Mahābhārata · Adhyāya 14.41
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.41.1
अव्यक्तात्पूर्वमुत्पन्नो महानात्मा महामतिः ।
आदिर्गुणानां सर्वेषां प्रथमः सर्ग उच्यते ॥ १४.४१.१ ॥
Nacido antes de lo no manifestado, el gran Ātman de gran sabiduría, origen de todas las cualidades: esto se llama la primera creación.
14.41.2
महानात्मा मतिर्विष्णुर्जिष्णुः शंभुश्च वीर्यवान् ।
बुद्धिः प्रज्ञोपलब्धिश्च तता ख्यातिर्धृतिःस्मृतिः। ॥ १४.४१.२ ॥
El gran Ātman, el intelecto, Viṣṇu, Jiṣṇu, Śambhu y el poderoso; el entendimiento, la comprensión de la sabiduría, la expansión, la fama, la firmeza y la memoria.
14.41.3
पर्यायवाचकैः शब्दैर्महानात्मा विभाव्यते ।
तं जानन्ब्राह्मणो विद्वान्प्रमोहं नाधिगच्छति ॥ १४.४१.३ ॥
El gran Ātman se designa mediante palabras sinónimas; el brahmín erudito que le conoce no cae en la confusión.
14.41.4
सर्वतःपाणिपादं च सर्वतोक्षिशिरोमुखम् ।
सर्वतःश्रुतिमल्लोके सर्वं व्याप्यवतिष्ठति ॥ १४.४१.४ ॥
Con manos y pies por todas partes, ojos, cabezas y rostros por todas partes, oídos por todas partes: permanece en el mundo penetrándolo todo.
14.41.5
महाप्रभावः पुरुषः सर्वस्य हृदि निष्ठितः ।
अणिमा लघिमा प्राप्तिरीशानो ज्योतिरव्ययः ॥ १४.४१.५ ॥
El Puruṣa de gran poder reside en el corazón de todos; posee los poderes de la sutileza, la levedad y la consecución, es el Señor y la luz imperecedera.
14.41.6
तत्र बुद्धिमतां लोके सद्भावनिरताश्च ये ।
ध्यानिनो नित्ययोगाश्च सत्यसन्धा जितेन्द्रियाः ॥ १४.४१.६ ॥
Allí, en el mundo, los sabios que se deleitan en el ser verdadero, los meditadores siempre dedicados al yoga, los veraces en sus votos y los que dominan sus sentidos (lo alcanzan).
14.41.7
ज्ञानवन्तश्च ये केचिदलुब्धा जितमन्यवः ।
प्रसन्नमनसो धीरा निर्ममा निरहंक्रियाः ॥ १४.४१.७ ॥
Quienes poseen conocimiento, están libres de codicia, han vencido la ira, tienen la mente serena, son firmes, libres de posesividad y libres de egoísmo.
14.41.8
विमुक्ताः सर्व एवैते महत्त्वमुपयान्त्युत ।
आत्मनो महतो वेद यः पुण्यां गतिमुत्तमाम् ॥ १४.४१.८ ॥
Todos estos, liberados, alcanzan la grandeza; quien conoce el gran yo alcanza la suprema senda meritoria.
14.41.9
अहङ्कारात्प्रसूतानि महाभूतानि पञ्च वै ।
पृथिवी वायुराकाशमापो ज्योतिश्च पञ्चमम् ॥ १४.४१.९ ॥
Del egoísmo nacieron los cinco grandes elementos: tierra, aire, espacio, agua y, como quinto, fuego.
14.41.10
तेषु भूतानि युज्यन्ते महाभूतेषु पञ्चसु ।
ते शब्दस्पर्शरूपेषु रसगन्धक्रियासु च ॥ १४.४१.१० ॥
En esos cinco grandes elementos se unen los seres; están ligados al sonido, al tacto, a la forma, al sabor, al olor y a la acción.
14.41.11
महाभूतविनाशान्ते प्रलये प्रत्युपस्थिते ।
सर्वप्राणभृतां धीरा महदुत्पद्यते भयम् ॥ १४.४१.११ ॥
Oh firmes, cuando al final de la destrucción de los grandes elementos se acerca la disolución, surge un gran temor en todos los seres vivos.
14.41.12
स धीरः सर्वलोकेषु न मोहमधिगच्छति ।
विष्णुरेवादिसर्गेषु स्वयंभूर्भवति प्रभुः ॥ १४.४१.१२ ॥
Ese firme no cae en el engaño en ningún mundo; en las primeras creaciones Viṣṇu mismo se convierte en el señor autoexistente.
14.41.13
एवं हि यो वेद गुहाशयं प्रभुं ।
परं पुराणं पुरुषं विश्वरूपम्।
हिरण्मयं बुद्धिमतां परां गतिं ।
स बुद्धिमान्बुद्धिमतीत्य तिष्ठति ॥ १४.४१.१३ ॥
Quien así conoce al señor que habita en la caverna, el Puruṣa supremo, antiguo, de forma universal y dorado, es la meta suprema de los sabios; ese sabio permanece más allá del intelecto.
14.41.14
य उत्पन्नो महान्पूर्वमहङ्कारः स उच्यते ।
अहमित्येव सम्भूतो द्वितीयः सर्ग उच्यते ॥ १४.४१.१४ ॥
Aquel gran principio que surgió primero se llama ahaṅkāra; surgido como la idea «yo», se llama la segunda creación.
14.41.15
अहङ्कारश्च भूतादिर्वैकारिक इति स्मृतः ।
तेजसश्चेतना धातुः प्रजासर्गः प्रजापतिः ॥ १४.४१.१५ ॥
El ahaṅkāra se recuerda como el origen de los elementos y lo nacido de la modificación; el elemento consciente de la luz es la creación de los seres, y el señor de las criaturas.
14.41.16
देवानां प्रभवो देवो मनसश्च त्रिलोककृत् ।
अहमित्येव तत्सर्वमभिमानः स उच्यते ॥ १४.४१.१६ ॥
El dios, origen de los dioses, creador de la mente y de los tres mundos — en la forma «yo» existe todo eso; esto se llama abhimāna, el orgullo del yo.
14.41.17
अध्यात्मज्ञानतृप्तानां मुनीनां भावितात्मनाम् ।
स्वाध्यायक्रतुसिद्धानामेष लोकः सनातनः ॥ १४.४१.१७ ॥
Para los sabios saciados con el conocimiento del ser, de almas purificadas, y para quienes se perfeccionan por el estudio y el sacrificio, este mundo es eterno.
14.41.18
अहङ्कारेणाहरतो गुणानिमा-
न्भूतादिरेवं सृजते स भूतकृत्।
वैकारिकः सर्वमिदं विचेष्टते ।
स्वतेजसा रञ्जयते जगत्तथा ॥ १४.४१.१८ ॥
Mediante el ahaṅkāra, reuniendo estas cualidades, el origen de los elementos así crea; el creador de los seres, lo nacido de la modificación, pone en movimiento todo esto, y con su propio resplandor tiñe el mundo.