ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 15.3
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
15.3.1
युधिष्ठिरस्य नृपतेर्दुर्योधनपितुस्तदा ।
नान्तरं दद्दशू राज्ये पुरुषाः प्रणयं प्रति ॥ १५.३.१ ॥
ಆಗ ದುರ್ಯೋಧನನ ತಂದೆಯಾದ ರಾಜ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಯುಧಿಷ್ಠಿರನ ಕುರಿತಾದ ಪ್ರೀತಿಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಗೂಢಚಾರರು ಯಾವುದೇ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಕಾಣಲಿಲ್ಲ.
15.3.2
यदा तु कौरवो राजा पुत्रं सस्मार बालिशम् ।
तदा भीमं हृदा राजन्नपध्याति स पार्थिवः ॥ १५.३.२ ॥
ಓ ರಾಜನೇ! ಕೌರವ ರಾಜನು ತನ್ನ ಮೂರ್ಖ ಪುತ್ರನನ್ನು ನೆನೆದಾಗ, ಆ ರಾಜನು ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಭೀಮನ ಮೇಲೆ ದ್ವೇಷದಿಂದ ಚಿಂತಿಸಿದನು.
15.3.3
कौरवश्चैव भीमश्च हृदाऽन्योन्यमवर्तताम् ।
ध्यायन्तौ श्लक्ष्णया वाचा त्वन्योन्यमभितिष्टितां ॥ १५.३.३ ॥
ಕೌರವನು ಮತ್ತು ಭೀಮನು ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಪರಸ್ಪರರನ್ನು ಚಿಂತಿಸುತ್ತಿದ್ದರು; ಮಧುರ ಮಾತಿನಲ್ಲಿಯೂ ಪರಸ್ಪರ ಎದುರಾಗಿ ನಿಂತಿದ್ದರು.
15.3.4
अप्रकाशं व्यलीकानि चकारास्य वृकोदरः ।
आज्ञां प्रत्यहरच्चापि कृतकैः पुरुषैः सदा ॥ १५.३.४ ॥
ವೃಕೋದರನು (ಭೀಮನು) ರಹಸ್ಯವಾಗಿ ಅವನ ವಿರುದ್ಧ ಅಪರಾಧಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದನು; ನಕಲಿ ಜನರ ಮೂಲಕ ಅವನ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ಸದಾ ರದ್ದುಪಡಿಸಿದನು.
15.3.5
स्मरन्दुर्मन्त्रितं तस्य वृत्तान्यप्यस्य कानिचित् ।
असकृच्चाप्युवाचेदं हतास्ते मन्दचेतसः ॥ १५.३.५ ॥
ಅವನ ದುರ್ಮಂತ್ರ ಮತ್ತು ಅವನ ಕೆಲವು ಕೃತ್ಯಗಳನ್ನು ನೆನೆಯುತ್ತಾ, ಅವನು ಪದೇ ಪದೇ ಹೀಗೂ ಹೇಳಿದನು: "ನಿನ್ನ ಮಂದಬುದ್ಧಿ ಪುತ್ರರು ಹತರಾದರು."
15.3.6
अथ भीमः सुहृन्मध्ये बाहुशब्दं तथाऽकरोत् ।
संश्रवे धृतराष्ट्रस्य गान्धार्याश्चाप्यमर्षणः ॥ १५.३.६ ॥
ಆಗ ಅಸಹನಶೀಲನಾದ ಭೀಮನು ಸ್ನೇಹಿತರ ನಡುವೆ ತೋಳುಗಳನ್ನು ತಟ್ಟಿ ಶಬ್ದ ಮಾಡಿದನು; ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರ ಮತ್ತು ಗಾಂಧಾರಿ ಕೇಳುವಂತೆ.
15.3.7
स्मृत्वा दुर्योधनं शत्रुं कर्णदुःखासनावपि ।
प्रोवाचेदं सुसंरब्धो भीमः सपरुषं वचः ॥ १५.३.७ ॥
ಶತ್ರು ದುರ್ಯೋಧನನನ್ನು, ಕರ್ಣ ಮತ್ತು ದುಃಶಾಸನರನ್ನೂ ಸ್ಮರಿಸಿ, ಅತ್ಯಂತ ಕೋಪಗೊಂಡ ಭೀಮನು ಈ ಕಠೋರ ವಚನಗಳನ್ನು ನುಡಿದನು.
15.3.8
अन्धस्य नृपतेः पुत्रा मया परिघवाहुना ।
नीता लोकममुं सर्वे नानाशस्त्रास्त्रयोधिनः ॥ १५.३.८ ॥
ಕುರುಡ ರಾಜನ ಎಲ್ಲಾ ಮಕ್ಕಳು, ನಾನಾ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರ ಯೋಧರು, ಪರಿಘಬಾಹುವಾದ ನನ್ನಿಂದ ಆ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು.
15.3.9
इमौ तौ परिघप्रख्यौ भुजौ मम दुरासदौ ।
ययोरन्तरमासाद्य धार्तराष्ट्राः क्षयं गताः ॥ १५.३.९ ॥
ಪರಿಘದಂತಿರುವ ಈ ಎರಡು ನನ್ನ ಬಾಹುಗಳು ದುರ್ಗಮವಾದವು; ಅವುಗಳ ನಡುವೆ ಅವಕಾಶ ಸಿಕ್ಕು ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಮಕ್ಕಳು ನಾಶಹೊಂದಿದರು.
15.3.10
ताविमौ चन्दनेनाकौ वन्दनीयौ च मे भुजौ ।
याभ्यां दुर्योधनो नीतः क्षयं ससुतबान्धवः ॥ १५.३.१० ॥
ಚಂದನಲೇಪಿತವಾದ, ವಂದನೀಯವಾದ ನನ್ನ ಈ ಎರಡು ಬಾಹುಗಳು; ಅವುಗಳಿಂದ ದುರ್ಯೋಧನನು ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ಬಾಂಧವರೊಂದಿಗೆ ನಾಶಕ್ಕೆ ಒಯ್ಯಲ್ಪಟ್ಟನು.
15.3.11
एतास्चान्याश्च विविधाः शल्यभुता नराधिपः ।
वृकोदरस्य ता वाचः श्रुत्वा निर्वेदमागमत् ॥ १५.३.११ ॥
ಇವುಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಮುಳ್ಳಿನಂತೆ ಚುಚ್ಚುವ ನಾನಾ ಮಾತುಗಳನ್ನು ವೃಕೋದರನ ಆ ಮಾತುಗಳೆಂದು ಕೇಳಿ ರಾಜನಿಗೆ ವೇದನೆಯಾಯಿತು.
15.3.12
सा च बुद्धिमती देवी कालपर्यायवेदिनी ।
गान्धारी सर्वधर्मज्ञा तान्यलीकानि शुश्रुवे।
कुन्तीं वर्या तु संवीक्ष्य शापे नास्याकरोन्मति ॥ १५.३.१२ ॥
ಆ ಬುದ್ಧಿವಂತೆ ದೇವಿ ಗಾಂಧಾರಿ, ಕಾಲದ ಗತಿಯನ್ನು ಬಲ್ಲವಳು, ಸರ್ವಧರ್ಮಜ್ಞಳು; ಆ ಸುಳ್ಳು ಮಾತುಗಳನ್ನು ಅವಳು ಕೇಳಿದಳು. ಆದರೆ ಕುಂತಿಯನ್ನು ನೋಡಿ ಶಾಪ ನೀಡುವ ಮನಸ್ಸು ಅವಳು ಮಾಡಲಿಲ್ಲ.
15.3.13
ततः पञ्चदशे वर्षे समतीते नराधिपः ।
राजा निर्वेदमापेदे भीमवाग्बाणपीडितः ॥ १५.३.१३ ॥
ನಂತರ ಹದಿನೈದನೆಯ ವರ್ಷ ಕಳೆದಾಗ, ಭೀಮನ ವಾಕ್ಬಾಣಗಳಿಂದ ಪೀಡಿತನಾದ ರಾಜನಿಗೆ ವೈರಾಗ್ಯ ಉಂಟಾಯಿತು.
15.3.14
सुखासक्तं कृच्छ्रपरं ज्ञात्वा चैव युधिष्ठिरम् ।
तपोयोगात्तपस्तप्तुं मनश्चक्रे महामतिः ॥ १५.३.१४ ॥
ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಸುಖಾಸಕ್ತನು, ಕಠಿಣ ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದವನು ಎಂದು ತಿಳಿದು, ಆ ಮಹಾಮತಿ ತಪೋಯೋಗದಿಂದ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಲು ಮನಸ್ಸು ಮಾಡಿದನು.
15.3.15
नान्वबुध्यत तद्राजा कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ।
श्वेताश्वोवाऽथकुन्ती वा द्रौपदी वा यशस्विनी ॥ १५.३.१५ ॥
ಕುಂತೀಪುತ್ರನಾದ ರಾಜ ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಅದನ್ನು ಅರಿಯಲಿಲ್ಲ; ಶ್ವೇತಾಶ್ವನೂ, ಕುಂತಿಯೂ, ಯಶಸ್ವಿನಿ ದ್ರೌಪದಿಯೂ ಅರಿಯಲಿಲ್ಲ.
15.3.16
माद्रीपुत्रौ च भीमस्य मतं तावन्ववर्तताम् ।
राज्ञस्तु चित्तं रक्षन्तौ नोचतुः स्वयमप्रियम् ॥ १५.३.१६ ॥
ಮಾದ್ರಿಯ ಇಬ್ಬರು ಪುತ್ರರೂ ಭೀಮನ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದರು; ಆದರೆ ರಾಜನ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಕಾಪಾಡುತ್ತಾ ಅವರು ಸ್ವತಃ ಅಪ್ರಿಯ ಮಾತನ್ನು ಆಡಲಿಲ್ಲ.
15.3.17
ततः समानयामास धृतराष्ट्रः सुहृज्जनम् ।
बाष्पसंदिग्धमत्यर्थमिदमाह च तान्भृशम् ॥ १५.३.१७ ॥
ಆಗ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನು ಸುಹೃದಯರನ್ನು ಕರೆಯಿಸಿ, ಕಣ್ಣೀರಿನಿಂದ ಗದ್ಗದಿತನಾಗಿ ಅವರಿಗೆ ಬಹಳ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು.
15.3.18
विदितं भवतामेतद्यथा वृत्तः कुरुक्षयः ।
ममापराधात्तत्सर्वमिति ज्ञेयं तु कौरवाः ॥ १५.३.१८ ॥
ಕುರುಗಳ ವಿನಾಶ ಹೇಗೆ ಸಂಭವಿಸಿತು ಎಂಬುದು ನಿಮಗೆ ತಿಳಿದಿದೆ. ಓ ಕೌರವರೇ, ಅದೆಲ್ಲವೂ ನನ್ನ ಅಪರಾಧದಿಂದಲೇ ಆಯಿತು ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.
15.3.19
योऽहं दुष्टमतिं मन्दो ज्ञातीनां भयवर्धनम् ।
दुर्योधनं कौरवाणामाधइपत्येऽभ्यषेचयम्।
यच्चाहं वासुदेवस्य नाश्रौषं वाक्यमर्थवत् ॥ १५.३.१९ ॥
ದುಷ್ಟಬುದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಮಂದಬುದ್ಧಿಯುಳ್ಳ ನಾನು, ಬಂಧುಗಳಿಗೆ ಭಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ದುರ್ಯೋಧನನನ್ನು ಕೌರವರ ಆಧಿಪತ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಭಿಷೇಕಿಸಿದೆ; ವಾಸುದೇವನ ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ಮಾತುಗಳನ್ನು ನಾನು ಕೇಳಲಿಲ್ಲ.
15.3.20
वध्यतां साध्वयं पापः सामात्य इति दुर्मतिः ।
पुत्रस्नेहाभिभूतस्तु हितमुक्तो मनीषिभिः ॥ १५.३.२० ॥
'ಈ ಪಾಪಿ ದುರ್ಬುದ್ಧಿಯನ್ನು ಮಂತ್ರಿಗಳೊಡನೆ ವಧಿಸಬೇಕು' ಎಂದು; ಆದರೆ ಪುತ್ರ-ಸ್ನೇಹದಿಂದ ಅಭಿಭೂತನಾದ ನಾನು ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಹೇಳಿದ ಹಿತವಚನವನ್ನು ಕೇಳಲಿಲ್ಲ.
15.3.21
विदुरेणाथ भीष्मेण द्रोणेन च कृपेण च ।
पदेपदे भगवता व्यासेन च महात्मना।
संजयेनाथ गान्धार्या तदिदं तप्यते मया ॥ १५.३.२१ ॥
ವಿದುರ, ಭೀಷ್ಮ, ದ್ರೋಣ, ಕೃಪರಿಂದ, ಹೆಜ್ಜೆಹೆಜ್ಜೆಗೂ ಭಗವಾನ್ ವ್ಯಾಸರಿಂದ, ಮಹಾತ್ಮ ಸಂಜಯನಿಂದ, ಗಾಂಧಾರಿಯಿಂದ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ಸಲಹೆಗಳು — ಅದೇ ಈಗ ನನ್ನನ್ನು ಪೀಡಿಸುತ್ತಿದೆ.
15.3.22
यच्चाहं पाण्डुपुत्रेषु गुणवत्सु महात्मसु ।
न न्यस्तवाञ्श्रियं दीप्तां पितृपैतामहीमिमाम् ॥ १५.३.२२ ॥
ಪಾಂಡುವಿನ ಗುಣವಂತ ಮಹಾತ್ಮ ಪುತ್ರರಿಗೆ, ತಂದೆ-ತಾತರಿಂದ ಬಂದ ಈ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ನಾನು ಒಪ್ಪಿಸಲಿಲ್ಲ.
15.3.23
विनाशं पश्यमानो हि सर्वराज्ञां गदाग्रजः ।
एतच्छ्रेयस्तु परमममन्यत जनार्दनः ॥ १५.३.२३ ॥
ಎಲ್ಲ ರಾಜರ ನಾಶವನ್ನು ಕಂಡ ಗದಾಗ್ರಜ ಜನಾರ್ದನನು ಇದೇ ಪರಮ ಶ್ರೇಯಸ್ಸೆಂದು ಭಾವಿಸಿದನು.
15.3.24
सोहमेतान्यलीकानि दुर्वृत्तान्यात्मनस्तदा ।
हृदये शल्यभूतानि धारयामि सहस्रशः ॥ १५.३.२४ ॥
ಆ ನಾನು, ಆಗ ಮಾಡಿದ ನನ್ನ ಈ ಸುಳ್ಳುಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ದುರ್ನಡತೆಗಳನ್ನು, ಸಾವಿರಾರು ಬಾರಿ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಮುಳ್ಳಿನಂತೆ ಹೊತ್ತಿದ್ದೇನೆ.
15.3.25
विशेषतस्तु दह्यामि वर्षे पञ्चदशेऽद्य वै ।
अस्य पापस्य शुद्ध्यर्थं नियतोस्मि सुदुर्मतिः ॥ १५.३.२५ ॥
ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಇಂದು ಹದಿನೈದನೆಯ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ನಾನು ಸುಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಈ ಪಾಪದ ಶುದ್ಧಿಗಾಗಿ ನಿಯಮಕ್ಕೆ ಬದ್ಧನಾಗಿದ್ದೇನೆ, ಅತಿ ದುರ್ಬುದ್ಧಿಯವನು.
15.3.26
चतुर्थे नियते काले कदाचिदपि चाष्टमे ।
तृष्णाविनयनं भुञ्जे गान्धारी वेद तन्मम ॥ १५.३.२६ ॥
ನಿಯತ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ನಾಲ್ಕನೆಯ ದಿನದಲ್ಲಿ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಎಂಟನೆಯ ದಿನದಲ್ಲಿಯೂ, ತೃಷ್ಣೆಯನ್ನು ಅಡಗಿಸಲು ನಾನು ಊಟ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ. ಇದು ಗಾಂಧಾರಿಗೆ ತಿಳಿದಿದೆ.
15.3.27
करोत्याहारमिति मां सर्वः परिजनः सदा ।
युधिष्ठिरभयादेति भृशं तप्यति पाण्डवः ॥ १५.३.२७ ॥
'ಇವನು ನನಗೆ ಊಟ ಮಾಡಿಸುತ್ತಾನೆ' ಎಂದು ನನ್ನ ಪರಿವಾರದವರೆಲ್ಲರೂ ಸದಾ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಯುಧಿಷ್ಠಿರನ ಭಯದಿಂದ ಪಾಂಡವನು ಅತಿ ಸಂತಾಪಪಡುತ್ತಾನೆ.
15.3.28
भूमौ शये जप्यपरो दर्भष्वजिनसंवृतः ।
नियमव्यपदेशेन गान्धारी च यशस्विनी ॥ १५.३.२८ ॥
ನಾನು ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಮಲಗುತ್ತೇನೆ, ಜಪದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿ, ದರ್ಭೆಯ ಮೇಲೆ ಚರ್ಮದಿಂದ ಹೊದ್ದು. ನಿಯಮದ ನೆಪದಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿನಿ ಗಾಂಧಾರಿಯೂ.
15.3.29
अहं पुत्रशतं वीरं सङ्ग्रामेष्वपलायिनम् ।
नानुतप्ये हतं तत्र क्षत्रधर्मं हि तं विदुः ॥ १५.३.२९ ॥
ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆ ಸರಿಯದ ನನ್ನ ನೂರು ವೀರ ಪುತ್ರರು ಅಲ್ಲಿ ಹತರಾದುದಕ್ಕಾಗಿ ನಾನು ದುಃಖಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಅದನ್ನೇ ಕ್ಷತ್ರಧರ್ಮ ಎಂದು ಅವರು ತಿಳಿದಿದ್ದಾರೆ.
15.3.30
इत्युक्त्वा धर्मराजानमभ्यभाषत कौरवः ।
भद्रं ते यादवीमातर्वचश्चेदं निबोध मे ॥ १५.३.३० ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ಕೌರವನು ಧರ್ಮರಾಜನನ್ನು ಸಂಬೋಧಿಸಿದನು: 'ಯಾದವಿಯ ತಾಯಿ, ನಿನಗೆ ಮಂಗಳವಾಗಲಿ; ನನ್ನ ಈ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳು.'
15.3.31
सुखमध्युषितः पुत्र त्वया सुपरिपालितः ।
मया दानानि दत्तानि श्राद्धानि च पुनःपुनः ॥ १५.३.३१ ॥
ಮಗನೇ, ನೀನು ಸುಖದಿಂದ ವಾಸಿಸಿದೆ, ಚೆನ್ನಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟೆ. ನಾನು ಪದೇಪದೇ ದಾನಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಶ್ರಾದ್ಧಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದೆ.
15.3.32
प्रकृष्टं च मया पुत्र पुण्यं चीर्णं यथाबलम् ।
गान्धारी हतपुत्रेयं धैर्येणोदीक्षते च माम् ॥ १५.३.३२ ॥
ಮಗನೇ, ನನ್ನ ಶಕ್ತಿಗನುಸಾರ ಉತ್ತಮ ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದೆ. ಪುತ್ರರು ಹತರಾದ ಈ ಗಾಂಧಾರಿ ಧೈರ್ಯದಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾಳೆ.
15.3.33
द्रौपद्या ह्यपकर्तारस्तव चैश्वर्यहारिणः ।
समतीता नृशंसास्ते स्वधर्मेण हता युधि ॥ १५.३.३३ ॥
ದ್ರೌಪದಿಗೆ ಅಪಕಾರ ಮಾಡಿದವರು ಮತ್ತು ನಿನ್ನ ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನು ಅಪಹರಿಸಿದವರಾದ ಆ ಕ್ರೂರರು ಕಳೆದುಹೋದರು. ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಸ್ವಧರ್ಮದಿಂದ ಹತರಾದರು.
15.3.34
न तेषु प्रतिकर्तव्यं पश्यामि कुरुनन्दन ।
सर्वे शस्त्रजिताँल्लोकान्गतास्तेऽभिमुखं हताः ॥ १५.३.३४ ॥
ಕುರುನಂದನ, ಅವರ ಮೇಲೆ ಪ್ರತೀಕಾರ ಮಾಡಬೇಕಾದದ್ದು ಏನೂ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ನಾನು ಕಾಣುತ್ತೇನೆ. ಅವರೆಲ್ಲರೂ ಶಸ್ತ್ರದಿಂದ ಗೆದ್ದ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ; ಎದುರಾಗಿ ನಿಂತು ಹತರಾದರು.
15.3.35
आत्मनस्तु हितं पुण्यं प्रतिकर्तव्यमद्य ते ।
गान्धार्याश्चैव राजेन्द्र तदनुज्ञातुमर्हसि ॥ १५.३.३५ ॥
ಆದರೆ ರಾಜೇಂದ್ರ, ಈಗ ನಿನ್ನ ಹಿತ ಮತ್ತು ಪುಣ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ನೀನು ಮಾಡಬೇಕಾದದ್ದಿದೆ; ಗಾಂಧಾರಿಯ ಅನುಮತಿಯನ್ನೂ ಪಡೆಯುವುದು ನಿನಗೆ ಯೋಗ್ಯ.
15.3.36
त्वं तु शस्त्रभृतां श्रेष्ठः सततं धर्मवत्सलः ।
राजा गुरुः प्राणभृतां तस्मादेतद्ब्रवीम्यहम् ॥ १५.३.३६ ॥
ನೀನು ಶಸ್ತ್ರಧಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ, ಸದಾ ಧರ್ಮವನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುವವನು. ರಾಜನು ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ಗುರು; ಆದ್ದರಿಂದ ನಾನು ಇದನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.
15.3.37
अनुज्ञातस्त्वया वीर संश्रयेयं वनान्यहम् ।
चीरवल्कलभृद्राजन्गान्धार्या सहितोऽनया ॥ १५.३.३७ ॥
ವೀರನೇ, ರಾಜನೇ! ನಿನ್ನ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದು, ಇವಳೊಡನೆ ನಾನು ಚೀರ ವಲ್ಕಲ ಧರಿಸಿ ಅರಣ್ಯಗಳನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸುತ್ತೇನೆ.
15.3.38
तवाशिषः प्रयुञ्जानो भविष्यामि वनेचरः ।
उचितं नः कुले तात सर्वेषां भरतर्षभ।
पुत्रेष्वैश्चर्यमाधाय वयसोन्ते वनं नृप ॥ १५.३.३८ ॥
ನಿನ್ನ ಆಶೀರ್ವಾದವನ್ನು ಬಯಸಿ ನಾನು ವನವಾಸಿಯಾಗುತ್ತೇನೆ. ಪ್ರಿಯ ಮಗನೇ, ಭರತರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ! ನಮ್ಮ ಕುಲದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಇದು ಉಚಿತ—ರಾಜನೇ, ವಯಸ್ಸಾದ ಬಳಿಕ ಪುತ್ರರಿಗೆ ಅಧಿಕಾರ ಒಪ್ಪಿಸಿ ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋಗುವುದು.
15.3.39
तत्राहं वायुभक्षो वा निराहारोपि वा वसन् ।
पत्न्या सहानया वीर चरिष्यामि तपः परम् ॥ १५.३.३९ ॥
ಅಲ್ಲಿ ನಾನು ಗಾಳಿಯನ್ನೇ ಆಹಾರವಾಗಿಸಿಕೊಂಡೋ ಅಥವಾ ಆಹಾರವಿಲ್ಲದೆಯೋ ವಾಸಿಸುತ್ತ, ವೀರನೇ, ಇವಳೊಡನೆ ಪರಮ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತೇನೆ.
15.3.40
त्वं चापि फलभाक्तात तपसः पार्थिवो ह्यसि ।
फलभाजो हि राजानः कल्याणस्येतरस्य वा ॥ १५.३.४० ॥
ಪ್ರಿಯ ಮಗನೇ! ನೀನೂ ತಪಸ್ಸಿನ ಫಲಕ್ಕೆ ಭಾಗಿಯಾಗಿದ್ದೀಯ, ಏಕೆಂದರೆ ನೀನು ರಾಜ. ರಾಜರೇ ಶುಭ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧ ಫಲಗಳಿಗೆ ಭಾಗಿಗಳು.