महाभारत · अध्याय 14.62
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.62.1
एतच्छ्रुत्वा तु पुत्रस्य वचः शूरात्मजस्तदा ।
विहाय शोकं धर्मात्मा ददौ श्राद्धमनुत्तमम् ॥ १४.६२.१ ॥
पुत्राचे हे शब्द ऐकून तेव्हा शूराचा धर्मात्मा पुत्र शोक सोडून उत्तम श्राद्ध करता झाला.
14.62.2
तथैव वासुदेवश्च स्वस्त्रीयस्य महात्मनः ।
दयितस्यि पितुर्नित्यमकरोदौर्ध्वदेहिकम् ॥ १४.६२.२ ॥
त्याचप्रमाणे वासुदेवानेही आपल्या भगिनीच्या पुत्र असलेल्या महात्म्याच्या प्रिय पित्याचे और्ध्वदैहिक कर्म केले.
14.62.3
षष्टिं शतसहस्राणि ब्राह्मणानां महौजसाम् ।
विधिवद्भोजयामास भोज्यं सर्वगुणान्वितम् ॥ १४.६२.३ ॥
महातेजस्वी साठ लाख ब्राह्मणांना विधिपूर्वक सर्वगुणसंपन्न भोजन घातले.
14.62.4
आच्छाद्य च महाबाहुर्धनतृष्णामपानुदत् ।
ब्राह्मणानां तदा कृष्णस्तदभूद्रोमहर्षणम् ॥ १४.६२.४ ॥
महाबाहू कृष्णाने दान देऊन ब्राह्मणांची धनतृष्णा दूर केली; तेव्हा ते दृश्य रोमहर्षक झाले.
14.62.5
सुवर्णं चैव गाश्चैव शयनाच्छादनानि च ।
दीयमानं तदा विप्रः प्रभूतमिति चाब्रुवन् ॥ १४.६२.५ ॥
सोने, गायी, शय्या आणि आच्छादने दिली जात असताना ब्राह्मण म्हणाले, "हे तर फारच आहे!"
14.62.6
वासुदेवोऽथ दाशार्हो बलेदेवः ससात्यकिः ।
अभिमन्योस्तदा श्राद्धमकुर्वन्सत्यकस्तदा।
अतीव दुःखसंतप्ता न शमं चोपलेभिरे ॥ १४.६२.६ ॥
तेव्हा दाशार्ह वासुदेव, बलदेव आणि सात्यकी यांनी अभिमन्युचे श्राद्ध केले; सात्यकीनेही तेव्हा केले; अत्यंत दुःखाने संतप्त होऊन त्यांना शांती लाभली नाही.
14.62.7
तथैव पाण्डवा वीरा नगरे नागसह्वये ।
नोपागच्छन्त वै शान्तिमभिमन्युविनाकृताः ॥ १४.६२.७ ॥
त्याचप्रमाणे वीर पांडव नागसाह्वय नगरात अभिमन्यूशिवाय शांती मिळवू शकले नाहीत.
14.62.8
सुबहूनि च राजेन्द्र दिवसानि विराटजा ।
नाभुङ्क्त पतिदुःखार्ता तदभूत्करुणं महत् ॥ १४.६२.८ ॥
हे राजेंद्रा! विराटाची कन्या (उत्तरा) पतीच्या दुःखाने व्याकुळ होऊन बरेच दिवस जेवली नाही; ती अत्यंत करुण अवस्था होती.
14.62.9
धियमाणे तु तस्मिंस्तु गर्भे कुक्षिस्थ एव च ।
आजगाम ततो व्यासो ज्ञात्वा दिव्येन चक्षुषा ॥ १४.६२.९ ॥
गर्भात असलेला तो गर्भ धारण केला जात असताना, दिव्य दृष्टीने जाणून व्यास आले.
14.62.10
समागम्याब्रवीमान्पृथां पृथुललोचनाम् ।
उत्तरां च महातेजाःइ शोकः संत्यज्यतामयम् ॥ १४.६२.१० ॥
महातेजस्वी व्यास पृथा (कुंती) आणि विशाल डोळ्यांच्या उत्तरेजवळ येऊन म्हणाले, 'हा शोक सोडून द्या.'
14.62.11
जनिष्यते महातेजाः पुत्रस्तव यशस्विनि ।
प्रभावाद्वासुदेवस्य मम व्याहरणादपि।
पाण्डवानामयं चान्ते पालयिष्यति मेदिनीम् ॥ १४.६२.११ ॥
हे यशस्विनी! तुझा महातेजस्वी पुत्र जन्माला येईल. वासुदेवाच्या प्रभावाने आणि माझ्या बोलण्यानेही, तो शेवटी पांडवांची पृथ्वी सांभाळेल.
14.62.12
धनञ्जयं च सम्प्रेक्ष्य धर्मराजस्य शृण्वतः ।
व्यासो वाक्यमुवाचेदं हर्षयन्निव भारत ॥ १४.६२.१२ ॥
धर्मराज ऐकत असताना, धनंजयाकडे पाहून व्यास हे शब्द म्हणाले, जणू आनंदित करीत — हे भारता!
14.62.13
पौत्रस्तव महाभागो जनिष्यति महामनाः ।
पृथ्वीं सागरपर्यन्तां पालयिष्यति धर्मतः ॥ १४.६२.१३ ॥
तुझा महाभाग्यवान नातू जन्मास येईल; तो महामनस्वी असेल. समुद्रापर्यंत पसरलेल्या पृथ्वीचे तो धर्मानुसार पालन करील.
14.62.14
तस्माच्छोकं कुरुश्रेष्ठ जहि त्वमरिकर्शन ।
विचार्यमत्र न हि ते सत्यमेतद्भविष्यति ॥ १४.६२.१४ ॥
म्हणून हे कुरुश्रेष्ठा, शत्रूंना पीडा देणाऱ्या, तू शोक सोड. यावर विचार करू नकोस; हे खरेच घडेल.
14.62.15
यच्चापि वृष्णिवीरेणि कृष्णेन कुरुनन्दन ।
पुरोक्तं तत्तथा भावि मा तेऽत्रास्तु विचारणा ॥ १४.६२.१५ ॥
हे कुरुनंदना, वृष्णिवीर कृष्णाने पूर्वी जे सांगितले, ते तसेच घडेल. यात तुला शंका नसावी.
14.62.16
विबुधानां गतो लोकानक्षयानात्मनिर्जितान् ।
न स शोच्यस्त्वया वीरो न चान्यैः कुरुभिस्तथा ॥ १४.६२.१६ ॥
तो वीर देवांच्या अक्षय लोकांत गेला आहे; ते लोक आत्मसंयमाने जिंकलेले आहेत. म्हणून तुला किंवा इतर कुरूंना त्याच्यासाठी शोक करण्याचे कारण नाही.
14.62.17
एवं पितामहेनोक्तो धर्मात्मा स धनञ्जयः ।
त्यक्त्वा शोकं महाराज हृष्टरूपोऽभवत्तदा ॥ १४.६२.१७ ॥
पितामहांनी असे सांगितल्यावर धर्मात्मा धनंजयाने शोक सोडला; हे महाराजा, तेव्हा त्याचे मुख आनंदित झाले.
14.62.18
पिताऽपि तव धर्मेज्ञ गर्भे तस्मिन्महामते ।
अवर्धत यथाकामं शुक्लपक्षे यथा शसी ॥ १४.६२.१८ ॥
हे धर्मज्ञा, हे महामते, तुझे वडीलही त्या गर्भात शुक्ल पक्षात चंद्र वाढतो तसे इच्छेनुसार वाढले.
14.62.19
ततः संचोदयामास व्यासो धर्मात्मजं नृपम् ।
अश्वमेधं प्रति तदा ततः सोऽन्तर्हितोऽभवत् ॥ १४.६२.१९ ॥
तेव्हा व्यासांनी धर्मपुत्र राजाला अश्वमेधाकडे प्रवृत्त केले; नंतर ते अंतर्धान पावले.
14.62.20
धर्मराजोपि मेधावी श्रुत्वा व्यासस्य तद्वचः ।
वित्तोपनयने तात चकार गमने मतिम् ॥ १४.६२.२० ॥
बुद्धिमान धर्मराजानेही व्यासांचे ते वचन ऐकून, हे तात, धन मिळवण्यासाठी जाण्याचा निश्चय केला.