ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 16.8
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
16.8.1
एवमुक्तः स बीभत्सुर्मातुलेनि परंतप ।
दुर्मना दीनवदनो वसुदेवमुवाच ह ॥ १६.८.१ ॥
ಹೀಗೆ ಮಾವನಿಂದ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ಆ ಬೀಭತ್ಸು (ಅರ್ಜುನ), ಹೇ ಪರಂತಪ, ಮನಸ್ಸು ಕುಗ್ಗಿ, ದೀನ ಮುಖದಿಂದ ವಸುದೇವನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.
16.8.2
नाहं वृष्णिप्रवीरेण बन्धुभिश्चैव मातुल ।
विहीनां पृथिवीं द्रष्टुं शक्तश्चिरमिह प्रभो ॥ १६.८.२ ॥
ಮಾವ, ಪ್ರಭು! ವೃಷ್ಣಿಗಳ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವೀರ (ಕೃಷ್ಣ) ಮತ್ತು ಬಂಧುಗಳಿಲ್ಲದ ಈ ಭೂಮಿಯನ್ನು ನಾನು ಇಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಕಾಲ ನೋಡಲು ಶಕ್ತನಲ್ಲ.
16.8.3
राजा च भीमसेनश्च सहदेवश्च पाण्डवः ।
नकुलो याज्ञसेनी च षडेकमनसो वयम् ॥ १६.८.३ ॥
ರಾಜ (ಯುಧಿಷ್ಠಿರ), ಭೀಮಸೇನ, ಸಹದೇವ, ಪಾಂಡವ ನಕುಲ, ಯಾಜ್ಞಸೇನಿ (ದ್ರೌಪದಿ) — ನಾವು ಆರು ಜನ ಏಕಮನಸ್ಕರು.
16.8.4
राज्ञः संक्रमणे चापि कामोऽयं नित्यमेव हि ।
तमिमं विद्धि सम्प्राप्तं कालं कालविदांवर ॥ १६.८.४ ॥
ರಾಜನ ನಿರ್ಗಮನದಲ್ಲಿಯೂ ಈ ಆಸೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಇರುತ್ತದೆ. ಕಾಲ ಬಲ್ಲವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಇದೇ ಬಂದ ಕಾಲವೆಂದು ತಿಳಿ.
16.8.5
सर्वथा वृष्णिदारांस्तु बालं वृद्धं तथैव च ।
नयिष्ये परिगृह्याहमिन्द्रप्रस्थमरिंदम ॥ १६.८.५ ॥
ವೃಷ್ಣಿ ಸ್ತ್ರೀಯರನ್ನು, ಬಾಲಕರನ್ನು ಮತ್ತು ವೃದ್ಧರನ್ನು ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ನಾನು ಇಂದ್ರಪ್ರಸ್ಥಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುವೆನು, ಹೇ ಅರಿಂದಮ.
16.8.6
इत्युक्त्वा दारुकमिदं वाक्यमाह धनंजयः ।
अमात्यान्वृष्णिवीराणां द्रष्टुमिच्छामि माचिरम् ॥ १६.८.६ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ಧನಂಜಯನು ದಾರುಕನಿಗೆ ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದನು: ವೃಷ್ಣಿ ವೀರರ ಅಮಾತ್ಯರನ್ನು ತಡಮಾಡದೆ ನೋಡಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.
16.8.7
इत्येवमुक्त्वा वचनं सुधर्मां यादवीं सभाम् ।
प्रविवेशार्जुनः शूरः शोचमानो महाभुजः ॥ १६.८.७ ॥
ಹೀಗೆ ಮಾತನಾಡಿ, ಶೋಕಿಸುತ್ತಾ, ಮಹಾಬಾಹುವಾದ ಶೂರ ಅರ್ಜುನನು ಯಾದವರ ಸುಧರ್ಮಾ ಸಭೆಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು.
16.8.8
तमासनगतं तत्र सर्वाः प्रकृतयस्तथा ।
ब्राह्मणा नागरास्तत्र परिवार्योपतस्थिरे ॥ १६.८.८ ॥
ಅಲ್ಲಿ ಆಸನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಿದ್ದ ಅವನನ್ನು ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಜೆಗಳು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಮತ್ತು ಪಟ್ಟಣವಾಸಿಗಳು ಸುತ್ತುವರಿದು ಸೇವೆಗೆ ನಿಂತರು.
16.8.9
तान्दीनमनसः सर्वान्विमूढान्गतचेतसः ।
उवाचेदं वचः काले पार्थो दीनतरस्तथा ॥ १६.८.९ ॥
ದುಃಖಿತ ಮನಸ್ಸಿನವರಾಗಿ, ಮೂಢರಾಗಿ, ಪ್ರಜ್ಞೆ ತಪ್ಪಿದವರಾಗಿದ್ದ ಅವರೆಲ್ಲರನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ, ಅತ್ಯಂತ ದೀನನಾದ ಪಾರ್ಥನು ಸಕಾಲದಲ್ಲಿ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
16.8.10
शक्रप्रस्थमहं नेष्ये पृष्णन्धकजनं स्वयम् ।
इदं तु नगरं सर्वं समुद्रः प्लावयिष्यति ॥ १६.८.१० ॥
ನಾನೇ ಪೃಷ್ಣಿ ಮತ್ತು ಅಂಧಕ ಜನರನ್ನು ಶಕ್ರಪ್ರಸ್ಥಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುವೆನು; ಈ ಇಡೀ ನಗರವನ್ನು ಸಮುದ್ರವು ಮುಳುಗಿಸುವುದು.
16.8.11
सज्जीकुरुत यानानि रत्नानि विविधानि च ।
वज्रोऽयं भवतां राजा शक्रप्रस्थे भविष्यति ॥ १६.८.११ ॥
ವಾಹನಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ರತ್ನಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ; ಈ ವಜ್ರನು ಶಕ್ರಪ್ರಸ್ಥದಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ರಾಜನಾಗುವನು.
16.8.12
सप्तमे दिवसे चैव रवौ विमल उद्गते ।
बहिर्वत्स्यामहे सर्वे सज्जीभावत माचिरम् ॥ १६.८.१२ ॥
ಏಳನೆಯ ದಿನದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಲ ಸೂರ್ಯನು ಉದಯಿಸಿದಾಗ ನಾವೆಲ್ಲರೂ ನಗರದ ಹೊರಗೆ ವಾಸಿಸುವೆವು; ವಿಳಂಬವಿಲ್ಲದೆ ಸಿದ್ಧರಾಗಿರಿ.
16.8.13
इत्युक्तास्तेन ते सर्वे पार्थेनाक्लिष्टकर्मणा ।
सज्जमाशु ततश्चक्रुः स्वसिद्ध्यर्थं समुत्सुकाः ॥ १६.८.१३ ॥
ಅಕ್ಲಿಷ್ಟಕರ್ಮಿ ಪಾರ್ಥನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಲು, ಅವರೆಲ್ಲರೂ ಉತ್ಸುಕರಾಗಿ ತಮ್ಮ ಸಿದ್ಧಿಗಾಗಿ ತ್ವರೆಯಿಂದ ಸಿದ್ಧರಾದರು.
16.8.14
तां रात्रिमवसत्पार्थः केशवस्य निवेशने ।
महता शोकमोहेन सहसाऽभिपरिप्लुतः ॥ १६.८.१४ ॥
ಆ ರಾತ್ರಿಯನ್ನು ಪಾರ್ಥನು ಕೇಶವನ ನಿವಾಸದಲ್ಲಿ ಕಳೆದನು; ಮಹಾ ಶೋಕ ಮತ್ತು ಮೋಹದಿಂದ ಅವನು ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಆವೃತನಾದನು.
16.8.15
श्वोभूतेऽथ ततः शौरिर्वसुदेवः प्रतापवान् ।
युक्त्वाऽऽत्मानं महातेजा जगाम गतिमुत्तमां ॥ १६.८.१५ ॥
ಮರುದಿನ ಬೆಳಗ್ಗೆ ಪ್ರತಾಪಶಾಲಿ ಶೌರಿ ವಸುದೇವನು ತನ್ನನ್ನು ಸಂಯಮಿಸಿಕೊಂಡು, ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿಯಾಗಿ ಉತ್ತಮ ಗತಿಗೆ ತೆರಳಿದನು.
16.8.16
ततः शब्दो महानासीद्वसुदेवनिवेशने ।
दारुणः क्रोशतीनां च रुदतीनां च योषिताम् ॥ १६.८.१६ ॥
ಆಗ ವಸುದೇವನ ನಿವಾಸದಲ್ಲಿ ಕೂಗಾಡುತ್ತಿದ್ದ, ಅಳುತ್ತಿದ್ದ ಸ್ತ್ರೀಯರ ಭಯಂಕರ ದೊಡ್ಡ ಶಬ್ದ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿತು.
16.8.17
प्रकीर्णमूर्धजाः सर्वा विमुक्ताभरणस्रजः ।
उरांसि पाणिभिर्घ्नन्त्यो व्यलपन्तकरुणं स्त्रियः। ॥ १६.८.१७ ॥
ಕೂದಲು ಬಿಚ್ಚಿಕೊಂಡು, ಆಭರಣ ಮತ್ತು ಹಾರಗಳನ್ನು ಕಳಚಿ, ಎಲ್ಲ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಕೈಗಳಿಂದ ಎದೆಯನ್ನು ಬಡಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಕರುಣೆಯಿಂದ ಅಳುತ್ತಿದ್ದರು.
16.8.18
तं देवकी च भद्रा च रोहिणी मदिरा तथा ।
अन्वारोढुं व्यवसिता भर्तारं योषितां वराः ॥ १६.८.१८ ॥
ದೇವಕಿ, ಭದ್ರಾ, ರೋಹಿಣಿ ಮತ್ತು ಮದಿರಾ ಕೂಡ—ಸ್ತ್ರೀಯರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರಾದ ಇವರು—ತಮ್ಮ ಪತಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿದರು.
16.8.19
ततः शौरिं नृयुक्तेन बहुमूल्येन भारत ।
यानेन महता पार्थो बहिर्निष्क्रामयत्तदा ॥ १६.८.१९ ॥
ಆಗ ಓ ಭಾರತ, ಪಾರ್ಥನು ಶೌರಿಯನ್ನು ಮನುಷ್ಯರಿಂದ ಎಳೆಯಲ್ಪಡುವ ಬಹುಮೂಲ್ಯ ದೊಡ್ಡ ರಥದಲ್ಲಿ ಹೊರಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದನು.
16.8.20
तमन्वयुस्तत्रतत्रं दुःखसोकसमन्विताः ।
द्वारकावासिनः सर्वे पौरजानपदा हिताः ॥ १६.८.२० ॥
ದುಃಖ ಶೋಕಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ದ್ವಾರಕೆಯ ಎಲ್ಲ ನಿವಾಸಿಗಳು, ಪಟ್ಟಣ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮದ ಜನರು, ಹಿತೈಷಿಗಳಾಗಿ ಅವನನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸಿದರು.
16.8.21
तस्याश्वमेधिकं छत्रं दीप्यमानाश्च पावकाः ।
पुरस्तात्तस्य यानस्य याजकाश्च ततो ययुः ॥ १६.८.२१ ॥
ಅವನ ಅಶ್ವಮೇಧಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಛತ್ರ, ಹೊಳೆಯುವ ಪಾವಕ ಅಗ್ನಿಗಳು, ಯಾಜಕರು ಆ ರಥದ ಮುಂದೆ ನಡೆದರು.
16.8.22
अनुजग्मुश्च तं वीरं देव्यस्ता वै स्वलङ्कृताः ।
स्त्रीसहस्रैः परिवृता वधूभिश्च सहस्रशः ॥ १६.८.२२ ॥
ಆ ವೀರನನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅಲಂಕರಿಸಿಕೊಂಡ ರಾಣಿಯರು ಹಿಂಬಾಲಿಸಿದರು; ಸಾವಿರಾರು ಸ್ತ್ರೀಯರು ಮತ್ತು ವಧುಗಳು ಅವರನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದಿದ್ದರು.
16.8.23
यस्तु देशः प्रियस्तस्य जीवतोऽभून्महात्मनः ।
तत्रैनमुपसंकल्प्य वितृमेधं प्रचक्रिरे ॥ १६.८.२३ ॥
ಆ ಮಹಾತ್ಮನು ಬದುಕಿದ್ದಾಗ ಪ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಅವನನ್ನು ತಂದು ವಿತೃಮೇಧ (ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆ ಯಜ್ಞ) ನೆರವೇರಿಸಿದರು.
16.8.24
तं चिताग्निगतं वीरं शूरपुत्रं वराङ्गनाः ।
ततोन्वारुरुहुः पत्न्यश्चतस्रः पतिलोकगाः ॥ १६.८.२४ ॥
ಚಿತೆಯ ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟ ಆ ವೀರ, ಶೂರನ ಪುತ್ರನ ಹಿಂದೆ, ಪತಿಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋಗುವ ನಾಲ್ವರು ಪತ್ನಿಯರು ಚಿತೆಯನ್ನೇರಿದರು.
16.8.25
तं वै चतसृभिः स्त्रीभिरन्वितं पाण्डुनन्दनः ।
अदाहयच्चन्दनैश्च गन्धैरुच्चावचैरपि ॥ १६.८.२५ ॥
ಪಾಂಡುವಿನ ಮಗನು ಆ ನಾಲ್ವರು ಸ್ತ್ರೀಯರೊಂದಿಗಿದ್ದ ಅವನನ್ನು ಚಂದನ ಮತ್ತು ನಾನಾ ಪರಿಮಳ ದ್ರವ್ಯಗಳಿಂದ ದಹಿಸಿದನು.
16.8.26
ततः प्रादुरभूच्छब्दः समिद्धस्य विभावसोः ।
सामगानां च निर्घोषो नराणां रुदतामपि ॥ १६.८.२६ ॥
ಆಗ ಉರಿಯುವ ಬೆಂಕಿಯ ಶಬ್ದವು ಹುಟ್ಟಿತು; ಸಾಮಗಾನ ಮಾಡುವವರ ಘೋಷ ಮತ್ತು ಅಳುವ ಜನರ ಸ್ವರವೂ ಕೇಳಿಸಿತು.
16.8.27
ततो वज्रप्रधानास्ते वृष्ण्यन्धककुमारकाः ।
सर्वे चैवोदकं चक्रुः स्त्रियश्चैव महात्मनः। ॥ १६.८.२७ ॥
ಆಗ ವಜ್ರನನ್ನು ಪ್ರಮುಖನಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದ ವೃಷ್ಣಿ ಮತ್ತು ಅಂಧಕ ರಾಜಕುಮಾರರೆಲ್ಲರೂ, ಮಹಾತ್ಮನ ಸ್ತ್ರೀಯರೂ ತರ್ಪಣ ನೀಡಿದರು.
16.8.28
अलुप्तधर्मस्तं धर्मं कारयित्वा स फल्गुनः ।
जगाम वृष्णयो यत्र विनष्टा भरतर्षभ ॥ १६.८.२८ ॥
ಧರ್ಮವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸದ ಆ ಫಲ್ಗುನನು ಆ ಧರ್ಮಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ಭರತರ್ಷಭನೇ, ವೃಷ್ಣಿಗಳು ನಾಶವಾದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಹೋದನು.
16.8.29
स तान्दृष्ट्वा निपतितान्कदने भृशदुःखितः ।
बभूवातीव कौरव्यः प्राप्तकालं चकार ह ॥ १६.८.२९ ॥
ಕದನದಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದಿದ್ದ ಅವರನ್ನು ಕಂಡು ಆ ಕೌರವನು ಬಹಳ ದುಃಖಿತನಾದನು; ಸೂಕ್ತ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ತಕ್ಕ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಮಾಡಿದನು.
16.8.30
यथाप्रधानतश्चैव चक्रे सर्वास्तथा क्रियाः ।
ये हता ब्रह्मशापेन मुसलैरेरकोद्भवैः ॥ १६.८.३० ॥
ಅವನು ಪ್ರಧಾನ್ಯತೆಯ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿಯೇ ಎಲ್ಲ ಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನೂ ಮಾಡಿದನು — ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಶಾಪದಿಂದ, ಎರಕ ಹುಲ್ಲಿನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಮುಸಲಗಳಿಂದ ಹತರಾದ ಎಲ್ಲರಿಗೂ.
16.8.31
ततो भगवतो देहं दृष्ट्वा शिष्यः प्रलप्य च ।
स्मृत्वा तद्वचनं सर्वं मोहशोकोपबृंहितः ॥ १६.८.३१ ॥
ಆಗ ಭಗವಂತನ ದೇಹವನ್ನು ನೋಡಿ ಶಿಷ್ಯನು ಅಳಲಿದನು; ಆತನ ಎಲ್ಲಾ ಮಾತುಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡು ಮೋಹ ಶೋಕಗಳಿಂದ ತುಂಬಿಹೋದನು.
16.8.32
ततः शरीरे रामस्य वासुदेवस्य चोभयोः ।
अन्वीक्ष्य दाहयामास पुरुषैराप्तकारिभिः ॥ १६.८.३२ ॥
ಆಗ ರಾಮನ ಮತ್ತು ವಾಸುದೇವನ ಇಬ್ಬರ ದೇಹಗಳನ್ನು ನೋಡಿ, ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಸೇವಕರಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ದಹಿಸಿದನು.
16.8.33
स तेषां विधिवत्कृत्वा प्रेतकार्याणि पाण्डवः ।
सप्तमे दिवसे प्रायाद्रथमारुह्य सत्वरः ॥ १६.८.३३ ॥
ಪಾಂಡವನು ಅವರ ಪ್ರೇತಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸಿ, ಏಳನೆಯ ದಿನ ರಥವೇರಿ ತ್ವರೆಯಿಂದ ಹೊರಟನು.
16.8.34
अश्वयुक्तै रथैश्चापि गोखरोष्ट्रयुतैरपि ।
स्त्रियस्ता वृष्णिवीराणां रुदन्त्यः शोककर्शिताः ॥ १६.८.३४ ॥
ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿದ ರಥಗಳಲ್ಲಿ, ಎತ್ತು, ಕತ್ತೆ, ಒಂಟೆಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿದ ಬಂಡಿಗಳಲ್ಲಿ ವೃಷ್ಣಿ ವೀರರ ಆ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಶೋಕದಿಂದ ಕೃಶರಾಗಿ ಅಳುತ್ತಾ ಹೊರಟರು.
16.8.35
अनुजग्मुर्महात्मानं पाण्डुपुत्रं धनंजयम् ।
भृत्याश्चान्धकवृष्णीनां सादिनो रथिनश्च ये ॥ १६.८.३५ ॥
ಅಂಧಕ-ವೃಷ್ಣಿಗಳ ಸೇವಕರು, ಕುದುರೆ ಸವಾರರು ಮತ್ತು ರಥಿಕರು — ಅವರೆಲ್ಲರೂ ಮಹಾತ್ಮ ಪಾಂಡುಪುತ್ರ ಧನಂಜಯನನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸಿದರು.
16.8.36
वीरहीना वृद्धबालाः पौरजानपदास्तथा ।
ययुस्ते परिवार्याथ कलत्रं पार्थशासनात् ॥ १६.८.३६ ॥
ವೀರರಿಲ್ಲದ ವೃದ್ಧರು ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳು, ಪಟ್ಟಣ-ಗ್ರಾಮದ ಜನರೂ ಪಾರ್ಥನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ಸ್ತ್ರೀಯರನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದು ಹೊರಟರು.
16.8.37
कुञ्जरैश्च गजारोहा ययुः शैलनिर्भस्तथा ।
सपादरक्षैः संयुक्ताः सोत्तरायुधिका ययुः ॥ १६.८.३७ ॥
ಆನೆಗಳ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತ ಗಜಾರೋಹಿಗಳು ಮತ್ತು ಪರ್ವತದಂತಿದ್ದ ವೀರರೂ ಹೊರಟರು; ಕಾಲಾಳು ರಕ್ಷಕರೊಂದಿಗೆ, ಉತ್ತರೀಯ ಮತ್ತು ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತವರೂ ಹೊರಟರು.
16.8.38
पुत्राश्चान्धकवृष्णीनां सर्वे पार्थमनुव्रताः ।
ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्याः शूद्राश्चैव महाधनाः ॥ १६.८.३८ ॥
ಅಂಧಕ ಮತ್ತು ವೃಷ್ಣಿ ವಂಶದ ಎಲ್ಲ ಪುತ್ರರೂ ಅರ್ಜುನನನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದರು; ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ಕ್ಷತ್ರಿಯರು, ವೈಶ್ಯರು, ಶೂದ್ರರೂ ಮಹಾ ಧನಿಕರಾಗಿದ್ದರು.
16.8.39
दश षट् च सहस्राणि वासुदेवावरोधनम् ।
पुरस्कृत्य ययुर्वज्रं पौत्रं कृष्णस्य धीमतः ॥ १६.८.३९ ॥
ಹದಿನಾರು ಸಾವಿರ ವಾಸುದೇವನ ಅಂತಃಪುರ ಸ್ತ್ರೀಯರು; ಬುದ್ಧಿವಂತ ಕೃಷ್ಣನ ಮೊಮ್ಮಗ ವಜ್ರನನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಅವರು ಹೊರಟರು.
16.8.40
बहूनि च सहस्राणि प्रयुतान्यर्बुदानि च ।
भोजवृष्ण्यन्धकस्त्रीणां हतनाथानि निर्ययुः ॥ १६.८.४० ॥
ಭೋಜ, ವೃಷ್ಣಿ, ಅಂಧಕ ವಂಶದ ಅನೇಕ ಸಾವಿರ, ಲಕ್ಷ, ಕೋಟಿ ಸ್ತ್ರೀಯರು — ಅವರ ಪತಿಗಳು ಹತರಾದವರು — ಹೊರಟರು.
16.8.41
तत्सागरसमप्रख्यं वृष्णिचक्रं महर्द्धिमत् ।
उवाह रथिनांश्रेष्ठः पार्थः परपुरंजयः ॥ १६.८.४१ ॥
ಸಾಗರದಂತಿದ್ದ ಆ ಮಹಾ ಐಶ್ವರ್ಯವಂತ ವೃಷ್ಣಿ ಸಮೂಹವನ್ನು, ರಥಿಕರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೂ ಶತ್ರುನಗರಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದವನೂ ಆದ ಪಾರ್ಥನು ಕೊಂಡೊಯ್ದನು.
16.8.42
निर्याते तु जने तस्मिन्सागरो मकरालयः ।
द्वारकां रत्नसंपूर्णां जलेनाप्लावयत्तदा ॥ १६.८.४२ ॥
ಜನರು ಹೊರಟುಹೋದಾಗ, ಮಕರಗಳ ವಾಸಸ್ಥಾನವಾದ ಸಾಗರವು ರತ್ನಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ದ್ವಾರಕೆಯನ್ನು ನೀರಿನಿಂದ ಮುಳುಗಿಸಿತು.
16.8.43
यद्यद्धि पुरुषव्याघ्रो भूमेस्तस्या व्यमुञ्चत ।
तत्तत्संप्लावयामास सलिलेन स सागरः ॥ १६.८.४३ ॥
ಪುರುಷವ್ಯಾಘ್ರ (ಅರ್ಜುನ) ಆ ಭೂಮಿಯಿಂದ ಯಾವುದನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದನೋ, ಅದೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಆ ಸಾಗರ ನೀರಿನಿಂದ ಮುಳುಗಿಸಿತು.
16.8.44
तदद्भुतमभिप्रेक्ष्य द्वारकावासिनो जनाः ।
तूर्णात्तूर्णतरं जग्मुरहो दैवमिति ब्रुवन् ॥ १६.८.४४ ॥
ಆ ಅದ್ಭುತವನ್ನು ನೋಡಿ ದ್ವಾರಕೆಯ ನಿವಾಸಿಗಳು ಬೇಗಬೇಗನೆ ಓಡಿದರು, 'ಅಹೋ, ಇದು ದೈವ' ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತ.
16.8.45
काननेषु च रम्येषु पर्वतेषु नदीषु च ।
निवसन्नानयामास वृष्णिदारान्धनंजयः ॥ १६.८.४५ ॥
ರಮ್ಯವಾದ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ, ಪರ್ವತಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ನದಿಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತ ಧನಂಜಯ (ಅರ್ಜುನ) ವೃಷ್ಣಿ ವಂಶದ ಸ್ತ್ರೀಯರನ್ನು ಕರೆದೊಯ್ದನು.
16.8.46
स पञ्चनदमासाद्य धीमानतिसमृद्धिमत् ।
देशे गोपशुधान्याढ्ये निवासमकरोत्प्रभुः ॥ १६.८.४६ ॥
ಆ ಬುದ್ಧಿವಂತ ಪ್ರಭು ಪಂಚನದ ದೇಶವನ್ನು ತಲುಪಿ, ಗೋವು, ಪಶು ಮತ್ತು ಧಾನ್ಯಗಳಿಂದ ಸಮೃದ್ಧವಾದ ಆ ದೇಶದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದನು.
16.8.47
ततो लोभः समभवद्दस्यूनां निहतेश्वराः ।
दृष्ट्वा स्त्रियो नीयमानाः पार्थेनैकेन भारत ॥ १६.८.४७ ॥
ಆಗ, ನಾಯಕರು ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟ ದರೋಡೆಕೋರರಿಗೆ ಲೋಭ ಉಂಟಾಯಿತು, ಓ ಭಾರತ! ಒಬ್ಬನೇ ಪಾರ್ಥ (ಅರ್ಜುನ) ಸ್ತ್ರೀಯರನ್ನು ಕರೆದೊಯ್ಯುವುದನ್ನು ನೋಡಿ.
16.8.48
ततस्ते पापकर्माणो लोभोपहतचेतसः ।
आभीरा मन्त्रयामासुः समेत्याशुभदर्शनाः ॥ १६.८.४८ ॥
ಆಗ ಲೋಭದಿಂದ ಮನಸ್ಸು ಕೆಟ್ಟುಹೋದ, ಪಾಪ ಕರ್ಮ ಮಾಡುವ, ಅಶುಭ ರೂಪದ ಆಭೀರರು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿ ಆಲೋಚಿಸಿದರು.
16.8.49
अयमेकोऽर्जुनो धन्वी वृद्धबालं हतेश्वरम् ।
नयत्यस्मानतिक्रम्य् योधाश्चेमे हतौजसः ॥ १६.८.४९ ॥
ಹತನಾದ ಒಡೆಯರಿರುವ ವೃದ್ಧರನ್ನು ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಈ ಒಬ್ಬ ಬಿಲ್ಲುಗಾರ ಅರ್ಜುನನು ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತಿದ್ದಾನೆ; ನಮ್ಮನ್ನೂ ದಾಟಿ, ಈ ಯೋಧರು ತೇಜೋಹೀನರಾದರು.
16.8.50
ततो यष्टिप्रहरणा दस्यवस्ते सहस्रशः ।
अभ्यधावन्त वृष्णीनां तं जनं लोप्त्रहारिणः ॥ १६.८.५० ॥
ನಂತರ ದೊಣ್ಣೆ ಆಯುಧಧಾರಿಗಳಾದ ಆ ದರೋಡೆಕೋರರು ಸಹಸ್ರಾರು ಮಂದಿಯಾಗಿ ವೃಷ್ಣಿಗಳ ಆ ಜನರ ಮೇಲೆ ಎರಗಿದರು; ಅವರು ಸೊತ್ತು ಕಳ್ಳರು.
16.8.51
महता सिंहनादेन त्रासयन्तः पृथग्जनम् ।
अभिपेतुर्धनार्थं ते कालपर्यायचोदिताः ॥ १६.८.५१ ॥
ಮಹಾ ಸಿಂಹನಾದದಿಂದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರನ್ನು ಬೆದರಿಸುತ್ತಾ, ಧನಕ್ಕಾಗಿ ಅವರು ಎರಗಿದರು; ಕಾಲಚಕ್ರದ ತಿರುವಿನಿಂದ ಪ್ರೇರಿತರಾಗಿ.
16.8.52
ततो निवृत्तः कौन्तेयः सहसा सपदानुगः ।
उवाच तान्महाबाहुरर्जुनः प्रहसन्निव ॥ १६.८.५२ ॥
ನಂತರ ಕುಂತಿಯ ಮಗ ಅರ್ಜುನನು ತಕ್ಷಣ ಹಿಂತಿರುಗಿದನು, ಕಾಲಾಳುಗಳು ಹಿಂಬಾಲಿಸಲು; ಆ ಮಹಾಬಾಹು ನಗುತ್ತಿರುವಂತೆ ಅವರಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.
16.8.53
निवर्तध्वमधर्मज्ञा यदि जीवितुमिच्छथ ।
इदानीं शरनिर्भिन्नाः शोचध्वं निहता मया ॥ १६.८.५३ ॥
ಬದುಕಲು ಇಚ್ಛಿಸಿದರೆ, ಅಧರ್ಮವನ್ನು ಅರಿಯದವರೇ, ಹಿಂತಿರುಗಿ; ಈಗ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಸೀಳಲ್ಪಟ್ಟು, ನನ್ನಿಂದ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟು ನೀವು ಶೋಕಿಸುವಿರಿ.
16.8.54
तथोक्तास्तेन वीरेणि कदर्तीकृत्य तद्वचः ।
अभिपेतुर्जनं मूढा वार्यमाणाः पुनःपुनः ॥ १६.८.५४ ॥
ಆ ವೀರನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರೂ, ಅವನ ಮಾತನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿ, ಮೂಢರು ಪದೇಪದೇ ತಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟರೂ ಆ ಜನರ ಮೇಲೆ ಎರಗಿದರು.
16.8.55
ततोऽर्जुनो धनुर्दिव्यं गाण्डीवमजरं महत् ।
कआरोपयितुमारेभे यत्नादिव कथञ्चन ॥ १६.८.५५ ॥
ಆಗ ಅರ್ಜುನನು ದಿವ್ಯವೂ ಅಜರವೂ ಮಹತ್ತಾದ ಗಾಂಡೀವ ಧನುಸ್ಸನ್ನು ಹೆದೆಯೇರಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸತೊಡಗಿದನು, ಹೇಗೋ ಕಷ್ಟಪಟ್ಟು ಎಂಬಂತೆ.
16.8.56
चकार सज्यं कृच्छ्रेणि सम्भ्रमे तुमुले सति ।
चिन्तयामास शस्त्राणि न च सस्मार तान्यपि ॥ १६.८.५६ ॥
ಗೊಂದಲ ಮತ್ತು ಮಹಾ ಕೋಲಾಹಲದ ನಡುವೆ ಅವನು ಕಷ್ಟದಿಂದ ಹೆದೆಯೇರಿಸಿದನು; ಶಸ್ತ್ರಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಚಿಂತಿಸಿದನು, ಆದರೆ ಅವುಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಲಿಲ್ಲ.
16.8.57
वैकृतं तन्महद्दृष्ट्वा भुजवीर्य तथा युधि ।
दिव्यानां च महास्त्राणां विनाशाद्व्रीडितोऽभवत् ॥ १६.८.५७ ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಬಾಹುಬಲದ ಆ ವಿಕೃತ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನೂ ದಿವ್ಯ ಮಹಾಸ್ತ್ರಗಳ ನಾಶವನ್ನೂ ಕಂಡು ಅವನು ನಾಚಿಕೆಗೊಂಡನು.
16.8.58
वृष्णियोधाश्च ते सर्वे गजाश्वरथयोधिनः ।
न शेकुरावर्तयितुं ह्रियमाणं स्वकं धनम् ॥ १६.८.५८ ॥
ವೃಷ್ಣಿ ವೀರರೆಲ್ಲರೂ, ಆನೆ-ಕುದುರೆ-ರಥ ಯೋಧರೂ, ಅಪಹರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದ ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಧನವನ್ನು ಹಿಂತಿರುಗಿಸಲಾರದೆ ಹೋದರು.
16.8.59
कलत्रस्य बहुत्वाद्धि सम्पतन्सु ततस्ततः ।
प्रयत्नमकरोत्पार्थो जनस्य परिरक्षणे ॥ १६.८.५९ ॥
ಹೆಂಗಸರ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದ ಕಾರಣ, ಇತ್ತ ಅತ್ತ ಓಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಪಾರ್ಥನು ಜನರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದನು.
16.8.60
मिषतां सर्वयोधानां ततस्ताः प्रमदोत्तमाः ।
समन्ततोवकृष्यन्त कामाच्चान्याः प्रवव्रजुः ॥ १६.८.६० ॥
ಎಲ್ಲ ಯೋಧರು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಆಗ ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸ್ತ್ರೀಯರನ್ನು ಸುತ್ತಲೂ ಎಳೆದೊಯ್ಯಲಾಯಿತು; ಇತರರು ಆಸೆಯಿಂದ ಹೊರಟುಹೋದರು.
16.8.61
ततो गाण्डीवनिर्मुक्तैः शरैः पार्थो धनंजयः ।
जघान दस्यून्सोद्वेगो वृष्णिभृत्यैः सहस्रशः ॥ १६.८.६१ ॥
ಆಗ ಗಾಂಡೀವದಿಂದ ಬಿಟ್ಟ ಬಾಣಗಳಿಂದ, ಉದ್ವೇಗಗೊಂಡ ಪಾರ್ಥ ಧನಂಜಯನು ವೃಷ್ಣಿಯ ಸೇವಕರೊಡನೆ ಸಾವಿರಾರು ದಸ್ಯುಗಳನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದನು.
16.8.62
क्षणेन तस्य ते राजन्क्षयं जग्मुरजिह्मगाः ।
अक्षया हि पुरा भूत्वा क्षीणाः क्षतजभोजनाः ॥ १६.८.६२ ॥
ರಾಜನೇ, ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಆ ನೇರವಾಗಿ ಚಲಿಸುವ ಬಾಣಗಳು ನಾಶವಾದವು; ಹಿಂದೆ ಅಕ್ಷಯವಾಗಿದ್ದರೂ, ರಕ್ತಭೋಜನದಿಂದ ಅವು ಕ್ಷೀಣಿಸಿದವು.
16.8.63
स शरक्षयमासाद्य दुःखशोकसमाहतः ।
धनुष्कोट्या तदा दस्यूनवधीत्पाकशासनिः ॥ १६.८.६३ ॥
ಬಾಣಗಳು ಖಾಲಿಯಾಗಿ, ದುಃಖ ಶೋಕಗಳಿಂದ ಹೊಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಆ ಪಾಕಶಾಸನಿ, ಆಗ ಧನುಸ್ಸಿನ ತುದಿಯಿಂದಲೇ ದಸ್ಯುಗಳನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದನು.
16.8.64
प्रेक्षतस्त्वेव पार्थस्य वृष्ण्यन्धकवरस्त्रियः ।
जग्मुरादाय ते म्लेच्छाः समन्ताज्जनमेजय ॥ १६.८.६४ ॥
ಜನಮೇಜಯ, ಪಾರ್ಥನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದಂತೆಯೇ ಆ ಮ್ಲೇಚ್ಛರು ವೃಷ್ಣಿ ಮತ್ತು ಅಂಧಕ ವಂಶದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸ್ತ್ರೀಯರನ್ನು ಎಲ್ಲೆಡೆಯಿಂದ ಹಿಡಿದು ಒಯ್ದರು.
16.8.65
धनंजयस्तु दैवं तन्मनसाऽचिन्तयत्प्रभुः ।
दुःखसोकसमाविष्टो निःश्वासपरमोऽभवत् ॥ १६.८.६५ ॥
ಆದರೆ ಧನಂಜಯನು ಆ ದೈವವನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಚಿಂತಿಸಿದನು; ದುಃಖ ಶೋಕಗಳಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಆ ಪ್ರಭು ದೀರ್ಘ ನಿಟ್ಟುಸಿರಿನವನಾದನು.
16.8.66
अस्त्राणां च प्रणाशेन बाहुवीर्यस्य च क्षयात् ।
धनुषश्चाविधेयत्वाच्छराणां संक्षयेण च ॥ १६.८.६६ ॥
ದಿವ್ಯಾಸ್ತ್ರಗಳು ನಾಶವಾದುದರಿಂದ, ಭುಜಬಲ ಕ್ಷೀಣಿಸಿದುದರಿಂದ, ಧನುಸ್ಸು ವಶವಾಗದಿದ್ದುದರಿಂದ ಮತ್ತು ಬಾಣಗಳು ಖಾಲಿಯಾದುದರಿಂದ—
16.8.67
बभूव विमनाः पार्थो दैवमित्युनुचिन्तयन् ।
न्यवर्तत ततो राजन्नेदमस्तीति चिन्तयन् ॥ १६.८.६७ ॥
ಅರ್ಜುನನು ಮನಸ್ಸು ಕುಗ್ಗಿ, 'ಇದು ದೈವ' ಎಂದು ಪದೇ ಪದೇ ಚಿಂತಿಸಿದನು. ಓ ರಾಜನೇ, ನಂತರ 'ಇದೇ ಇದೆ' ಎಂದು ಯೋಚಿಸುತ್ತಾ ಹಿಂದಿರುಗಿದನು.
16.8.68
ततः शेषं समादाय कलत्रस्य महामतिः ।
हृतभूयिष्ठरत्नस्य कुरुक्षेत्रमवातरत् ॥ १६.८.६८ ॥
ನಂತರ ಮಹಾಬುದ್ಧಿವಂತನು, ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ರತ್ನಗಳು ಅಪಹರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ, ಉಳಿದ ಸ್ತ್ರೀಯರನ್ನು ಕರೆದುಕೊಂಡು ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಇಳಿದನು.
16.8.69
युधिष्ठिरस्यानुमते वंशकर्तॄन्कुमारकान् ।
न्यवेशयत कौरव्यस्तत्रतत्र धनंजयः ॥ १६.८.६९ ॥
ಯುಧಿಷ್ಠಿರನ ಅನುಮತಿಯಿಂದ, ವಂಶವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುವ ಕುಮಾರರನ್ನು ಕೌರವ ಧನಂಜಯನು ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಳಿಸಿದನು.
16.8.70
हार्दिक्यतनयं पार्थो नगरे मृत्तिकावते ।
अश्वपतिं खाण्डवारण्ये राज्ये तत्र न्येवशयत्।
भोजराजकलत्रं च हृतशेषं नरोत्तमः ॥ १६.८.७० ॥
ಅರ್ಜುನನು ಹಾರ್ದಿಕ್ಯನ ಮಗನನ್ನು ಮೃತ್ತಿಕಾವತಿ ನಗರದಲ್ಲಿ, ಅಶ್ವಪತಿಯನ್ನು ಖಾಂಡವಾರಣ್ಯದ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಳಿಸಿದನು; ಭೋಜರಾಜನ ಉಳಿದ ಪತ್ನಿಯರನ್ನೂ ಆ ನರೋತ್ತಮನು ಅಲ್ಲಿ ಇರಿಸಿದನು.
16.8.71
तथा वृद्धांश्च बालांश्च स्त्रियश्चादाय पाण्डवः ।
वीरैर्विहीनान्सर्वांस्ताञ्शक्रप्रस्थे न्यवेशयत् ॥ १६.८.७१ ॥
ಹಾಗೆಯೇ ಪಾಂಡವನು ವೃದ್ಧರನ್ನು, ಮಕ್ಕಳನ್ನು, ಸ್ತ್ರೀಯರನ್ನು ಕರೆದುಕೊಂಡು, ವೀರರನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಅವರೆಲ್ಲರನ್ನು ಇಂದ್ರಪ್ರಸ್ಥದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಳಿಸಿದನು.
16.8.72
यौयुधानिं सरस्वत्याः पुत्रं सात्यकिनः प्रियम् ।
न्यवेशयत धर्मात्मा वृद्धबालपुरस्कृतम् ॥ १६.८.७२ ॥
ಧರ್ಮಾತ್ಮನು ಸಾತ್ಯಕಿಯ ಪ್ರಿಯ ಪುತ್ರ, ಸರಸ್ವತಿಯ ಮಗನಾದ ಯೌಯುಧಾನಿಯನ್ನು, ವೃದ್ಧರನ್ನೂ ಮಕ್ಕಳನ್ನೂ ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಅಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಳಿಸಿದನು.
16.8.73
इन्द्रप्रस्थे ददौ राज्यं व्रज्राय परवीरहा ।
वज्रेणाक्रूरदारास्तु वार्यमाणाः प्रवव्रजुः ॥ १६.८.७३ ॥
ಪರವೀರಹನು ಇಂದ್ರಪ್ರಸ್ಥದ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ವಜ್ರನಿಗೆ ನೀಡಿದನು. ಅಕ್ರೂರನ ಪತ್ನಿಯರು ತಡೆದರೂ ವಜ್ರನೊಂದಿಗೆ ಹೊರಟರು.
16.8.74
रुक्मिणी त्वथ गान्धारी शैब्दा हैमवतीत्यपि ।
देवी जींबवती चैव विविशुर्जातवेदसम् ॥ १६.८.७४ ॥
ರುಕ್ಮಿಣಿ, ಗಾಂಧಾರಿ, ಶೈಬ್ಯೆ, ಹೈಮವತಿ ಮತ್ತು ದೇವಿ ಜಾಂಬವತಿ ಕೂಡ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು.
16.8.75
सत्यभामा तथैवान्या देव्यः कृष्णस्य सम्मताः ।
वनं प्रविविशू राजंस्तापस्ये कृतनिश्चयाः ॥ १६.८.७५ ॥
ಸತ್ಯಭಾಮೆ ಮತ್ತು ಕೃಷ್ಣನ ಇತರ ಗೌರವಾನ್ವಿತ ರಾಣಿಯರೂ, ಓ ರಾಜನೇ, ತಪಸ್ಸಿಗೆ ನಿಶ್ಚಯಿಸಿ ಕಾಡನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು.
16.8.76
द्वारकावासिनो ये पुरुषाः पार्थमभ्ययुः ।
यथार्हं संविभज्यैनान्वज्रे पर्यददज्जयः ॥ १६.८.७६ ॥
ದ್ವಾರಕೆಯ ನಿವಾಸಿಗಳಾದ ಪುರುಷರು ಪಾರ್ಥನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದರು; ಜಯನು (ಅರ್ಜುನ) ಅವರನ್ನು ಯಥಾಯೋಗ್ಯವಾಗಿ ಹಂಚಿ ವಜ್ರನಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಸಿದನು.
16.8.77
स तत्कृत्वा प्राप्तकालं बाष्णेणापिहितोऽर्जुनः ।
कृष्णद्वैपायनं व्यासं ददर्शासीनमाश्रमे ॥ १६.८.७७ ॥
ಅದನ್ನು ಮಾಡಿ, ನಿಗದಿತ ಕಾಲ ಬಂದಾಗ, ಕಣ್ಣೀರಿನಿಂದ ಆವೃತನಾದ ಅರ್ಜುನನು ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಿದ್ದ ಕೃಷ್ಣದ್ವೈಪಾಯನ ವ್ಯಾಸರನ್ನು ಕಂಡನು.