మహాభారతం · అధ్యాయం 14.49
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.49.1
को वा स्विदिह धर्माणामनुष्ठेयतमो मतः ।
व्याहतामिव पश्यामो धर्मस्य विविधां गतिम् ॥ १४.४९.१ ॥
ఇక్కడ ధర్మాలలో ఏది ఆచరించదగినది అత్యుత్తమమని భావించబడుతుంది? ధర్మ మార్గం అనేక విధాలుగా, పరస్పర విరుద్ధంగా కనిపిస్తోంది.
14.49.2
ऊर्द्ध्वं देहाद्वदन्त्येके नैतदस्तीति चापरे ।
केचित्संशयितं सर्वं निःसंशयमथापरे ॥ १४.४९.२ ॥
కొందరు శరీరానికి అతీతంగా ఏదో ఉందంటారు; ఇతరులు అది లేదంటారు. కొందరు అన్నీ సందేహాస్పదమని, ఇతరులు నిస్సందేహమని అంటారు.
14.49.3
अनित्यं नित्यमित्येके नास्त्यस्तीत्यपि चापरे ।
त्रिधेत्येके द्विधेत्येके व्याकीर्णमिति चापरे ॥ १४.४९.३ ॥
కొందరు అది అనిత్యమని, కొందరు నిత్యమని అంటారు; కొందరు లేదంటారు, ఇతరులు ఉందంటారు. కొందరు మూడు విధాలని, కొందరు రెండు విధాలని, ఇతరులు చెదరినదని అంటారు.
14.49.4
मन्यन्ते ब्राह्मणा एव ब्रह्मज्ञास्तत्त्वदर्शिनः ।
एकमेके पृथक्चान्ये बहुत्वमिति चापरे ॥ १४.४९.४ ॥
బ్రహ్మజ్ఞులు, తత్త్వదర్శులైన బ్రాహ్మణులే దీనిని భావిస్తారు. కొందరు ఒకటిగా, కొందరు వేరువేరుగా, ఇతరులు అనేకంగా అంటారు.
14.49.5
देशकालावुभौ केचिन्नैतदस्तीति चापरे ।
जटाजिनधराश्चान्ये मुण्डाः केचिदसंवृताः ॥ १४.४९.५ ॥
కొందరు దేశమూ కాలమూ రెండూ ఉన్నాయంటారు; కొందరు లేవంటారు, ఇతరులు అది లేదంటారు. కొందరు జటలు, జింకచర్మం ధరిస్తారు; ఇతరులు గుండు చేయించుకుంటారు; కొందరు వస్త్రరహితులుగా ఉంటారు.
14.49.6
अश्नानं केचिदिच्छन्ति स्नानमप्यपरे जनाः ।
मन्यन्ते ब्राह्मणा देवा ब्रह्मज्ञास्तत्त्वदर्शिनः ॥ १४.४९.६ ॥
కొందరు స్నానం చేయకూడదని కోరుకుంటారు; ఇతరులు స్నానం కోరుకుంటారు. బ్రహ్మజ్ఞులు, తత్త్వదర్శులైన బ్రాహ్మణులను వారు దేవతలుగా భావిస్తారు.
14.49.7
आहारं केचिदिच्छन्ति केचिच्चानशने रताः ।
कर्म केचित्प्रशंसन्ति प्रशान्ति चापरे जनाः ॥ १४.४९.७ ॥
కొందరు ఆహారాన్ని కోరుతారు; కొందరు ఉపవాసంలో నిమగ్నులై ఉంటారు. కొందరు కర్మను ప్రశంసిస్తారు, మరికొందరు ప్రశాంతిని ప్రశంసిస్తారు.
14.49.8
केचिन्मोक्षं प्रशंसन्ति केचिद्भोगान्पृथग्विधान् ।
धनानि केचिदिच्छन्ति निर्धनत्वमथापरे।
उपास्य साधनं त्वेके नैतदस्तीति चापरे ॥ १४.४९.८ ॥
కొందరు మోక్షాన్ని ప్రశంసిస్తారు, కొందరు నానా విధాల భోగాలను ప్రశంసిస్తారు. కొందరు ధనాన్ని కోరుతారు, మరికొందరు దారిద్ర్యాన్ని కోరుతారు. కొందరు సాధనను ఉపాసిస్తారు, మరికొందరు 'ఇది లేదు' అంటారు.
14.49.9
अहिंसानिरताश्चान्ये केचिद्धिंसापरायणाः ।
पुण्येन यशसा चान्ये नैतदस्तीति चापरे ॥ १४.४९.९ ॥
కొందరు అహింసలో నిమగ్నులై ఉన్నారు, కొందరు హింసను అనుసరిస్తారు. కొందరు పుణ్యంతో, కీర్తితో; మరికొందరు 'ఇది లేదు' అంటారు.
14.49.10
सद्भावनिरताश्चान्ये केचित्संशयिते स्थिताः ।
दुःखादन्ये सुखादन्ये ध्यानमित्यपरे जनाः ॥ १४.४९.१० ॥
కొందరు సద్భావంలో నిమగ్నులై ఉన్నారు, కొందరు సంశయంలో నిలిచి ఉన్నారు. కొందరు దుఃఖం నుండి, మరికొందరు సుఖం నుండి. ఇతరులు 'ధ్యానమే' అంటారు.
14.49.11
यज्ञ इत्यपरे विप्राः प्रदानमिति चापरे ।
तपस्त्वन्ये प्रशंसन्ति स्वाध्यायमपरे जनाः ॥ १४.४९.११ ॥
కొందరు బ్రాహ్మణులు యజ్ఞమే అంటారు, మరికొందరు దానమే అంటారు. ఇతరులు తపస్సును ప్రశంసిస్తారు, మరికొందరు స్వాధ్యాయాన్ని ప్రశంసిస్తారు.
14.49.12
ज्ञानं संन्यासमित्येके स्वभावं भूतचिन्तकाः ।
सर्वमेके प्रशंसन्ति न सर्वमिति चापरे ॥ १४.४९.१२ ॥
కొందరు జ్ఞానమే సంన్యాసం అంటారు; భూతచింతకులు స్వభావాన్ని (ప్రశంసిస్తారు). కొందరు అన్నింటినీ ప్రశంసిస్తారు, మరికొందరు 'అన్నీ కాదు' అంటారు.
14.49.13
एवं व्युत्थापिते धर्मे बहुधा विप्रबोधिते ।
निश्चयं नाधिगच्छामः श्रेयः किमिति सत्तम ॥ १४.४९.१३ ॥
ఈ విధంగా ధర్మం అనేక రకాలుగా కలతపెట్టబడి, విప్రులచే మోహింపజేయబడి, శ్రేయస్సు ఏది అనే నిశ్చయాన్ని మేము పొందలేకున్నాము, ఓ సత్తమా.
14.49.14
इदं श्रेय इदं श्रेय इत्येवं व्युस्थितो जनः ।
यो हि यस्मिन्रतो धर्म स तं पूजयते सदा ॥ १४.४९.१४ ॥
'ఇదే శ్రేయస్సు, ఇదే శ్రేయస్సు' అని జనులు విభిన్నంగా నిలిచారు. ఎవరు దేనిలో రతులై ఉన్నారో వారు దానినే ఎల్లప్పుడూ పూజిస్తారు.
14.49.15
तेन नोऽविहिता प्रज्ञा मनश्च बहुलीकृतम् ।
एतदाख्यातमिच्छामः श्रेयः किमिति सत्तम ॥ १४.४९.१५ ॥
అందుచేత మా ప్రజ్ఞ నిర్ణయించబడలేదు, మనస్సు అనేక భాగాలుగా విభజించబడింది. శ్రేయస్సు ఏది అనేది ఇది వివరించబడాలని మేము కోరుతున్నాము, ఓ సత్తమా.
14.49.16
अतः परं तु यद्गुह्यं तद्भवान्वक्तुमर्हति ।
सत्वक्षेत्रज्ञयोश्चापि सम्बन्धः केन हेतुना ॥ १४.४९.१६ ॥
ఇకపై ఏది రహస్యమో దానిని మీరు చెప్పడానికి అర్హులు: సత్త్వానికి క్షేత్రజ్ఞునికి మధ్య సంబంధం ఏ హేతువు వల్ల?
14.49.17
एवमुक्तः स तैर्विप्रैर्भगवाँल्लोकभावनः ।
तेभ्यः शशंस धर्मात्मा याथातथ्येन बुद्धिमान् ॥ १४.४९.१७ ॥
ఆ విప్రులు ఈ విధంగా అడగగా, లోకాలను పోషించే భగవంతుడు, ధర్మాత్ముడు, బుద్ధిమంతుడు యథార్థంగా వారికి వివరించాడు.