳ್ಳ, ಚಿನ್ನದಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾದ ಆ ಛತ್ರವನ್ನು, ಶಾರ್ಙ್ಗಧನ್ವಿಯಾದ ಕೃಷ್ಣನದನ್ನು, ಭೀಮನು ವೇಗವಾಗಿ ಹಿಡಿದನು.
14.118.61
उपारुह्य रथं शीघ्रं चामरव्यजने सिते ।
नकुलः सहदेवश्च धूयमानौ जनार्दनम् ॥ १४.११८.६१ ॥
ರಥವನ್ನೇರಿ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ, ನಕುಲ ಮತ್ತು ಸಹದೇವರು ಬಿಳಿಯ ಚಾಮರ ಮತ್ತು ವ್ಯಜನಗಳನ್ನು ಜನಾರ್ದನನ (ಕೃಷ್ಣನ) ಮೇಲೆ ಬೀಸಿದರು.
14.118.62
भीमसेनोऽर्जुनश्चैव यमावप्यरिसूदनौ ।
पृष्ठतोऽनुययुः कृष्णं माशब्द इति हर्षिताः ॥ १४.११८.६२ ॥
ಭೀಮಸೇನ, ಅರ್ಜುನ, ಮತ್ತು ಇಬ್ಬರು ಯಮಳರು, ಶತ್ರುನಾಶಕರು, 'ಮಾಶಬ್ದ' ಎಂದು ಹರ್ಷಿತರಾಗಿ ಕೃಷ್ಣನ ಹಿಂದೆ ನಡೆದರು.
14.118.63
त्रियोजने व्यतीते तु परिष्वज्य च पाण्डवान् ।
विसृज्य कृष्णस्तान्सर्वान्प्रणतान्द्वारका ययौ ॥ १४.११८.६३ ॥
ಮೂರು ಯೋಜನ ದೂರ ಕಳೆದ ನಂತರ, ಪಾಂಡವರನ್ನು ಆಲಿಂಗಿಸಿ, ನಮಸ್ಕರಿಸಿದ ಅವರೆಲ್ಲರನ್ನು ಬೀಳ್ಕೊಟ್ಟು, ಕೃಷ್ಣನು ದ್ವಾರಕೆಗೆ ಹೋದನು.
14.118.64
तथा प्रणम्य गोविन्दं तदाप्रभृति पाण्डवाः ।
कपिलाद्यानि दानानि ददुर्धर्मपरायणाः ॥ १४.११८.६४ ॥
ಹಾಗೆಯೇ ಗೋವಿಂದನನ್ನು ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಅಂದಿನಿಂದ ಧರ್ಮಪರಾಯಣರಾದ ಪಾಂಡವರು ಕಪಿಲೆ ಮೊದಲಾದ ದಾನಗಳನ್ನು ನೀಡಿದರು.
14.118.65
मधुसूदनवाक्यानि स्मृत्वास्मृत्वा पुनःपुनः ।
मनसा पूजयामासुर्हदयस्थानि पाण्डवाः ॥ १४.११८.६५ ॥
ಮಧುಸೂದನನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಪದೇ ಪದೇ ಸ್ಮರಿಸಿ, ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದ ಆ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಪಾಂಡವರು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಪೂಜಿಸಿದರು.
14.118.66
युधिष्ठिरस्तु धर्मात्मा हृदि कृत्वा जनार्दनम् ।
तद्भक्तस्तन्मना युक्तस्तद्याजी तत्परोऽभवत् ॥ १४.११८.६६ ॥
ಧರ್ಮಾತ್ಮ ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಜನಾರ್ದನನನ್ನು ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಿಕೊಂಡು, ಅವನ ಭಕ್ತನಾಗಿ, ಅವನಲ್ಲೇ ಮನಸ್ಸನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿ, ಅವನನ್ನೇ ಪೂಜಿಸುವವನಾಗಿ, ಅವನಿಗೇ ತತ್ಪರನಾದನು.
14.118.67
एवमुक्तं पुरावृत्तं वैष्णवं धर्मशासनम् ।
मया ते कथितं राजन्पिवित्रं पापनाशनम् ॥ १४.११८.६७ ॥
ಹೀಗೆ ಪುರಾತನ ವೃತ್ತಾಂತವಾದ ವೈಷ್ಣವ ಧರ್ಮಶಾಸನವನ್ನು ನಾನು ನಿನಗೆ ಹೇಳಿದೆ. ರಾಜನೇ, ಇದು ಪವಿತ್ರವಾದುದು, ಪಾಪವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವುದು.
14.118.68
तच्छृणुष्व महाराज विष्णुप्रोक्तं कुरूद्वह ।
तेन गच्छसि नान्येन तद्विष्णोः परमं पदम् ॥ १४.११८.६८ ॥
ಮಹಾರಾಜನೇ, ಕುರುಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ವಿಷ್ಣುವು ಹೇಳಿದ ಆ ಉಪದೇಶವನ್ನು ಕೇಳು. ಅದರಿಂದಲೇ ನೀನು ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪರಮಪದವನ್ನು ಸೇರುವೆ; ಬೇರೆ ಯಾವ ಮಾರ್ಗದಿಂದಲೂ ಅಲ್ಲ.