మహాభారతం · అధ్యాయం 14.26
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.26.1
अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
चातुर्होत्रविधानस्य विधानमिह यादृशम् ॥ १४.२६.१ ॥
ఇక్కడ ప్రజలు ఈ పురాతన ఇతిహాసాన్ని కూడా వివరిస్తారు, నలుగురు హోతల విధానం ఇక్కడ ఎలాంటిదో అది.
14.26.2
तस्य सर्वस्य विधिवद्विधानमुपदेक्ष्यते ।
शृणु मे गदतो भद्रे रहस्यमिदमुद्भुतम् ॥ १४.२६.२ ॥
దాని సమస్త విధానాన్ని యథావిధిగా నీకు బోధిస్తాను; ఓ మంగళవతీ, నేను చెప్పే ఈ అద్భుత రహస్యాన్ని వినుము.
14.26.3
करणं कर्म कर्ता च मोक्ष इत्येव भामिनि ।
चत्वार एते होतारो यैरिदं जगदावृतम् ॥ १४.२६.३ ॥
కరణం, కర్మ, కర్త, మోక్షం — ఓ భామినీ, ఇవే నాలుగు హోతలు; వీటిచేత ఈ జగత్తు ఆవరించబడి ఉంది.
14.26.4
होतॄणां साधनं चैव शृणु सर्वमशेषतः ।
घ्राणं जिह्वा च चक्षुश्च त्वक्च श्रोत्रं च पञ्चमम्।
मनो बुद्धिश्च सप्तैते ज्ञेयाः कारणहेतवः ॥ १४.२६.४ ॥
హోతల సాధనాలను కూడా పూర్తిగా వినుము: ఘ్రాణం, జిహ్వ, చక్షువు, త్వక్కు, ఐదవది శ్రోత్రం, మనస్సు, బుద్ధి — ఈ ఏడింటిని కారణ హేతువులుగా తెలుసుకోవాలి.
14.26.5
गन्धो रसश्च रूपं च शब्दः स्पर्शश्च पञ्चमः ।
मन्तव्यमवबोद्धव्यं सप्तैते कर्महेतवः ॥ १४.२६.५ ॥
గంధం, రసం, రూపం, శబ్దం, ఐదవది స్పర్శం — ఆలోచించదగినవీ తెలుసుకోదగినవీ అయిన ఈ ఏడూ కర్మ హేతువులు.
14.26.6
घ्राता भक्षयिता द्रष्टा स्प्रष्टा श्रोता च पञ्चमः ।
मन्ता बोद्धा च सप्तैते विज्ञेयाः कर्तृहेतवः ॥ १४.२६.६ ॥
వాసన చూసేవాడు, రుచి చూసేవాడు, చూసేవాడు, తాకేవాడు, ఐదవవాడు వినేవాడు — ఆలోచించేవాడు, తెలిసినవాడు — ఈ ఏడుగురు కర్త హేతువులని తెలుసుకోవాలి.
14.26.7
स्वगुणान्भक्षयन्त्येते गुणवन्तः शुभाशुभान् ।
असन्तो निर्गुणाश्चैते सप्तैते मोक्षहेतवः ॥ १४.२६.७ ॥
ఇవి తమ గుణాలను భక్షిస్తాయి; గుణవంతమై శుభాశుభాలను. అసత్తులై, నిర్గుణమై కూడా ఉంటాయి. ఈ ఏడూ మోక్షహేతువులు.
14.26.8
विदुषां बुध्यमानानां स्वंस्वं स्थानं यथाविधि ।
गुणास्ते देवता भूत्वा सततं भुञ्जते हविः ॥ १४.२६.८ ॥
జ్ఞానులకు, గ్రహించువారికి, వారివారి స్థానంలో యథావిధిగా, ఆ గుణాలు దేవతలై నిరంతరం హవిస్సును అనుభవిస్తాయి.
14.26.9
अदन्हवींषि चान्नानि ममत्वेन विहन्यते ।
आत्मार्थे पाचयन्नन्नं ममत्वेनोपहन्यते ॥ १४.२६.९ ॥
హవిస్సులను, అన్నాలను తిననివాడు మమకారంతో నశిస్తాడు; తన కోసం అన్నం వండేవాడు మమకారంతో బాధింపబడతాడు.
14.26.10
अभक्ष्यभक्षणं चैव मद्यपानं च हन्ति तम् ।
स चान्नं हन्ति तं चान्नं स हत्वा हन्यते पुनः ॥ १४.२६.१० ॥
తినకూడనిది తినడం, మద్యపానం కూడా అతన్ని హతమారుస్తాయి; అతడు అన్నాన్ని హతమారుస్తాడు, ఆ అన్నం అతన్ని హతమారుస్తుంది. హతమార్చినవాడు మళ్లీ హతమవుతాడు.
14.26.11
हन्ता ह्यन्नमिदं विद्वान्पुनर्जनयतीश्वरः ।
न चान्नाज्जायते तस्मिन्सूक्ष्मो नाम व्यतिक्रमः ॥ १४.२६.११ ॥
అన్నాన్ని హతమార్చేవాడు, ఈ విషయం తెలిసిన విద్వాంసుడు, ఈశ్వరుడు మళ్లీ సృష్టిస్తాడు; అన్నం నుండి అందులో ఏమీ జన్మించదు. అది సూక్ష్మమైన వ్యతిక్రమం అనబడుతుంది.
14.26.12
मनसा मन्यते यच्च यच्च वाचा निगद्यते ।
श्रोत्रेण श्रूयते यच्च चक्षुषा यच्च दृश्यते ॥ १४.२६.१२ ॥
మనస్సుతో ఏది భావించబడుతుందో, వాక్కుతో ఏది పలకబడుతుందో; చెవితో ఏది వినబడుతుందో, కంటితో ఏది చూడబడుతుందో.
14.26.13
स्पर्शेन स्पृश्यते यच्च घ्राणेन घ्रायते च यत् ।
मनस्येतानि संयम्य हवींष्येतानि सर्वशः ॥ १४.२६.१३ ॥
స్పర్శతో తాకబడేదీ, ఘ్రాణంతో వాసన చూడబడేదీ, వీటన్నింటినీ మనసులో నిగ్రహించి పూర్తిగా హవిస్సులుగా చేయాలి.
14.26.14
गुणवत्पावको मह्यं दीप्यतेऽन्तःशरीरगः ।
योगयज्ञः प्रवृत्तो मे ज्ञानं ब्रह्ममयो हविः। ॥ १४.२६.१४ ॥
నా శరీరం లోపల నివసించే గుణవంతమైన అగ్ని నాకోసం ప్రకాశిస్తోంది; నా యోగయజ్ఞం ప్రారంభమైంది; జ్ఞానమే బ్రహ్మమయ హవిస్సు.
14.26.15
प्राणस्तोत्रोऽपानशस्त्रः सर्वत्यागसुदक्षिणः ।
कर्ताऽनुमन्ता ब्रह्मात्मा होताऽध्वर्युः कृतस्तुतिः
ऋतं प्रशास्ता तच्छस्त्रमपवर्गोऽस्य दक्षिणा ॥ १४.२६.१५ ॥
ప్రాణమే స్తోత్రం, అపానమే శస్త్రం, సర్వత్యాగమే ఉత్తమ దక్షిణ; కర్త, అనుమంత, బ్రహ్మస్వరూప ఆత్మ, హోత, అధ్వర్యువు — స్తుతించబడిన వాడు; సత్యమే ప్రశాస్త, ఆ శస్త్రమే; మోక్షమే దీని దక్షిణ.
14.26.16
ऋचश्चाप्यत्र शंसन्ति नारायणविदो जनाः ।
नारायणाय देवाययदविन्दन्पशून्पुरा ॥ १४.२६.१६ ॥
ఇక్కడ నారాయణుని తెలిసినవారు ఋక్కులను కూడా పఠిస్తారు; నారాయణ దేవుని కోసం, పూర్వం జనులు పశువులను పొందిన వాటిని.
14.26.17
तत्र सामानि गायन्ति तत्र चाहुर्निदर्शनम् ।
देवं नारायणं भीरु सर्वात्मानं निबोध तम् ॥ १४.२६.१७ ॥
అక్కడ సామగానాలు పాడతారు, అక్కడే ఒక ఉదాహరణను కూడా చెబుతారు. ఓ భీరూ, సర్వాత్మ అయిన దేవుడు నారాయణుడిని తెలుసుకో.