มหาภารตะ · อัธยายะ 14.72
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.72.1
एवमुक्तस्तु कृष्णेन धर्मपुत्रो युधिष्ठिरः ।
व्यासमामन्त्र्य् मेधावी ततो वाचनमब्रवीत् ॥ १४.७२.१ ॥
เมื่อพระกฤษณะตรัสเช่นนี้แล้ว ธรรมบุตรยุธิษฐิระผู้มีปัญญา ได้เรียกหาฤๅษีวยาสแล้วกล่าวถ้อยคำเหล่านี้
14.72.2
यदा कालं भवान्वेत्ति हयमेधस्य तत्त्वतः ।
दीक्षयस्व तदा मां त्वं त्वय्यायत्तो हि मे क्रुतुः ॥ १४.७२.२ ॥
เมื่อท่านรู้กาลเวลาของอัศวเมธโดยแท้จริงเมื่อใด ขอท่านให้ข้าพเจ้าเข้าพิธีเมื่อนั้น เพราะการพิธียัญของข้าพเจ้าขึ้นอยู่กับท่าน
14.72.3
अयं पैलोथ कौन्तेय याज्ञवल्क्यस्तथैव च ।
विधानं यद्यथा कालं तत्कर्तारौ न संशयः ॥ १४.७२.३ ॥
นี่คือไปละ บุตรของกุนตี และยาชญวัลกยะก็เช่นกัน ทั้งสองจะประกอบพิธีตามวิธีและตามกาลเวลาที่เหมาะสม ไม่ต้องสงสัยเลย
14.72.4
चैत्र्यां हि पौर्णमास्यां तु तव दीक्षा भविष्यति ।
सम्भाराः सम्भ्रियन्तां च यज्ञार्थं पुरुषर्षभ ॥ १४.७२.४ ॥
การเข้าพิธีของท่านจะมีขึ้นในวันเพ็ญเดือนไจตระ ขอให้รวบรวมเครื่องประกอบพิธียัญเถิด ผู้ประเสริฐในหมู่มนุษย์
14.72.5
अश्वविद्याविदश्चैव सूता विप्राश्च तद्विदः ।
मेध्यमश्वं परीक्षन्तां तव यज्ञार्थसिद्धये ॥ १४.७२.५ ॥
ขอให้สารถีและพราหมณ์ผู้รู้วิชาม้า ตรวจม้าที่เหมาะแก่การบูชายัญ เพื่อให้การพิธียัญของท่านสำเร็จ
14.72.6
तमुत्सृज यथाशास्त्रं पृथिवीं सागराम्बराम् ।
सपर्येतु यशो नाम्ना तव पार्थिव वर्धयन् ॥ १४.७२.६ ॥
ข้าแต่พระราชา ขอปล่อยม้านั้นตามที่คัมภีร์กำหนด ให้มันท่องไปทั่วแผ่นดินที่มีมหาสมุทรเป็นอาภรณ์ นำพาพระนามและเกียรติยศของท่านไปเพิ่มพูนความรุ่งเรือง
14.72.7
इत्युक्तः स तथेत्युक्त्वा पाण्डवः पृथिवीपतिः ।
चकार सर्वं राजेन्द्र यथोक्तं ब्रह्मवादिना ॥ १४.७२.७ ॥
เมื่อได้รับคำสั่งเช่นนั้น พระปาณฑพผู้เป็นเจ้าแผ่นดินตรัสว่า "ดีแล้ว" และข้าแต่จอมจักรพรรดิ ได้ทำทุกสิ่งตามที่ผู้กล่าวพระเวทได้ประกาศไว้
14.72.8
सम्भारश्चैव राजेन्द्र सर्वे सङ्कल्पितास्तता ॥ १४.७२.८ ॥
และข้าแต่จอมจักรพรรดิ เครื่องประกอบพิธีทั้งหมดก็ได้รวบรวมขึ้นเช่นกัน
14.72.9
स सम्भारान्समाहृत्य नृपो धर्मसुतस्तदा ।
न्यवेदयदमेयात्मा कृष्णद्वैपायनाय वै ॥ १४.७२.९ ॥
ครั้นนั้น พระราชาผู้เป็นบุตรของธรรม ได้รวบรวมเครื่องประกอบพิธีทั้งหมดแล้วนำไปรายงานแก่กฤษณทไวปายนะ ผู้มีจิตวิญญาณหาที่วัดมิได้
14.72.10
ततोऽब्रवीन्महातेजा व्यासो धर्मात्मजं नृपम् ।
यथाकालं यथायोगं सज्जाः स्म तव दीक्षणे ॥ १४.७२.१० ॥
ครั้นนั้น วยาสผู้มีรัศมีอันยิ่งใหญ่ ได้กล่าวแก่พระราชาผู้เป็นบุตรของผู้ทรงธรรมว่า "ทุกสิ่งพร้อมแล้วสำหรับการเข้าพิธีของท่าน ตามกาลเวลาและตามที่เหมาะสม"
14.72.11
स्फ्यश्च कूर्चश्च सौवर्णो यच्चान्यदपि कौरव ।
यत्तु योग्यं भवेत्किञ्चिद्रौक्मं तत्क्रियतामिति ॥ १४.७२.११ ॥
ข้าแต่ผู้สืบเชื้อสายกุรุ ขอให้จัดทำสฟยะและกูรจะ และสิ่งอื่นใดที่เป็นทอง รวมทั้งสิ่งใดที่ควรทำด้วยทองคำ ให้ทำขึ้นเถิด
14.72.12
अश्वश्चोत्सृज्यतामद्य पृथ्व्यामथ यथाक्रमम् ।
सुगुप्तं चरतां चापि यथाशास्त्रं यथाविधि ॥ १४.७२.१२ ॥
วันนี้ขอให้ปล่อยม้าไปบนแผ่นดินตามลำดับ และขอให้ผู้ติดตามม้าคุ้มกันอย่างรัดกุม ตามคัมภีร์และระเบียบพิธี
14.72.13
अयमश्वो यता ब्रह्मन्नुत्सृष्टः पृथिवीमिमाम् ।
चरिष्यति यथाकामं तत्र वै संविदीयताम् ॥ १४.७२.१३ ॥
ข้าแต่พราหมณ์ ม้าตัวนี้เมื่อถูกปล่อยไปบนแผ่นดินนี้ จะท่องไปตามความปรารถนา ขอให้จัดการดูแลสำหรับมันตรงนั้นเถิด
14.72.14
पृथिवीं पर्यटन्तं हि तुरगं कामचारिणम् ।
कः पालयेदिति मुने तद्भवान्वक्तुमर्हति ॥ १४.७२.१४ ॥
ข้าแต่ฤๅษี ใครจะคุ้มครองม้าที่ท่องไปทั่วแผ่นดินตามใจชอบ ขอท่านจงกล่าวเถิด เพราะท่านเท่านั้นที่สมควรจะกล่าว
14.72.15
इत्युक्तः स तु राजेन्द्र कृष्णद्वैपायनोऽब्रवीत् ।
भीमसेनादवरजः श्रेष्ठः सर्वधनुष्मताम्।
जिष्णुः सहिष्णुर्धृष्णुस्च स एनं पालयिष्यति ॥ १४.७२.१५ ॥
เมื่อได้รับคำถามเช่นนั้น ข้าแต่จอมกษัตริย์ กฤษณทไวปายนะจึงตรัสตอบว่า ผู้เป็นน้องชายของภีมเสนะ ผู้ประเสริฐที่สุดในบรรดานักธนู คือชิษณุผู้มีชัย ผู้อดทนและกล้าหาญ เขาจะคุ้มครองม้านี้
14.72.16
शक्तः स हि महीं जेतुं निवातकवचान्तकः ।
तस्मिन्ह्यस्त्राणि दिव्यानि दिव्यं संहननं तथा।
दिव्यं धनश्चेषुधी च स एनमनुयास्यति ॥ १४.७२.१६ ॥
เขาสามารถพิชิตแผ่นดินได้ เป็นผู้ปราบนิวาตกวจะ ในตัวเขามีอาวุธทิพย์ ร่างกายทิพย์ คันธนูทิพย์ และแล่งลูกศรสองแล่ง เขาจะติดตามม้านี้
14.72.17
स हि धर्मार्थकुशलः सर्वविद्याविशारदः ।
यथाशास्त्रं नृपश्रेष्ठ चारयिष्यति ते हयम् ॥ १४.७२.१७ ॥
เขาเชี่ยวชาญในธรรมและทรัพย์ เป็นผู้รอบรู้วิชาทั้งปวง ข้าแต่ผู้ประเสริฐในหมู่กษัตริย์ เขาจะนำม้าของท่านไปตามที่คัมภีร์กำหนด
14.72.18
राजपुत्रो महाबाहुः श्यामो राजीवलोचनः ।
अभिमन्योः पिता वीरः स एनमनुयास्यति ॥ १४.७२.१८ ॥
ราชกุมารผู้มีแขนใหญ่ มีผิวคล้ำ มีดวงตาดั่งดอกบัว ผู้กล้าหาญ เป็นบิดาของอภิมันยุ เขาจะติดตามม้านี้
14.72.19
भीमसेनोपि तेजस्वी कौन्तेयोऽमितविक्रमः ।
समर्थो रक्षितुं राष्ट्रं नकुलश्च विशाम्पते ॥ १४.७२.१९ ॥
แม้ภีมเสนะผู้รุ่งโรจน์ และกุนตีบุตรผู้มีวิกรมอันหาประมาณมิได้ กับนกุละ ก็สามารถคุ้มครองแคว้นได้ ข้าแต่เจ้าแห่งประชาชน
14.72.20
सहदेवस्तु कौरव्य समायास्यति बुद्धिमान् ।
कुटुम्बतन्त्रं विधिवत्सर्वमेव महायशाः ॥ १४.७२.२० ॥
ข้าแต่ผู้สืบเชื้อสายเการวะ สหเทพผู้มีปัญญาก็จะมาถึงเช่นกัน และผู้มีเกียรติยศอันยิ่งใหญ่นั้นจะดูแลกิจการทั้งหมดของวงศ์ตระกูลอย่างถูกต้องตามระเบียบ
14.72.21
स तु सर्वं यथान्यायमुक्त कुरुकुलोद्वहः ।
चकार फल्गुनं चापि संदिदेश हयं प्रति ॥ १४.७२.२१ ॥
พระองค์ผู้เป็นยอดแห่งวงศ์กุรุ ตรัสและจัดการทุกอย่างตามธรรม และทรงให้คำสั่งแก่ฟัลคุนะเกี่ยวกับม้านั้นด้วย
14.72.22
एह्यर्जुन त्वया वीर हयोऽयं परिपाल्यताम् ।
त्वमर्हो रक्षितुं ह्येनं नान्यः कश्चन मानवः ॥ १४.७२.२२ ॥
มาเถิด อรชุน วีรบุรุษ ขอให้เจ้าคุ้มครองม้าตัวนี้ไว้ เจ้าผู้เดียวเท่านั้นที่สมควรจะปกป้องมัน ไม่มีมนุษย์คนอื่นใดเหมาะสมเช่นนั้น
14.72.23
ये चापि त्वां महाबाहो प्रत्युद्यान्ति नराधिपाः ।
तैर्विग्रहो यथा न स्यात्तथा कार्यं त्वयाऽनघ ॥ १४.७२.२३ ॥
และบรรดากษัตริย์ที่จะออกมาพบเจ้า ผู้มีแขนทรงพลัง ผู้ไร้มลทิน เจ้าต้องปฏิบัติให้ไม่เกิดการทะเลาะวิวาทกับพวกเขา
14.72.24
आख्यातव्यश्च भता यज्ञोऽयं मम सर्वशः ।
पार्थिवेभ्यो महाबाहो समये गम्यतामिति ॥ १४.७२.२४ ॥
ให้ประกาศแก่บรรดากษัตริย์ว่า พิธียัญของข้าพเจ้านี้กำลังดำเนินไปทุกประการ ผู้มีแขนทรงพลัง จงไปและบอกว่า ขอให้มาตามเวลาที่กำหนดเถิด
14.72.25
एवमुक्त्वा स धर्मात्मा भ्रातरं सव्यसाचिनम् ।
भीमं च नकुलं चैव पुरगुप्तौ समादधत् ॥ १४.७२.२५ ॥
เมื่อตรัสดังนี้แล้ว ผู้มีจิตใจชอบธรรมก็แต่งตั้งพี่ชายของพระองค์ คือสัพยสาจินหรืออรชุน ภีมะ และนกุละ ให้เป็นผู้คุ้มครองนคร
14.72.26
कुटुम्बतन्त्रे च तदा सहदेवं युधांपतिम् ।
अनुमान्य महीपालं धृतराष्ट्रं युधिष्ठिरः ॥ १४.७२.२६ ॥
แล้วยุธิษฐิระก็แต่งตั้งสหเทวะ ผู้เป็นจอมทัพ ให้ดูแลกิจการในครอบครัว และได้รับความเห็นชอบจากธฤตราษฎร์ ผู้ปกครองแผ่นดิน