మహాభారతం · అధ్యాయం 14.77
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.77.1
जित्वा प्रसाद्य राजानं भगदत्तसुतं तदा ।
विसृज्य याते तुरगे सैन्धवान्प्रति भारत ॥ १४.७७.१ ॥
భారతా, అప్పుడు భగదత్తుని కుమారుడైన రాజును జయించి శాంతింపజేసి, గుర్రాన్ని విడిచిపెట్టగా అది సింధువాసుల వైపు వెళ్ళింది.
14.77.2
सैन्धवैरभवगद्युद्धं ततस्तस्य किरीटिनः ।
हतशेषैर्महाराज हतानां च सुतैरपि ॥ १४.७७.२ ॥
అప్పుడు ఆ కిరీటధారికి సైంధవులతో యుద్ధం జరిగింది, మహారాజా, మిగిలిన వారితో, చంపబడినవారి కుమారులతో కూడా.
14.77.3
तेऽवतीर्णमुपश्रुत्य विषयं श्वेतवाहनम् ।
प्रत्युद्ययुरमृष्यन्ते राजानः पाण्डवर्षभम् ॥ १४.७७.३ ॥
పాండవశ్రేష్ఠుడు, శ్వేతాశ్వుడు తమ దేశంలో దిగాడని విని, ఆ రాజులు సహించలేక అతనిని ఎదుర్కొనడానికి వెళ్ళారు.
14.77.4
अश्वं च तं परामृश्य विषयान्ते विषोपमात् ।
न भयं चक्रिरे पार्थाद्भीमसेनादनन्तरात् ॥ १४.७७.४ ॥
సరిహద్దులో విషంలాంటి ఆ గుర్రాన్ని పట్టుకున్న ఆ పార్థుని వలన గానీ, వెంటనే వచ్చిన భీమసేనుని వలన గానీ వారికి భయం కలగలేదు.
14.77.5
तेऽविदूराद्धनुष्पाणिं यज्ञियस्य हयस्य च ।
बीभत्सुं प्रत्यपद्यन्त् पदातिनमवस्थितम् ॥ १४.७७.५ ॥
యజ్ఞాశ్వానికి దగ్గరగా, చేతిలో ధనుస్సుతో కాలినడకన నిలిచిన బీభత్సుని (అర్జునుని) వారు ఎదుర్కొన్నారు.
14.77.6
ततस्ते तं महावीर्या राजानः पर्यवारयन् ।
जिगीषन्तो नरव्याघ्रं पूर्वं विनिकृता युधि ॥ १४.७७.६ ॥
అప్పుడు ఆ మహాబలురైన రాజులు, ముందు యుద్ధంలో ఓడిపోయినవారై, జయించాలనే కోరికతో ఆ నరశ్రేష్ఠుని చుట్టుముట్టారు.
14.77.7
ते नामान्यपि गोत्राणि कर्मणि विविधानि च ।
कीर्तयन्तस्तदा पार्थं शरवर्षैरवाकिरन् ॥ १४.७७.७ ॥
అప్పుడు వారు ఆ పార్థుని (అర్జునుని) పేర్లు, గోత్రాలు, అనేక కర్మలు కీర్తిస్తూ బాణవర్షంతో అతన్ని కప్పివేశారు.
14.77.8
ते किरन्तः शरव्रातान्वारणप्रतिवारणान् ।
रणे जयमभीप्सन्तः कौन्तेयं पर्यवारयन् ॥ १४.७७.८ ॥
వారు బాణసమూహాలను ప్రయోగిస్తూ, దాడి-ప్రతిదాడులు చేస్తూ, యుద్ధంలో విజయాన్ని కోరుతూ కౌంతేయుని (అర్జునుని) చుట్టుముట్టారు.
14.77.9
ते समीक्ष्य च तं कृष्णमुग्रकर्माणमाहवे ।
सर्वे युयुधिरे वीरा रथस्थास्तं पदातिनम् ॥ १४.७७.९ ॥
యుద్ధంలో ఉగ్రకర్ముడైన ఆ కృష్ణుని (అర్జునుని) కాలినడకన చూసి, రథాలపై ఉన్న వీరులంతా అతనితో యుద్ధం చేశారు.
14.77.10
ते तमाजघ्निरे वीरं निवातकवचान्तकम् ।
संशप्तकनिहन्तारं हन्तारं सैन्धवस्य च ॥ १४.७७.१० ॥
నివాతకవచులను అంతమొందించిన, సంశప్తకులను సంహరించిన, సైంధవుడు (జయద్రథుడు) ను వధించిన ఆ వీరుని వారు కొట్టారు.
14.77.11
ततो रथसहस्रेण गजानामयुतेन च ।
ष्ठकीकृत्य बीभत्सुं प्रहृष्टमनसोऽभवन् ॥ १४.७७.११ ॥
తరువాత వేలకొలది రథాలతో, పదివేల ఏనుగులతో బీభత్సుని (అర్జునుని) చుట్టుముట్టి వారు సంతోషచిత్తులయ్యారు.
14.77.12
स्मरन्तो वधं वीराः सिन्धुराजस्य चाहवे ।
जयद्रथस्य कौरव्य समरे सव्यसाचिना ॥ १४.७७.१२ ॥
ఓ కౌరవ్యా! వీరులు యుద్ధంలో సింధురాజు జయద్రథుని వధను, ఆ సమరంలో సవ్యసాచి (అర్జునుడు) చేసిన ఆ వధను స్మరిస్తూ ఉన్నారు.
14.77.13
ततः पर्जन्यवत्सर्वे शरवृष्टीरवासृजन् ।
तैः कीर्णः शुशुभे पार्थो रविर्मेघान्तरे यथा ॥ १४.७७.१३ ॥
అప్పుడు మేఘాల వలె అందరూ బాణ వర్షాలు కురిపించారు. వాటితో కప్పబడిన పార్థుడు మేఘాల మధ్య సూర్యునిలా ప్రకాశించాడు.
14.77.14
स शरैः समवच्छन्नश्चकाशे पाण्डवर्षभः ।
पञ्चरान्तरसञ्चारी शकुन्त इव भारत ॥ १४.७७.१४ ॥
బాణాలతో పూర్తిగా కప్పబడిన ఆ పాండవర్షభుడు ప్రకాశించాడు. ఓ భారతా, అతడు ఐదు వరుసల మధ్య సంచరించే పక్షిలా ఉన్నాడు.
14.77.15
ततो हाहाकृतं सर्वं कौन्तेय शरपीडिते ।
त्रैलोक्यमभवद्राजन्रविरासीद्रजोरुणः ॥ १४.७७.१५ ॥
అప్పుడు ఓ కౌంతేయా, బాణాలతో బాధపడి సమస్త త్రిలోకాలు హాహాకారం చేశాయి. ఓ రాజా, సూర్యుడు ధూళితో ఎర్రబడ్డాడు.
14.77.16
ततो ववौ महाराज मारुतो रोमहर्षणः ।
राहुरग्रसदादित्यं पर्वणीव विशाम्पते ॥ १४.७७.१६ ॥
అప్పుడు ఓ మహారాజా, వెంట్రుకలు నిక్కబొడిచే గాలి వీచింది. ఓ విశాంపతీ, గ్రహణ సమయంలో రాహువు సూర్యుడిని మింగినట్టు అయింది.
14.77.17
उल्काश्च जघ्निरे सूर्यं विकीर्यन्त्यः समन्ततः ।
वेपथुश्चाभवद्राजन्कैलासस्य महागिरेः ॥ १४.७७.१७ ॥
ఉల్కలు నలువైపులా చెదురుతూ సూర్యుడిని కొట్టాయి. ఓ రాజా, మహాపర్వతమైన కైలాసం కూడా వణికింది.
14.77.18
मुमुचुः श्वासमत्युष्णं दुःखशोकसमन्विताः ।
सप्तर्षयो जातभयास्तथा देवर्षयोपि च ॥ १४.७७.१८ ॥
దుఃఖ శోకాలతో నిండినవారు అతి వేడిగల నిట్టూర్పులు విడిచారు. సప్తర్షులు భయపడ్డారు, దేవర్షులు కూడా.
14.77.19
शशं चाशु विनिर्भिद्य मण्डलं शशिनोऽपतन् ।
विपरीता दिशश्चापि सर्वा धूमाकुलास्तथा ॥ १४.७७.१९ ॥
చంద్రమండలాన్ని వేగంగా చీల్చుకుని శశం (చిహ్నం) పడిపోయింది. అన్ని దిశలు తలకిందులై పొగతో నిండిపోయాయి.
14.77.20
रासभारुणसङ्काशा धनुष्मन्तः सविद्युतः ।
आवृत्य गगनं मेघा मुमुचुर्मांसशोणितम् ॥ १४.७७.२० ॥
గాడిదలా, ఎరుపు రంగులో, విల్లులు ధరించి, మెరుపులతో కూడిన మేఘాలు ఆకాశాన్ని కప్పి మాంసం, రక్తాన్ని వర్షించాయి.
14.77.21
एवमासीत्तदा वीरे शरवर्षेण संवृते ।
फल्गुने भरतश्रेष्ठ तदद्भुतमिवाभवत् ॥ १४.७७.२१ ॥
ఆ సమయంలో వీరుడు (అర్జునుడు) బాణవర్షంతో కప్పబడినప్పుడు ఇలా జరిగింది. ఫల్గునా, భరతశ్రేష్ఠా, అది అద్భుతంగా మారింది.
14.77.22
तस्य तेनावकीर्णस्य शरजालेन सर्वतः ।
मोहात्पपात गाण्डीवमावापश्च करादपि ॥ १४.७७.२२ ॥
అతను అన్ని వైపులా బాణజాలంతో చుట్టుముట్టబడినప్పుడు, మోహం వల్ల గాండీవ విల్లు పడిపోయింది; చేతి పట్టు కూడా జారిపోయింది.
14.77.23
तस्मिन्मोहमनुप्राप्ते शरजालं महत्तदा ।
सैन्धवा मुमुचुस्तूर्णं गतसत्वे महारथे ॥ १४.७७.२३ ॥
అతడు మోహంలో పడినప్పుడు, సైంధవ యోధులు తక్షణమే, ధైర్యం కోల్పోయిన ఆ మహారథునిపై పెద్ద బాణజాలాన్ని ప్రయోగించారు.
14.77.24
ततो मोहं समापन्नं ज्ञात्वा पार्थं द्विवौकसः ।
सर्वे वित्रस्तमनसस्तस्य शान्तिकृतोऽभवन् ॥ १४.७७.२४ ॥
అప్పుడు పార్థుడు మోహంలో పడ్డాడని తెలిసి, స్వర్గవాసులందరూ భయపడిన మనస్సుతో అతనికి శాంతి కలిగించేవారయ్యారు.
14.77.25
ततो देवर्षयः सर्वे तथा सप्तर्षयोपि च ।
ब्रह्मर्षचस्च विजयं जेपुः पार्थस्य धीमतः ॥ १४.७७.२५ ॥
అప్పుడు దేవర్షులందరూ, అలాగే సప్తర్షులు, బ్రహ్మర్షులు కూడా బుద్ధిమంతుడైన పార్థుని విజయం కోసం జపించారు.
14.77.26
ततः प्रदीपिते देवैः पार्थतेजसि पार्थिव ।
तस्थावचलवद्धीमान्सङ्ग्रामे परमास्त्रवित् ॥ १४.७७.२६ ॥
అప్పుడు రాజా, దేవతల చేత పార్థుని తేజస్సు ప్రకాశించగా, బుద్ధిమంతుడూ పరమాస్త్రాలను తెలిసినవాడూ అయిన అతడు యుద్ధంలో పర్వతంలా కదలకుండా నిలబడ్డాడు.
14.77.27
विचकर्ष धनुर्दिव्यं ततः कौरवनन्दनः ।
यन्त्रस्येवेह शब्दोऽभून्महांस्तस्य पुनः पुनः ॥ १४.७७.२७ ॥
అప్పుడు కౌరవులకు ఆనందదాయకుడైన అతడు దివ్యధనువును లాగాడు; దాని మహాశబ్దం యంత్రధ్వనిలా మళ్ళీ మళ్ళీ మ్రోగింది.
14.77.28
ततः स शरवर्षाणि प्रत्यमित्रान्प्रति प्रभुः ।
ववर्ष धनुषा पार्थो वर्षाणीव पुरंदरः ॥ १४.७७.२८ ॥
అప్పుడు ఆ ప్రభువు శత్రువులపై ధనువుతో బాణవర్షం కురిపించాడు; ఇంద్రుడు వర్షం కురిపించినట్లు పార్థుడు కురిపించాడు.
14.77.29
ततस्ते सैन्धवा योधाः सर्व एव सराजकाः ।
नादृश्यन्त शरैः कीर्णाः शलभैरिव पादपाः ॥ १४.७७.२९ ॥
అప్పుడు సింధుదేశపు ఆ యోధులందరూ రాజులతో సహా బాణాలతో కప్పబడి, మిడతలతో కప్పబడిన వృక్షాల్లా కనిపించలేదు.
14.77.30
तस्य शब्देन वित्रेसुर्भयार्ताश्च विदुद्रुवुः ।
मुमुचुस्चाश्रु शोकार्ताः शुशुचुश्चापि सैन्धवाः ॥ १४.७७.३० ॥
అతని శబ్దంతో వారు భయపడ్డారు; భయంతో బాధితులై పారిపోయారు; దుఃఖంతో బాధితులైన సింధువాసులు కన్నీరు కార్చి విలపించారు.
14.77.31
तांस्तु सर्वान्नरव्याघ्रः सैन्धवान्व्यचरद्बली ।
अलातचक्रवद्राजञ्शरजालैः समार्पयत् ॥ १४.७७.३१ ॥
బలవంతుడైన ఆ నరవ్యాఘ్రుడు అలాతచక్రంలా తిరుగుతూ ఆ సైంధవులందరి మీద సంచరించాడు; రాజా, బాణజాలాలతో వారిని కప్పివేశాడు.
14.77.32
तदिन्द्रजालप्रतिमं बाणजालममित्रहा ।
विसृज्य दिक्षु सर्वासु महेन्द्रि इव वज्रभृत् ॥ १४.७७.३२ ॥
ఇంద్రజాలంలా ఉన్న ఆ బాణజాలాన్ని శత్రునాశకుడు అన్ని దిక్కులకు విడిచాడు; వజ్రధారి మహేంద్రుడిలా.
14.77.33
मेघजालनिभं सैन्यं विदार्य शरवृष्टिभिः ।
विबभौ कौरवश्रेष्ठः शरदीव दिवाकरः ॥ १४.७७.३३ ॥
మేఘసమూహంలా ఉన్న ఆ సైన్యాన్ని బాణవర్షంతో చీల్చి, కౌరవశ్రేష్ఠుడు శరదృతువులో సూర్యునిలా ప్రకాశించాడు.