Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 16.6

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

16.6.1

दारुकोपि कुरून्गत्वा दृष्ट्वा पार्थान्महारथान् ।
आचष्ट मौसले वृष्णीनन्योन्येनोपसंहृतान् ॥ १६.६.१ ॥

ଦାରୁକ ମଧ୍ୟ କୁରୁମାନଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଇ, ମହାରଥୀ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ ଦେଖି, ମୌସଳ ଯୁଦ୍ଧରେ ବୃଷ୍ଣିମାନେ ପରସ୍ପର ଦ୍ୱାରା ବିନଷ୍ଟ ହେବାର କଥା କହିଲା।

16.6.2

श्रुत्वा विनष्टान्वार्ष्णेयान्सभोजान्धककौकुरान् ।
पाण्डवाः शोकसंतप्ता वित्रस्तमनसोऽभवन् ॥ १६.६.२ ॥

ବୃଷ୍ଣିବଂଶୀୟ, ଭୋଜ, ଅନ୍ଧକ ଓ କୁକୁରମାନେ ବିନଷ୍ଟ ହୋଇଛନ୍ତି ବୋଲି ଶୁଣି ପାଣ୍ଡବମାନେ ଶୋକରେ ସନ୍ତପ୍ତ ଓ ଭୀତମନା ହେଲେ।

16.6.3

ततोऽर्जुनस्तानामन्त्र्य केशवस्य प्रियः सखा ।
प्रययौ मातुलं द्रष्टुं नेदमस्तीति चाब्रवीत् ॥ १६.६.३ ॥

ତା'ପରେ କେଶବଙ୍କର ପ୍ରିୟ ସଖା ଅର୍ଜୁନ ସେମାନଙ୍କଠାରୁ ବିଦାୟ ନେଇ ମାମୁଁଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଗଲେ;

16.6.4

स वृष्णिनिलयं गत्वा दारुकेण सह प्रभो ।
ददर्श द्वारकां वीरो मृतनाथामिव स्त्रियम् ॥ १६.६.४ ॥

ହେ ପ୍ରଭୁ, ସେଇ ବୀର ଦାରୁକଙ୍କ ସହ ବୃଷ୍ଣିମାନଙ୍କ ନିବାସକୁ ଯାଇ, ମୃତ ସ୍ୱାମୀ ଥିବା ସ୍ତ୍ରୀ ପରି ଦ୍ୱାରକାକୁ ଦେଖିଲେ।

16.6.5

याः स्म ता लोकनाथेन नाथवत्यः पुराऽभवन् ।
तास्त्वनाथास्तदा नाथं पार्थं दृष्ट्वा विचुक्रुशुः ॥ १६.६.५ ॥

ପୂର୍ବେ ଲୋକନାଥ (କୃଷ୍ଣ)ଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସନାଥା ଥିବା ସେହି ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ଏବେ ଅନାଥା ହୋଇ ପାର୍ଥ (ଅର୍ଜୁନ)ଙ୍କୁ ଦେଖି ଉଚ୍ଚସ୍ୱରରେ ବିଳାପ କଲେ।

16.6.6

षोडश स्त्रीसहस्राणि वासुदेवपरिग्रहाः ।
तासामासीन्महान्नादो दृष्ट्वैवार्जुनमागतम् ॥ १६.६.६ ॥

ବାସୁଦେବ (କୃଷ୍ଣ)ଙ୍କର ଷୋଳ ହଜାର ସ୍ତ୍ରୀ ଥିଲେ; ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଆସିବାର ଦେଖିବା ମାତ୍ରେ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମହା ଆର୍ତ୍ତନାଦ ଉଠିଲା।

16.6.7

तास्तु दृष्ट्वैव कौरव्यो बाष्पेणापिहितेक्षणः ।
हीनाः कृष्णेन पुत्रैश्च नाशकत्सोभिवीक्षितुम् ॥ १६.६.७ ॥

ସେମାନଙ୍କୁ ଦେଖିବାମାତ୍ରେ କୌରବ୍ୟ (ଅର୍ଜୁନ)ଙ୍କ ଆଖି ଲୁହରେ ଘୋଡ଼ାଇ ହୋଇଗଲା। କୃଷ୍ଣ ଓ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବିହୀନ ସେହି ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ସେ ଭଲଭାବେ ଦେଖି ପାରିଲେ ନାହିଁ।

16.6.8

स तां वृष्ण्यन्धकजलां हयमीनां रथोडुपाम् ।
वादित्ररथघोषौघां वेश्मतीर्थमहाग्रहाम् ॥ १६.६.८ ॥

ସେ ସେହି ଦ୍ୱାରକାକୁ ଦେଖିଲେ—ବୃଷ୍ଣି ଓ ଅନ୍ଧକ ଯାହାର ଜଳ, ଅଶ୍ୱମାନେ ଯାହାର ମାଛ, ରଥମାନେ ଯାହାର ଡଙ୍ଗା, ବାଦ୍ୟ ଓ ରଥଧ୍ୱନିର ସ୍ରୋତ, ଗୃହମାନେ ଯାହାର ତୀର୍ଥ ଓ ବିଶାଳ କୁମ୍ଭୀର।

16.6.9

रत्नशैवलसंघातां वज्रप्राकारमालिनीम् ।
रथ्यास्रोतोजलावर्तां चत्वरस्तिमितह्रदाम् ॥ १६.६.९ ॥

ରତ୍ନରାଶି ହିଁ ଯାହାର ଶୈବାଳ, ବଜ୍ରପ୍ରାଚୀରର ମାଳା ଯାହାକୁ ସଜାଏ, ରାସ୍ତାମାନେ ଯାହାର ସ୍ରୋତ ଓ ଆବର୍ତ୍ତ, ଚଉରାସ୍ତାମାନେ ଯାହାର ସ୍ଥିର ହ୍ରଦ।

16.6.10

रामकृष्णमहाग्राहां द्वारकां सरितं तदा ।
कालपाशग्रहां भीमां नदीं वैतरणीमिव ॥ १६.६.१० ॥

ରାମ ଓ କୃଷ୍ଣ ଯାହାର ମହାକୁମ୍ଭୀର, ସେହି ଦ୍ୱାରକା ନଦୀକୁ ସେତେବେଳେ ସେ ଦେଖିଲେ—କାଳପାଶ ହିଁ ଯାହାର ଗ୍ରାସ, ଭୟଙ୍କର, ଯେମିତି ବୈତରଣୀ ନଦୀ।

16.6.11

ददर्श वासविर्धीमान्विहीनां वृष्णिपुङ्गवैः ।
गतश्रियं विरानन्दां पद्मिनीं शिशिरे यथा। ॥ १६.६.११ ॥

ବୁଦ୍ଧିମାନ ବାସବି (ଅର୍ଜୁନ) ବୃଷ୍ଣିଶ୍ରେଷ୍ଠମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବିହୀନ ସେହିଠାକୁ ଦେଖିଲେ—ଶ୍ରୀହୀନ, ଆନନ୍ଦହୀନ, ଶୀତ ଋତୁର ପଦ୍ମପୁଷ୍କରିଣୀ ପରି।

16.6.12

तां दृष्ट्वा द्वारकां पार्थस्ताश्च कृष्णस्य योषितः ।
सस्वनं बाष्पमुत्सृज्य निपात महीतले ॥ १६.६.१२ ॥

ସେହି ଦ୍ୱାରକା ଓ କୃଷ୍ଣଙ୍କର ସେହି ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ଦେଖି, ପାର୍ଥ (ଅର୍ଜୁନ) ଚିତ୍କାର କରି ଲୁହ ଢାଳି ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲେ।

16.6.13

सात्राजिती ततः सत्या रुक्मिणी च विशांपते ।
अभिपत्य प्ररुरुदुः परिवार्य धनंजयम् ॥ १६.६.१३ ॥

ହେ ପ୍ରଜାପତି, ତା'ପରେ ସତ୍ରାଜିତୀ, ସତ୍ୟା ଓ ରୁକ୍ମିଣୀ ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କ ନିକଟକୁ ଦୌଡ଼ି ଆସି ତାଙ୍କୁ ଘେରି ଉଚ୍ଚସ୍ୱରରେ କାନ୍ଦିବାକୁ ଲାଗିଲେ।

16.6.14

ततस्तं काञ्चने पीठे समुत्ताप्योपवेश्य च ।
अभिनन्द्य महात्मानं परिवार्योपतस्थिरे ॥ १६.६.१४ ॥

ତା'ପରେ ତାଙ୍କୁ ସୁନାର ଆସନରୁ ଉଠାଇ ବସାଇଲେ, ସେହି ମହାତ୍ମାଙ୍କୁ ଅଭିନନ୍ଦନ କରି ଚାରିପଟେ ଠିଆ ହେଲେ।

16.6.15

ततः संस्तूय गोविन्दं कथयित्वा च पाण्डवः ।
आश्वास्य ताः स्त्रियश्चापि मातुलं द्रष्टुमभ्यगात् ॥ १६.६.१५ ॥

ତା'ପରେ ପାଣ୍ଡବ ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରି, ନିଜ କଥା କହି, ସେହି ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଇ ମାମୁଁଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଗଲେ।