മഹാഭാരതം · അധ്യായം 17.3
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
17.3.1
ततः सन्नादयञ्शक्रो दिवं भूमिं च सर्वशः ।
रथेनोपययौ पार्थमारोहेत्यब्रवीच्च तम् ॥ १७.३.१ ॥
അപ്പോൾ ശക്രൻ ആകാശത്തെയും ഭൂമിയെയും എല്ലായിടത്തും മുഴക്കിക്കൊണ്ട് രഥവുമായി പാർത്ഥന്റെ അടുത്തെത്തി, "കയറുക" എന്ന് അവനോട് പറഞ്ഞു.
17.3.2
स्वभ्रातॄन्पतितान्दृष्ट्वा धर्मराजो युधिष्ठिरः ।
अब्रवीच्छोकसंतप्तः सहस्राक्षमिदं वचः ॥ १७.३.२ ॥
സ്വന്തം സഹോദരന്മാർ വീണുകിടക്കുന്നത് കണ്ട് ദുഃഖത്താൽ വെന്തുരുകിയ ധർമ്മരാജൻ യുധിഷ്ഠിരൻ സഹസ്രാക്ഷനോട് ഈ വാക്ക് പറഞ്ഞു.
17.3.3
भ्रातरः पतिता मेऽत्र गच्छेयुस्ते मया सह ।
न विना भ्रातृभिः स्वर्गमिच्छे गन्तुं सुरेश्वर ॥ १७.३.३ ॥
ഇവിടെ വീണുകിടക്കുന്ന എന്റെ സഹോദരന്മാർ എന്നോടൊപ്പം വരട്ടെ. ദേവേശ്വരാ, സഹോദരന്മാരില്ലാതെ സ്വർഗ്ഗത്തിൽ പോകാൻ ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല.
17.3.4
सुकुमारी सुखार्हा च राजपुत्री पुरंदर ।
साऽस्माभिः सह गच्छेत तद्भवाननुमन्यताम् ॥ १७.३.४ ॥
പുരന്ദരാ, സുകുമാരിയും സുഖത്തിന് അർഹയുമായ രാജപുത്രി ഞങ്ങളോടൊപ്പം വരട്ടെ. അതിന് അങ്ങ് അനുമതി നൽകണം.
17.3.5
भ्रातॄन्द्रक्ष्यसि स्वर्गे त्वमग्रतस्त्रिदिवं गतान् ।
कृष्णया सहितान्सर्वान्मा शुचो भरतर्षभ ॥ १७.३.५ ॥
ഭരതർഷഭാ, സ്വർഗ്ഗത്തിൽ മുന്നേ പോയ സഹോദരന്മാരെയെല്ലാം കൃഷ്ണയോടൊപ്പം നീ കാണും. ദുഃഖിക്കരുത്.
17.3.6
निक्षिप्य मानुषं देहं गतास्ते भरतर्षभ ।
अनेन त्वं शरीरेण स्वर्गं गन्ता न संशयः ॥ १७.३.६ ॥
ഭരതർഷഭാ, അവർ മനുഷ്യശരീരം ഉപേക്ഷിച്ച് പോയിരിക്കുന്നു. ഈ ശരീരത്തോടെ നീ സ്വർഗ്ഗത്തിൽ പോകും, സംശയമില്ല.
17.3.7
अयं श्वा भूतभव्येश भक्तो मां नित्यमेव ह ।
स गच्छेत मया सार्धमानृशंस्या हि मे मतिः ॥ १७.३.७ ॥
ഭൂത-ഭവ്യേശാ, ഈ നായ എന്നും എന്റെ ഭക്തനായിരുന്നു. ഇത് എന്നോടൊപ്പം വരട്ടെ, കാരണം എന്റെ മനസ്സ് കാരുണ്യം നിറഞ്ഞതാണ്.
17.3.8
अमर्त्यत्वं मत्समत्वं च राज-
ञ्श्रियं कृत्स्नां महतीं चैव सिद्धिम्।
संप्राप्तोद्य स्वर्गसुखानि च त्वं ।
त्यज श्वानं नात्र नृशंसमस्ति ॥ १७.३.८ ॥
രാജാവേ, ഇന്ന് നീ അമരത്വം, എനിക്കു തുല്യമായ പദവി, സമ്പൂർണ്ണമായ മഹാശ്രീ, സിദ്ധി, സ്വർഗ്ഗസുഖങ്ങൾ എന്നിവ നേടിയിരിക്കുന്നു. നായയെ ഉപേക്ഷിക്കുക; ഇതിൽ ക്രൂരതയില്ല.
17.3.9
अनार्यमार्येणि सहस्रनेत्र ।
शक्यं कर्तुं दुष्करमेतदार्य।
मा मे श्रिया सङ्गमनं तयाऽस्तु ।
यस्याः कृते भक्तजनं त्यजेयम् ॥ १७.३.९ ॥
സഹസ്രനേത്രാ, ആര്യന് അനാര്യമായ പ്രവൃത്തി ചെയ്യുന്നത് ദുഷ്കരമാണ്; ആര്യാ! ഏത് ശ്രീക്കുവേണ്ടി ഭക്തനെ ഉപേക്ഷിക്കേണ്ടിവരുമോ, ആ ശ്രീയുമായി എനിക്ക് സംഗമം ഉണ്ടാകാതിരിക്കട്ടെ.
17.3.10
स्वर्गे लोके श्ववतां नास्ति धिष्ण्य-
मिष्टापूर्तं क्रोधवशा हरन्ति।
ततो विचार्यि क्रियतां धर्मराज ।
त्यज श्वानं नात्र नृशंसमस्ति। ॥ १७.३.१० ॥
സ്വർഗ്ഗലോകത്തിൽ നായയുള്ളവർക്ക് സ്ഥാനമില്ല; ക്രോധത്തിന് വശപ്പെട്ടവർ ഇഷ്ടപൂർത്തഫലം അപഹരിക്കുന്നു. അതിനാൽ, ധർമ്മരാജാവേ, ആലോചിച്ച് ചെയ്യുക. നായയെ ഉപേക്ഷിക്കുക; ഇതിൽ ക്രൂരതയില്ല.
17.3.11
भक्तत्यागं प्राहुरत्यन्तपापं ।
तुल्यं लोके ब्रह्मवध्याकृतेन।
तस्मान्नाहं जातु कथञ्चनाद्य ।
त्यक्ष्याम्येनं स्वसुखार्थी महेन्द्रः ॥ १७.३.११ ॥
ഭക്തനെ ഉപേക്ഷിക്കുന്നത് ലോകത്ത് ബ്രഹ്മഹത്യയ്ക്ക് തുല്യമായ അത്യന്തം പാപമെന്ന് പറയുന്നു. അതിനാൽ ഇന്ന് ഞാൻ ഒരു വിധത്തിലും ഇവനെ ഉപേക്ഷിക്കില്ല; സ്വന്തം സുഖം ആഗ്രഹിക്കുന്ന മഹേന്ദ്രൻ അങ്ങനെ ആഗ്രഹിച്ചാലും.
17.3.12
भीतं भक्तं नान्यदस्तीति चार्तं ।
प्राप्तं क्षीणं रक्षणे प्राणलिप्सुम्।
प्राणत्यागादप्यहं नैव मोक्तुं ।
यतेयं वै नित्यमेतद्व्रतं मे ॥ १७.३.१२ ॥
ഭയപ്പെട്ടവനും ഭക്തനും മറ്റൊരു അഭയമില്ലാത്തവനും ദുഃഖിതനും ക്ഷീണിച്ച് രക്ഷ തേടി വന്നവനും പ്രാണൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവനുമായ ഒരാളെ പ്രാണത്യാഗം ചെയ്താലും ഞാൻ ഉപേക്ഷിക്കുകയില്ല; ഇതാണ് എന്റെ നിത്യവ്രതം, ഇതിനായി ഞാൻ എപ്പോഴും യത്നിക്കും.
17.3.13
शुना दृष्टं क्रोधवशा हरन्ति ।
यद्दत्तमिष्टं विवृतमथो हुतं च।
तस्माच्छुनस्त्यागमिमं कुरुष्व ।
शुनस्त्यागात्प्राप्स्यसे देवलोकम् ॥ १७.३.१३ ॥
നായ കണ്ടത്, കോപവശരായവർ അപഹരിക്കുന്നു — ദാനം ചെയ്തതും യജ്ഞം ചെയ്തതും പരസ്യമായി അർപ്പിച്ചതും ഹോമം ചെയ്തതും. അതിനാൽ ഈ നായയെ ഉപേക്ഷിക്കുക; നായയെ ത്യജിച്ചാൽ നീ ദേവലോകം പ്രാപിക്കും.
17.3.14
त्यक्त्वा भ्रातॄन्दयितां चापि कृष्णां ।
प्राप्तो लोकः कर्मणा स्वेन वीर।
श्वानं चैनं न त्यजसे कथं नु ।
त्यागं कृत्स्नं चास्थितो मुह्यसेऽद्य ॥ १७.३.१४ ॥
സഹോദരന്മാരെയും പ്രിയപത്നി കൃഷ്ണയെയും ഉപേക്ഷിച്ച്, വീരാ, നിന്റെ സ്വന്തം കർമ്മത്താൽ നീ ലോകം നേടി; പിന്നെ ഈ നായയെ എന്തുകൊണ്ട് ഉപേക്ഷിക്കുന്നില്ല? പൂർണ്ണത്യാഗം സ്വീകരിച്ചിട്ടും ഇന്ന് നീ എന്തിന് മോഹിക്കുന്നു?
17.3.15
न विद्यते संधिरथापि विग्रहो ।
मृतैर्मर्त्यैरिति लोकेषु निष्ठा।
न ते मया जीवयितुं हि शक्या-
स्ततस्त्यागस्तेषु कृतो न जीवताम् ॥ १७.३.१५ ॥
ലോകങ്ങളിലെ നിശ്ചയം ഇതാണ് — മരിച്ചവരോടും മർത്യരോടും സന്ധിയും യുദ്ധവുമില്ല. അവരെ നിനക്കുവേണ്ടി ഞാൻ ജീവിപ്പിക്കാൻ കഴിയില്ല; അതിനാൽ ഞാൻ ത്യജിച്ചത് അവരെത്തന്നെയാണ്, ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവരെയല്ല.
17.3.16
प्रतिप्रदानं शरणागतस्य ।
स्त्रिया वधो ब्राह्मणस्वापहारः।
मित्रद्रोहस्तानि चत्वारि शक्र ।
भक्तत्यागश्चैव समो मतो मे ॥ १७.३.१६ ॥
ശരണാഗതനെ തിരിച്ചയയ്ക്കൽ, സ്ത്രീയെ വധിക്കൽ, ബ്രാഹ്മണന്റെ സ്വത്ത് അപഹരിക്കൽ, മിത്രദ്രോഹം, ആശ്രിതനെ ഉപേക്ഷിക്കൽ — ഹേ ശക്ര, ഈ നാലും എന്റെ അഭിപ്രായത്തിൽ തുല്യമാണ്.
17.3.17
तद्धर्मराजस्य वचो निशम्य ।
धर्मस्वरूपी भगवानुवाच।
युधिष्ठिरं प्रीतियुक्तो नरेन्द्रं ।
श्लक्ष्णैर्वाक्यैः संस्तवसंप्रयुक्तैः ॥ १७.३.१७ ॥
ധർമ്മരാജന്റെ ആ വാക്കുകൾ കേട്ട്, ധർമ്മസ്വരൂപനായ ഭഗവാൻ സന്തോഷത്തോടെ രാജാവായ യുധിഷ്ഠിരനോട് മൃദുവും സ്തുതിപൂർണ്ണവുമായ വാക്കുകളാൽ പറഞ്ഞു.
17.3.18
अभिजातोसि राजेन्द्र पितुर्वृत्तेन मेधया ।
अनुक्रोशेनि चानेन सर्वभूतेषु भारत ॥ १७.३.१८ ॥
ഹേ രാജേന്ദ്രാ, നിന്റെ പിതാവിന്റെ നടപ്പിനാലും ബുദ്ധിയാലും സകല ജീവജാലങ്ങളോടുമുള്ള ഈ കരുണയാലും നീ ഉത്തമകുലത്തിൽ ജനിച്ചവനാണ്, ഹേ ഭാരത.
17.3.19
पुरा द्वैतवने चासि मया पुत्र परीक्षितः ।
पानीयार्थे पराक्रान्ता यत्र ते भ्रातरो हताः ॥ १७.३.१९ ॥
മകനേ, മുമ്പ് ദ്വൈതവനത്തിൽ ഞാൻ നിന്നെ പരീക്ഷിച്ചു; അവിടെ വെള്ളത്തിനായി പോയപ്പോൾ നിന്റെ സഹോദരന്മാർ കൊല്ലപ്പെട്ടു.
17.3.20
भीमार्जुनौ परित्यज्य यत्र त्वं भ्रातरावुभौ ।
मात्रोः साम्यमभीप्सन्वै नकुलं जीवमिच्छसि ॥ १७.३.२० ॥
അവിടെ നീ ഭീമനെയും അർജ്ജുനനെയും, നിന്റെ രണ്ടു സഹോദരന്മാരെയും ഉപേക്ഷിച്ച്, രണ്ടമ്മമാർക്കും സമത്വം ആഗ്രഹിച്ച് നകുലന്റെ ജീവൻ ആഗ്രഹിച്ചു.
17.3.21
अयं श्वा भक्त इत्येवं त्यक्तो देवरथस्त्वया ।
तस्मात्स्वर्गे न ते तुल्यः कश्चिदस्ति नराधिपः ॥ १७.३.२१ ॥
'ഈ നായ എന്റെ ഭക്തനാണ്' എന്നു പറഞ്ഞ് നീ ദേവരഥം ഉപേക്ഷിച്ചു; അതിനാൽ, ഹേ നരാധിപാ, സ്വർഗ്ഗത്തിൽ നിനക്കു തുല്യനായി ആരുമില്ല.
17.3.22
अतस्तवाक्षया लोकाः स्वशरीरेण भारत ।
प्राप्तोसि भरतश्रेष्ठ दिव्यां गतिमनुत्तमाम् ॥ १७.३.२२ ॥
അതുകൊണ്ട്, ഭാരതാ, നിന്റെ സ്വന്തം ശരീരത്തോടെ നീ അക്ഷയ ലോകങ്ങൾ പ്രാപിച്ചിരിക്കുന്നു. ഭരതശ്രേഷ്ഠാ, ഉത്തമമായ ദിവ്യഗതി നീ നേടിയിരിക്കുന്നു.
17.3.23
ततो धर्मश्च शक्रश्च मरुतश्चाश्विनावपि ।
देवा देवर्षयश्चैव रथमारोप्य पाण्डवम् ॥ १७.३.२३ ॥
പിന്നീട് ധർമ്മനും ഇന്ദ്രനും മരുത്തുക്കളും അശ്വിനീദേവന്മാരും ദേവന്മാരും ദേവർഷികളും പാണ്ഡവനെ രഥത്തിൽ കയറ്റി.
17.3.24
प्रययुः स्वैर्विमानैस्ते सिद्धाः कामविहारिणः ।
सर्वे विरजसः पुण्याः पुण्यवाग्बुद्धिकर्मिणः ॥ १७.३.२४ ॥
ഇച്ഛപോലെ സഞ്ചരിക്കുന്ന ആ സിദ്ധന്മാർ തങ്ങളുടെ വിമാനങ്ങളിൽ പോയി. അവരെല്ലാം നിർമ്മലരും പുണ്യവാന്മാരും വാക്കിലും ബുദ്ധിയിലും കർമ്മത്തിലും പവിത്രരുമായിരുന്നു.
17.3.25
स तं रथं समास्थाय राजा कुरुकुलोद्वहः ।
ऊर्ध्वमाचक्रमे शीघ्रं तेजसाऽऽवृत्यरोदसी ॥ १७.३.२५ ॥
കുരുകുലത്തെ താങ്ങുന്ന ആ രാജാവ് ആ രഥത്തിൽ കയറി, തേജസ്സുകൊണ്ട് ദ്യാവാപൃഥിവികളെ മൂടിക്കൊണ്ട് വേഗത്തിൽ ഉയർന്നു.
17.3.26
ततो देवनिकाय्यस्थो नारदः सर्वलोकवित् ।
उवाचोच्चैस्तदा वाक्यं बृहद्वादी बृहत्तपाः ॥ १७.३.२६ ॥
അപ്പോൾ ദേവസമൂഹത്തിൽ നിന്നിരുന്ന, സർവലോകങ്ങളെയും അറിയുന്ന, മഹാവാദിയും മഹാതപസ്വിയുമായ നാരദൻ ഉച്ചത്തിൽ ഈ വാക്ക് പറഞ്ഞു.
17.3.27
येऽपि राजर्षयः पूर्वे ते चापि समुपस्थिताः ।
कीति प्रच्छाद्य तेषां वै कुरुराजोऽधितिष्ठति ॥ १७.३.२७ ॥
മുൻകാലത്തെ രാജർഷികളും ഇവിടെ എത്തിയിട്ടുണ്ട്. അവരുടെ കീർത്തി മറച്ചുകൊണ്ട് കുരുരാജൻ അവർക്കെല്ലാം മീതെ നിൽക്കുന്നു.
17.3.28
लोकानावृत्य यशसा तेजसा वृत्तसंपदा ।
स्वशरीरेण सम्प्राप्तं नान्यं शुश्रम पाण्डवात् ॥ १७.३.२८ ॥
യശസ്സുകൊണ്ടും തേജസ്സുകൊണ്ടും സദാചാരസമ്പത്തുകൊണ്ടും ലോകങ്ങളെ മൂടി, സ്വശരീരത്തോടെ എത്തിയ പാണ്ഡവനല്ലാതെ മറ്റൊരാളെയും ഞങ്ങൾ കേട്ടിട്ടില്ല.
17.3.29
तेजांसि यानि दृष्टानि भूमिष्ठेन त्वया विभो ।
वेश्मानि भुवि देवानां पश्यामूनि सहस्रशः ॥ १७.३.२९ ॥
ഹേ വിഭോ, ഭൂമിയിൽ നിൽക്കുമ്പോൾ നീ കണ്ട ദേവന്മാരുടെ തേജോമയമായ വാസസ്ഥാനങ്ങൾ ഇപ്പോൾ ആയിരക്കണക്കിന് കാണുക.
17.3.30
नारदस्य वचः श्रुत्वा राजा वचनमब्रवीत् ।
भ्रातॄनपश्यन्धर्मात्मा स्वपक्षांश्चैव पार्थिवान् ॥ १७.३.३० ॥
നാരദന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട ധർമ്മാത്മാവായ രാജാവ്, സഹോദരന്മാരെയും സ്വപക്ഷത്തെ രാജാക്കന്മാരെയും കാണാതെ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
17.3.31
शुभं वा यदि वा पापं भ्रातॄणां स्थानमद्य मे ।
तदेव प्राप्तुमिच्छामि लोकान्यान्न कामये ॥ १७.३.३१ ॥
സഹോദരന്മാരുടെ സ്ഥാനം ശുഭമോ അശുഭമോ ആകട്ടെ, ഇന്ന് എനിക്കും അതുതന്നെ ആകട്ടെ. അതുതന്നെ നേടാൻ ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു; ഞാൻ കാംക്ഷിക്കാത്ത ലോകങ്ങളല്ല.
17.3.32
राज्ञस्तु वचनं श्रुत्वा देवराजः पुरंदरः ।
आनृशंस्यसमायुक्तं प्रत्युवाच युधिष्ठिरम् ॥ १७.३.३२ ॥
രാജാവിന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട ദേവരാജൻ പുരന്ദരൻ, കാരുണ്യം നിറഞ്ഞ യുധിഷ്ഠിരനോട് മറുപടി പറഞ്ഞു.
17.3.33
स्थानेऽस्मिन्वस राजेन्द्र कर्मभिर्निर्जिते शुभैः ।
किं त्वं मानुष्यकं स्नेहमद्यापि परिकर्षसि ॥ १७.३.३३ ॥
ഹേ രാജേന്ദ്രാ, ശുഭകർമ്മങ്ങളാൽ നേടിയ ഈ സ്ഥാനത്ത് വസിക്കുക. മാനുഷികമായ ഈ സ്നേഹത്തെ ഇന്നും നീ എന്തിന് വലിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു?
17.3.34
सिद्धिं प्राप्तोसि परमां यता नान्यः पुमान्क्वचित् ।
नैव ते भ्रातरः स्थानं सम्प्राप्ताः कुरुनन्दन ॥ १७.३.३४ ॥
നീ പരമസിദ്ധി നേടിയിരിക്കുന്നു; പ്രയത്നത്താൽ മറ്റൊരു പുരുഷനും ഇതുവരെ നേടിയിട്ടില്ല. ഹേ കുരുനന്ദനാ, നിന്റെ സഹോദരന്മാർ ഇതുവരെ അവരുടെ സ്ഥാനത്ത് എത്തിയിട്ടില്ല.
17.3.35
अद्यापि मानुषो भावः स्पृशते त्वां नराधिप ।
स्वर्गोऽयं पश्य देवर्षीन्सिद्धांश्च त्रिदिवालयान् ॥ १७.३.३५ ॥
ഹേ നരാധിപാ, ഇപ്പോഴും മാനുഷഭാവം നിന്നെ സ്പർശിക്കുന്നു. ഇതാ സ്വർഗ്ഗം; ദേവർഷിമാരെയും സിദ്ധന്മാരെയും ത്രിദിവവാസികളെയും നോക്കൂ.
17.3.36
युधिष्ठिरस्तु देवेन्द्रमेवंवादिनमीश्वरम् ।
पुनरेवाब्रवीद्धीमानिदं वचनमर्थवत् ॥ १७.३.३६ ॥
എന്നാൽ ബുദ്ധിമാനായ യുധിഷ്ഠിരൻ, ഇപ്രകാരം സംസാരിച്ച ദേവേന്ദ്രനായ ഈശ്വരനോട് വീണ്ടും ഈ അർത്ഥപൂർണ്ണമായ വാക്ക് പറഞ്ഞു.
17.3.37
तैर्विना नोत्सहे वस्तुमिह दैत्यनिबर्हण ।
गन्तुमिच्छामि तत्राहं यत्र मे भ्रातरो गताः ॥ १७.३.३७ ॥
ഹേ ദൈത്യനിബർഹണാ, അവരില്ലാതെ ഇവിടെ വസിക്കാൻ എനിക്ക് ഉത്സാഹമില്ല. എന്റെ സഹോദരന്മാർ പോയ സ്ഥലത്തേക്ക് ഞാൻ പോകാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
17.3.38
यत्र सा बृहती श्यामा बुद्धिसत्त्वगुणान्विता ।
द्रौपदी योषितांश्रेष्ठा यत्र चैव सुता मम ॥ १७.३.३८ ॥
ബുദ്ധിയും സത്ത്വഗുണങ്ങളുമുള്ള, ഉന്നതയായ, ശ്യാമയായ ദ്രൗപദി എവിടെയുണ്ടോ, സ്ത്രീകളിൽ ശ്രേഷ്ഠയായവൾ എവിടെയുണ്ടോ, അവിടെയാണ് എന്റെ പുത്രന്മാരും.