ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 14.93
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.93.1
यज्ञे सक्ता नृपतयस्तपःसका महर्षयः ।
शान्तिव्यवस्थिता विप्राः शमे दम इति प्रभो ॥ १४.९३.१ ॥
ಓ ಪ್ರಭು, ರಾಜರು ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ, ಮಹರ್ಷಿಗಳು ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ದಮದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುತ್ತಾರೆ.
14.93.2
तस्माद्यज्ञफलैस्तुल्यं न किञ्चिदिह दृश्यते ।
इति मे वर्तते बुद्धिस्तथा चैतदसंशयम् ॥ १४.९३.२ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ಯಜ್ಞಫಲಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾದುದು ಇಲ್ಲಿ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ; ಇದು ನನ್ನ ಅಭಿಪ್ರಾಯ, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.
14.93.3
यज्ञैरिष्ट्वा तु बहवो राजानो द्विजसत्तमाः ।
इह कीर्ति परां प्राप्य प्रेत्य स्वर्गमितो गताः ॥ १४.९३.३ ॥
ದ್ವಿಜೋತ್ತಮರೇ, ಯಜ್ಞಗಳಿಂದ ಆರಾಧಿಸಿ ಅನೇಕ ರಾಜರು ಇಲ್ಲಿ ಪರಮ ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದು, ಮರಣಾನಂತರ ಇಲ್ಲಿಂದ ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋದರು.
14.93.4
देवराजः सहस्राक्षः क्रतुभिर्भूरिदक्षिणैः ।
देवराज्यं महातेजाःक प्राप्तवानखिलं विभुः ॥ १४.९३.४ ॥
ಸಹಸ್ರಾಕ್ಷ ದೇವರಾಜ ಇಂದ್ರನು ಅಪಾರ ದಕ್ಷಿಣೆಯುಳ್ಳ ಯಜ್ಞಗಳಿಂದ ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿಯಾಗಿ ಸಮಸ್ತ ದೇವರಾಜ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದನು.
14.93.5
अतो युधिष्ठिरो राजा भीमार्जुनपुरःसरः ।
सदृशो देवराजेन समृद्ध्या विक्रमेण च ॥ १४.९३.५ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ಭೀಮಾರ್ಜುನರು ಮುಂದಿರುವ ರಾಜ ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಸಮೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಪರಾಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ದೇವರಾಜನಿಗೆ ಸಮಾನನಾಗಿದ್ದನು.
14.93.6
अथ कस्मात्स नकुलो गर्हयामास तं क्रतुम् ।
अश्वमेधं महायज्ञं राज्ञस्तस्य महात्मनः ॥ १४.९३.६ ॥
ಹಾಗಾದರೆ ನಕುಲನು ಆ ಮಹಾತ್ಮ ರಾಜನ ಆ ಅಶ್ವಮೇಧ ಮಹಾಯಜ್ಞವನ್ನು ಏಕೆ ನಿಂದಿಸಿದನು?
14.93.7
यज्ञस्य विधिमग्र्यं वै फलं चापि नराधिप ।
गदतः शृणु मे राजन्यथावदिह भारत ॥ १४.९३.७ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಯಜ್ಞದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಿಧಿಯನ್ನೂ ಅದರ ಫಲವನ್ನೂ ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ; ಓ ಭಾರತನೇ, ಇಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳು.
14.93.8
पुरा शक्रस्य यजतः सर्व ऊचुर्महर्षयः ।
ऋत्विक्षु कर्मव्यग्रेषु वितते यज्ञकर्मणि ॥ १४.९३.८ ॥
ಹಿಂದೆ ಶಕ್ರನು ಯಜ್ಞ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಯಜ್ಞಕರ್ಮ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿದ್ದಾಗ, ಋತ್ವಿಜರು ತಮ್ಮ ಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದಾಗ, ಎಲ್ಲ ಮಹರ್ಷಿಗಳೂ ಹೇಳಿದರು.
14.93.9
हूयमाने तथा वह्नौ होत्रा गुणसमन्विते ।
देवष्वाहूयमानेषु स्थितेषु परमर्षिषु ॥ १४.९३.९ ॥
ಬೆಂಕಿಗೆ ಆಹುತಿ ಅರ್ಪಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು, ಗುಣಸಂಪನ್ನ ಹೋತೃಗಳಿದ್ದರು, ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು, ಪರಮ ಋಷಿಗಳು ನಿಂತಿದ್ದರು.
14.93.10
सुप्रतीतैस्तथा विप्रैः स्वागमैः सुस्वरैर्नृप ।
अश्रान्तैश्चापि लघुभिरध्वर्युवृषभैस्तथा ॥ १४.९३.१० ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಸಂತುಷ್ಟರಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೊಡನೆ, ಅವರವರ ಆಗಮಗಳೊಂದಿಗೆ, ಸುಸ್ವರದ ಧ್ವನಿಯುಳ್ಳವರೊಡನೆ, ಆಯಾಸವಿಲ್ಲದ, ಚುರುಕಾದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಅಧ್ವರ್ಯುಗಳೊಡನೆ.
14.93.11
आलम्भसमये तस्मिन्गृहीतेषु पशुष्वथ ।
महर्षयो महाराज बभूवुः कृपयाऽन्विताः ॥ १४.९३.११ ॥
ಬಲಿಗಾಗಿ ಪಶುಗಳನ್ನು ಹಿಡಿಯುತ್ತಿದ್ದ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಓ ಮಹಾರಾಜನೇ, ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಕರುಣೆಯಿಂದ ತುಂಬಿದರು.
14.93.12
ततो दीनान्पशून्दृष्ट्वा ऋषयस्ते तपोधनाः ।
ऊचुः शक्रं समागम्य नायं यज्ञविधिः शुभः ॥ १४.९३.१२ ॥
ಆಗ ದೀನರಾದ ಪಶುಗಳನ್ನು ನೋಡಿ, ತಪಸ್ಸೇ ಧನವಾದ ಆ ಋಷಿಗಳು ಇಂದ್ರನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದು ಹೇಳಿದರು — ಈ ಯಜ್ಞವಿಧಿ ಶುಭವಲ್ಲ.
14.93.13
अपरिज्ञानमेतत्ते महान्तं धर्ममिच्छतः ।
सन्ति यज्ञे बहुगुणा विधिदृष्टाः पुरंदर ॥ १४.९३.१३ ॥
ಪುರಂದರ, ಮಹಾ ಧರ್ಮವನ್ನು ಬಯಸುವ ನಿನಗೆ ಇದು ಅರಿವಿನ ಕೊರತೆ; ವಿಧಿಯಿಂದ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಗುಣಗಳಿವೆ.
14.93.14
धर्मोपघातकस्त्वेष समारंभस्तव प्रभो ।
नायं धर्मकृतो यज्ञो न हिंसा धर्म उच्यते ॥ १४.९३.१४ ॥
ಪ್ರಭು, ನಿನ್ನ ಈ ಆರಂಭ ಧರ್ಮವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತದೆ; ಈ ಯಜ್ಞ ಧರ್ಮಕಾರ್ಯವಲ್ಲ, ಹಿಂಸೆಯನ್ನು ಧರ್ಮವೆಂದು ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ.
14.93.15
आगमेनैव ते यज्ञं कुर्वन्तु यदि चेच्छसि ।
विधिदृष्टेन यज्ञेन धर्मस्ते सुमहान्भवेत् ॥ १४.९३.१५ ॥
ನೀನು ಬಯಸಿದರೆ, ಅವರು ಆಗಮಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿಯೇ ನಿನ್ನ ಯಜ್ಞವನ್ನು ಮಾಡಲಿ; ವಿಧಿಯಿಂದ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ಯಜ್ಞದಿಂದ ನಿನ್ನ ಧರ್ಮ ಮಹತ್ತಾಗುವುದು.
14.93.16
यज्ञं बीजैः सहस्राक्ष त्रिवर्षपरमोषितेः ।
एष धर्मो महाञ्शक्र चिन्तयानोसि गम्यते ॥ १४.९३.१६ ॥
ಸಹಸ್ರಾಕ್ಷ, ಮೂರು ವರ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಇಟ್ಟ ಬೀಜಗಳಿಂದ ಯಜ್ಞ ಮಾಡು; ಇದೇ ಮಹಾ ಧರ್ಮ, ಶಕ್ರ, ನೀನು ಚಿಂತಿಸುವಾಗ ಅದು ಸಿಗುತ್ತದೆ.
14.93.17
शतक्रतुस्तु तद्वाक्यमृषिभिस्तत्त्वदर्शिभिः ।
उक्तं न प्रतिजग्राह मानमोहवशं गतः ॥ १४.९३.१७ ॥
ಆದರೆ ಶತಕ್ರತು ಇಂದ್ರನು ತತ್ತ್ವದರ್ಶಿ ಋಷಿಗಳು ಹೇಳಿದ ಆ ಮಾತನ್ನು ಒಪ್ಪಲಿಲ್ಲ; ಅವನು ಮಾನ-ಮೋಹಗಳ ವಶಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಿದ್ದನು.
14.93.18
तेषां विवादः सुमहाञ्शक्रयज्ञे तपस्विनाम् ।
जङ्गमैः स्थावरैर्वाऽपि यष्टव्यमिति भारत ॥ १४.९३.१८ ॥
ಭಾರತ, ಶಕ್ರನ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಆ ತಪಸ್ವಿಗಳ ನಡುವೆ ಮಹಾ ವಿವಾದ ಉಂಟಾಯಿತು; ಚಲಿಸುವ ಜೀವಿಗಳಿಂದ ಯಜ್ಞ ಮಾಡಬೇಕೋ ಅಥವಾ ಸ್ಥಿರ ವಸ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಬೇಕೋ ಎಂದು.
14.93.19
ते तु खिन्ना विवादेन ऋषयस्तत्त्वदर्शिनः ।
अभिसंधाय शक्रेण पप्रच्छुर्नृपतिं वसुम् ॥ १४.९३.१९ ॥
ತತ್ತ್ವದರ್ಶಿಗಳಾದ ಆ ಋಷಿಗಳು ವಿವಾದದಿಂದ ಖಿನ್ನರಾಗಿ, ಇಂದ್ರನೊಡನೆ ನಿಶ್ಚಯಿಸಿ ರಾಜ ವಸುವನ್ನು ಕೇಳಿದರು.
14.93.20
धर्मसंशयमापन्नान्सत्यं ब्रूहि महामते ।
महाभाग कथं यज्ञेष्वागमो नृपसत्तम।
यष्टव्यं पशुभिर्मेध्यैरथो बीजैरजैरिति ॥ १४.९३.२० ॥
ಮಹಾಮತಿಯೇ, ಧರ್ಮ ಸಂಶಯದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿದ ನಮಗೆ ಸತ್ಯವನ್ನು ಹೇಳು. ಮಹಾಭಾಗನೇ, ನೃಪಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಏನು—ಪವಿತ್ರ ಪಶುಗಳಿಂದಲೋ, ಬೀಜಗಳಿಂದಲೋ, ಅಜಗಳಿಂದಲೋ ಯಜಿಸಬೇಕೇ?
14.93.21
तच्छ्रुत्वा तु वसुस्तेषामविचार्य बलाबलम् ।
यथोपनीतैर्यष्टव्यमिति प्रोवाच पार्थिवः ॥ १४.९३.२१ ॥
ಅದನ್ನು ಕೇಳಿದ ವಸು, ಅವರ ವಾದಗಳ ಬಲಾಬಲವನ್ನು ವಿಚಾರಿಸದೆ, ತಂದದ್ದರಿಂದಲೇ ಯಜಿಸಬೇಕು ಎಂದು ರಾಜ ಹೇಳಿದನು.
14.93.22
एवमुक्त्वा स नृपतिः प्रविवेश रसातलम् ।
उक्त्वेह वितथं राजंश्चेदीनामीश्वरः प्रभुः ॥ १४.९३.२२ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ಆ ರಾಜ ರಸಾತಲವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು. ರಾಜನೇ, ಇಲ್ಲಿ ಸುಳ್ಳು ಹೇಳಿ, ಚೇದಿಗಳ ಸಮರ್ಥ ಒಡೆಯ (ಕೆಳಗೆ ಹೋದನು).
14.93.23
तस्मान्नि वाच्यं ह्येकेन बहुज्ञेनापि संशये ।
प्रजापतिमपाहाय स्वयंभुवमृते प्रभुम् ॥ १४.९३.२३ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ಸಂಶಯದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನೇ ಎಷ್ಟೇ ಜ್ಞಾನಿಯಾದರೂ ಏನನ್ನೂ ಹೇಳಬಾರದು—ಪ್ರಜಾಪತಿ, ಸ್ವಯಂಭುವಾದ ಪ್ರಭುವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು.
14.93.24
तेन दत्तानि दानानि पापेनाशुद्धबुद्धिना ।
तानि सर्वाण्यनादृत्य नश्यन्ति विपुलान्यपि ॥ १४.९३.२४ ॥
ಆ ಪಾಪಿ, ಅಶುದ್ಧ ಬುದ್ಧಿಯುಳ್ಳವನು ಕೊಟ್ಟ ದಾನಗಳು—ಅವೆಲ್ಲವೂ, ಎಷ್ಟೇ ಅಪಾರವಾದರೂ, ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡದೆ ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ.
14.93.25
तस्याधर्मप्रवृत्तस्य हिंसकस्य दुरात्मनः ।
दानेन कीर्तिर्भवति न प्रेत्येह च दुर्मतेः ॥ १४.९३.२५ ॥
ಅಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾದ, ಹಿಂಸಕನೂ ದುರಾತ್ಮನೂ ದುರ್ಬುದ್ಧಿಯೂ ಆದವನಿಗೆ ದಾನದಿಂದ ಕೀರ್ತಿ ಉಂಟಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಇಹದಲ್ಲಾಗಲಿ ಪರಲೋಕದಲ್ಲಾಗಲಿ.
14.93.26
अन्यायोपगतं द्रव्यमभीक्ष्णं यो ह्यपण्डितः ।
धर्माभिकाङ्क्षी त्यजति न स धर्मफलं लभेत् ॥ १४.९३.२६ ॥
ಅನ್ಯಾಯದಿಂದ ಪಡೆದ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಪದೇ ಪದೇ ತ್ಯಜಿಸುವ ಅಜ್ಞಾನಿ, ಧರ್ಮವನ್ನು ಬಯಸಿದರೂ ಧರ್ಮಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ.
14.93.27
धर्मवैतंसिको यस्तु पापात्मा पुरुषाधमः ।
ददाति दानं विप्रेभ्यो लोकविश्वासकारणम् ॥ १४.९३.२७ ॥
ಪಾಪಾತ್ಮನೂ ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಕೀಳಾದವನೂ ಆದ, ಧರ್ಮದ ಆಡಂಬರ ಮಾಡುವವನು ಜನರ ವಿಶ್ವಾಸ ಗಳಿಸಲು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ದಾನ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ.
14.93.28
पापेन कर्मणा विप्रो धनं प्राप्य निरङ्कुशः ।
रागमोहान्वितः सोन्ते कलुषां गतिमश्नुते ॥ १४.९३.२८ ॥
ಪಾಪಕರ್ಮದಿಂದ ಧನ ಪಡೆದು, ನಿಯಂತ್ರಣವಿಲ್ಲದವನಾಗಿ, ರಾಗಮೋಹಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಲುಷಿತ ಗತಿಯನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ.
14.93.29
अपि संचयबुद्धिर्हि लोभमोहवशं गतः ।
यज्ञं करोति भूतानि पापेनाशुद्धबुद्धिना ॥ १४.९३.२९ ॥
ಲೋಭಮೋಹಕ್ಕೆ ವಶನಾಗಿ, ಸಂಗ್ರಹಬುದ್ಧಿಯುಳ್ಳವನೂ ಯಜ್ಞ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ; ಜೀವಿಗಳು ಪಾಪದಿಂದ ಮತ್ತು ಅಶುದ್ಧ ಬುದ್ಧಿಯಿಂದ ಹಾಗೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ.
14.93.30
एवं लब्ध्वा धनं मोहाद्यो हि दद्याद्यजेत वा ।
न तस्य स फलं प्रेत्य भुंक्ते पापधनागमात् ॥ १४.९३.३० ॥
ಹೀಗೆ ಧನ ಪಡೆದು ಮೋಹದಿಂದ ದಾನ ಮಾಡುವವನು ಅಥವಾ ಯಜ್ಞ ಮಾಡುವವನು, ಪಾಪಧನ ಬಂದುದರಿಂದ ಮರಣಾನಂತರ ಅದರ ಫಲವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
14.93.31
उञ्छं मूलं फलं शाकमुदपात्रं तपोधनाः ।
दानं विभवतो दत्त्वा नराः स्वर्यान्ति धार्मिकाः ॥ १४.९३.३१ ॥
ಉಂಛ, ಬೇರು, ಹಣ್ಣು, ಸೊಪ್ಪು, ನೀರಿನ ಪಾತ್ರೆ — ತಪಸ್ಸೇ ಧನವಾದವರೇ! ತಮ್ಮ ಶಕ್ತಿಗನುಸಾರ ದಾನ ನೀಡಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮನುಷ್ಯರು ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ.
14.93.32
एष धर्मो महायोगो दानं भूतदया तथा ।
ब्रह्मचर्यं तथा सत्यमनुक्रोशो धृतिः क्षमा ॥ १४.९३.३२ ॥
ಇದೇ ಧರ್ಮ, ಮಹಾ ಯೋಗ: ದಾನ, ಭೂತದಯೆ, ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯ, ಸತ್ಯ, ಕರುಣೆ, ಧೈರ್ಯ, ಕ್ಷಮೆ.
14.93.33
सनातनस्य धर्मस्य फलमेतत्सनातनम् ।
श्रूयन्ते हि पुरावृत्ता विश्वामित्रादयो नृपाः ॥ १४.९३.३३ ॥
ಸನಾತನ ಧರ್ಮದ ಫಲ ಇದೇ, ಇದು ಶಾಶ್ವತ; ಪುರಾತನ ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರೇ ಮೊದಲಾದ ರಾಜರು (ಇದರಿಂದ ಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆದರು) ಎಂದು ಕೇಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.
14.93.34
विश्वामित्रोसितश्चैवं जनसश्च महीपतिः ।
कक्षसेनार्ष्टिसेनौ च सिन्धुद्वीपश्च पार्थिवः ॥ १४.९३.३४ ॥
ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರ, ಅಸಿತ, ಹಾಗೆಯೇ ಜನಸ ಎಂಬ ಮಹೀಪತಿ, ಕಕ್ಷಸೇನ, ಅರಿಷ್ಟಸೇನ, ಮತ್ತು ಸಿಂಧುದ್ವೀಪ ಎಂಬ ರಾಜ.
14.93.35
एते चान्ये च बहवः सिद्धिं परमिकां गताः ।
नृपाः सत्यैश्च दानैश्च न्यायलब्धैस्तपोधनाः ॥ १४.९३.३५ ॥
ಇವರೂ ಇತರ ಅನೇಕ ರಾಜರೂ, ತಪಸ್ಸೇ ಧನವಾದವರು, ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯವಾಗಿ ಪಡೆದ ಧನದಿಂದ ಮಾಡಿದ ದಾನಗಳಿಂದ ಪರಮ ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದರು.
14.93.36
ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्याः शूद्रा ये चाश्रितास्तपः ।
दानधर्माग्निना शुद्धास्ते स्वर्गं यान्ति भारत ॥ १४.९३.३६ ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ಕ್ಷತ್ರಿಯರು, ವೈಶ್ಯರು, ತಪಸ್ಸನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದ ಶೂದ್ರರು — ದಾನಧರ್ಮವೆಂಬ ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಶುದ್ಧರಾಗಿ ಅವರು ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ, ಭಾರತ.