ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 14.89
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.89.1
एतस्मिन्नेव काले तु स राजा बभ्रुवाहनः ।
मातृभ्यां सहितो धीमान्कुरूनभ्याजगाम ह ॥ १४.८९.१ ॥
ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਰਾਜਾ ਬਭ੍ਰੁਵਾਹਨ ਆਪਣੀਆਂ ਦੋਹਾਂ ਮਾਵਾਂ ਨਾਲ, ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਹੋ ਕੇ ਕੁਰੂਆਂ ਕੋਲ ਆਇਆ।
14.89.2
तत्र वृद्धान्यथावत्स कुरूनन्यांश्च पार्थिवान् ।
अभिवाद्य महाबाहुस्तैश्चापि प्रतिनन्दितः।
प्रविवेश पितामह्याः कुन्त्या भवनमुत्तमम् ॥ १४.८९.२ ॥
ਉੱਥੇ ਉਸਨੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ, ਕੁਰੂਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕੀਤਾ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵੀ ਉਸਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ ਉਹ ਦਾਦੀ ਕੁੰਤੀ ਦੇ ਉੱਤਮ ਭਵਨ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ।
14.89.3
स प्रविश्य महाबाहुः पाण्डवानां निवेशनम् ।
पितामहीमभ्यवन्दत्साम्ना परमवल्गुना ॥ १४.८९.३ ॥
ਉਸ ਮਹਾਬਾਹੂ ਨੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੇ ਨਿਵਾਸ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਕੇ ਅਤਿ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ ਦਾਦੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕੀਤਾ।
14.89.4
तथा चित्राङ्गदा देवी कौरवस्यात्मजाऽपि च ।
पृथां कृष्णां च सहिते विनयेनोपजग्मतुः।
सुभद्रां च यथान्यायं याश्चान्याः कुरुयोषितः ॥ १४.८९.४ ॥
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇਵੀ ਚਿਤ੍ਰਾਂਗਦਾ, ਕੌਰਵ ਦੀ ਧੀ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਿਥਾ ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਇਕੱਠੀਆਂ ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ ਆਈਆਂ; ਸੁਭੱਦਰਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕੁਰੂ ਇਸਤਰੀਆਂ ਵੀ ਯੋਗ ਢੰਗ ਨਾਲ ਆਈਆਂ।
14.89.5
ददौ कुन्ती ततस्ताभ्यां रत्नानि विविधानि च ।
द्रौपदी च सुभद्रा च याश्चाप्यन्या यदुस्त्रियः ॥ १४.८९.५ ॥
ਫਿਰ ਕੁੰਤੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਤਨ ਦਿੱਤੇ; ਦ੍ਰੌਪਦੀ, ਸੁਭੱਦਰਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਯਾਦਵ ਇਸਤਰੀਆਂ ਨੇ ਵੀ ਦਿੱਤੇ।
14.89.6
ऊषतुस्तत्र ते देव्यौ महार्ङशयनासने ।
सुपूजिते स्वयं कुन्त्या पार्थस्य हितकाम्यया ॥ १४.८९.६ ॥
ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਦੇਵੀਆਂ ਉੱਥੇ ਬਹੁਤ ਕੀਮਤੀ ਬਿਸਤਰੇ ਅਤੇ ਆਸਨ ਉੱਤੇ ਰਹੀਆਂ; ਪਾਰਥ ਦੇ ਭਲੇ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਕੁੰਤੀ ਨੇ ਖੁਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ।
14.89.7
स च राजा महातेजाः पूजितो बभ्रुवाहनः ।
धूतराष्ट्रं महीपालमुपतस्थे यताविधि ॥ १४.८९.७ ॥
ਉਹ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਰਾਜਾ ਬਭ੍ਰੁਵਾਹਨ, ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਮਹੀਪਾਲ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਕੋਲ ਹਾਜ਼ਰ ਹੋਇਆ।
14.89.8
युधिष्टिरं च राजानं भीमदींश्चापि पाण्डवान् ।
उपागम्य महातेजा विनयेनाभ्यवादयत् ॥ १४.८९.८ ॥
ਰਾਜਾ ਯੁਧਿਸ਼ਠਰ ਅਤੇ ਭੀਮ ਆਦਿ ਪਾਂਡਵਾਂ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ ਉਸ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਨੇ ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕੀਤਾ।
14.89.9
स तैः प्रेम्या परिष्वक्तः पूजितश्च यथाविधि ।
धनं चास्मै ददुर्भूरि प्रीयमाणा महारथाः ॥ १४.८९.९ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਗਲ ਲਾਇਆ ਅਤੇ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਸਨਮਾਨਿਆ; ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਹਾਰਥੀਆਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਧਨ ਦਿੱਤਾ।
14.89.10
तथैव च महीपालः कृष्णं चक्रगदाधरम् ।
प्रद्युम्न इव गोविन्दं विनयेनोपतस्थिवान् ॥ १४.८९.१० ॥
ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਰਾਜਾ ਚੱਕਰ-ਗਦਾਧਾਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਕੋਲ ਗਿਆ; ਜਿਵੇਂ ਪ੍ਰਦਯੁਮਨ ਗੋਵਿੰਦ ਕੋਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਹਾਜ਼ਰ ਹੋਇਆ।
14.89.11
तस्मै कृष्णो ददौ राज्ञे महार्हमतिपूजितम् ।
रथं हेमपरिष्कारं दिव्याश्वयुजमुत्तमम् ॥ १४.८९.११ ॥
ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਉਸ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਕੀਮਤੀ, ਅਤਿ ਸਨਮਾਨਿਤ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਸ਼ਿੰਗਾਰ ਵਾਲਾ, ਦਿਵ੍ਯ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਉੱਤਮ ਰਥ ਦਿੱਤਾ।
14.89.12
धर्मराजश्च भीमश्च फल्गुनश्च यमौ तथा ।
पृथक्पृथक् च ते चैनं मानार्थाभ्यामयोजयन् ॥ १४.८९.१२ ॥
ਧਰਮਰਾਜ, ਭੀਮ, ਫਲਗੁਨ ਅਰਜੁਨ ਅਤੇ ਦੋਵੇਂ ਜੁੜਵੇਂ ਭਰਾਵਾਂ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਨ ਅਤੇ ਭੇਟਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ।
14.89.13
ततस्तृतीये दिवसे सत्यवत्यात्मजो मुनिः ।
युधिष्ठिरं समभ्येत्य वाग्मी वचनमब्रवीत् ॥ १४.८९.१३ ॥
ਫਿਰ ਤੀਜੇ ਦਿਨ ਸਤਿਆਵਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਮੁਨੀ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਕੋਲ ਆ ਕੇ, ਬੋਲਣ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੋ ਕੇ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
14.89.14
अद्यप्रभृति कौन्तेय यज्ञस्य समयो हि ते ।
मुहूर्तो यज्ञियः प्राप्तश्चोदयन्तीह याजकाः ॥ १४.८९.१४ ॥
ਹੇ ਕੌਂਤੇਯ, ਅੱਜ ਤੋਂ ਹੀ ਤੇਰੇ ਯੱਗ ਦਾ ਸਮਾਂ ਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਯੱਗ ਲਈ ਯੋਗ ਮੁਹੂਰਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਯਾਜਕ ਤੈਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰ ਰਹੇ ਹਨ।
14.89.15
अहीनो नाम राजेन्द्र क्रतुस्तेऽयं विकल्पवान् ।
बहुत्वात्काञ्चनस्यास्य ख्यातो बहुसुवर्णकः ॥ १४.८९.१५ ॥
ਹੇ ਰਾਜੇਂਦਰ, ਤੇਰਾ ਇਹ ਯੱਗ 'ਅਹੀਨ' ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਦੇ ਕਈ ਰੂਪ ਹਨ; ਸੋਨੇ ਦੀ ਬਹੁਤਾਤ ਕਾਰਨ ਇਹ 'ਬਹੁਸੁਵਰਣਕ' ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
14.89.16
एवमत्र महाराज दक्षिणाभिर्गुणीकुर ।
श्रीस्त्वां व्रजतु ते राजन्ब्राह्मणा ह्यत्र कारणम् ॥ १४.८९.१६ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਨਾਲ ਇਸ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰ; ਹੇ ਰਾਜਨ, ਤੈਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਵੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਇੱਥੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੀ ਕਾਰਨ ਹਨ।
14.89.17
त्रीनश्वमेधानत्र त्वं सम्प्राप्य बहुदक्षिणान् ।
ज्ञातिवध्याकृतं पापं प्रहास्यति नराधिप ॥ १४.८९.१७ ॥
ਇੱਥੇ ਬਹੁਤ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਵਾਲੇ ਤਿੰਨ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਹੇ ਨਰਾਧਿਪ, ਤੂੰ ਗਿਆਤੀਆਂ ਦੇ ਵਧ ਤੋਂ ਉਪਜਿਆ ਪਾਪ ਤਿਆਗ ਦੇਵੇਂਗਾ।
14.89.18
पवित्रं परमं चैतत्पावनानां च पावनम् ।
यदश्वमेधावभृथं प्राप्स्यसे कुरुनन्दन ॥ १४.८९.१८ ॥
ਇਹ ਪਰਮ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ, ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪਾਵਨ ਹੈ — ਹੇ ਕੁਰੂਨੰਦਨ, ਤੂੰ ਜੋ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਦਾ ਅਵਭ੍ਰਿਥ ਇਸ਼ਨਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੇਂਗਾ।
14.89.19
इत्युक्तः स तु तेजस्वी व्यासेनामितबुद्धिना ।
दीक्षां विवेश धर्मात्मा वाजिमेधाप्तये ततः ॥ १४.८९.१९ ॥
ਅਮਿਤ ਬੁੱਧੀ ਵਿਆਸ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖਿਆ, ਤਾਂ ਤੇਜਸਵੀ ਤੇ ਧਰਮਾਤਮਾ ਰਾਜੇ ਨੇ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਦੀਖਿਆ ਲਈ।
14.89.20
ततो यज्ञं महाबाहुर्वाजिमेधं महाक्रतुम् ।
बह्वन्नदक्षिणं राजा सर्वकामगुणान्वितम् ॥ १४.८९.२० ॥
ਫਿਰ ਮਹਾਬਾਹੂ ਰਾਜੇ ਨੇ ਬਹੁਤ ਅੰਨ ਤੇ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਵਾਲਾ, ਸਾਰੀਆਂ ਕਾਮਨਾਵਾਂ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਨਾਮਕ ਮਹਾਯੱਗ ਆਰੰਭਿਆ।
14.89.21
तत्र वेदविदो राजंश्चक्रुः कर्माणि याजकाः ।
परिक्रामन्ति शास्त्रज्ञा यतावद्द्विजसत्तमाः ॥ १४.८९.२१ ॥
ਉੱਥੇ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ, ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੇ ਗਿਆਤਾ ਤੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਦ੍ਵਿਜ ਯਾਜਕ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਮ ਕਰਦੇ ਫਿਰ ਰਹੇ ਸਨ।
14.89.22
न तेषां स्खलितं किञ्चिदासीदपहुतं तथा ।
क्रमयुक्तं च युक्तं च चक्रुस्तत्र द्विजर्षभाः ॥ १४.८९.२२ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਕੋਈ ਭੁੱਲ ਨਹੀਂ ਹੋਈ, ਗ਼ਲਤ ਆਹੂਤੀ ਵੀ ਨਹੀਂ ਪਈ; ਉੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦ੍ਵਿਜ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠਾਂ ਨੇ ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਅਤੇ ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕਰਮ ਕੀਤੇ।
14.89.23
कृत्वा प्रवर्ग्यं धर्मज्ञा यथावद्द्विजसत्तमाः ।
चक्रस्ते विधिवद्राजंस्तथैवाभिषवं द्विजाः ॥ १४.८९.२३ ॥
ਧਰਮ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਦ੍ਵਿਜਾਂ ਨੇ ਯਥਾਵਤ ਪ੍ਰਵਰਗ੍ਯ ਕਰਮ ਕਰਕੇ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਮ ਦਾ ਅਭਿਸ਼ਵ ਵੀ ਕੀਤਾ।
14.89.24
अभिषूय ततो राजन्सोमं सोमपसत्तमाः ।
सवनान्यानुपूर्व्येण चक्रुः सास्त्रानुसारिणः ॥ १४.८९.२४ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਫਿਰ ਸੋਮਪਾਨੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠਾਂ ਨੇ ਸੋਮ ਦਾ ਅਭਿਸ਼ਵ ਕਰਕੇ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਨੁਸਾਰ ਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਸਵਨ ਕੀਤੇ।
14.89.25
न तत्र कृपणः कश्चिन्न दरिद्रो बभूव ह ।
क्षुधितो दुःखितो वाऽपि प्राकृतो वाऽपि मानवः ॥ १४.८९.२५ ॥
ਉੱਥੇ ਕੋਈ ਕੰਜੂਸ ਜਾਂ ਗਰੀਬ ਨਹੀਂ ਸੀ; ਭੁੱਖਾ, ਦੁਖੀ ਜਾਂ ਆਮ ਮਨੁੱਖ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੀ।
14.89.26
भोजनं भोजनार्थिभ्यो दापयामास शत्रुहा ।
भीमसेनो महातेजाः सततं राजशासनात् ॥ १४.८९.२६ ॥
ਵੈਰੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਭੀਮਸੇਨ ਨੇ ਰਾਜੇ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਭੋਜਨ ਦੇ ਚਾਹਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਭੋਜਨ ਦਵਾਇਆ।
14.89.27
संस्तरे कुशलाश्चापि सर्वकार्याणि याजकाः ।
दिवसेदिवसे चक्रुर्यथाशास्त्रानुदर्शात् ॥ १४.८९.२७ ॥
ਸੰਸਤਰ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਯਾਜਕਾਂ ਨੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਸਾਰੇ ਕਾਰਜ ਕੀਤੇ।
14.89.28
नाषडङ्गविदत्रासीत्सदस्यस्तस्य धीमतः ।
नाव्रतो नानुपाध्यायो न च वादाविचक्षणः ॥ १४.८९.२८ ॥
ਉਸ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਦੀ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਛੇ ਵੇਦਾਂਗਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ, ਵਰਤਹੀਣ, ਗੁਰੂਹੀਣ ਜਾਂ ਵਾਦ-ਵਿਵਾਦ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਨਾ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਕੋਈ ਮੈਂਬਰ ਨਹੀਂ ਸੀ।
14.89.29
ततो यूपोच्छ्रये प्राप्ते षड् बैल्वान्भरतर्षभ ।
खादिरान्बिल्वसमितांस्तावतः सर्ववर्णिनः ॥ १४.८९.२९ ॥
ਫਿਰ, ਹੇ ਭਰਤਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਜਦੋਂ ਯੂਪ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰਨ ਦਾ ਸਮਾਂ ਆਇਆ, ਤਾਂ ਛੇ ਬੇਲ ਦੇ ਯੂਪ ਅਤੇ ਉਨੇ ਹੀ ਖੈਰ ਅਤੇ ਬੇਲ ਦੀਆਂ ਸਮਿਧਾਂ ਦੇ ਸਰਵਵਰਣੀ ਯੂਪ ਬਣਾਏ ਗਏ।
14.89.30
देवदारुमयौ द्वौ तु यूपौ कुरुपतेर्मखे ।
श्लेष्मातकमयं चैकं याजकाः समकल्पयन् ॥ १४.८९.३० ॥
ਕੁਰੂਪਤੀ ਦੇ ਯੱਗ ਵਿੱਚ ਦੋ ਯੂਪ ਦੇਵਦਾਰੂ ਦੀ ਲੱਕੜ ਦੇ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸ਼ਲੇਸ਼ਮਾਤਕ (ਲਸੋੜਾ) ਦਾ ਯਾਜਕਾਂ ਨੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ।
14.89.31
सर्वानेतान्यथाशास्त्रं याजकाः समकारयन् ।
शोभार्थं चापरान्यूपान्काञ्चनान्भरतर्षभ।
स भीमः कारयामास धर्मराजस्य शासनात् ॥ १४.८९.३१ ॥
ਯਾਜਕਾਂ ਨੇ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਸਭ ਬਣਵਾਏ। ਹੇ ਭਰਤਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਸ਼ੋਭਾ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹੋਰ ਸੋਨੇ ਦੇ ਯੂਪ ਵੀ ਬਣਵਾਏ। ਧਰਮਰਾਜ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਭੀਮ ਨੇ ਇਹ ਸਭ ਕਰਵਾਇਆ।
14.89.32
ते व्यराजन्त राजर्षे वासोभिरुपशोभिताः ।
महेन्द्रानुगता देवा यथा सप्तर्षिभिर्दिवि ॥ १४.८९.३२ ॥
ਹੇ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ, ਵਸਤਰਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਉਹ ਯੂਪ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਮਕੇ ਜਿਵੇਂ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਸਪਤਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨਾਲ ਮਹੇਂਦਰ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲਣ ਵਾਲੇ ਦੇਵਤੇ ਚਮਕਦੇ ਹਨ।
14.89.33
इष्टकाः काञ्चनीश्चात्र चयनार्तं कृता विभो ।
शुशुभे चयनं तच्च दक्षस्येव प्रजापतेः ॥ १४.८९.३३ ॥
ਹੇ ਵਿਭੂ, ਇੱਥੇ ਚਯਨ ਲਈ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਇੱਟਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ। ਉਹ ਚਯਨ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਦਕ੍ਸ਼ ਵਾਂਗ ਸ਼ੋਭਿਤ ਹੋਇਆ।
14.89.34
चतुश्चित्यश्च तस्यासीदष्टादशकरात्मकः ।
स रुक्मपक्षो निचितस्त्रिकोणो गरुडाकृतिः ॥ १४.८९.३४ ॥
ਇਸ ਦੇ ਚਾਰ ਪਰਤਾਂ ਸਨ ਅਤੇ ਇਹ ਅਠਾਰਾਂ ਹੱਥ ਉੱਚਾ ਸੀ। ਸੋਨੇ ਦੇ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲਾ, ਤਿਕੋਣਾ, ਗਰੁੜ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਹ ਚਿਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
14.89.35
ततो नियुक्ताः पशवो यथाशास्त्रं मनीषिभिः ।
तं तं देवं समुद्दिश्य पक्षिणः पशवश्च ये ॥ १४.८९.३५ ॥
ਫਿਰ ਬੁੱਧੀਮਾਨਾਂ ਨੇ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਨੁਸਾਰ ਪਸ਼ੂ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤੇ। ਹਰ ਦੇਵਤੇ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਜੋ ਪੰਛੀ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂ ਸਨ, ਉਹ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ।
14.89.36
ऋषभाः शास्त्रपठितास्तथा जलचराश्च ये ।
सर्वांस्तानभ्ययुञ्जंस्ते तत्राग्निचयकर्मणि ॥ १४.८९.३६ ॥
ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਬਲਦ ਅਤੇ ਜਲਚਰ ਜੀਵ, ਇਹ ਸਭ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉੱਥੇ ਅਗਨੀਚਯਨ ਕਰਮ ਵਿੱਚ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤੇ।
14.89.37
यूपेषु नियता चासीत्पशूनां त्रिशती तथा ।
अश्वरत्नोत्तरा यज्ञे कौन्तेयस्य महात्मनः ॥ १४.८९.३७ ॥
ਯੂਪਾਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹੇ ਪਸ਼ੂ ਤਿੰਨ ਸੌ ਸਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਅਸ਼ਵਰਤਨ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੀ। ਉਸ ਮਹਾਤਮਾ ਕੌਂਤੇਯ ਦੇ ਯੱਗ ਵਿੱਚ ਇਵੇਂ ਹੀ ਹੋਇਆ।
14.89.38
स यज्ञः शुशुभे तस्य साक्षाद्देवर्षिसंकुलः ।
गन्धर्वगणसंकीर्णः शोभितोऽप्सरसां गणैः ॥ १४.८९.३८ ॥
ਉਹ ਯੱਗ ਸਾਖਿਆਤ ਦੇਵਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਗੰਧਰਵ-ਗਣਾਂ ਨਾਲ ਸੰਘਣਾ ਅਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੋਭਿਤ ਸੀ।
14.89.39
स किंपुरुषसंकीर्णः किंनरैश्चोपशोभितः ।
सिद्धविप्रनिवासैश्च समन्तादभिसंवृतः ॥ १४.८९.३९ ॥
ਉਹ ਯੱਗ ਕਿੰਪੁਰਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਸੰਘਣਾ, ਕਿੰਨਰਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੋਭਿਤ, ਅਤੇ ਚਾਰੇ ਪਾਸਿਆਂ ਤੋਂ ਸਿੱਧਾਂ ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਨਿਵਾਸਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
14.89.40
तस्मिन्सदसि नित्यास्तु व्यासशिष्या द्विजर्षभाः ।
सर्वशास्त्रप्रणेतारः कुशला यज्ञकर्मसु ॥ १४.८९.४० ॥
ਉਸ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਵਿਆਸ ਦੇ ਚੇਲੇ, ਦਵਿਜਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਸਾਰੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੇ ਰਚਣਹਾਰੇ ਅਤੇ ਯੱਗ-ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸਦਾ ਹਾਜ਼ਰ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ।
14.89.41
नारदश्च बभूवात्र तुंबुरुश्च महाद्युतिः ।
विश्वावसुश्चित्रसेनस्तथाऽन्ये गीतकोविदाः ॥ १४.८९.४१ ॥
ਇੱਥੇ ਨਾਰਦ ਅਤੇ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਤੁੰਬੁਰੂ ਸਨ; ਵਿਸ਼ਵਾਵਸੂ, ਚਿੱਤਰਸੇਨ ਅਤੇ ਗੀਤ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੋਰ ਵੀ ਸਨ।
14.89.42
गन्धर्वा गीतकुशला नृत्येषु च विशारदाः ।
रमयन्ति स्म तान्विप्रान्यज्ञकर्मान्तरेषु वै ॥ १४.८९.४२ ॥
ਗੀਤ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਅਤੇ ਨਾਚ ਵਿੱਚ ਮਾਹਿਰ ਗੰਧਰਵ ਯੱਗ-ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਵਿਚਲੇ ਵਿਰਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦਾ ਮਨ ਪਰਚਾਉਂਦੇ ਸਨ।