ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 14.54
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.54.1
ब्रूहि केशव तत्त्वेन त्वमध्यात्ममनिन्दितम् ।
श्रुत्वा श्रेयोऽभिधास्यामि शापं वा ते जनार्दन ॥ १४.५४.१ ॥
ಓ ಕೇಶವ, ಅಧ್ಯಾತ್ಮದ ನಿರ್ದೋಷ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಯಥಾರ್ಥವಾಗಿ ಹೇಳು. ಅದನ್ನು ಕೇಳಿ ನಿನಗೆ ಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ಘೋಷಿಸುತ್ತೇನೆ, ಇಲ್ಲವೇ ನಿನಗೆ ಶಾಪ ನೀಡುತ್ತೇನೆ, ಓ ಜನಾರ್ದನ.
14.54.2
तमो रजश्च सत्वं च विद्धि भावान्मदाश्रयान् ।
स्थितिसृष्टिलयाध्यक्षो विष्णुब्रह्मेशसंज्ञितः ॥ १४.५४.२ ॥
ತಮಸ್ಸು, ರಜಸ್ಸು, ಸತ್ತ್ವ ಇವು ನನ್ನನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿರುವ ಭಾವಗಳೆಂದು ತಿಳಿ. ಸ್ಥಿತಿ, ಸೃಷ್ಟಿ, ಲಯಗಳ ಅಧ್ಯಕ್ಷನು ವಿಷ್ಣು, ಬ್ರಹ್ಮ, ಈಶ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವವನು.
14.54.3
कदाचित्तमसा रुद्रो विष्णुः सत्त्वगुणे स्थितः ।
रजस्यपि तथा ब्रह्मा स्वगुणान्यगुणानुभौ ॥ १४.५४.३ ॥
ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ತಮೋಗುಣದಿಂದ ರುದ್ರನು, ಸತ್ತ್ವಗುಣದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ವಿಷ್ಣುವು, ಹಾಗೆಯೇ ರಜೋಗುಣದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮನು ಇರುತ್ತಾರೆ. ಇಬ್ಬರೂ ತಮ್ಮ ಗುಣಗಳಲ್ಲಿಯೂ, ಅವುಗಳಿಗೆ ಭಿನ್ನವಾದ ಗುಣಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇರುತ್ತಾರೆ.
14.54.4
प्रणवात्मा च शब्दादींस्त्रिगुणात्मा चराचरम् ।
तथा रुद्रान्वसून्वाऽपि विद्धि मत्प्रभवान्द्विज ॥ १४.५४.४ ॥
ಪ್ರಣವವೇ ಆತ್ಮವಾದವನು, ಶಬ್ದಾದಿ ವಿಷಯಗಳು ಮತ್ತು ತ್ರಿಗುಣಾತ್ಮಕನು, ಚರಾಚರವೂ ಅವನೇ. ಹಾಗೆಯೇ ರುದ್ರರನ್ನು, ವಸುಗಳನ್ನೂ ನನ್ನಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದವರೆಂದು ತಿಳಿ, ಓ ದ್ವಿಜ.
14.54.5
मयि सर्वाणि भूतानि सर्वभूतेषु चाप्यहम् ।
स्थित इत्यभिजानीहि मा ते भूदत्र संशयः ॥ १४.५४.५ ॥
ಎಲ್ಲ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ನನ್ನಲ್ಲಿವೆ, ನಾನೂ ಎಲ್ಲ ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದೇನೆ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ತಿಳಿ. ಇದರಲ್ಲಿ ನಿನಗೆ ಸಂದೇಹ ಬೇಡ.
14.54.6
तथा दैत्यगणान्सर्वान्यक्षगन्धर्वराक्षसान् ।
नागानप्सरसश्चैव विद्धि मत्प्रभवान्द्विज ॥ १४.५४.६ ॥
ಹಾಗೆಯೇ ಎಲ್ಲ ದೈತ್ಯಗಣಗಳನ್ನು, ಯಕ್ಷ, ಗಂಧರ್ವ, ರಾಕ್ಷಸರನ್ನು, ನಾಗರು ಮತ್ತು ಅಪ್ಸರೆಯರನ್ನೂ ನನ್ನಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದವರೆಂದು ತಿಳಿ, ಓ ದ್ವಿಜ.
14.54.7
सदसच्चैव यत्प्राहुरव्यक्तं व्यक्तमेव च ।
अक्षरं च क्षरं चैव सर्वमेतन्मदात्मकम् ॥ १४.५४.७ ॥
ಸತ್ ಮತ್ತು ಅಸತ್, ಅವ್ಯಕ್ತ ಮತ್ತು ವ್ಯಕ್ತ, ಅಕ್ಷರ ಮತ್ತು ಕ್ಷರ ಎಂದು ಏನು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತದೋ, ಅದೆಲ್ಲವೂ ನನ್ನ ಸ್ವರೂಪವೇ.
14.54.8
ये चाश्रमेषु वै धर्माश्चतुर्षु विहिता मुने ।
वैदिकानि च कर्माणि विद्धि सर्वं मदात्मकम् ॥ १४.५४.८ ॥
ಮುನಿಯೇ, ನಾಲ್ಕು ಆಶ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಧರ್ಮಗಳು ಮತ್ತು ವೈದಿಕ ಕರ್ಮಗಳು ಎಲ್ಲವೂ ನನ್ನ ಸ್ವರೂಪವೆಂದು ತಿಳಿ.
14.54.9
असच्च सच्चैव च यद्विश्वं सदसतः परम् ।
ततः परतरं नास्ति देवदेवात्सनातनात् ॥ १४.५४.९ ॥
ಅಸತ್, ಸತ್ ಮತ್ತು ಈ ವಿಶ್ವ — ಇವು ಸತ್-ಅಸತ್ಗಳಿಗೆ ಮೀರಿದವು; ಅದಕ್ಕಿಂತ ಮಿಗಿಲಾದುದು ಏನೂ ಇಲ್ಲ — ಸನಾತನ ದೇವದೇವನಿಗಿಂತ ಮಿಗಿಲಾದುದು ಇಲ್ಲ.
14.54.10
ओंकारप्रभवान्वेदान्विद्धि मां त्वं भृगूद्वह ।
यूपं सोमं चरुं होमं त्रिदशाप्यायनं मखे ॥ १४.५४.१० ॥
ಭೃಗುಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಓಂಕಾರದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ವೇದಗಳನ್ನು ನನ್ನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವೆಂದು ತಿಳಿ. ಯೂಪ, ಸೋಮ, ಚರು, ಹೋಮ, ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸುವವು — ಇವನ್ನೂ ನನ್ನಿಂದಲೇ ತಿಳಿ.
14.54.11
होतारमपि हव्यं च विद्धिं मां भृगुनन्दन ।
अध्वर्युः कल्पकृच्चापि हविः परमसंस्कृतम् ॥ १४.५४.११ ॥
ಭೃಗುನಂದನನೇ, ಹೋತಾರನನ್ನೂ ಹವ್ಯವನ್ನೂ ನನ್ನನ್ನೇ ಎಂದು ತಿಳಿ. ಅಧ್ವರ್ಯು, ಕಲ್ಪಕೃತ್ತನ್ನೂ, ಅತ್ಯಂತ ಸಂಸ್ಕೃತವಾದ ಹವಿಸ್ಸನ್ನೂ ನನ್ನನ್ನೇ ಎಂದು ತಿಳಿ.
14.54.12
उद्गाता चापि मां स्तौति गीतघोषैर्महाध्वरे ।
प्रायश्चित्तेषु मां ब्रह्मञ्शान्तिमङ्गलवाचकाः ॥ १४.५४.१२ ॥
ಮಹಾ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಉದ್ಗಾತೃ ಗೀತಘೋಷದಿಂದ ನನ್ನನ್ನೇ ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾನೆ. ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ, ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಗಳಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿ ಮಂಗಳವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸುವವರೂ ನನ್ನನ್ನೇ ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾರೆ.
14.54.13
स्तुवन्ति विश्वकर्माणं सततं द्विजसत्तम ।
मम विद्धि सुतं धर्ममग्रजं द्विजसत्तम ॥ १४.५४.१३ ॥
ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಅವರು ಸದಾ ವಿಶ್ವಕರ್ಮನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾರೆ. ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನನ್ನ ಪುತ್ರನಾದ ಧರ್ಮದ ಜ್ಯೇಷ್ಠ ಪುತ್ರನೆಂದು ತಿಳಿ.
14.54.14
मानसं दयितं विप्र सर्वभूतदयात्मकम् ।
तत्राहं वर्तमानैश्च निवृत्तैश्चैव मानवैः ॥ १४.५४.१४ ॥
ವಿಪ್ರನೇ, ನನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವನು, ಪ್ರಿಯನು, ಸಕಲ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಮೇಲೆ ದಯೆಯೇ ಸ್ವಭಾವವಾದವನು; ಅವನಲ್ಲಿಯೂ, ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಇರುವವರಲ್ಲಿಯೂ, ನಿವೃತ್ತರಾದವರಲ್ಲಿಯೂ ನಾನಿರುತ್ತೇನೆ.
14.54.15
बह्वीः संसरमाणो वै योनीर्वर्तामि सत्तम ।
लोकसरंक्षणार्थाय धर्मसंस्थापनाय च ॥ १४.५४.१५ ॥
ಸತ್ತಮನೇ, ಅನೇಕ ಯೋನಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾ ನಾನು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಪ್ರಕಟನಾಗುತ್ತೇನೆ — ಲೋಕಗಳ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಮತ್ತು ಧರ್ಮದ ಸ್ಥಾಪನೆಗಾಗಿ.
14.54.16
तैस्तैर्वेषैश्च रूपैश्च त्रिषु लोकेषु भार्गव ।
अहं विष्णुरहं ब्रह्मा शक्रोऽथ प्रभवाप्ययः ॥ १४.५४.१६ ॥
ಭಾರ್ಗವನೇ, ಆಯಾ ವೇಷ ಮತ್ತು ರೂಪಗಳಿಂದ, ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ನಾನೇ ವಿಷ್ಣು, ನಾನೇ ಬ್ರಹ್ಮ, ನಾನೇ ಶಕ್ರ; ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮತ್ತು ಲಯವೂ ನಾನೇ.
14.54.17
भूतग्रामस्य सर्वस्य स्रष्टा संहार एव च ।
अधर्मे वर्तमानानां सर्वेषामहमच्युतः ॥ १४.५४.१७ ॥
ಸಮಸ್ತ ಭೂತಗಣಕ್ಕೆ ನಾನೇ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನು ಮತ್ತು ಸಂಹಾರಕನು; ಅಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿರುವ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ನಾನು ಅಚ್ಯುತನು.
14.54.18
धर्मस्य सेतुं बध्नामि चलिते चलिते युगे ।
तास्ता योनीः प्रविश्याहं प्रजानां हितकाम्यया ॥ १४.५४.१८ ॥
ಯುಗವು ಕಂಪಿಸಿದಾಗಲೆಲ್ಲಾ ನಾನು ಧರ್ಮದ ಸೇತುವೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುತ್ತೇನೆ; ಪ್ರಜೆಗಳ ಹಿತವನ್ನು ಬಯಸಿ, ನಾನಾ ಯೋನಿಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ (ಪ್ರಕಟನಾಗುತ್ತೇನೆ).
14.54.19
यदा त्वहं देवयोनौ वर्तामि भृगुनन्दन ।
तदाऽहं देववत्सर्वमाचरामि न संशयः ॥ १४.५४.१९ ॥
ಭೃಗುನಂದನ, ನಾನು ದೇವಯೋನಿಯಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ದೇವತೆಯಂತೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ; ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.
14.54.20
यदा गन्धर्वयोनौ तु वर्तामि भृगुनन्दन ।
तदा गन्धर्ववच्चेष्टा सर्वाश्चेष्टामि भार्गव ॥ १४.५४.२० ॥
ಭೃಗುನಂದನ, ನಾನು ಗಂಧರ್ವಯೋನಿಯಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಗಂಧರ್ವನಂತೆ ಎಲ್ಲ ಚೇಷ್ಟೆಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತೇನೆ.
14.54.21
नागयोनौ यदा चैव तदा वर्तामि नागवत् ।
यक्षराक्षसयोन्योस्तु यथावद्विचराम्यहम् ॥ १४.५४.२१ ॥
ನಾಗಯೋನಿಯಲ್ಲಿ ನಾನಿದ್ದಾಗ ನಾಗನಂತಿರುತ್ತೇನೆ; ಯಕ್ಷ ಮತ್ತು ರಾಕ್ಷಸ ಯೋನಿಗಳಲ್ಲಿ ಯಥೋಚಿತವಾಗಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತೇನೆ.
14.54.22
मानुष्ये वर्तमाने तु कृपणं याचिता मया ।
न च ते जातसम्मोहा वचोऽगृह्णन्त मोहिताः ॥ १४.५४.२२ ॥
ಮಾನುಷ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ನಾನು ಅವರನ್ನು ದೀನನಾಗಿ ಬೇಡಿಕೊಂಡೆ; ಆದರೆ ಮೋಹಗೊಂಡ ಅವರು ನನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಲಿಲ್ಲ.
14.54.23
भयं च महदुद्दिश्य त्रासिताः कुरवो मया ।
क्रुद्धेन भूत्वा तु पुर्यथावदनुदर्शिताः ॥ १४.५४.२३ ॥
ದೊಡ್ಡ ಭಯವನ್ನುಂಟುಮಾಡಿ ನಾನು ಕುರುಗಳನ್ನು ಭಯಭೀತಗೊಳಿಸಿದೆ; ಕೋಪಗೊಂಡು ನಗರದಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಯಥಾವತ್ ತೋರಿಸಿದೆ.
14.54.24
तेऽधर्मेणेह संयुक्ताः परीताःक कालधर्मणा ।
धर्मेण निहता युद्धे गताः स्वर्गं न संशयः ॥ १४.५४.२४ ॥
ಅವರು ಇಲ್ಲಿ ಅಧರ್ಮದಿಂದ ಕೂಡಿ ಕಾಲಧರ್ಮದಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟರು; ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮದಿಂದ ಹತರಾಗಿ ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋದರು; ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.
14.54.25
लोकेषु पाण्डवाश्चैव गताः ख्यातिं द्विजोत्तम ।
एतत्ते सर्वमाख्यातं यन्मां त्वं परिपृच्छसि ॥ १४.५४.२५ ॥
ಓ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮ, ಪಾಂಡವರೂ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು. ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಕೇಳಿದ್ದೆಲ್ಲವನ್ನೂ ನಿನಗೆ ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ.