Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 14.62

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

14.62.1

एतच्छ्रुत्वा तु पुत्रस्य वचः शूरात्मजस्तदा ।
विहाय शोकं धर्मात्मा ददौ श्राद्धमनुत्तमम् ॥ १४.६२.१ ॥

ପୁତ୍ରଙ୍କ ଏହି ବାକ୍ୟ ଶୁଣି ସେତେବେଳେ ଶୂରଙ୍କ ଧର୍ମାତ୍ମା ପୁତ୍ର ଶୋକ ତ୍ୟାଗ କରି ଉତ୍ତମ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କଲେ।

14.62.2

तथैव वासुदेवश्च स्वस्त्रीयस्य महात्मनः ।
दयितस्यि पितुर्नित्यमकरोदौर्ध्वदेहिकम् ॥ १४.६२.२ ॥

ସେହିପରି ବାସୁଦେବ ମଧ୍ୟ ନିଜ ଭଗିନୀର ପୁତ୍ର ମହାତ୍ମାଙ୍କ ପ୍ରିୟ ପିତାଙ୍କ ଊର୍ଦ୍ଧ୍ୱଦୈହିକ କର୍ମ କଲେ।

14.62.3

षष्टिं शतसहस्राणि ब्राह्मणानां महौजसाम् ।
विधिवद्भोजयामास भोज्यं सर्वगुणान्वितम् ॥ १४.६२.३ ॥

ମହାତେଜସ୍ୱୀ ଷାଠିଏ ଲକ୍ଷ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ବିଧି ଅନୁସାରେ ସର୍ବଗୁଣସମ୍ପନ୍ନ ଭୋଜନ କରାଇଲେ।

14.62.4

आच्छाद्य च महाबाहुर्धनतृष्णामपानुदत् ।
ब्राह्मणानां तदा कृष्णस्तदभूद्रोमहर्षणम् ॥ १४.६२.४ ॥

ମହାବାହୁ କୃଷ୍ଣ ଦାନ ଦେଇ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଧନତୃଷ୍ଣା ଦୂର କଲେ; ସେତେବେଳେ ତାହା ରୋମାଞ୍ଚକର ହେଲା।

14.62.5

सुवर्णं चैव गाश्चैव शयनाच्छादनानि च ।
दीयमानं तदा विप्रः प्रभूतमिति चाब्रुवन् ॥ १४.६२.५ ॥

ସୁନା, ଗାଈ, ଶଯ୍ୟା ଓ ଆଚ୍ଛାଦନ ଦିଆଯାଉଥିବା ବେଳେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ କହିଲେ, "ଏହା ତ ଅତ୍ୟଧିକ!"

14.62.6

वासुदेवोऽथ दाशार्हो बलेदेवः ससात्यकिः ।
अभिमन्योस्तदा श्राद्धमकुर्वन्सत्यकस्तदा।
अतीव दुःखसंतप्ता न शमं चोपलेभिरे ॥ १४.६२.६ ॥

ତା'ପରେ ଦାଶାର୍ହ ବାସୁଦେବ, ବଳଦେବ ଓ ସାତ୍ୟକି ଅଭିମନ୍ୟୁଙ୍କ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କଲେ; ସତ୍ୟକ ମଧ୍ୟ ସେତେବେଳେ କଲେ; ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖରେ ସନ୍ତପ୍ତ ହୋଇ ସେମାନେ ଶାନ୍ତି ପାଇଲେ ନାହିଁ।

14.62.7

तथैव पाण्डवा वीरा नगरे नागसह्वये ।
नोपागच्छन्त वै शान्तिमभिमन्युविनाकृताः ॥ १४.६२.७ ॥

ସେହିପରି ବୀର ପାଣ୍ଡବମାନେ ନାଗସାହ୍ୱୟ ନଗରରେ ଅଭିମନ୍ୟୁଙ୍କ ବିନା ଶାନ୍ତି ପାଇଲେ ନାହିଁ।

14.62.8

सुबहूनि च राजेन्द्र दिवसानि विराटजा ।
नाभुङ्क्त पतिदुःखार्ता तदभूत्करुणं महत् ॥ १४.६२.८ ॥

ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର! ବିରାଟ-କନ୍ୟା (ଉତ୍ତରା) ସ୍ୱାମୀର ଦୁଃଖରେ ପୀଡ଼ିତା ହୋଇ ବହୁ ଦିନ ଖାଇଲେ ନାହିଁ; ତାହା ଅତି କରୁଣ ଅବସ୍ଥା ଥିଲା।

14.62.9

धियमाणे तु तस्मिंस्तु गर्भे कुक्षिस्थ एव च ।
आजगाम ततो व्यासो ज्ञात्वा दिव्येन चक्षुषा ॥ १४.६२.९ ॥

ଗର୍ଭରେ ରହିଥିବା ସେହି ଭ୍ରୂଣ ଧାରଣ କରାଯାଉଥିବା ବେଳେ, ଦିବ୍ୟ ଦୃଷ୍ଟିରେ ଜାଣି ବ୍ୟାସ ଆସିଲେ।

14.62.10

समागम्याब्रवीमान्पृथां पृथुललोचनाम् ।
उत्तरां च महातेजाःइ शोकः संत्यज्यतामयम् ॥ १४.६२.१० ॥

ମହାତେଜସ୍ୱୀ ବ୍ୟାସ ପୃଥା (କୁନ୍ତୀ) ଓ ବିଶାଳନୟନା ଉତ୍ତରା ନିକଟକୁ ଆସି କହିଲେ, 'ଏହି ଶୋକ ତ୍ୟାଗ କର।'

14.62.11

जनिष्यते महातेजाः पुत्रस्तव यशस्विनि ।
प्रभावाद्वासुदेवस्य मम व्याहरणादपि।
पाण्डवानामयं चान्ते पालयिष्यति मेदिनीम् ॥ १४.६२.११ ॥

ହେ ଯଶସ୍ୱିନୀ! ତୁମର ମହାତେଜସ୍ୱୀ ପୁତ୍ର ଜନ୍ମିବ। ବାସୁଦେବଙ୍କ ପ୍ରଭାବରେ ଏବଂ ମୋ କଥାରେ ମଧ୍ୟ, ସେ ଶେଷରେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ପୃଥିବୀ ପାଳନ କରିବ।

14.62.12

धनञ्जयं च सम्प्रेक्ष्य धर्मराजस्य शृण्वतः ।
व्यासो वाक्यमुवाचेदं हर्षयन्निव भारत ॥ १४.६२.१२ ॥

ଧର୍ମରାଜ ଶୁଣୁଥିବା ବେଳେ, ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କୁ ଦେଖି ବ୍ୟାସ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ, ଯେପରି ଆନନ୍ଦିତ କରୁଥିଲେ — ହେ ଭାରତ!

14.62.13

पौत्रस्तव महाभागो जनिष्यति महामनाः ।
पृथ्वीं सागरपर्यन्तां पालयिष्यति धर्मतः ॥ १४.६२.१३ ॥

ତୁମ ମହାଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ନାତି ଜନ୍ମିବ; ସେ ମହାମନା ହେବ। ସମୁଦ୍ରପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିସ୍ତୃତ ପୃଥିବୀକୁ ସେ ଧର୍ମାନୁସାରେ ପାଳନ କରିବ।

14.62.14

तस्माच्छोकं कुरुश्रेष्ठ जहि त्वमरिकर्शन ।
विचार्यमत्र न हि ते सत्यमेतद्भविष्यति ॥ १४.६२.१४ ॥

ତେଣୁ ହେ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ, ହେ ଶତ୍ରୁକର୍ଶନ, ତୁମେ ଶୋକ ତ୍ୟାଗ କର। ଏ ବିଷୟରେ ବିଚାର କର ନାହିଁ; ଏହା ସତ୍ୟ ହେବ।

14.62.15

यच्चापि वृष्णिवीरेणि कृष्णेन कुरुनन्दन ।
पुरोक्तं तत्तथा भावि मा तेऽत्रास्तु विचारणा ॥ १४.६२.१५ ॥

ହେ କୁରୁନନ୍ଦନ, ବୃଷ୍ଣିବୀର କୃଷ୍ଣ ପୂର୍ବରୁ ଯାହା କହିଥିଲେ, ତାହା ସେହିପରି ହେବ। ଏଥିରେ ତୁମର ସନ୍ଦେହ ନ ହେଉ।

14.62.16

विबुधानां गतो लोकानक्षयानात्मनिर्जितान् ।
न स शोच्यस्त्वया वीरो न चान्यैः कुरुभिस्तथा ॥ १४.६२.१६ ॥

ସେହି ବୀର ଦେବତାଙ୍କର ଅକ୍ଷୟ ଲୋକ ପାଇଛନ୍ତି, ଯାହା ଆତ୍ମସଂଯମରେ ଜିତାଯାଇଛି। ତେଣୁ ତୁମେ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୁରୁମାନେ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଶୋକ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।

14.62.17

एवं पितामहेनोक्तो धर्मात्मा स धनञ्जयः ।
त्यक्त्वा शोकं महाराज हृष्टरूपोऽभवत्तदा ॥ १४.६२.१७ ॥

ପିତାମହ ଏପରି କହିବାରୁ ଧର୍ମାତ୍ମା ଧନଞ୍ଜୟ ଶୋକ ତ୍ୟାଗ କଲେ; ହେ ମହାରାଜ, ସେତେବେଳେ ତାଙ୍କ ମୁଖ ହର୍ଷିତ ହେଲା।

14.62.18

पिताऽपि तव धर्मेज्ञ गर्भे तस्मिन्महामते ।
अवर्धत यथाकामं शुक्लपक्षे यथा शसी ॥ १४.६२.१८ ॥

ହେ ଧର୍ମଜ୍ଞ, ହେ ମହାମତି, ତୁମ ପିତା ମଧ୍ୟ ସେହି ଗର୍ଭରେ ଶୁକ୍ଲପକ୍ଷରେ ଚନ୍ଦ୍ର ପରି ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ବଢ଼ିଲେ।

14.62.19

ततः संचोदयामास व्यासो धर्मात्मजं नृपम् ।
अश्वमेधं प्रति तदा ततः सोऽन्तर्हितोऽभवत् ॥ १४.६२.१९ ॥

ଏଥର ବ୍ୟାସ ଧର୍ମପୁତ୍ର ରାଜାଙ୍କୁ ଅଶ୍ୱମେଧ ଦିଗରେ ପ୍ରେରିତ କଲେ; ତା'ପରେ ସେ ଅନ୍ତର୍ହିତ ହେଲେ।

14.62.20

धर्मराजोपि मेधावी श्रुत्वा व्यासस्य तद्वचः ।
वित्तोपनयने तात चकार गमने मतिम् ॥ १४.६२.२० ॥

ବୁଦ୍ଧିମାନ ଧର୍ମରାଜ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟାସଙ୍କ ସେହି ବାକ୍ୟ ଶୁଣି, ହେ ତାତ, ଧନ ସଂଗ୍ରହ ପାଇଁ ଯିବାକୁ ସଂକଳ୍ପ କଲେ।