Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 14.26

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

14.26.1

अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
चातुर्होत्रविधानस्य विधानमिह यादृशम् ॥ १४.२६.१ ॥

ଏଠାରେ ମଧ୍ୟ ଲୋକେ ଏହି ପ୍ରାଚୀନ ଇତିହାସ କହନ୍ତି; ଚାରି ହୋତାଙ୍କ ବିଧାନ ଏଠାରେ ଯେପରି ଅଛି।

14.26.2

तस्य सर्वस्य विधिवद्विधानमुपदेक्ष्यते ।
शृणु मे गदतो भद्रे रहस्यमिदमुद्भुतम् ॥ १४.२६.२ ॥

ସେସବୁର ବିଧାନ ବିଧିବତ୍ ଭାବେ ମୁଁ ତୁମକୁ କହିବି; ହେ ଭଦ୍ରେ, ମୋ କହୁଥିବା ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ ରହସ୍ୟ ଶୁଣ।

14.26.3

करणं कर्म कर्ता च मोक्ष इत्येव भामिनि ।
चत्वार एते होतारो यैरिदं जगदावृतम् ॥ १४.२६.३ ॥

କରଣ, କର୍ମ, କର୍ତ୍ତା ଏବଂ ମୋକ୍ଷ — ହେ ଭାମିନୀ, ଏମାନେ ହିଁ ଚାରି ହୋତା; ଏମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏ ଜଗତ ଆବୃତ।

14.26.4

होतॄणां साधनं चैव शृणु सर्वमशेषतः ।
घ्राणं जिह्वा च चक्षुश्च त्वक्च श्रोत्रं च पञ्चमम्।
मनो बुद्धिश्च सप्तैते ज्ञेयाः कारणहेतवः ॥ १४.२६.४ ॥

ହୋତାଙ୍କ ସାଧନ ମଧ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଶୁଣ: ଘ୍ରାଣ, ଜିହ୍ୱା, ଚକ୍ଷୁ, ତ୍ୱକ୍, ପଞ୍ଚମ ଶ୍ରୋତ୍ର, ମନ ଓ ବୁଦ୍ଧି — ଏହି ସାତଟିକୁ କାରଣ-ହେତୁ ଜାଣିବା ଉଚିତ।

14.26.5

गन्धो रसश्च रूपं च शब्दः स्पर्शश्च पञ्चमः ।
मन्तव्यमवबोद्धव्यं सप्तैते कर्महेतवः ॥ १४.२६.५ ॥

ଗନ୍ଧ, ରସ, ରୂପ, ଶବ୍ଦ ଓ ପଞ୍ଚମ ସ୍ପର୍ଶ — ମନନ ଓ ବୋଧ ଯୋଗ୍ୟ ଏହି ସାତଟି କର୍ମର ହେତୁ।

14.26.6

घ्राता भक्षयिता द्रष्टा स्प्रष्टा श्रोता च पञ्चमः ।
मन्ता बोद्धा च सप्तैते विज्ञेयाः कर्तृहेतवः ॥ १४.२६.६ ॥

ଆଘ୍ରାଣକାରୀ, ଭୋକ୍ତା, ଦ୍ରଷ୍ଟା, ସ୍ପର୍ଶକାରୀ, ପଞ୍ଚମ ଶ୍ରୋତା — ମନନକାରୀ ଓ ବୋଦ୍ଧା — ଏହି ସାତଟିକୁ କର୍ତ୍ତାର ହେତୁ ଜାଣିବା ଉଚିତ।

14.26.7

स्वगुणान्भक्षयन्त्येते गुणवन्तः शुभाशुभान् ।
असन्तो निर्गुणाश्चैते सप्तैते मोक्षहेतवः ॥ १४.२६.७ ॥

ଏମାନେ ନିଜ ଗୁଣକୁ ଭକ୍ଷଣ କରନ୍ତି; ଗୁଣବାନ ହୋଇ ଶୁଭାଶୁଭ। ଅସତ୍ ଓ ନିର୍ଗୁଣ ମଧ୍ୟ ଏମାନେ। ଏହି ସାତଟି ମୋକ୍ଷର ହେତୁ।

14.26.8

विदुषां बुध्यमानानां स्वंस्वं स्थानं यथाविधि ।
गुणास्ते देवता भूत्वा सततं भुञ्जते हविः ॥ १४.२६.८ ॥

ବିଦ୍ୱାନ ଓ ବୁଝୁଥିବା ଲୋକଙ୍କର ନିଜ ନିଜ ସ୍ଥାନରେ ବିଧି ଅନୁସାରେ; ସେହି ଗୁଣମାନେ ଦେବତା ହୋଇ ସର୍ବଦା ହବି ଭୋଗ କରନ୍ତି।

14.26.9

अदन्हवींषि चान्नानि ममत्वेन विहन्यते ।
आत्मार्थे पाचयन्नन्नं ममत्वेनोपहन्यते ॥ १४.२६.९ ॥

ହବି ଓ ଅନ୍ନ ନ ଖାଉଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ମମତ୍ୱ ଦ୍ୱାରା ନଷ୍ଟ ହୁଏ; ନିଜ ପାଇଁ ଅନ୍ନ ରାନ୍ଧୁଥିବା ମମତ୍ୱ ଦ୍ୱାରା ପୀଡ଼ିତ ହୁଏ।

14.26.10

अभक्ष्यभक्षणं चैव मद्यपानं च हन्ति तम् ।
स चान्नं हन्ति तं चान्नं स हत्वा हन्यते पुनः ॥ १४.२६.१० ॥

ଅଭକ୍ଷ୍ୟ ଭକ୍ଷଣ ଓ ମଦ୍ୟପାନ ମଧ୍ୟ ତାହାକୁ ହତ୍ୟା କରେ; ସେ ଅନ୍ନକୁ ହତ୍ୟା କରେ, ଏବଂ ସେ ଅନ୍ନ ତାହାକୁ ହତ୍ୟା କରେ। ହତ୍ୟା କରି ସେ ପୁଣି ହତ ହୁଏ।

14.26.11

हन्ता ह्यन्नमिदं विद्वान्पुनर्जनयतीश्वरः ।
न चान्नाज्जायते तस्मिन्सूक्ष्मो नाम व्यतिक्रमः ॥ १४.२६.११ ॥

ଅନ୍ନକୁ ହତ୍ୟା କରୁଥିବା ଏହି ବିଦ୍ୱାନ ପୁଣି ଈଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଉତ୍ପନ୍ନ କରେ; ଅନ୍ନରୁ ତାହାଠାରେ କିଛି ଜନ୍ମ ହୁଏ ନାହିଁ। ତାହା ସୂକ୍ଷ୍ମ ବ୍ୟତିକ୍ରମ ନାମକ।

14.26.12

मनसा मन्यते यच्च यच्च वाचा निगद्यते ।
श्रोत्रेण श्रूयते यच्च चक्षुषा यच्च दृश्यते ॥ १४.२६.१२ ॥

ମନ ଦ୍ୱାରା ଯାହା ମନେ କରାଯାଏ, ବାଣୀ ଦ୍ୱାରା ଯାହା କୁହାଯାଏ; କାନ ଦ୍ୱାରା ଯାହା ଶୁଣାଯାଏ, ଆଖି ଦ୍ୱାରା ଯାହା ଦେଖାଯାଏ।

14.26.13

स्पर्शेन स्पृश्यते यच्च घ्राणेन घ्रायते च यत् ।
मनस्येतानि संयम्य हवींष्येतानि सर्वशः ॥ १४.२६.१३ ॥

ସ୍ପର୍ଶରେ ଯାହା ସ୍ପର୍ଶିତ ହୁଏ ଓ ଘ୍ରାଣରେ ଯାହା ଆଘ୍ରାଣିତ ହୁଏ, ଏସବୁ ମନରେ ସଂଯମ କରି ଏସବୁକୁ ସର୍ବତୋଭାବେ ହବିଃ କର।

14.26.14

गुणवत्पावको मह्यं दीप्यतेऽन्तःशरीरगः ।
योगयज्ञः प्रवृत्तो मे ज्ञानं ब्रह्ममयो हविः। ॥ १४.२६.१४ ॥

ମୋ ଶରୀର ଭିତରେ ରହିଥିବା ଗୁଣବାନ ଅଗ୍ନି ମୋ ପାଇଁ ଜ୍ୱଳୁଛି; ମୋର ଯୋଗଯଜ୍ଞ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି; ଜ୍ଞାନ ହିଁ ବ୍ରହ୍ମମୟ ହବିଃ।

14.26.15

प्राणस्तोत्रोऽपानशस्त्रः सर्वत्यागसुदक्षिणः ।
कर्ताऽनुमन्ता ब्रह्मात्मा होताऽध्वर्युः कृतस्तुतिः
ऋतं प्रशास्ता तच्छस्त्रमपवर्गोऽस्य दक्षिणा ॥ १४.२६.१५ ॥

ପ୍ରାଣ ହିଁ ସ୍ତୋତ୍ର, ଅପାନ ହିଁ ଶସ୍ତ୍ର, ସର୍ବତ୍ୟାଗ ହିଁ ଉତ୍ତମ ଦକ୍ଷିଣା; କର୍ତ୍ତା ଓ ଅନୁମନ୍ତା ବ୍ରହ୍ମାତ୍ମା; ହୋତା ଓ ଅଧ୍ୱର୍ଯ୍ୟୁ ସେ; ସ୍ତୁତ ହୋଇଥିବା ସେ; ସତ୍ୟ ପ୍ରଶାସ୍ତା; ତାହା ଶସ୍ତ୍ର; ମୋକ୍ଷ ଏହାର ଦକ୍ଷିଣା।

14.26.16

ऋचश्चाप्यत्र शंसन्ति नारायणविदो जनाः ।
नारायणाय देवाययदविन्दन्पशून्पुरा ॥ १४.२६.१६ ॥

ଏଠାରେ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଜାଣିଥିବା ଲୋକମାନେ ଋକ୍‌ ମଧ୍ୟ ଉଚ୍ଚାରଣ କରନ୍ତି; ନାରାୟଣ ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ପୂର୍ବେ ଲୋକେ ପଶୁ ପାଇଥିଲେ।

14.26.17

तत्र सामानि गायन्ति तत्र चाहुर्निदर्शनम् ।
देवं नारायणं भीरु सर्वात्मानं निबोध तम् ॥ १४.२६.१७ ॥

ସେଠାରେ ସାମ ଗାନ କରାଯାଏ, ସେଠାରେ ହିଁ ଏକ ଉଦାହରଣ ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ। ହେ ଭୀରୁ, ସର୍ବାତ୍ମା ଦେବ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଜାଣ।