ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 17.1
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
17.1.1
नारायणं नमस्कृत्यि नरं चैव नरोत्तमम् ।
देवीं सरस्वतीं व्यासं ततो जयमुदीरयेत्
एवं वृष्ण्यन्धककुले श्रुत्वा मौसलमाहवम् ।
पाण्डवाः किमकुर्वन्त तथा कृष्णे दिवं गते ॥ १७.१.१ ॥
ନାରାୟଣ ଓ ନରୋତ୍ତମ ନରଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ଦେବୀ ସରସ୍ୱତୀ ଓ ବ୍ୟାସଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ତା'ପରେ ଜୟ ପାଠ କରିବା ଉଚିତ। ଏହିପରି ବୃଷ୍ଣି-ଅନ୍ଧକ କୁଳରେ ହୋଇଥିବା ମୌସଳ ଯୁଦ୍ଧ ଶୁଣି, କୃଷ୍ଣ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଗଲା ପରେ ପାଣ୍ଡବମାନେ କ'ଣ କଲେ?
17.1.2
श्रुत्वैवं कौरवो राजा वृष्णीनां कदनं महत् ।
प्रस्थाने मतिमाधाय वाक्यमर्जुनमब्रवीत् ॥ १७.१.२ ॥
ବୃଷ୍ଣିମାନଙ୍କର ଏହି ମହାବିନାଶ ଶୁଣି, କୌରବ ରାଜା ପ୍ରସ୍ଥାନ କରିବାକୁ ସ୍ଥିର କରି ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
17.1.3
कालः पचति भतानि सर्वाण्येव महामते ।
कालपाशमहं मन्ये त्वमपि द्रष्टुमर्हसि ॥ १७.१.३ ॥
ହେ ମହାମତି, କାଳ ହିଁ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ପକାଏ। ମୁଁ କାଳପାଶକୁ (ସର୍ବୋପରି) ମାନେ; ତୁମେ ମଧ୍ୟ ତାହା ଦେଖିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ।
17.1.4
इत्युक्तः स तु कौन्तेयः कालः काल इति ब्रुवन् ।
अन्वपद्यत तद्वाक्यं भ्रातुर्ज्येष्ठस्य धीमतः ॥ १७.१.४ ॥
ଏହିପରି କୁହାଯାଇ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର "କାଳ, କାଳ" କହି ବୁଦ୍ଧିମାନ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଭ୍ରାତାଙ୍କର ସେହି ବାକ୍ୟ ସ୍ୱୀକାର କଲେ।
17.1.5
अर्जुनस्य मतं ज्ञात्वा भीमसेनो यमौ तथा ।
अन्वपद्यन्त तद्वाक्यं यदुक्तं सव्यसाचिना ॥ १७.१.५ ॥
ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ମତ ଜାଣି, ଭୀମସେନ ଓ ଯମଳ ଦୁଇ ଭାଇ ମଧ୍ୟ, ସବ୍ୟସାଚୀ (ଅର୍ଜୁନ) ଯାହା କହିଥିଲେ ସେହି ବାକ୍ୟ ସ୍ୱୀକାର କଲେ।
17.1.6
ततो युयुत्सुमानाय्य प्रव्रजन्धर्मकाम्यया ।
राज्यं परिददौ सर्वं वैश्यापुत्रे युधिष्ठिरः ॥ १७.१.६ ॥
ତା'ପରେ ଯୁଯୁତ୍ସୁଙ୍କୁ ଡାକି, ଧର୍ମେଚ୍ଛାରେ ପ୍ରବ୍ରଜ୍ୟା ଗ୍ରହଣ କରି, ଯୁଧିଷ୍ଠିର ବୈଶ୍ୟପୁତ୍ରଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ରାଜ୍ୟ ସମର୍ପଣ କଲେ।
17.1.7
अभिंषिच्य स्वराज्ये च राजानं च परिक्षितम् ।
दुःखार्तश्चाब्रवीद्राजा सुभद्रां पाण्डवाग्रजः ॥ १७.१.७ ॥
ନିଜ ରାଜ୍ୟରେ ରାଜା ପରୀକ୍ଷିତଙ୍କୁ ଅଭିଷେକ କରି, ଦୁଃଖରେ ପୀଡ଼ିତ ପାଣ୍ଡବାଗ୍ରଜ ରାଜା ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କୁ କହିଲେ।
17.1.8
एष पुत्रस्य पुत्रस्ते कुरुराजो भविष्यति ।
यदूनां परिशेषश्च वज्रो राजा कृतश्च ह ॥ १७.१.८ ॥
ଏ ତୁମ ପୁଅର ପୁଅ, କୁରୁରାଜ ହେବ। ଯଦୁବଂଶରେ ଅବଶିଷ୍ଟ ବଜ୍ରକୁ ମଧ୍ୟ ରାଜା କରାଯାଇଛି।
17.1.9
परिक्षिद्धास्तिनपुरे शक्रप्रस्थे च यादवः ।
वज्रो राजा त्वया रक्ष्यो मा चाधर्मे मनः कृथाः ॥ १७.१.९ ॥
ପରୀକ୍ଷିତ ହସ୍ତିନାପୁରରେ ଓ ଯାଦବ ବଜ୍ର ଇନ୍ଦ୍ରପ୍ରସ୍ଥରେ ରହିବେ। ରାଜା ବଜ୍ରକୁ ତୁମେ ରକ୍ଷା କରିବ; ଅଧର୍ମରେ ମନ ଦେବ ନାହିଁ।
17.1.10
इत्युक्त्वा धर्मराजाः स वासुदेवस्य धीमतः ।
मातुलस्य च वृद्धस्य रामदीनां तथैव च ॥ १७.१.१० ॥
ଏହା କହି ଧର୍ମରାଜ ବୁଦ୍ଧିମାନ ବାସୁଦେବ, ବୃଦ୍ଧ ମାମୁଁ ଓ ବଳରାମ ପ୍ରଭୃତି ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସେହିପରି କଲେ।
17.1.11
भ्रातृभिः सह धर्मात्मा कृत्वोदकमतन्द्रितः ।
श्राद्धान्यद्दिश्य सर्वेषां चकार विदिवत्तदा ॥ १७.१.११ ॥
ଭାଇମାନଙ୍କ ସହ ଧର୍ମାତ୍ମା ଆଳସ୍ୟ ବିନା ଉଦକକ୍ରିୟା କରି, ସମସ୍ତଙ୍କ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ବିଧିବତ୍ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କଲେ।
17.1.12
द्वैपायनं नारदं च मार्कण्डेयं तपोधनम् ।
भारद्वाजं याज्ञवल्क्यं हरिमुद्दिश्य यत्नवान्।
अभोजयत्स्वादु भोज्यं कीर्तयित्वा च शार्ङ्गिणं ॥ १७.१.१२ ॥
ଦ୍ୱୈପାୟନ, ନାରଦ, ତପୋଧନ ମାର୍କଣ୍ଡେୟ, ଭାରଦ୍ୱାଜ, ଯାଜ୍ଞବଲ୍କ୍ୟ ଓ ହରି (କୃଷ୍ଣ)ଙ୍କ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଯତ୍ନ ସହକାରେ ସ୍ୱାଦିଷ୍ଟ ଭୋଜନ ଖୁଆଇଲେ; ଶାର୍ଙ୍ଗଧାରୀଙ୍କ କୀର୍ତ୍ତନ କଲେ।
17.1.13
ददौ रत्नानि वासांसि ग्रामानश्वान्रथांस्तथा ।
स्त्रियश्च द्विजमुख्येभ्यस्तदा शतसहस्रशः ॥ १७.१.१३ ॥
ସେତେବେଳେ ସେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠମାନଙ୍କୁ ଶହ ହଜାରେ ରତ୍ନ, ବସ୍ତ୍ର, ଗ୍ରାମ, ଅଶ୍ୱ, ରଥ ଓ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ଦାନ କଲେ।
17.1.14
कृपमभ्यर्च्य च गुरुमथ पौरपुरस्कृतम् ।
आहूय भरतश्रेष्ठ संनिवेश्यासने तदा।
शिष्यं परिक्षितं तस्मै तदौ भरतसत्तमः ॥ १७.१.१४ ॥
ନଗରବାସୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅଗ୍ରସ୍ଥାନ ଦିଆଯାଇଥିବା ଗୁରୁ କୃପଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଆସନରେ ବସାଇ, ସେତେବେଳେ ଭରତୋତ୍ତମ ନିଜ ଶିଷ୍ୟ ପରୀକ୍ଷିତଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ହାତରେ ସମର୍ପଣ କଲେ।
17.1.15
ततस्तु प्रकृतीः सर्वाः समानाय्य युधिष्ठिरः ।
सर्वमाचष्ट राजर्षिकीर्षितमथात्मनः ॥ १७.१.१५ ॥
ତା'ପରେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ସମସ୍ତ ପ୍ରଜାଙ୍କୁ ଏକତ୍ର କରି, ରାଜର୍ଷିଙ୍କ ରୂପେ ନିଜର ସଂକଳ୍ପ ସବୁ କହିଲେ।
17.1.16
ते श्रुत्वैव वचस्तस्य पौरजानपदा जनाः ।
भृशमुद्विग्रमनसो नाभ्यनन्दन्त तद्वचः ॥ १७.१.१६ ॥
ତାଙ୍କ କଥା ଶୁଣିବାମାତ୍ରେ ନଗର ଓ ଗ୍ରାମବାସୀମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ବ୍ୟାକୁଳ ମନରେ ସେହି କଥାରେ ସମ୍ମତି ଦେଲେ ନାହିଁ।
17.1.17
नैवं कर्तव्यमिति ते तदोचुस्तं जनाधिपम् ।
न च राजा तथाऽकार्षीत्कालपर्यायधर्मिवित् ॥ १७.१.१७ ॥
"ଏପରି କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ" ବୋଲି ସେମାନେ ସେତେବେଳେ ସେହି ଜନାଧିପତିଙ୍କୁ କହିଲେ; କିନ୍ତୁ ରାଜା ସେପରି କଲେ ନାହିଁ, କାରଣ ସେ କାଳର ପର୍ଯ୍ୟାୟ ଧର୍ମ ଜାଣିଥିଲେ।
17.1.18
ततोऽनुमान्य धर्मात्मा पौरजानपदं जनम् ।
गमनाय मतिं चक्रे कृष्णस्य गमनादपि ॥ १७.१.१८ ॥
ତା'ପରେ ଧର୍ମାତ୍ମା ନଗର ଓ ଗ୍ରାମବାସୀମାନଙ୍କୁ ବୁଝାଇ ରାଜି କରି, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଯାତ୍ରା ସହିତ ନିଜେ ମଧ୍ୟ ଯିବାକୁ ସଂକଳ୍ପ କଲେ।
17.1.19
वर्तमाने विवादे तु वास्तुविक्रयिणं प्रति ।
धनेच्छा युगपत्प्राप्ता क्षेत्रतस्वामिभूभृताम् ॥ १७.१.१९ ॥
ଭୂମି ବିକ୍ରେତା ସହିତ ବିବାଦ ଚାଲୁଥିବା ବେଳେ, ଭୂମିମାଲିକ ଓ ରାଜାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକାସାଙ୍ଗରେ ଧନେଚ୍ଛା ଜାତ ହେଲା।
17.1.20
प्राप्तं कलियुगं ज्ञात्वा सहदेवो हसन्निव ।
राज्ञस्तु कथयामास धर्मो नष्टस्तु सङ्करः ॥ १७.१.२० ॥
କଳିଯୁଗ ଆସିଛି ଜାଣି ସହଦେବ ହସୁଥିବା ଭଳି ରାଜାଙ୍କୁ କହିଲେ: ଧର୍ମ ନଷ୍ଟ ହୋଇଛି ଏବଂ ବର୍ଣ୍ଣସଙ୍କର ଘଟିଛି।
17.1.21
श्रुत्वा तु दुर्मना राजा पर्याप्तं जीवनं मम ।
इति स्म राजा कौरव्यो धर्मपुत्रो युधिष्ठिरः।
उत्सृज्याभरणान्यङ्गाज्जगृहे वल्कलान्युत ॥ १७.१.२१ ॥
ତାହା ଶୁଣି ଦୁଃଖିତ ମନା ରାଜା କହିଲେ, "ମୋ ଜୀବନ ଯଥେଷ୍ଟ।" ଏହା କହି କୌରବ ରାଜା ଧର୍ମପୁତ୍ର ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଶରୀରରୁ ଅଳଙ୍କାର ଖୋଲି ବଲ୍କଳ ବସ୍ତ୍ର ଧାରଣ କଲେ।
17.1.22
भीमार्जुनयमाश्चैव द्रौपदी च यशस्विनी ।
तथैव जगृहुः सर्वे वल्कलानि नराधिप ॥ १७.१.२२ ॥
ଭୀମ, ଅର୍ଜୁନ, ଯମଜ ଭାଇ ଓ ଯଶସ୍ୱିନୀ ଦ୍ରୌପଦୀ ମଧ୍ୟ ସେହିପରି ସମସ୍ତେ ବଲ୍କଳ ବସ୍ତ୍ର ଧାରଣ କଲେ। ହେ ନରାଧିପ!
17.1.23
विधिवत्कारयित्वेष्टिं नैष्ठिकीं भरतर्षभ ।
समुत्सृज्याप्सु सर्वेऽग्नीन्प्रतस्थुर्नरपुङ्गवाः ॥ १७.१.२३ ॥
ହେ ଭରତର୍ଷଭ! ବିଧିପୂର୍ବକ ଅନ୍ତିମ ଯଜ୍ଞ କରାଇ, ସମସ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁରୁଷ ଅଗ୍ନିମାନଙ୍କୁ ଜଳରେ ବିସର୍ଜନ ଦେଇ ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲେ।
17.1.24
ततः प्ररुरुदुः सर्वाः स्त्रिंयो दृष्ट्वा नरोत्तमान् ।
प्रस्थितान्द्रौपदीषष्ठान्पुरा द्यूतजितान्यथा ॥ १७.१.२४ ॥
ତା ପରେ ସମସ୍ତ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କୁ ଷଷ୍ଠ କରି ପ୍ରସ୍ଥାନ କରୁଥିବା ନରୋତ୍ତମମାନଙ୍କୁ ଦେଖି ଚିତ୍କାର କରି କାନ୍ଦିଲେ, ପୂର୍ବରେ ଦ୍ୟୂତରେ ହାରି ଯେପରି ବାହାରିଥିଲେ।
17.1.25
हर्षोऽभवच्च सर्वेषां भ्रातॄणां गमनं प्रति ।
युधिष्ठिरमतं ज्ञात्वा वृष्णिक्षयमवेक्ष्य च। ॥ १७.१.२५ ॥
ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ନିଷ୍ପତ୍ତି ଜାଣି ଏବଂ ବୃଷ୍ଣିବଂଶର ବିନାଶ ଦେଖି ସମସ୍ତ ଭାଇଙ୍କ ପ୍ରସ୍ଥାନରେ ଆନନ୍ଦ ହେଲା।
17.1.26
भ्रातरः पञ्च कृष्णा च षष्ठी श्वा चैव सप्तमः ।
आत्मना सप्तमो राजा निर्ययौ गजसाह्वयात्।
पौरैरनुगतो दूरं सर्वैरन्तःपुरैस्तथा ॥ १७.१.२६ ॥
ପାଞ୍ଚ ଭାଇ, ଷଷ୍ଠୀ କୃଷ୍ଣା (ଦ୍ରୌପଦୀ), ସପ୍ତମ ଏକ କୁକୁର; ସପ୍ତମ ରୂପେ ରାଜା ନିଜେ ଗଜସାହ୍ୱୟରୁ ବାହାରିଲେ। ନଗରବାସୀ ଓ ଅନ୍ତଃପୁରର ସମସ୍ତେ ଦୂରପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅନୁସରଣ କଲେ।
17.1.27
न चैनमशकत्कश्चिन्निवर्तस्वेति भाषितुम् ।
न्यवर्तन्त ततः सर्वे नरा नगरवासिनः ॥ १७.१.२७ ॥
'ଫେରିଯାଅ' ବୋଲି ତାଙ୍କୁ କହିବାକୁ କାହାରି ସାହସ ହେଲା ନାହିଁ। ତାପରେ ସମସ୍ତ ନଗରବାସୀ ଫେରିଲେ।
17.1.28
कृपप्रभृतयश्चैव युयुत्सुं पर्यवारयन् ।
विवेश गङ्गां कौरव्य उलूपी भुजगात्मजा ॥ १७.१.२८ ॥
କୃପ ପ୍ରଭୃତି ଯୁଯୁତ୍ସୁଙ୍କୁ ଘେରିଲେ। ହେ କୌରବ, ନାଗକନ୍ୟା ଉଲୂପୀ ଗଙ୍ଗାରେ ପ୍ରବେଶ କଲା।
17.1.29
चित्राङ्गदा ययौ चापि मणलूरपुरं प्रति ।
शिष्टाः परिक्षितं त्वन्या मातरः पर्यवारयन् ॥ १७.१.२९ ॥
ଚିତ୍ରାଙ୍ଗଦା ମଧ୍ୟ ମଣଲୂରପୁର ଆଡ଼କୁ ଗଲା। ଅବଶିଷ୍ଟ ମାତା ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ପରୀକ୍ଷିତଙ୍କୁ ଘେରି ରହିଲେ।
17.1.30
पाण्डवाश्च महात्मानो द्रौपदी च यशस्विनी ।
कृतोपवासाः कौरव्य प्रययुः प्राङ्मुखास्ततः ॥ १७.१.३० ॥
ମହାତ୍ମା ପାଣ୍ଡବ ଓ ଯଶସ୍ୱିନୀ ଦ୍ରୌପଦୀ ଉପବାସ କରି, ହେ କୌରବ, ପୂର୍ବମୁଖ ହୋଇ ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲେ।
17.1.31
योगयुक्ता महात्मानस्त्यागधर्ममुपेयुषः ।
अभिजग्मुर्बहून्देसान्सरितः सागरांस्तथा ॥ १७.१.३१ ॥
ଯୋଗଯୁକ୍ତ ସେହି ମହାତ୍ମାମାନେ ତ୍ୟାଗଧର୍ମ ଗ୍ରହଣ କରି ବହୁ ଦେଶ, ନଦୀ ଓ ସମୁଦ୍ର ଅତିକ୍ରମ କଲେ।
17.1.32
युधिष्ठिरो ययावग्रे भीमस्तु तदनन्तरम् ।
अर्जुनस्तस्य चान्वेव यमौ चापि यथाक्रमम ॥ १७.१.३२ ॥
ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଆଗରେ ଗଲେ, ତା'ପରେ ଭୀମ; ଅର୍ଜୁନ ତାଙ୍କ ପଛରେ, ଆଉ ଯମଜ ଭାଇମାନେ ମଧ୍ୟ କ୍ରମାନୁସାରେ।
17.1.33
पृष्ठतस्तु वरारोहा श्यामा पद्मदलेक्षणा ।
द्रौपदी योषितांश्रेष्ठा ययौ भरतसत्तम। ॥ १७.१.३३ ॥
ପଛରେ ସୁନ୍ଦର କଟିଦେଶ, ଶ୍ୟାମବର୍ଣ୍ଣା, ପଦ୍ମପତ୍ର ପରି ନୟନା ଦ୍ରୌପଦୀ ଗଲେ — ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ନାରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠା ସେ।
17.1.34
श्वा चैवानुयायावेकः प्रस्थितान्पाण्डवान्वनम् ।
क्रमेणि ते ययुर्वीरा लौहित्यं सलिलार्णवम् ॥ १७.१.३४ ॥
ବନ ଆଡ଼କୁ ଯାତ୍ରା କରିଥିବା ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ପଛେ ଏକ କୁକୁରଟିଏ ମଧ୍ୟ ଗଲା; ସେ ବୀରମାନେ କ୍ରମେ ଲୌହିତ୍ୟ ଓ ଜଳସାଗରରେ ପହଞ୍ଚିଲେ।
17.1.35
गाण्डीवं तु धनुर्दिव्यं न मुमोच धनंजयः ।
रत्नलोभान्महाराज ते चाक्षय्ये महेषुधी ॥ १७.१.३५ ॥
କିନ୍ତୁ ଧନଞ୍ଜୟ ଦିବ୍ୟ ଗାଣ୍ଡୀବ ଧନୁ ଛାଡ଼ିଲେ ନାହିଁ। ହେ ମହାରାଜ, ରତ୍ନ ଲୋଭରେ ସେ ସେହି ଅକ୍ଷୟ ଦୁଇଟି ବଡ଼ ତୂଣୀର ମଧ୍ୟ ଛାଡ଼ିଲେ ନାହିଁ।
17.1.36
अग्निं ते ददृशुस्तत्र स्थितं शैलमिवाग्रतः ।
मार्गमावृत्य तिष्ठन्तं साक्षात्पुरुषविग्रहम् ॥ १७.१.३६ ॥
ସେଠାରେ ସେମାନେ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ — ପର୍ବତ ପରି ଆଗରେ ଠିଆ ହୋଇ, ପଥ ରୋକି, ସାକ୍ଷାତ ପୁରୁଷରୂପରେ ରହିଥିବା।
17.1.37
ततो देवः स सप्तार्चिः पाण्डवानिदमब्रवीत् ।
भोभो पाण्डुसुता वीराः पावकं मां निबोधत ॥ १७.१.३७ ॥
ଏହା ପରେ ସପ୍ତାର୍ଚ୍ଚି ଦେବତା ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ କହିଲେ: ହେ ପାଣ୍ଡୁର ବୀର ପୁତ୍ରଗଣ, ଅଗ୍ନିରୂପ ମୋତେ ଶୁଣ।
17.1.38
युधिष्ठिर महाबाहो भीमसेन परंतप ।
अर्जुनाश्विसुतौ वीरौ निबोधत वचो मम ॥ १७.१.३८ ॥
ହେ ମହାବାହୁ ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ଶତ୍ରୁତାପନ ଭୀମସେନ, ବୀର ଅର୍ଜୁନ, ଅଶ୍ୱିନୀକୁମାରଙ୍କ ବୀର ପୁତ୍ରଗଣ, ମୋ କଥା ଶୁଣ।
17.1.39
अहमग्निः कुरुश्रेष्ठा मया दग्धं च खाण्डवम् ।
अर्जुनस्य प्रभावेन तथा नारायणस्य च ॥ १७.१.३९ ॥
ହେ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠଗଣ, ମୁଁ ଅଗ୍ନି। ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ପ୍ରଭାବରେ ଓ ନାରାୟଣ (କୃଷ୍ଣ)ଙ୍କ ସହାୟତାରେ ମୁଁ ଖାଣ୍ଡବ ବନ ଦଗ୍ଧ କରିଥିଲି।
17.1.40
अयं वः फल्गुनो भ्राता गाण्डीवं परमायुधम् ।
परित्यज्य वने यातु नानेनार्थोस्ति कश्चन ॥ १७.१.४० ॥
ଏ ତୁମର ଭାଇ ଫଲ୍ଗୁନ (ଅର୍ଜୁନ)। ଗାଣ୍ଡୀବ ପରମ ଆୟୁଧ। ଏହାକୁ ତ୍ୟାଗ କରି ସେ ବନକୁ ଯାଉ; ଏଥିରେ ଆଉ ତୁମର କୌଣସି ପ୍ରୟୋଜନ ନାହିଁ।
17.1.41
चक्ररत्नं तु यत्कृष्णे स्थितमासीन्महात्मनि ।
गतं तच्च पुनर्हस्ते कालेनैष्यति तस्य ह ॥ १७.१.४१ ॥
ମହାତ୍ମା କୃଷ୍ଣଙ୍କଠାରେ ଥିବା ଚକ୍ରରତ୍ନ ଚାଲିଯାଇଛି; ସମୟ ଆସିଲେ ତାହା ପୁଣି ତାଙ୍କ ହାତକୁ ଆସିବ।
17.1.42
वरुणादाहृतं पूर्वं मयैतत्पार्थकारणात् ।
गाण्डीवं धनुषां श्रेष्ठं वरुणायैव दीयताम् ॥ १७.१.४२ ॥
ପୂର୍ବରେ ପାର୍ଥଙ୍କ ପାଇଁ ମୁଁ ଏହାକୁ ବରୁଣଙ୍କଠାରୁ ନେଇଥିଲି। ଧନୁଷ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଏହି ଗାଣ୍ଡୀବ ବରୁଣଙ୍କୁ ହିଁ ଫେରାଇ ଦିଆଯାଉ।
17.1.43
ततस्ते भ्रातरः सर्वे धनंजयमचोदयन् ।
स जले प्राक्षिपच्चैतत्तथाऽक्षय्ये महेषुधी ॥ १७.१.४३ ॥
ଏଥିରେ ସମସ୍ତ ଭାଇମାନେ ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କୁ ପ୍ରେରଣା ଦେଲେ। ସେ ଏହା ଏବଂ ଅକ୍ଷୟ ଦୁଇଟି ମହା ତୂଣୀର ଜଳରେ ପକାଇଦେଲେ।
17.1.44
ततोऽग्निर्भरतश्रेष्ठ तत्रैवान्तरधीयत ।
ययुस्च पाण्डवा वीरास्ततस्ते दक्षिणामुखाः ॥ १७.१.४४ ॥
ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେତେବେଳେ ଅଗ୍ନି ସେଠାରେ ଅନ୍ତର୍ଧାନ ହେଲେ। ତା'ପରେ ସେଇ ବୀର ପାଣ୍ଡବମାନେ ଦକ୍ଷିଣମୁଖୀ ହୋଇ ଚାଲିଲେ।
17.1.45
ततस्ते तूत्तरेणैव तीरेण लवणांभसः ।
जग्मुर्भरतशार्दूल दिशं दक्षिणपश्चिमाम् ॥ १७.१.४५ ॥
ତା'ପରେ ସେମାନେ ଲବଣ ସମୁଦ୍ରର ଉତ୍ତର ତୀର ଦେଇ, ହେ ଭରତଶାର୍ଦୂଳ, ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମ ଦିଗକୁ ଗଲେ।
17.1.46
ततः पुनः समावृत्ताः पश्चिमां दिशमेव ते ।
ददृशुर्द्वारकां चापि सागरेण परिप्लुताम् ॥ १७.१.४६ ॥
ତା'ପରେ ସେମାନେ ପୁଣି ପଶ୍ଚିମ ଦିଗକୁ ଫେରିଲେ ଓ ସମୁଦ୍ରରେ ପ୍ଳାବିତ ଦ୍ୱାରକାକୁ ଦେଖିଲେ।
17.1.47
उदीचीं पुनरावृत्त्य ययुर्भरतसत्तमाः ।
प्रादक्षिण्यं चिकीर्षन्तः पृथिव्या योगधर्मिणः ॥ १७.१.४७ ॥
ପୁଣି ଉତ୍ତର ଦିଗକୁ ଫେରି, ପୃଥିବୀକୁ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ଯୋଗଧର୍ମୀ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ ଚାଲିଗଲେ।