มหาภารตะ · อัธยายะ 15.7
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
15.7.1
मण्डलानि च बुध्येथाः परेषामात्मनस्तथा ।
उदासीनगुणानां च मध्यस्थानां च भारत ॥ १५.७.१ ॥
ภารตะ เจ้าควรรู้จักมณฑลของศัตรูและของตนเอง และเช่นเดียวกันมณฑลของกษัตริย์ผู้เป็นกลางและกษัตริย์ผู้อยู่ตรงกลาง
15.7.2
चतुर्णां शत्रुजातानां सर्वेषामाततायिनाम् ।
मित्रं चामित्रमित्रं च बोद्धव्यं तेऽरिकर्शन ॥ १५.७.२ ॥
ข้าแต่ผู้ปราบศัตรู ในบรรดาศัตรูสี่ชนิดและผู้รุกรานทั้งปวง เจ้าต้องรู้จักมิตร มิตรของศัตรู และมิตรของมิตร
15.7.3
अथ नानाजनपदा दुर्गाणि विविधानि च ।
बलानि च कुरुश्रेष्ठ भवत्येषां यथेच्छकम् ॥ १५.७.३ ॥
ข้าแต่ผู้เลิศแห่งกุรุ เขาเหล่านั้นมีแว่นแคว้นมากมาย มีป้อมปราการต่าง ๆ และกองทัพ ซึ่งเป็นไปตามความปรารถนาของเขา
15.7.4
ते च द्वादश कौन्तेय राजानो विविधात्मकाः ।
मन्त्रिप्रधानाश्च गुणाः षष्टिर्द्वादश च प्रभो ॥ १५.७.४ ॥
ข้าแต่บุตรของกุนตี กษัตริย์สิบสองพระองค์นั้นมีลักษณะต่างกัน โดยมีเหล่าอำมาตย์เป็นประธาน และข้าแต่ผู้เป็นใหญ่ คุณลักษณะมีหกสิบและสิบสอง
15.7.5
एतन्मण्डलमित्याहुराचार्या नीतिकोविदाः ।
अत्र षाड्गुण्यमाचत्तं युधिष्ठिर निबोध तत् ॥ १५.७.५ ॥
นี่แหละที่เหล่าอาจารย์ผู้เชี่ยวชาญในนีติเรียกว่ามณฑล ที่นี่ได้กล่าวถึงนโยบายหกประการ ข้าแต่ยุธิษฐิระ จงเข้าใจสิ่งนั้น
15.7.6
वृद्धिक्षयौ च विज्ञेयौ स्थानं च कुरुसत्तम ।
द्विसप्तत्यां महाबाहो ततः षाड्गुण्यजा गुणाः ॥ १५.७.६ ॥
ข้าแต่ผู้เลิศแห่งกุรุ ต้องเข้าใจทั้งความเจริญและความเสื่อม และตำแหน่งด้วย ข้าแต่ผู้มีแขนทรงพลัง ในบรรดาเจ็ดสิบสองนั้น มีคุณลักษณะที่เกิดจากนโยบายหกประการ
15.7.7
यथा स्वपक्षो बलवान्परपक्षस्तथा बलः ।
विगृह्य शत्रून्कौन्तेय यायात्क्षितिपतिस्तदा ॥ १५.७.७ ॥
เมื่อฝ่ายของตนแข็งแรง ฝ่ายศัตรูก็แข็งแรงเช่นกัน ข้าแต่บุตรของกุนตี เมื่อนั้นพระราชาควรยกทัพต่อสู้กับศัตรูและเคลื่อนพล
15.7.8
यदा परे च बलिनः स्वपक्षश्चैव दुर्बलः ।
सार्धं विद्वांस्तदा क्षीणः परैः सन्धिं मसाश्रयेत् ॥ १५.७.८ ॥
เมื่อศัตรูแข็งแรงและฝ่ายของตนอ่อนแอ ผู้เป็นกษัตริย์ที่มีปัญญา เมื่อเสื่อมกำลังลง ควรหันไปหาการทำสัญญาสงบศึกกับศัตรู
15.7.9
द्रव्याणां सञ्चयश्चैव कर्तव्यः सुमहांस्तथा ।
यदा समर्था यानाय नचिरेणैव भारत ॥ १५.७.९ ॥
ต้องสะสมทรัพย์สินให้มากมายด้วย ข้าแต่ภารตะ เพื่อที่ไม่นานนักจะสามารถเคลื่อนพลได้
15.7.10
तदा सर्वं विधेयं स्यात्स्थानेन च विचारयेत् ।
भूमिरल्पफला देया विपरीतस्य भारत ॥ १५.७.१० ॥
เมื่อนั้นทุกสิ่งควรได้รับการจัดการ และควรพิจารณาสถานการณ์ ข้าแต่ภารตะ แก่ปรปักษ์ควรยกที่ดินที่ให้ผลน้อยให้
15.7.11
हिरण्यरूप्यभूयिष्ठं मित्रं क्षीणमकोशभृत् ।
विपरीतं निगृह्णीयात्स्वयं सन्धिविशारदः ॥ १५.७.११ ॥
มิตรที่มีทองและเงินมากมายแต่อ่อนแอและไม่มีคลัง ผู้เป็นกษัตริย์ที่ชำนาญการทำสัญญา ควรควบคุมเขาไว้เองเหมือนควบคุมปรปักษ์
15.7.12
सन्ध्यर्थं राजपुत्रं वा लिप्सेथा भरतर्षभ ।
विपरीतं न तच्छ्रेयः पुत्र कस्यांचिदापदि ॥ १५.७.१२ ॥
ข้าแต่ผู้เลิศแห่งภารตะ เพื่อการสงบศึก เจ้าแม้แต่จะแสวงหาพระราชโอรสของกษัตริย์ก็ได้ ข้าแต่บุตร การทำเป็นอย่างอื่นในยามวิบัตินั้นไม่เป็นมงคล
15.7.13
तस्याः प्रमोक्षे यत्नं च कुर्याः सोपायमन्त्रवित् ।
प्रकृतीनां च राजेन्द्र राजा दीनान्विभावयेत् ॥ १५.७.१३ ॥
ข้าแต่จอมกษัตริย์ ผู้รู้วิธีการและคำปรึกษา จงพยายามปลดปล่อยตนเองจากสิ่งนั้น และพระราชาควรดูแลผู้ทุกข์ยากในหมู่ราษฎร
15.7.14
क्रमेणि युगपद्बुध्वा व्यसनानां बलाबलम् ।
पीडनं स्तंभनं चैव कोशभङ्गस्तथैव च ॥ १५.७.१४ ॥
เมื่อเข้าใจกำลังและความอ่อนแอของภัยพิบัติ ทั้งตามลำดับหรือพร้อมกัน ควรก่อความเจ็บปวด ควบคุม และทำลายคลังสมบัติด้วยเช่นกัน
15.7.15
कार्यं यत्नेन शत्रूणां स्वराज्यं रक्षता स्वयम् ।
न च हिंस्योऽभ्युपगतः सामन्तो वृद्धिमिच्छता ॥ १५.७.१५ ॥
ขณะรักษาแว่นแคว้นของตนไว้ ควรต่อสู้กับศัตรูด้วยความพยายาม และผู้ที่ปรารถนาความเจริญไม่ควรทำร้ายเจ้าเมืองขึ้นที่มาสวามิภักดิ์
15.7.16
कौन्तेय तद्धितं ते स्यात्पृथिवीं विजिगीषतः ।
गुणानां भेदने योगमीप्सेथाः सह मन्त्रिभिः ॥ १५.७.१६ ॥
ข้าแต่บุตรของกุนตี การนั้นจะเป็นประโยชน์แก่เจ้า ผู้ปรารถนาจะพิชิตแผ่นดิน เจ้าควรแสวงหาร่วมกับอำมาตย์ถึงวิธีทำลายคุณลักษณะของศัตรู
15.7.17
साधुसङ्ग्रहणाच्चैव पापनिग्रहणात्तथा ।
आत्मसात्करणे नित्यं पालनानि गृहे तथा।
दुर्बलाश्चैव सततं नान्वेष्टव्या बलीयसा ॥ १५.७.१७ ॥
ด้วยการรวบรวมคนดี ด้วยการข่มคนชั่ว ด้วยการทำให้ทุกสิ่งเป็นของตน และด้วยการปกป้องภายในบ้านอยู่เสมอ แว่นแคว้นจึงดำรงอยู่ได้ ผู้เข้มแข็งไม่ควรไล่ล่าผู้อ่อนแอตลอดเวลา
15.7.18
तिष्ठेथा राजशार्दूल वैतसीं वृत्तिमास्थितः ।
यद्येनमभियायाच्च बलवान्दुर्बल नृपः। ॥ १५.७.१८ ॥
ข้าแต่ราชสีห์ในหมู่กษัตริย์ จงยืนหยัดโดยยึดวิถีของต้นอ้อที่โน้มตัว หากกษัตริย์ผู้เข้มแข็งจะเข้าโจมตีพระองค์ ผู้อ่อนแอ...
15.7.19
सामादिभिरुपायैस्तं क्रमेणि विनिवर्तयेः ।
अशक्नुवंश्च युद्धाय निष्पतेत्सह मन्त्रिभिः ॥ १५.७.१९ ॥
จงค่อย ๆ หันเขากลับไปด้วยการประนีประนอมและวิธีอื่น ๆ หากไม่สามารถรบได้ จงออกไปพร้อมกับอำมาตย์ทั้งหลาย
15.7.20
कोशेन पौरैर्दण्डेन ये चास्य प्रियकारिणः ।
असम्भवे तु सर्वस्य यथा मुख्येन निष्पतेत्।
क्रमेणानेन मोक्षः स्याच्छरीरं प्रति केवलम् ॥ १५.७.२० ॥
จงแยกผู้ที่ทำให้เขาพอใจด้วยทรัพย์สิน ประชาชนในเมือง และกองทัพ ออกจากเขา หากทำไม่ได้สำหรับทุกคน ก็จงออกไปพร้อมกับผู้เป็นหัวหน้า ด้วยลำดับนี้ จึงจะเกิดการหลุดพ้นได้เพียงแค่ร่างกายเท่านั้น