Vedyatra वेदयात्रा
શોધો

મહાભારત · અધ્યાય 16.6

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

શબ્દાર્થ સાથે વાંચો

16.6.1

दारुकोपि कुरून्गत्वा दृष्ट्वा पार्थान्महारथान् ।
आचष्ट मौसले वृष्णीनन्योन्येनोपसंहृतान् ॥ १६.६.१ ॥

દારુક કુરુઓ પાસે જઈને, મહારથી પાંડવોને જોઈને, મૌસલ યુદ્ધમાં વૃષ્ણિઓ પરસ્પર નાશ પામ્યા તે કહેવા લાગ્યો.

16.6.2

श्रुत्वा विनष्टान्वार्ष्णेयान्सभोजान्धककौकुरान् ।
पाण्डवाः शोकसंतप्ता वित्रस्तमनसोऽभवन् ॥ १६.६.२ ॥

વૃષ્ણિવંશીઓ, ભોજો, અંધકો અને કુકુરો નાશ પામ્યા એમ સાંભળીને પાંડવો શોકથી સંતપ્ત અને ભયભીત મનવાળા થયા.

16.6.3

ततोऽर्जुनस्तानामन्त्र्य केशवस्य प्रियः सखा ।
प्रययौ मातुलं द्रष्टुं नेदमस्तीति चाब्रवीत् ॥ १६.६.३ ॥

પછી કેશવનો પ્રિય મિત્ર અર્જુન તેમની પાસેથી વિદાય લઈને મામાને મળવા ગયો; "આ સાચું ન હોઈ શકે" એમ પણ તેણે કહ્યું.

16.6.4

स वृष्णिनिलयं गत्वा दारुकेण सह प्रभो ।
ददर्श द्वारकां वीरो मृतनाथामिव स्त्रियम् ॥ १६.६.४ ॥

હે પ્રભુ, તે વીર દારુક સાથે વૃષ્ણિઓના નિવાસે જઈને, પતિ મૃત્યુ પામેલી સ્ત્રીની જેમ રહેલી દ્વારકાને જોઈ.

16.6.5

याः स्म ता लोकनाथेन नाथवत्यः पुराऽभवन् ।
तास्त्वनाथास्तदा नाथं पार्थं दृष्ट्वा विचुक्रुशुः ॥ १६.६.५ ॥

પહેલાં લોકનાથ (કૃષ્ણ)થી સનાથ રહેલી એ સ્ત્રીઓ હવે અનાથ થઈને, પાર્થ (અર્જુન)ને જોઈને જોરથી વિલાપ કરવા લાગી.

16.6.6

षोडश स्त्रीसहस्राणि वासुदेवपरिग्रहाः ।
तासामासीन्महान्नादो दृष्ट्वैवार्जुनमागतम् ॥ १६.६.६ ॥

વાસુદેવ (કૃષ્ણ)ની સોળ હજાર સ્ત્રીઓ હતી; અર્જુનને આવતો જોઈને તેમનામાં મોટો આક્રંદ ઊઠ્યો.

16.6.7

तास्तु दृष्ट्वैव कौरव्यो बाष्पेणापिहितेक्षणः ।
हीनाः कृष्णेन पुत्रैश्च नाशकत्सोभिवीक्षितुम् ॥ १६.६.७ ॥

તેમને જોતાં જ કૌરવ્ય (અર્જુન)ની આંખો આંસુથી ઢંકાઈ ગઈ. કૃષ્ણ અને પુત્રોથી વિહીન એ સ્ત્રીઓને તેઓ બરાબર જોઈ ન શક્યા.

16.6.8

स तां वृष्ण्यन्धकजलां हयमीनां रथोडुपाम् ।
वादित्ररथघोषौघां वेश्मतीर्थमहाग्रहाम् ॥ १६.६.८ ॥

તેમણે એ દ્વારકા જોઈ—વૃષ્ણિ અને અંધક જ જેનું જળ, અશ્વો જેની માછલીઓ, રથો જેની નૌકાઓ, વાદ્ય અને રથઘોષનો પ્રવાહ, ઘરો જેના તીર્થ અને મહામગરમચ્છ.

16.6.9

रत्नशैवलसंघातां वज्रप्राकारमालिनीम् ।
रथ्यास्रोतोजलावर्तां चत्वरस्तिमितह्रदाम् ॥ १६.६.९ ॥

રત્નોનો સમૂહ જ જેની લીલ, વજ્રપ્રાકારોની માળા જેને શોભાવે, રસ્તાઓ જ જેના પ્રવાહ અને ભમરા, ચોક જ જેના સ્થિર કુંડ.

16.6.10

रामकृष्णमहाग्राहां द्वारकां सरितं तदा ।
कालपाशग्रहां भीमां नदीं वैतरणीमिव ॥ १६.६.१० ॥

રામ અને કૃષ્ણ જેના મહામગરમચ્છ, એ દ્વારકા નદીને ત્યારે તેમણે જોઈ—કાળપાશ જ જેની પકડ, ભયંકર, જાણે વૈતરણી નદી.

16.6.11

ददर्श वासविर्धीमान्विहीनां वृष्णिपुङ्गवैः ।
गतश्रियं विरानन्दां पद्मिनीं शिशिरे यथा। ॥ १६.६.११ ॥

બુદ્ધિમાન વાસવિ (અર્જુન) વૃષ્ણિશ્રેષ્ઠો વિનાની એને જોઈ—શોભા ગુમાવેલી, આનંદરહિત, શિશિરમાં કમળસરોવર જેવી.

16.6.12

तां दृष्ट्वा द्वारकां पार्थस्ताश्च कृष्णस्य योषितः ।
सस्वनं बाष्पमुत्सृज्य निपात महीतले ॥ १६.६.१२ ॥

એ દ્વારકા અને કૃષ્ણની એ સ્ત્રીઓને જોઈ, પાર્થ (અર્જુન) ચીસ પાડી આંસુ વહાવતા ધરતી પર પડી ગયા.

16.6.13

सात्राजिती ततः सत्या रुक्मिणी च विशांपते ।
अभिपत्य प्ररुरुदुः परिवार्य धनंजयम् ॥ १६.६.१३ ॥

હે પ્રજાપતિ, ત્યારે સત્રાજિતી, સત્યા અને રુક્મિણી દોડીને ધનંજયની આસપાસ વીંટળાઈને મોટેથી રડવા લાગી.

16.6.14

ततस्तं काञ्चने पीठे समुत्ताप्योपवेश्य च ।
अभिनन्द्य महात्मानं परिवार्योपतस्थिरे ॥ १६.६.१४ ॥

પછી તેમને સોનાના આસન પરથી ઊભા કરી બેસાડ્યા, તે મહાત્માનું સ્વાગત કરીને તેમની આસપાસ ઊભી રહી.

16.6.15

ततः संस्तूय गोविन्दं कथयित्वा च पाण्डवः ।
आश्वास्य ताः स्त्रियश्चापि मातुलं द्रष्टुमभ्यगात् ॥ १६.६.१५ ॥

પછી પાંડવે ગોવિંદની સ્તુતિ કરી, પોતાની વાત કહી, તે સ્ત્રીઓને પણ આશ્વાસન આપીને મામાને જોવા ગયો.