ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 14.59
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.59.1
उदङ्कस्य वरं दत्त्वा गोविन्दो द्विजत्तम ।
अत ऊर्ध्वं महाबाहुः किं चकार महायशाः ॥ १४.५९.१ ॥
ਹੇ ਦਵਿਜੋਤਮ, ਉਦੰਕ ਨੂੰ ਵਰ ਦੇ ਕੇ ਮਹਾਬਾਹੂ ਮਹਾਯਸ਼ਸਵੀ ਗੋਵਿੰਦ ਨੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੀ ਕੀਤਾ?
14.59.2
उदङ्काय वरं दत्त्वा प्रायात्सात्यकिना सह ।
द्वारकामेव गोविन्दः शीघ्रवेगैर्महाहयैः ॥ १४.५९.२ ॥
ਉਦੰਕ ਨੂੰ ਵਰ ਦੇ ਕੇ ਗੋਵਿੰਦ ਸਾਤਯਕੀ ਨਾਲ ਤੇਜ਼ ਵੇਗ ਵਾਲੇ ਵੱਡੇ ਘੋੜਿਆਂ ਉੱਤੇ ਦਵਾਰਕਾ ਵੱਲ ਹੀ ਚਲੇ ਗਏ।
14.59.3
सरांसि सरितश्चैव वनानि च गिरींस्तथा ।
अतिक्रम्याससादाथ रम्यां द्वारवतीं पुरीम् ॥ १४.५९.३ ॥
ਝੀਲਾਂ, ਨਦੀਆਂ, ਜੰਗਲਾਂ ਅਤੇ ਪਹਾੜਾਂ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਕੇ ਉਹ ਰਮਣੀਕ ਦਵਾਰਵਤੀ ਨਗਰੀ ਪਹੁੰਚੇ।
14.59.4
वर्तमाने महाराज महे रैवतकस्य च ।
उपायात्पुण्डरीकाक्षो युयुधानानुगस्तदा ॥ १४.५९.४ ॥
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਰੈਵਤਕ ਪਰਬਤ ਉੱਤੇ ਮਹਾਉਤਸਵ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਤਦ ਕਮਲਨੈਣ ਯੁਯੁਧਾਨ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਉੱਥੇ ਆਏ।
14.59.5
अलङ्कृतस्तु स गिरिर्नानारूपैर्विचित्रितैः ।
बभौ रत्नमयैः कोशैः संवृतः पुरुर्षर्षभ ॥ १४.५९.५ ॥
ਹੇ ਪੁਰਸ਼ਰਿਸ਼ਭ, ਉਹ ਪਰਬਤ ਅਨੇਕ ਰੂਪਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ਿੰਗਾਰਿਆ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਰਤਨਮਈ ਖਜ਼ਾਨਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ।
14.59.6
काञ्चनस्रग्भिरग्र्याभिः सुमनोभिस्तथैव च ।
वासोभिश्च महाशैलः कल्पवृक्षैस्तथैव च ॥ १४.५९.६ ॥
ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ, ਉੱਤਮ ਫੁੱਲਾਂ, ਵਸਤਰਾਂ ਅਤੇ ਕਲਪਵ੍ਰਿਕਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਮਹਾਪਰਬਤ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
14.59.7
दीपवृक्षैश्च सौवर्णैरभीक्ष्णमुपशोभितः ।
गुहानिर्झरदेशेषु दिवाभूतो बभूव ह ॥ १४.५९.७ ॥
ਸੋਨੇ ਦੇ ਦੀਪਵ੍ਰਿਕਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਲਗਾਤਾਰ ਸ਼ੋਭਿਤ ਸੀ; ਗੁਫ਼ਾਵਾਂ ਅਤੇ ਝਰਨਿਆਂ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਦਿਨ ਵਰਗਾ ਹੋ ਗਿਆ।
14.59.8
एताकाभिर्विचित्राभिः सघण्टाभिः समन्ततः ।
पुंभिः स्त्रीभिश्च संघुष्टः प्रगीत इव चाभवत्।
अतीव प्रेक्षणीयोऽभून्मेरुर्मुनिगणैरिव ॥ १४.५९.८ ॥
ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚਿੱਤਰ ਘੰਟੀਆਂ ਵਾਲੀਆਂ ਸਜਾਵਟਾਂ ਨਾਲ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਮਰਦਾਂ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਗੂੰਜਦਾ ਉਹ ਮਾਨੋ ਗਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਮੇਰੂ ਮੁਨੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹਾਂ ਵਾਂਗ ਅਤਿ ਦਰਸ਼ਨੀ ਹੋ ਗਿਆ।
14.59.9
मत्तानां हृष्टरूपाणां स्त्रीणां पुंसां च भारत ।
गायतां पर्वतेन्द्रस्य दिविस्पृगिव निःस्वनः ॥ १४.५९.९ ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ, ਮਸਤ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ ਰੂਪ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਮਰਦਾਂ ਦੇ ਗਾਉਣ ਨਾਲ ਪਰਬਤਰਾਜ ਦੀ ਧੁਨੀ ਮਾਨੋ ਅਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਛੂਹ ਰਹੀ ਸੀ।
14.59.10
प्रमत्तमत्तसम्मत्तक्ष्वेडितोद्धुष्टसंकुलः ।
तथा किलकिलाशब्दैर्भूधरोऽभून्मनोहरः ॥ १४.५९.१० ॥
ਪਾਗਲਾਂ, ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਧੁੱਤਾਂ ਅਤੇ ਮਸਤਾਂ ਦੀਆਂ ਚੀਕਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਕਿਲਕਿਲਾਹਟ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਪਰਬਤ ਮਨਮੋਹਕ ਹੋ ਗਿਆ।
14.59.11
विपणापणवान्रम्यो भक्ष्यभोज्यविहारवान् ।
वस्त्रमाल्योत्करयुतो वीणावेणुमृदङ्गवान् ॥ १४.५९.११ ॥
ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਅਤੇ ਦੁਕਾਨਾਂ ਨਾਲ ਰਮਣੀਕ, ਖਾਣ-ਪੀਣ ਅਤੇ ਵਿਹਾਰ-ਥਾਵਾਂ ਵਾਲਾ, ਕਪੜਿਆਂ ਅਤੇ ਮਾਲਾਵਾਂ ਦੇ ਢੇਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਵੀਣਾ, ਬੰਸਰੀ ਅਤੇ ਮ੍ਰਿਦੰਗ ਵਾਲਾ।
14.59.12
सुरामैरेयमिश्रेण भक्ष्यभोज्येन चैव ह ।
दीनान्धकृपणादिभ्यो दीयमानेन चानिशम्।
बभौ परमकल्याणो महस्तस्य महागिरेः ॥ १४.५९.१२ ॥
ਸੁਰਾ ਅਤੇ ਮੈਰੇਯ ਮਦਿਰਾ ਮਿਲੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਦੀਨਾਂ, ਅੰਨ੍ਹਿਆਂ, ਕੰਜੂਸਾਂ ਆਦਿ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਪਰਬਤ ਦਾ ਪਰਮ ਕਲਿਆਣਕਾਰੀ ਤੇਜ ਚਮਕ ਉੱਠਿਆ।
14.59.13
पुण्यावसथवान्वीरैः पुण्यकृद्भिर्निषेवितः ।
विहारो वृष्णिवीराणां महे रैवतस्य ह ॥ १४.५९.१३ ॥
ਪੁੰਨ ਦੇ ਨਿਵਾਸਾਂ ਵਾਲਾ, ਪੁੰਨਕਰਮੀ ਵੀਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸੇਵਿਆ ਹੋਇਆ, ਰੈਵਤ ਮਹੋਤਸਵ ਵਿੱਚ ਵ੍ਰਿਸ਼ਨੀ ਵੀਰਾਂ ਦਾ ਵਿਹਾਰ-ਸਥਾਨ ਸੀ।
14.59.14
स नानावेश्मसंकीर्णो देवलोक इवाबभौ ।
तदा च कृष्णसान्निध्यान्मुदा देवगणैर्युतः ॥ १४.५९.१४ ॥
ਅਨੇਕ ਘਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਉਹ ਦੇਵਲੋਕ ਵਾਂਗ ਸ਼ੋਭਿਆ; ਉਦੋਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਸਮੀਪਤਾ ਕਰਕੇ, ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਦੇਵਗਣਾਂ ਸਹਿਤ।
14.59.15
स्तुवन्त्यन्तर्हिता देवा गन्धर्वाश्च सहर्षिभिः ।
साधकः सर्वधर्माणामसुराणां विनाशकः ॥ १४.५९.१५ ॥
ਲੁਕੇ ਹੋਏ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਗੰਧਰਵ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਸਮੇਤ ਉਸਤਤ ਕਰਦੇ ਹਨ — ਸਭ ਧਰਮਾਂ ਦੇ ਸਾਧਕ, ਅਸੁਰਾਂ ਦੇ ਨਾਸ਼ਕ ਦੀ।
14.59.16
त्वं स्रष्टा सृज्यमाधारं कारणं धर्मवेदवित् ।
त्वया सत्क्रियते देव ज जानीमोऽत्र मायया ॥ १४.५९.१६ ॥
ਤੂੰ ਹੀ ਸਿਰਜਣਹਾਰ ਹੈਂ; ਸਿਰਜੇ ਗਏ ਦਾ ਆਧਾਰ ਤੇ ਕਾਰਨ ਤੂੰ ਹੈਂ; ਧਰਮ ਤੇ ਵੇਦ ਦਾ ਜਾਣਕਾਰ। ਹੇ ਦੇਵ, ਤੇਰੇ ਦੁਆਰਾ ਇਹ ਸਤਿਕਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇੱਥੇ ਅਸੀਂ ਤੈਨੂੰ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ।
14.59.17
केवलं त्वाऽभिजानीमः शरणं परमेश्वरम् ।
ब्रह्मादीनां च गोविन्द सान्निध्वं शरणं नमः ॥ १४.५९.१७ ॥
ਕੇਵਲ ਤੈਨੂੰ ਹੀ ਅਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ — ਸ਼ਰਣ ਤੇ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ; ਬ੍ਰਹਮਾ ਆਦਿ ਦਾ ਵੀ ਸ਼ਰਣ ਤੂੰ ਹੈਂ। ਹੇ ਗੋਵਿੰਦ, ਤੇਰੀ ਸਮੀਪਤਾ ਹੀ ਸ਼ਰਣ ਹੈ; ਨਮਸਕਾਰ।
14.59.18
इति स्तुते मानुषैश्च पूजिते देवकीसुते ।
शक्रसद्मप्रतीकाशो बभूव स हि शैलराट् ॥ १४.५९.१८ ॥
ਏਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵੱਲੋਂ ਉਸਤਤ ਤੇ ਪੂਜਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਦੇਵਕੀ-ਪੁੱਤਰ ਲਈ ਉਹ ਪਰਬਤਰਾਜ ਇੰਦਰ-ਭਵਨ ਵਰਗਾ ਹੋ ਗਿਆ।
14.59.19
ततः सम्पूज्यमानः स विवेश भवनं शुभम् ।
गोविन्दः सात्यकिश्चैव जग्मतुर्भवनं स्वकम् ॥ १४.५९.१९ ॥
ਫਿਰ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਸ਼ੁਭ ਭਵਨ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਇਆ। ਗੋਵਿੰਦ ਅਤੇ ਸਾਤਿਆਕੀ ਵੀ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਭਵਨ ਚਲੇ ਗਏ।
14.59.20
विवेश च प्रहृष्टात्मा चिरकालप्रवासतः ।
कृत्वा नसुकरं कर्म दानवेष्विव वासवः ॥ १४.५९.२० ॥
ਲੰਮੇ ਪ੍ਰਵਾਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖੁਸ਼ ਮਨ ਨਾਲ ਉਹ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਇਆ, ਦਾਨਵਾਂ ਵਿੱਚ ਔਖਾ ਕਰਮ ਕਰਕੇ ਇੰਦਰ ਵਾਂਗ।
14.59.21
उपायान्तं तु वार्ष्णेयं भोजवृष्ण्यन्धकास्तथा ।
अभ्यगच्चन्महात्मानं देवा इव शतक्रतुम् ॥ १४.५९.२१ ॥
ਵਾਰਸ਼ਣੇਯ ਨੇੜੇ ਆਉਂਦਿਆਂ ਭੋਜ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ ਅਤੇ ਅੰਧਕ ਉਸ ਮਹਾਤਮਾ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਗਏ, ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਤੇ ਸ਼ਤਕ੍ਰਤੂ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
14.59.22
स तानभ्यर्च्य मेधावी पृष्ट्वा च कुशलं तदा ।
अभ्यवादयत प्रीतः पितरं मातरं तदा ॥ १४.५९.२२ ॥
ਉਸ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਭਨਾਂ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਕੇ ਕੁਸ਼ਲ ਪੁੱਛੀ, ਫਿਰ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਪਿਤਾ ਤੇ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕੀਤਾ।
14.59.23
ताभ्यां स सम्परिष्वक्तः सान्त्वितश्च महाभुजः ।
उपोपविष्टैः सर्वैस्तैर्वृष्णिभिः परिवारितः ॥ १४.५९.२३ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਮਹਾਬਾਹੂ ਨੂੰ ਗਲ ਲਾ ਕੇ ਢਾਰਸ ਦਿੱਤਾ; ਉੱਥੇ ਬੈਠੇ ਸਾਰੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀਆਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਘੇਰ ਲਿਆ।
14.59.24
स विश्रान्तो महातेजाः कृतपादावनेजनः ।
कथयामास तत्सर्वं पृष्टः पित्रा महाहवम् ॥ १४.५९.२४ ॥
ਆਰਾਮ ਕਰਕੇ, ਪੈਰ ਧੋ ਕੇ ਉਸ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਨੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਪੁੱਛਣ ਤੇ ਉਹ ਸਾਰਾ ਮਹਾਯੁੱਧ ਦੱਸਿਆ।