Mahābhārata · Adhyāya 14.54
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.54.1
ब्रूहि केशव तत्त्वेन त्वमध्यात्ममनिन्दितम् ।
श्रुत्वा श्रेयोऽभिधास्यामि शापं वा ते जनार्दन ॥ १४.५४.१ ॥
Oh Keśava, dime con verdad la esencia sin falta del adhyātma. Tras oírla, declararé lo que te es bueno, o te maldeciré, oh Janārdana.
14.54.2
तमो रजश्च सत्वं च विद्धि भावान्मदाश्रयान् ।
स्थितिसृष्टिलयाध्यक्षो विष्णुब्रह्मेशसंज्ञितः ॥ १४.५४.२ ॥
Sabe que tamas, rajas y sattva son estados que descansan en mí. El señor de la preservación, la creación y la disolución se llama Viṣṇu, Brahmā e Īśa.
14.54.3
कदाचित्तमसा रुद्रो विष्णुः सत्त्वगुणे स्थितः ।
रजस्यपि तथा ब्रह्मा स्वगुणान्यगुणानुभौ ॥ १४.५४.३ ॥
A veces Rudra permanece por tamas, Viṣṇu permanece en la cualidad de sattva, y asimismo Brahmā en rajas. Ambos permanecen en sus propias cualidades y también en cualidades que no son suyas.
14.54.4
प्रणवात्मा च शब्दादींस्त्रिगुणात्मा चराचरम् ।
तथा रुद्रान्वसून्वाऽपि विद्धि मत्प्रभवान्द्विज ॥ १४.५४.४ ॥
Aquel cuyo ser es el sílaba Oṃ, que es sonido y los demás objetos de los sentidos y cuya naturaleza son los tres guṇas, es lo móvil y lo inmóvil. Asimismo, sabe que también los Rudras y los Vasus han surgido de mí, oh dvija.
14.54.5
मयि सर्वाणि भूतानि सर्वभूतेषु चाप्यहम् ।
स्थित इत्यभिजानीहि मा ते भूदत्र संशयः ॥ १४.५४.५ ॥
Sabe con claridad que todos los seres están en mí, y yo también permanezco en todos los seres. Que no haya en ti duda sobre esto.
14.54.6
तथा दैत्यगणान्सर्वान्यक्षगन्धर्वराक्षसान् ।
नागानप्सरसश्चैव विद्धि मत्प्रभवान्द्विज ॥ १४.५४.६ ॥
Asimismo, sabe que todas las huestes de los Daityas, los Yakṣas, Gandharvas y Rākṣasas, los Nāgas y las Apsarases también han surgido de mí, oh dvija.
14.54.7
सदसच्चैव यत्प्राहुरव्यक्तं व्यक्तमेव च ।
अक्षरं च क्षरं चैव सर्वमेतन्मदात्मकम् ॥ १४.५४.७ ॥
Lo que se llama ser y no-ser, lo no manifiesto y lo manifiesto, lo imperecedero y lo perecedero: todo ello tiene a Mí por esencia.
14.54.8
ये चाश्रमेषु वै धर्माश्चतुर्षु विहिता मुने ।
वैदिकानि च कर्माणि विद्धि सर्वं मदात्मकम् ॥ १४.५४.८ ॥
Oh sabio, sabe que todos los deberes prescritos en las cuatro etapas de la vida y todos los ritos védicos tienen a Mí por esencia.
14.54.9
असच्च सच्चैव च यद्विश्वं सदसतः परम् ।
ततः परतरं नास्ति देवदेवात्सनातनात् ॥ १४.५४.९ ॥
El no-ser, el ser y el universo que es ambos están más allá del ser y el no-ser; nada hay más alto que esto, que el eterno Dios de los dioses.
14.54.10
ओंकारप्रभवान्वेदान्विद्धि मां त्वं भृगूद्वह ।
यूपं सोमं चरुं होमं त्रिदशाप्यायनं मखे ॥ १४.५४.१० ॥
Oh mejor de los Bhṛgu, sabe que los Vedas, que surgen de la sílaba Oṃ, proceden de Mí. Sabe también que el poste sacrificial, el soma, la ofrenda de arroz, la oblación al fuego y lo que nutre a los dioses en el sacrificio proceden de Mí.
14.54.11
होतारमपि हव्यं च विद्धिं मां भृगुनन्दन ।
अध्वर्युः कल्पकृच्चापि हविः परमसंस्कृतम् ॥ १४.५४.११ ॥
Oh hijo de Bhṛgu, sabe que el hotṛ y la ofrenda también son Yo. Sabe que el adhvaryu, el hacedor del kalpa y la oblación perfectamente preparada son Yo.
14.54.12
उद्गाता चापि मां स्तौति गीतघोषैर्महाध्वरे ।
प्रायश्चित्तेषु मां ब्रह्मञ्शान्तिमङ्गलवाचकाः ॥ १४.५४.१२ ॥
En el gran sacrificio, el udgātṛ me alaba con el sonido del canto. Oh brahmán, también me alaban quienes pronuncian palabras de paz y auspicio en los ritos expiatorios.
14.54.13
स्तुवन्ति विश्वकर्माणं सततं द्विजसत्तम ।
मम विद्धि सुतं धर्ममग्रजं द्विजसत्तम ॥ १४.५४.१३ ॥
Oh mejor de los dvijas, continuamente alaban a Viśvakarman. Oh mejor de los dvijas, reconóceme como el hijo primogénito de Dharma.
14.54.14
मानसं दयितं विप्र सर्वभूतदयात्मकम् ।
तत्राहं वर्तमानैश्च निवृत्तैश्चैव मानवैः ॥ १४.५४.१४ ॥
Oh brahmán, mi amado hijo nacido de mi mente, cuya naturaleza es la compasión por todos los seres: en él habito, y en los seres humanos que permanecen activos en el mundo y en los que se han retirado de él.
14.54.15
बह्वीः संसरमाणो वै योनीर्वर्तामि सत्तम ।
लोकसरंक्षणार्थाय धर्मसंस्थापनाय च ॥ १४.५४.१५ ॥
Oh el mejor, errando por muchos vientres de nacimiento, ciertamente tomo forma: para la protección de los mundos y para el establecimiento del dharma.
14.54.16
तैस्तैर्वेषैश्च रूपैश्च त्रिषु लोकेषु भार्गव ।
अहं विष्णुरहं ब्रह्मा शक्रोऽथ प्रभवाप्ययः ॥ १४.५४.१६ ॥
Oh descendiente de Bhṛgu, en diversas formas y apariencias, a lo largo de los tres mundos, yo soy Viṣṇu, yo soy Brahmā, yo soy Śakra (Indra), y yo soy el origen y la disolución.
14.54.17
भूतग्रामस्य सर्वस्य स्रष्टा संहार एव च ।
अधर्मे वर्तमानानां सर्वेषामहमच्युतः ॥ १४.५४.१७ ॥
Yo soy el creador y también el destructor de toda la multitud de seres; y para todos los que persisten en la injusticia, soy el Imperecedero (Acyuta).
14.54.18
धर्मस्य सेतुं बध्नामि चलिते चलिते युगे ।
तास्ता योनीः प्रविश्याहं प्रजानां हितकाम्यया ॥ १४.५४.१८ ॥
Cada vez que la era se sacude y vacila, ato el puente del dharma; y por deseo del bienestar de las criaturas, entro en esas diversas matrices (de nacimiento).
14.54.19
यदा त्वहं देवयोनौ वर्तामि भृगुनन्दन ।
तदाऽहं देववत्सर्वमाचरामि न संशयः ॥ १४.५४.१९ ॥
Oh hijo de Bhṛgu, cuando habito en un nacimiento divino, actúo en todo como un dios; no hay duda.
14.54.20
यदा गन्धर्वयोनौ तु वर्तामि भृगुनन्दन ।
तदा गन्धर्ववच्चेष्टा सर्वाश्चेष्टामि भार्गव ॥ १४.५४.२० ॥
Oh hijo de Bhṛgu, cuando habito en el nacimiento gandharva, me comporto en todo como un gandharva.
14.54.21
नागयोनौ यदा चैव तदा वर्तामि नागवत् ।
यक्षराक्षसयोन्योस्तु यथावद्विचराम्यहम् ॥ १४.५४.२१ ॥
Cuando habito en el nacimiento de serpiente, vivo como una serpiente; y en los nacimientos yaksha y rakshasa me desplazo como corresponde.
14.54.22
मानुष्ये वर्तमाने तु कृपणं याचिता मया ।
न च ते जातसम्मोहा वचोऽगृह्णन्त मोहिताः ॥ १४.५४.२२ ॥
Mientras habitaba en el nacimiento humano les supliqué humildemente, pero ellos, confundidos y deslumbrados, no aceptaron mis palabras.
14.54.23
भयं च महदुद्दिश्य त्रासिताः कुरवो मया ।
क्रुद्धेन भूत्वा तु पुर्यथावदनुदर्शिताः ॥ १४.५४.२३ ॥
Infundiendo gran temor, aterroricé a los kurus; y encolerizado, se lo mostré tal como era en la ciudad.
14.54.24
तेऽधर्मेणेह संयुक्ताः परीताःक कालधर्मणा ।
धर्मेण निहता युद्धे गताः स्वर्गं न संशयः ॥ १४.५४.२४ ॥
Unidos aquí a la injusticia y rodeados por la ley del tiempo, fueron muertos en batalla por el dharma y fueron al cielo; no hay duda.
14.54.25
लोकेषु पाण्डवाश्चैव गताः ख्यातिं द्विजोत्तम ।
एतत्ते सर्वमाख्यातं यन्मां त्वं परिपृच्छसि ॥ १४.५४.२५ ॥
Oh, mejor de los dos veces nacidos, también los Pāṇḍavas alcanzaron la fama en los mundos. Todo lo que me preguntas te ha sido declarado.