ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 14.60
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.60.1
श्रुतवानस्मि वार्ष्णेय सङ्ग्रामं परमाद्भुतम् ।
नराणां वदतां पुत्र कथोद्धातेषु नित्यशः ॥ १४.६०.१ ॥
ਵਸੁਦੇਵ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਵਾਰਸ਼ਣੇਯ, ਪੁੱਤਰ, ਕਥਾਵਾਂ ਸੁਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਮੈਂ ਸਦਾ ਉਸ ਪਰਮ ਅਦਭੁਤ ਯੁੱਧ ਬਾਰੇ ਸੁਣਿਆ ਹੈ।
14.60.2
त्वं तु प्रत्यक्षदर्शी च कार्यज्ञश्च महाभुजः ।
तस्मात्प्रब्रूहि सङ्ग्रामं याथातथ्येन मेऽनघ ॥ १४.६०.२ ॥
ਤੂੰ ਪ੍ਰਤੱਖ ਦੇਖਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਕਾਰਜਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਹੈਂ, ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼, ਉਹ ਯੁੱਧ ਜਿਵੇਂ ਹੋਇਆ ਸੀ ਉਵੇਂ ਹੀ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸ।
14.60.3
यथा तदभवद्युद्धं पाण्डवानां महात्मनाम् ।
भीष्मकर्णकृपद्रोणशल्यादिभिरनुत्तमम् ॥ १४.६०.३ ॥
ਮਹਾਤਮਾ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦਾ ਅਤੇ ਭੀਸ਼ਮ, ਕਰਣ, ਕ੍ਰਿਪ, ਦ੍ਰੋਣ, ਸ਼ਲ੍ਯ ਆਦਿ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਉਹ ਯੁੱਧ ਕਿਵੇਂ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਬੇਮਿਸਾਲ ਸੀ।
14.60.4
अन्येषां क्षत्रियाणां च कृतास्त्राणामनेकशः ।
नानावेषाकृतिमतां नानादेशनिवासिनाम् ॥ १४.६०.४ ॥
ਅਨੇਕਾਂ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭੇਸ ਅਤੇ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਵਸਦੇ ਹੋਰ ਕਸ਼ਤ੍ਰੀਆਂ ਬਾਰੇ ਵੀ।
14.60.5
इत्युक्तः पुण्डरीकाक्षः पित्रा मातुस्तदाऽन्तिके ।
शशंस कुरुवीराणां सङ्ग्रामे निधनं यथा ॥ १४.६०.५ ॥
ਪਿਤਾ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿਆ, ਤਦ ਮਾਤਾ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਕਮਲ-ਨੇਤਰ (ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ) ਨੇ ਕੁਰੂ ਵੀਰਾਂ ਦੀ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਜਿਵੇਂ ਹੋਈ ਸੀ, ਉਵੇਂ ਦੱਸੀ।
14.60.6
अत्यद्भुतानि कर्माणि क्षत्रियाणां महात्मनाम् ।
बहुलत्वान्न सङ्ख्यातुं शक्यान्यब्दशतैरपि ॥ १४.६०.६ ॥
ਮਹਾਤਮਾ ਕਸ਼ਤ੍ਰੀਆਂ ਦੇ ਕਰਮ ਬਹੁਤ ਅਦਭੁਤ ਹਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਹੁਤਾਤ ਕਾਰਨ ਸੌ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਗਿਣਨੇ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ।
14.60.7
प्राधान्यतस्तु गदतः समासेनैव मे शृणु ।
कर्माणि पृथिवीशानां यथावदमरद्युते ॥ १४.६०.७ ॥
ਪਰ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਕਹਿੰਦਾ ਹਾਂ, ਸੁਣ। ਅਮਰਾਂ ਵਰਗੇ ਤੇਜ ਵਾਲਿਆ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਸਵਾਮੀਆਂ ਦੇ ਕਰਮ ਯਥਾਵਤ ਸੁਣ।
14.60.8
भीष्मः सेनापतिरभूदेकादशचमूपतिः ।
कौरव्यः कौरवेन्द्राणां देवानामिव पावकिः ॥ १४.६०.८ ॥
ਭੀਸ਼ਮ ਸੈਨਾਪਤੀ ਬਣਿਆ, ਗਿਆਰਾਂ ਸੈਨਾਵਾਂ ਦਾ ਅਧਿਪਤੀ, ਕੌਰਵ ਵੰਸ਼ੀ; ਕੌਰਵ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਗਨੀ-ਪੁੱਤਰ ਵਾਂਗ।
14.60.9
शिखण्डी पाण्डुपुत्राणां नेता सप्तचमूपतिः ।
बभूव रक्षितो धीमाञ्श्रीमता सव्यसाचिना ॥ १४.६०.९ ॥
ਸ਼ਿਖੰਡੀ ਪਾਂਡੂ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦਾ ਨੇਤਾ ਬਣਿਆ, ਸੱਤ ਸੈਨਾਵਾਂ ਦਾ ਅਧਿਪਤੀ; ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਉਹ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਸਵਿਆਸਾਚੀ (ਅਰਜੁਨ) ਦੁਆਰਾ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ।
14.60.10
तेषां तदभवद्युद्धं दशाहानि महात्मनाम् ।
कुरूणां पाण्डवानां च सुमहद्रोमहर्षणम् ॥ १४.६०.१० ॥
ਉਹ ਮਹਾਤਮਾ ਕੁਰੂਆਂ ਅਤੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਉਹ ਯੁੱਧ ਦਸ ਦਿਨ ਚੱਲਿਆ; ਉਹ ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ ਅਤੇ ਰੋਂਗਟੇ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ।
14.60.11
अयुध्यमानं गाङ्गेयं शिखण्डी तं महाद्युतिम् ।
जघान बहुभिर्बाणैः सह गाण्डीवधन्वना ॥ १४.६०.११ ॥
ਯੁੱਧ ਨਾ ਕਰਦੇ ਗੰਗਾ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ, ਉਸ ਮਹਾਤੇਜ ਵਾਲੇ ਨੂੰ, ਸ਼ਿਖੰਡੀ ਨੇ ਗਾਂਡੀਵਧਾਰੀ (ਅਰਜੁਨ) ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਅਨੇਕ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ।
14.60.12
अकरोत्स ततः कालं शरतल्पगतो मुनिः ।
अयनं दक्षिणं हित्वा सम्प्राप्ते चोत्तरायणे ॥ १४.६०.१२ ॥
ਤਦ ਸ਼ਰਸ਼ੱਈਆ 'ਤੇ ਪਏ ਉਸ ਮੁਨੀ ਨੇ ਸਮਾਂ ਬਿਤਾਇਆ; ਦੱਖਣਾਯਨ ਛੱਡ ਕੇ, ਉੱਤਰਾਯਣ ਆਉਣ 'ਤੇ।
14.60.13
ततः सेनापतिरभूद्द्रोणोऽस्त्रविदुषांवरः ।
प्रवीरः कौरवेन्द्रस्य काव्यो दैत्यपतेरिव ॥ १४.६०.१३ ॥
ਫਿਰ ਅਸਤ੍ਰ-ਵਿਦਿਆ ਜਾਣਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਦ੍ਰੋਣ ਕੌਰਵੇਂਦਰ ਦੇ ਵੀਰ ਸੈਨਾਪਤੀ ਬਣੇ, ਦੈਤ੍ਯਪਤੀ ਦੇ ਕਾਵਿਆ ਵਾਂਗ।
14.60.14
अक्षौहिणीभिः शिष्टाभिर्नवभिर्द्विजसत्तमः ।
संवृतः समरश्लाघी गुप्तः कृपसुतादिभिः ॥ १४.६०.१४ ॥
ਬਾਕੀ ਨੌਂ ਅਕਸ਼ੌਹਿਣੀ ਸੈਨਾ ਨਾਲ ਘਿਰੇ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਣ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਕ੍ਰਿਪ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਆਦਿ ਦੁਆਰਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ।
14.60.15
धृष्टद्युम्नस्त्वभून्नेता पाण्डवानां महास्त्रवित् ।
गुप्तो भीमेन मेधावी मित्रेण वरुणो यथा ॥ १४.६०.१५ ॥
ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦ੍ਯੁਮਨ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੇ ਨੇਤਾ ਬਣੇ, ਮਹਾਂ-ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ; ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਭੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ, ਜਿਵੇਂ ਮਿੱਤਰ ਨਾਲ ਵਰੁਣ।
14.60.16
स च सेनापरिवृतो द्रोणप्रेप्सुर्महामनाः ।
पितुर्निकारान्संस्मृत्य रणे कर्माकरोन्महत् ॥ १४.६०.१६ ॥
ਸੈਨਾ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਉਹ ਮਹਾਮਨਾ, ਦ੍ਰੋਣ ਨੂੰ ਪਾਉਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਪਿਤਾ ਦੇ ਅਪਮਾਨ ਯਾਦ ਕਰਕੇ ਰਣ ਵਿੱਚ ਮਹਾਨ ਕਰਮ ਕੀਤੇ।
14.60.17
तस्मिंस्ते पृथिवीपाला द्रोणपार्षतसङ्गरे ।
नानादिगागता वीराः प्रायशो निधनं गताः ॥ १४.६०.१७ ॥
ਦ੍ਰੋਣ-ਪਾਰਸ਼ਤ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਤੋਂ ਆਏ ਉਹ ਧਰਤੀਪਾਲ ਵੀਰ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮੌਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ।
14.60.18
दिनानि पञ्च तद्युद्धमभूत्परमदारुणम् ।
ततो द्रोणः परिश्रान्तो धृष्टद्युम्नवशं गतः ॥ १४.६०.१८ ॥
ਉਹ ਯੁੱਧ ਪੰਜ ਦਿਨ ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ ਰਿਹਾ। ਫਿਰ ਦ੍ਰੋਣ ਥੱਕ ਕੇ ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦ੍ਯੁਮਨ ਦੇ ਵੱਸ ਹੋ ਗਏ।
14.60.19
ततः सेनापतिरभूत्कर्णो दौर्योधने बले ।
अक्षौहिणीभिः शिष्टाभिर्वृतः पञ्चभिराहवे ॥ १४.६०.१९ ॥
ਫਿਰ ਦੁਰਯੋਧਨ ਦੀ ਸੈਨਾ ਵਿੱਚ ਕਰਨ ਸੈਨਾਪਤੀ ਬਣਿਆ; ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਬਾਕੀ ਪੰਜ ਅਕਸ਼ੌਹਿਣੀ ਸੈਨਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਘੇਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
14.60.20
तिस्रस्तु पाण्डुपुत्राणां चम्वो बीभत्सुपालिताः ।
हतप्रवीरभूयिष्ठा बभूवुः समवस्थिताः ॥ १४.६०.२० ॥
ਪਾਂਡੂ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਸੈਨਾਵਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਬੀਭਤਸੂ (ਅਰਜੁਨ) ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਵੀਰ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਕਾਰਨ ਉੱਥੇ ਡਟੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ।
14.60.21
ततः पार्थं समासाद्य पतङ्ग इव पावकम् ।
पञ्चत्वमगमत्सौतिर्द्वितीयेऽहनि दारुणः ॥ १४.६०.२१ ॥
ਫਿਰ ਪਾਰਥ (ਅਰਜੁਨ) ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਅੱਗ ਕੋਲ ਪਤੰਗੇ ਵਾਂਗ, ਸੂਤਪੁੱਤਰ ਭਿਆਨਕ ਕਰਨ ਦੂਜੇ ਦਿਨ ਮੌਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ।
14.60.22
हते कर्णे तु कौरव्या निरुत्साहा हतौजसः ।
अक्षौहिणीभिस्तिसृभिर्मद्रेशं पर्यवारयन् ॥ १४.६०.२२ ॥
ਕਰਨ ਦੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ 'ਤੇ ਕੌਰਵ ਉਤਸ਼ਾਹਹੀਣ ਅਤੇ ਤੇਜਹੀਣ ਹੋ ਕੇ ਤਿੰਨ ਅਕਸ਼ੌਹਿਣੀ ਸੈਨਾ ਨਾਲ ਮਦ੍ਰਰਾਜ (ਸ਼ਲ੍ਯ) ਨੂੰ ਘੇਰ ਬੈਠੇ।
14.60.23
हतिवाहनभूयिष्ठाः पाण्डिवास्तु युधिष्ठिरम् ।
अक्षौहिण्या निरुत्साहाः शिष्टया पर्यवारयन् ॥ १४.६०.२३ ॥
ਹਾਥੀ ਅਤੇ ਵਾਹਨ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਕਾਰਨ ਉਤਸ਼ਾਹਹੀਣ ਪਾਂਡਵਾਂ ਨੇ ਬਾਕੀ ਇੱਕ ਅਕਸ਼ੌਹਿਣੀ ਸੈਨਾ ਨਾਲ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲਿਆ।
14.60.24
अवधीन्मद्रराजानं कुरुराजो युधिष्ठिरः ।
तस्मिंस्तदाऽर्धदिवसे कृत्वा कर्म सुदुष्करम् ॥ १४.६०.२४ ॥
ਕੁਰੂਰਾਜ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੇ ਮਦ੍ਰਰਾਜ (ਸ਼ਲ੍ਯ) ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਦੁਪਹਿਰ ਵੇਲੇ, ਉਸਨੇ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਲ ਕਰਮ ਕੀਤਾ।
14.60.25
हते शल्ये तु शकुनिं सहदेवो महामनाः ।
आहर्तारं कलेस्तस्य जगानामितविक्रमः ॥ १४.६०.२५ ॥
ਸ਼ਲ੍ਯ ਦੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਮਗਰੋਂ ਮਹਾਮਨਾ ਸਹਦੇਵ ਨੇ ਅਮਿਤ ਪਰਾਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਕਲਿ ਨੂੰ ਭੜਕਾਉਣ ਵਾਲੇ ਉਸ ਸ਼ਕੁਨਿ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
14.60.26
निहते शकुनौ राजा धार्तराष्ट्रः सुदुर्मनाः ।
अपाक्रामद्गदापाणिर्हतभूयिष्ठसैनिकः ॥ १४.६०.२६ ॥
ਸ਼ਕੁਨਿ ਦੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਤੇ, ਜਦੋਂ ਬਹੁਤੀ ਫੌਜ ਮਾਰੀ ਜਾ ਚੁੱਕੀ ਸੀ, ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਰਾਜਾ ਬਹੁਤ ਉਦਾਸ ਹੋ ਕੇ ਗਦਾ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਲੈ ਕੇ ਪਿੱਛੇ ਹਟ ਗਿਆ।
14.60.27
तमन्वधावत्संक्रुद्धो भीमसेनः प्रतापवान् ।
ह्रदे द्वैपायने चापि सलिलस्थं ददर्श तम् ॥ १४.६०.२७ ॥
ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਭਰੇ ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਭੀਮਸੇਨ ਨੇ ਉਸਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕੀਤਾ; ਦ੍ਵੈਪਾਯਨ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਅੰਦਰ ਖੜ੍ਹੇ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
14.60.28
इतशिष्टेन सैन्येन समन्तात्पर्यवार्य तम् ।
अथोपविविशुर्हृष्टा ह्रदस्थं पञ्च पाण्डवाः ॥ १४.६०.२८ ॥
ਬਚੀ ਹੋਈ ਫੌਜ ਨਾਲ ਚੌਹਾਂ ਪਾਸਿਓਂ ਉਸਨੂੰ ਘੇਰ ਕੇ, ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਉਸਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਪੰਜੇ ਪਾਂਡਵ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਬੈਠ ਗਏ।
14.60.29
विगाह्य सलिलं त्वाशु वाग्बाणैर्भृशविक्षतः ।
उत्थाय स गदापाणिर्युद्धाय समुपस्थितः ॥ १४.६०.२९ ॥
ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉਤਰ ਕੇ, ਬੋਲਾਂ ਦੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਛੇਤੀ ਉੱਠਿਆ ਅਤੇ ਗਦਾ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਲੈ ਕੇ ਯੁੱਧ ਲਈ ਅੱਗੇ ਆਇਆ।
14.60.30
ततः स निहतो राजा धार्तराष्ट्रो महारणे ।
भीमसेनेन विक्रम्य पश्यतां पृथिवीक्षिताम् ॥ १४.६०.३० ॥
ਤਦ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਉਹ ਰਾਜਾ ਮਹਾਯੁੱਧ ਵਿੱਚ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਵੇਖਦਿਆਂ, ਭੀਮਸੇਨ ਦੇ ਪਰਾਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ।
14.60.31
ततस्तत्पाण्डवं सैन्यं प्रसुप्तं शिबिरे निशि ।
निहतं द्रोणपुत्रेण पितुर्वधममृष्यता ॥ १४.६०.३१ ॥
ਫਿਰ ਰਾਤ ਨੂੰ ਡੇਰੇ ਵਿੱਚ ਸੁੱਤੀ ਹੋਈ ਉਸ ਪਾਂਡਵ ਸੈਨਾ ਨੂੰ, ਪਿਤਾ ਦੇ ਵਧ ਨੂੰ ਨਾ ਸਹਿਣ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਦ੍ਰੋਣਪੁੱਤਰ ਨੇ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
14.60.32
हतपुत्रा हतबला हतमित्रा मया सह ।
युयुधानसहायेन पञ्च शिष्टास्तु पाण्डवाः ॥ १४.६०.३२ ॥
ਪੁੱਤਰ, ਫੌਜ ਅਤੇ ਮਿੱਤਰ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮੇਰੇ ਅਤੇ ਯੁਯੁਧਾਨ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ ਸਿਰਫ਼ ਪੰਜ ਪਾਂਡਵ ਬਚੇ।
14.60.33
सहैव कृपभोजाभ्यां द्रौणिर्युद्धादमुच्यत ।
युयुत्सुश्चापि कौरव्यो मुक्तः पाण्डवसंश्रयात् ॥ १४.६०.३३ ॥
ਕ੍ਰਿਪ ਤੇ ਕ੍ਰਿਤਵਰਮਾ ਨਾਲ ਦ੍ਰੋਣਪੁੱਤਰ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਚ ਨਿਕਲਿਆ; ਕੌਰਵ ਯੁਯੁਤਸੂ ਵੀ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਲੈ ਕੇ ਮੁਕਤ ਹੋਇਆ।
14.60.34
निहते कौरवेन्द्रे तु सानुबन्धे सुयोधने ।
विदुरः संजयश्चैव धर्मराजमुपस्थितौ ॥ १४.६०.३४ ॥
ਅਨੁਚਰਾਂ ਸਮੇਤ ਕੌਰਵਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਸੁਯੋਧਨ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਤਦ ਵਿਦੁਰ ਅਤੇ ਸੰਜਯ ਧਰਮਰਾਜ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਕੋਲ ਆਏ।
14.60.35
एवं तदभवद्युद्दमहान्यष्टादश प्रभो ।
यत्र ते पृथिवीपाला निहताः स्वर्गमावसन् ॥ १४.६०.३५ ॥
ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਯੁੱਧ ਅਠਾਰਾਂ ਦਿਨ ਚੱਲਿਆ; ਉਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਰਾਜੇ ਮਾਰੇ ਜਾ ਕੇ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਵੱਸੇ।
14.60.36
शृण्वतां तु महाराज कथां तां रोमहर्षणीम् ।
दुःखशोकपरिक्लेशा वृष्णीनामभवंस्तदा ॥ १४.६०.३६ ॥
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਉਸ ਰੋਮਾਂਚਕ ਕਥਾ ਨੂੰ ਸੁਣਦਿਆਂ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਵ੍ਰਿਸ਼ਨੀਆਂ ਨੂੰ ਦੁੱਖ, ਸ਼ੋਕ ਅਤੇ ਕਲੇਸ਼ ਹੋਇਆ।