ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 2.102
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.102.1
तमागतमथो राजा विदुरं दीर्घदर्शिनम् ।
साशङ्क इव प्रपच्छ धृतराष्टोऽम्बिकासुतः ॥ २.१०२.१ ॥
ಆಗ ಬಂದಿದ್ದ ದೂರದರ್ಶಿ ವಿದುರನನ್ನು ಅಂಬಿಕೆಯ ಮಗನಾದ ರಾಜ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನು ಆತಂಕದಿಂದ ಕೇಳಿದನು.
2.102.2
कथं गच्छति कौन्तेयो धर्मपुत्रो युधिष्ठिरः ।
भीमसेनः सव्यसाची माद्रीपुत्री च पाण्डवौ ॥ २.१०२.२ ॥
ಕುಂತಿಯ ಮಗ ಧರ್ಮಪುತ್ರ ಯುಧಿಷ್ಠಿರ, ಭೀಮಸೇನ, ಸವ್ಯಸಾಚಿ, ಮಾದ್ರಿಯ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಾದ ಪಾಂಡವರು ಹೇಗೆ ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ?
2.102.3
धौम्यश्चैव कथं क्षत्तर्द्रौपदी च यशस्विनी ।
श्रोतुमिच्छाम्यहं सर्वं तेषां शंस विचेष्टितम् ॥ २.१०२.३ ॥
ವಿದುರ, ಧೌಮ್ಯ ಮತ್ತು ಯಶಸ್ವಿನಿ ದ್ರೌಪದಿ ಹೇಗೆ ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ? ಅವರ ಎಲ್ಲ ನಡತೆಯನ್ನು ಕೇಳಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ, ಹೇಳು.
2.102.4
वस्त्रेण संवृत्य मुखं कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ।
बाहू विशालौ सम्पश्यन्भीमो गच्छति पाण्डवः ॥ २.१०२.४ ॥
ವಸ್ತ್ರದಿಂದ ಮುಖವನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡ ಕುಂತಿಯ ಮಗ ಯುಧಿಷ್ಠಿರ ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದಾನೆ; ಪಾಂಡವ ಭೀಮ ತನ್ನ ವಿಶಾಲ ಬಾಹುಗಳನ್ನು ನೋಡುತ್ತ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
2.102.5
सिकता वपन्सव्यसाची राजानमनुगच्छति ।
माद्रीपुत्रः सहदेवो मुखमालिप्य गच्छति ॥ २.१०२.५ ॥
ಮರಳನ್ನು ಚೆಲ್ಲುತ್ತ ಸವ್ಯಸಾಚಿ ರಾಜನನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ; ಮಾದ್ರಿಯ ಮಗ ಸಹದೇವ ಮುಖಕ್ಕೆ ಲೇಪನ ಹಚ್ಚಿಕೊಂಡು ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
2.102.6
पांसूपलिप्तसर्वाङ्गो नकुलश्चित्तविह्वलः ।
दर्शनीयतमो लोके राजानमनुगच्छति ॥ २.१०२.६ ॥
ಮೈಯೆಲ್ಲ ಧೂಳಿನಿಂದ ಲೇಪಿತನಾಗಿ, ಮನಸ್ಸು ಕಲಕಲಾಗಿ, ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲೇ ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರನಾದ ನಕುಲ ರಾಜನನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
2.102.7
कृष्णा तु केशैः प्रच्छाद्य मुखमायतलोचना ।
दर्शनीया प्ररुदती राजानमनुगच्छति ॥ २.१०२.७ ॥
ಕೃಷ್ಣೆ ದ್ರೌಪದಿ ಕೂದಲಿನಿಂದ ಮುಖವನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡು, ವಿಶಾಲ ನೇತ್ರಗಳಿಂದ, ನೋಡಲು ಸುಂದರಳಾಗಿ, ಅಳುತ್ತಾ ರಾಜನನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ.
2.102.8
धौम्यो रौद्राणि सामानि याम्यानि च विशाम्पते ।
गायन्गच्छति मार्गेषु कुशानादाय पाणिना ॥ २.१०२.८ ॥
ಓ ಪ್ರಭುವೇ, ಧೌಮ್ಯನು ರೌದ್ರ ಮತ್ತು ಯಾಮ್ಯ ಸಾಮಗಾನಗಳನ್ನು ಹಾಡುತ್ತಾ, ಕೈಯಲ್ಲಿ ದರ್ಭೆ ಹಿಡಿದು ದಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
2.102.9
विविधानीह रूपाणि कृत्वा गच्छन्ति पाण्डवाः ।
तन्ममाचक्ष्व विदुर कस्मादेवं व्रजन्ति ते ॥ २.१०२.९ ॥
ಪಾಂಡವರು ಇಲ್ಲಿ ಹಲವು ರೂಪಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ವಿದುರನೇ, ಅವರು ಹೀಗೆ ಏಕೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ನನಗೆ ಹೇಳು.
2.102.10
निकृतस्यापि ते पुत्रैर्हृते राज्ये धनेषु च ।
न धर्माच्चलते बुद्धिर्धर्मराजस्य धीमतः ॥ २.१०२.१० ॥
ನಿನ್ನ ಮಕ್ಕಳು ಅವರನ್ನು ಅವಮಾನಿಸಿ ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಧನವನ್ನು ಅಪಹರಿಸಿದರೂ, ಬುದ್ಧಿವಂತ ಧರ್ಮರಾಜನ ಬುದ್ಧಿ ಧರ್ಮದಿಂದ ವಿಚಲಿತವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
2.102.11
योऽसौ राजा घृणी नित्यं धार्तराष्ट्रेषु भारत ।
निकृत्या भ्रंशितः क्रोधान्नोन्मीलयति लोचने ॥ २.१०२.११ ॥
ಓ ಭರತ, ಯಾವಾಗಲೂ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಮಕ್ಕಳ ಮೇಲೆ ದಯೆ ತೋರುವ ಆ ರಾಜನು, ಮೋಸದಿಂದ ರಾಜ್ಯ ಕಳೆದುಕೊಂಡರೂ, ಕೋಪದಿಂದ ಕಣ್ಣು ತೆರೆಯುವುದಿಲ್ಲ.
2.102.12
नाहं जनं निर्दहेयं दृष्ट्वा घोरेण चक्षुषा ।
स पिधाय मुखं राजा तस्माद्गच्छति पाण्डवः ॥ २.१०२.१२ ॥
ನಾನು ಭಯಂಕರ ನೋಟದಿಂದ ಜನರನ್ನು ಸುಡುವುದಿಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ ಆ ಪಾಂಡವ ರಾಜನು ಮುಖ ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಾನೆ.
2.102.13
यथा च भीमो व्रजति निगदतः शृणु ।
बाह्वोर्बले नास्ति समो ममेति भरतर्षभ ॥ २.१०२.१३ ॥
ಭೀಮನು ನಡೆಯುತ್ತಾ ಹೇಳಿದ್ದನ್ನು ಕೇಳು. ಭರತರ್ಷಭನೇ, ಬಾಹುಬಲದಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಸಮಾನರು ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ.
2.102.14
बाहू विशालौ कृत्वाऽसौ तेन भीमोपि गच्छति ।
बाहू विदर्शयन्राजन्बाहुद्रविणदर्पितः ॥ २.१०२.१४ ॥
ತನ್ನ ವಿಶಾಲ ಬಾಹುಗಳನ್ನು ಚಾಚಿ ಭೀಮನೂ ಹಾಗೆಯೇ ನಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ರಾಜನೇ, ಬಾಹುಬಲದ ಗರ್ವದಿಂದ ತನ್ನ ತೋಳುಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
2.102.15
चिकीर्षन्कर्म शत्रुभ्यो बाहुद्रव्यानुरूपतः ।
प्रदिशञ्शरसम्पातान्कुन्तीपुत्रोऽर्जुनस्तदा ॥ २.१०२.१५ ॥
ಶತ್ರುಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಕಾರ್ಯ ಮಾಡುವ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ, ತನ್ನ ಬಾಹುಬಲಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಬಾಣವರ್ಷಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಾ ಆಗ ಕುಂತೀಪುತ್ರ ಅರ್ಜುನನು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
2.102.16
सिकता वपन्सव्यसाची राजानमनुगच्छति ।
असक्ताः सिकतास्तस्य यथा सम्प्रति भारत।
असक्तं शरवर्षाणि तथा मोक्ष्यति शत्रुषु ॥ २.१०२.१६ ॥
ಮರಳನ್ನು ಚೆಲ್ಲುತ್ತಾ ಸವ್ಯಸಾಚಿ ರಾಜನನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತಾನೆ. ಭಾರತ, ಈಗ ಅವನ ಮರಳು ಅಂಟದಂತೆ, ಅವನು ಶತ್ರುಗಳ ಮೇಲೆ ಬಾಣವರ್ಷಗಳನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಬಿಡುವನು.
2.102.17
न मे कश्चिद्विजानीयान्मुखमद्येति भारत ।
मुखमालिप्य तेनासौ सहदेवोऽपि गच्छति ॥ २.१०२.१७ ॥
ಇಂದು ನನ್ನ ಮುಖವನ್ನು ಯಾರೂ ಗುರುತಿಸಬಾರದು, ಭಾರತ. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಮುಖಕ್ಕೆ ಲೇಪ ಹಚ್ಚಿಕೊಂಡು ಸಹದೇವನೂ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ.
2.102.18
नाहं मनांस्याददेयं मार्गे स्त्रीणामिति प्रभो ।
पांसूपलिप्तसर्वाङ्गो नकुलस्तेन गच्छति ॥ २.१०२.१८ ॥
ಪ್ರಭು, ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ತ್ರೀಯರ ಮನಸ್ಸನ್ನು ನಾನು ಕದಿಯಬಾರದು ಎಂದು. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಮೈಯೆಲ್ಲಾ ಧೂಳು ಮೆತ್ತಿಕೊಂಡು ನಕುಲನೂ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ.
2.102.19
एकवस्त्रा प्ररुदती मुक्तकेशी रजस्वला ।
शोणितेनाक्तवसना द्रौपदी वाक्यमब्रवीत् ॥ २.१०२.१९ ॥
ಒಂದೇ ವಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ, ಜೋರಾಗಿ ಅಳುತ್ತಾ, ಬಿಚ್ಚಿದ ಕೂದಲಿನಿಂದ, ರಜಸ್ವಲೆಯಾದ ದ್ರೌಪದಿ, ರಕ್ತದಿಂದ ತೋಯ್ದ ವಸ್ತ್ರದೊಂದಿಗೆ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದಳು.
2.102.20
यत्कृतेऽहमिदं प्राप्ता तेषां वर्षे चतुर्दशे ।
हतपत्यो हतसुता हतबन्धुजनप्रियाः ॥ २.१०२.२० ॥
ಯಾರ ಕಾರಣದಿಂದ ನಾನು ಈ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದೇನೋ, ಹದಿನಾಲ್ಕನೆಯ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ — ಅವರ ಪತಿಗಳು, ಪುತ್ರರು, ಬಂಧು-ಪ್ರಿಯರು ಎಲ್ಲರೂ ಹತರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
2.102.21
बन्धुशोणितदिग्धाङ्ग्यो मुक्तकेश्यो रजस्वलाः ।
एवं कृतोदका भार्याः प्रवेक्ष्यन्ति गजाह्वयम् ॥ २.१०२.२१ ॥
ಬಂಧುಗಳ ರಕ್ತದಿಂದ ದೇಹ ತೋಯ್ದು, ಬಿಚ್ಚಿದ ಕೂದಲಿನ, ರಜಸ್ವಲೆಯರಾದ ಪತ್ನಿಯರು ಹೀಗೆ ಉದಕಕ್ರಿಯೆ ಮಾಡಿ ಗಜಾಹ್ವಯವನ್ನು (ಹಸ್ತಿನಾಪುರ) ಪ್ರವೇಶಿಸುವರು.
2.102.22
कृत्वा तु नैर्ऋतान्दर्भान्धीरो धौम्यः पुरोहितः ।
सामानि गायन्याम्यानि पुरतो याति भारत ॥ २.१०२.२२ ॥
ನೈರ್ಋತ (ಯಮ ಸಂಬಂಧಿ) ದರ್ಭೆಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ, ಧೀರ ಪುರೋಹಿತ ಧೌಮ್ಯನು ಯಮ ಸಂಬಂಧಿ ಸಾಮಗಾನ ಹಾಡುತ್ತಾ, ಭಾರತ, ಮುಂದೆ ಸಾಗುತ್ತಾನೆ.
2.102.23
हतेषु भरतेष्वाजौ कुरूणां गुरवस्तदा ।
एवं सामानि गास्यन्तीत्युक्त्वा धौम्योपि गच्छति । ॥ २.१०२.२३ ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಭರತರು ಮತ್ತು ಕುರುಗಳು ಹತರಾದ ನಂತರ, ಗುರುಗಳು 'ಹೀಗೆ ಸಾಮಗಾನ ಹಾಡುವರು' ಎಂದು ಹೇಳಿ ಧೌಮ್ಯನೂ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ.
2.102.24
प्रस्थाप्य पाण्डवाञ्शेषान्निः शेषस्ते भविष्यति ।
इति धौम्यो व्यवसितो रौद्रसामानि गायति ॥ २.१०२.२४ ॥
ಉಳಿದ ಪಾಂಡವರನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದರೆ ನಿನ್ನ ವಂಶ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಾಶವಾಗುವುದು ಎಂದು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿ ಧೌಮ್ಯನು ಭಯಂಕರ ಸಾಮಗಾನ ಹಾಡುತ್ತಾನೆ.
2.102.25
धृतराष्ट्र उवाच ॥ २.१०२.२५ ॥
ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರ ಹೇಳಿದನು.
2.102.26
ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्याः शूद्रा येऽन्ये वदन्त्यथ ।
तच्छृणुष्व महाराज वक्ष्यते च मया तव ॥ २.१०२.२६ ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ಕ್ಷತ್ರಿಯರು, ವೈಶ್ಯರು, ಶೂದ್ರರು ಮತ್ತು ಇತರರು ಹೇಳುವುದನ್ನು ಕೇಳಿ, ಮಹಾರಾಜ; ನಾನು ನಿಮಗೆ ಹೇಳುವುದನ್ನೂ ಕೇಳಿ.
2.102.27
हाहा गच्छन्ति नो नाथाः समवेक्षध्वमीदृशम् ।
अहो धिक्कुरुवृद्धानां बालानामिव चेष्टितम् ॥ २.१०२.२७ ॥
ಅಯ್ಯೋ, ನಮ್ಮ ನಾಥರು ಹೊರಟು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ! ಇದನ್ನು ನೋಡಿ. ಅಯ್ಯೋ, ಕುರುವೃದ್ಧರ ನಡತೆ ಮಕ್ಕಳಂತಿದೆ, ಛೀ!
2.102.28
राष्ट्रेभ्यः पाण्डुदायादाँल्लोभान्निर्वासयन्ति ये ।
अनाथाः स्म वयं सर्वे वियुक्ताः पाण्डुनन्दनैः ॥ २.१०२.२८ ॥
ಲೋಭದಿಂದ ಪಾಂಡುವಿನ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಗಳನ್ನು ರಾಜ್ಯಗಳಿಂದ ಹೊರಹಾಕುತ್ತಿರುವವರಿಂದ, ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಅನಾಥರಾಗಿದ್ದೇವೆ; ಪಾಂಡುವಿನ ಮಕ್ಕಳಿಂದ ಅಗಲಿದ್ದೇವೆ.
2.102.29
दुर्विनीतेषु लुब्धेषु का प्रीतिः कौरवेषु नः ।
इति पौराः सुदुः खार्ताः क्रोशन्ति स्म पुनः पुनः ॥ २.१०२.२९ ॥
ದುರ್ವಿನೀತ ಮತ್ತು ಲೋಭಿ ಕೌರವರ ಮೇಲೆ ನಮಗೇನು ಪ್ರೀತಿ? ಎಂದು ಅತ್ಯಂತ ದುಃಖದಿಂದ ಪೀಡಿತರಾದ ನಗರವಾಸಿಗಳು ಪದೇ ಪದೇ ಕೂಗಿದರು.
2.102.30
एवमाकारलिङ्गैस्ते व्यवसायं मनोगतम् ।
कथयन्तश्च कौन्तेया वनं जग्मुर्मनस्विनः ॥ २.१०२.३० ॥
ಹೀಗೆ ಹೊರನೋಟ ಮತ್ತು ಚಿಹ್ನೆಗಳಿಂದ ತಮ್ಮ ಮನದ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತಾ, ಆ ಮನಸ್ವಿ ಕೌಂತೇಯರು ಕಾಡಿಗೆ ಹೋದರು.
2.102.31
एवं तेषु नराग्र्येषु निर्यत्सु गजसाह्वयात् ।
अनभ्रे विद्युतश्चासन्भूमिश्च समकम्पत ॥ २.१०२.३१ ॥
ಹೀಗೆ ಆ ನರಶ್ರೇಷ್ಠರು ಗಜಾಹ್ವಯದಿಂದ ಹೊರಡುತ್ತಿರುವಾಗ, ಮೇಘವಿಲ್ಲದೆಯೇ ಮಿಂಚುಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು ಮತ್ತು ಭೂಮಿ ಒಟ್ಟಾಗಿ ನಡುಗಿತು.
2.102.32
राहुरग्रसदादित्यमपर्वणि विशाम्पते ।
उल्का चाप्यपसव्येन पुरं कृत्वा व्यशीर्यत ॥ २.१०२.३२ ॥
ಓ ಪ್ರಜಾಪಾಲಕನೇ, ರಾಹು ಅಮಾವಾಸ್ಯೆಯಲ್ಲದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನನ್ನು ನುಂಗಿದನು; ಉಲ್ಕೆ ಎಡಕ್ಕೆ ಸಾಗಿ ನಗರದ ಮೇಲೆ ಚದುರಿತು.
2.102.33
प्रत्याहरन्ति क्रव्यादा गृध्रगोमायुवायसाः ।
देवायतनचैत्येषु प्राकाराट्टालकेषु च ॥ २.१०२.३३ ॥
ಮಾಂಸಭಕ್ಷಕ ಹದ್ದುಗಳು, ನರಿಗಳು ಮತ್ತು ಕಾಗೆಗಳು ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ, ಪವಿತ್ರ ಚೈತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ, ಪ್ರಾಕಾರ ಮತ್ತು ಅಟ್ಟಾಲಕಗಳ ಮೇಲೆ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಬರುತ್ತಿವೆ.
2.102.34
एवमेते महोत्पाताः प्रादुरासन्दुरासदाः ।
भरतानामभावाय राजन्दुर्मन्त्रिते तव ॥ २.१०२.३४ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ನಿನ್ನ ದುರ್ಮಂತ್ರಣದಿಂದ ಭರತವಂಶದವರ ನಾಶಕ್ಕಾಗಿ ಹೀಗೆ ಎದುರಿಸಲಾರದ ಮಹಾ ಉತ್ಪಾತಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ.
2.102.35
एवं प्रवदतोरेव तयोस्तत्र विशाम्पते ।
धृतराष्ट्रस्य राज्ञश्च विदुरस्य च धीमतः ॥ २.१०२.३५ ॥
ಓ ಪ್ರಜಾಪಾಲಕನೇ, ಅಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಆ ಇಬ್ಬರು — ರಾಜ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರ ಮತ್ತು ಬುದ್ಧಿವಂತ ವಿದುರ — ಮಾತನಾಡುತ್ತಿರುವಾಗ.
2.102.36
नारदश्च सभामध्ये कुरूणामग्रतः स्थितः ।
महर्षिभिः परिवृतो रौद्रं वाक्यमुवाच ह ॥ २.१०२.३६ ॥
ನಾರದರು ಕುರುಗಳ ಮುಂದೆ ಸಭೆಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿಂತು, ಮಹರ್ಷಿಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದು, ಭಯಂಕರ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದರು.
2.102.37
इतश्चतुर्दशे वर्षे विङ्क्ष्यन्तीह कौरवाः ।
दुर्योधनापराधेन भीमार्जुनबलेन च ॥ २.१०२.३७ ॥
ಇಂದಿನಿಂದ ಹದಿನಾಲ್ಕನೆಯ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ಕೌರವರು ನಾಶರಾಗುವರು; ದುರ್ಯೋಧನನ ಅಪರಾಧದಿಂದಲೂ ಭೀಮಾರ್ಜುನರ ಬಲದಿಂದಲೂ.
2.102.38
इत्युक्त्वा दिवमाक्रम्य क्षिप्रमन्तरधीयत ।
ब्राह्मीं श्रियं सुविपुलां बिभ्रद्देवर्षिसत्तमः ॥ २.१०२.३८ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ದೇವರ್ಷಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನು ಆಕಾಶಕ್ಕೆ ಏರಿ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಅದೃಶ್ಯನಾದನು; ಬ್ರಹ್ಮಸಂಬಂಧಿ ಅಪಾರ ತೇಜಸ್ಸನ್ನು ಧರಿಸಿ.
2.102.39
ततो दुर्योधनः कर्णः शकुनिश्चापि सौबलः ।
द्रोणं द्वीपममन्यन्त राज्यं चास्मै न्यवेदयन् ॥ २.१०२.३९ ॥
ಆಗ ದುರ್ಯೋಧನ, ಕರ್ಣ ಮತ್ತು ಸುಬಲನ ಮಗ ಶಕುನಿಯೂ ದ್ರೋಣನನ್ನು ತಮ್ಮ ದ್ವೀಪವೆಂದು ಭಾವಿಸಿ, ರಾಜ್ಯವನ್ನೂ ಅವನಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿಸಿದರು.
2.102.40
अथाब्रवीत्ततो द्रोणो दुर्योधनममर्षणम् ।
दुःशासनं च कर्णं च सर्वानेव च भारतान् ॥ २.१०२.४० ॥
ಆಗ ದ್ರೋಣನು ಕೋಪಿಷ್ಠ ದುರ್ಯೋಧನನಿಗೆ, ದುಃಶಾಸನನಿಗೆ, ಕರ್ಣನಿಗೆ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ಭರತವಂಶೀಯರಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.
2.102.41
अवध्यान्पाण्डवान्प्राहुर्देवपुत्रान्द्विजातयः ।
अहं चै शरणं प्राप्तान्वर्तमानो यथाबलम् ॥ २.१०२.४१ ॥
ದ್ವಿಜರು ಪಾಂಡವರನ್ನು ದೇವಪುತ್ರರು, ಅವಧ್ಯರು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ಶರಣು ಬಂದವರಿಗೆ ನಾನೂ ನನ್ನ ಬಲದಂತೆ ನಿಲ್ಲುವೆನು.
2.102.42
गन्ता सर्वात्मना भक्त्या धार्तराष्ट्रान्सराजकान् ।
नोत्सहेयं परित्यक्तुं दैवं हि बलवत्तरम् ॥ २.१०२.४२ ॥
ಸಂಪೂರ್ಣ ಹೃದಯದಿಂದ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಪುತ್ರರ ಬಳಿಗೆ ಅವರ ರಾಜರೊಂದಿಗೆ ಹೋಗುವೆನು; ಆದರೆ ದೈವವು ಅತ್ಯಂತ ಬಲಶಾಲಿಯಾದ್ದರಿಂದ ಅವರನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಲು ನನಗೆ ಧೈರ್ಯವಿಲ್ಲ.
2.102.43
धर्मतः पाण्डुपुत्रा वै वनं गच्छन्ति निर्जिताः ।
ते च द्वादश वर्षाणि वने वत्स्यन्ति पाण्डवः ॥ २.१०२.४३ ॥
ಧರ್ಮದಂತೆ ಪಾಂಡುವಿನ ಪುತ್ರರು ಸೋತು ಕಾಡಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವರು.
2.102.44
चरितब्रह्मचर्याश्च क्रोधामर्षवशानुगाः ।
वैरं निर्यातयिष्यन्ति महद्दुःखाय पाण्डवाः ॥ २.१०२.४४ ॥
ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯವನ್ನು ಆಚರಿಸಿ, ಕೋಪ ಮತ್ತು ಅಸಹನೆಯ ವಶದಲ್ಲಿ ನಡೆದು, ಪಾಂಡವರು ವೈರಕ್ಕೆ ಪ್ರತೀಕಾರ ಮಾಡುವರು; ಅದು ಮಹಾ ದುಃಖಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುವುದು.
2.102.45
मया च भ्रंशितो राजन्द्रुपदः सखिविग्रहे ।
पुत्रार्थमयजद्राजा वधाय मम भारत ॥ २.१०२.४५ ॥
ರಾಜನೇ, ಗೆಳೆಯನೊಂದಿಗಿನ ಜಗಳದಲ್ಲಿ ನಾನು ದ್ರುಪದನನ್ನು ಅವಮಾನಿಸಿದೆ. ಭಾರತನೇ, ಆ ರಾಜನು ನನ್ನ ವಧೆಗಾಗಿ ಪುತ್ರನ ಬಯಕೆಯಿಂದ ಯಜ್ಞ ಮಾಡಿದನು.
2.102.46
याजोपयाजतपसा पुत्रं लेभे स पावकात् ।
धृष्टद्युम्नं द्रौपदीं च वेदीमध्यात्सुमध्यमाम् ॥ २.१०२.४६ ॥
ಯಾಜ ಮತ್ತು ಉಪಯಾಜರ ತಪಸ್ಸಿನ ಬಲದಿಂದ ಅವನು ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಪುತ್ರನನ್ನು ಪಡೆದನು — ಧೃಷ್ಟದ್ಯುಮ್ನನನ್ನು, ಮತ್ತು ವೇದಿಯ ಮಧ್ಯದಿಂದ ಸುಮಧ್ಯಮೆಯಾದ ದ್ರೌಪದಿಯನ್ನು.
2.102.47
धृष्टद्युम्नस्तु पार्थानां स्यालः सम्बन्धतो मतः ।
पाण्डवानां प्रियरतस्तस्मान्मां भयमाविशत् ॥ २.१०२.४७ ॥
ಧೃಷ್ಟದ್ಯುಮ್ನನು ಪೃಥೆಯ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಮೈದುನನು; ವೈವಾಹಿಕ ಸಂಬಂಧದಿಂದ ಹೀಗೆ ಪರಿಗಣಿತನು. ಪಾಂಡವರ ಪ್ರಿಯಕ್ಕಾಗಿ ನಿರತನಾದ್ದರಿಂದ ನನ್ನಲ್ಲಿ ಭಯ ತುಂಬಿತು.
2.102.48
ज्वालावर्णो देवदत्तो धनुष्मान्कवची शरी ।
मर्त्यधर्मतया तस्मादद्य मे साध्वसो महान् ॥ २.१०२.४८ ॥
ಜ್ವಾಲೆಯ ಬಣ್ಣದವನು, ದೇವದತ್ತ ಶಂಖವುಳ್ಳವನು, ಬಿಲ್ಲುಧಾರಿ, ಕವಚಧಾರಿ, ಬಾಣಧಾರಿ — ಮನುಷ್ಯ ಸ್ವಭಾವದಿಂದ ಇಂದು ನನಗೆ ದೊಡ್ಡ ಭಯವಾಗಿದೆ.
2.102.49
गतो हि पक्षतां तेषां पार्षतः परवीरहा ।
रथातिरथसङ्ख्यायां योऽग्रणीरर्जुनो युवा ॥ २.१०२.४९ ॥
ಶತ್ರುವೀರರನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವ ಪಾರ್ಷತ (ಧೃಷ್ಟದ್ಯುಮ್ನ) ಅವರ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದಾನೆ; ರಥಿಗಳು ಮತ್ತು ಅತಿರಥರ ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಗಣ್ಯನಾದ ಯುವ ಅರ್ಜುನನೂ.
2.102.50
सृष्टप्राणो भृशतरं तेन चेत्सङ्गमो मम ।
किमन्यद्दुःखमधिकं परमं भुवि कौरवाः ॥ २.१०२.५० ॥
ಅವನೊಂದಿಗೆ ನನ್ನ ಎದುರಾಳಿಯಾಗಿ ಎದುರಾದರೆ ನನ್ನ ಪ್ರಾಣವು ಬಹಳವಾಗಿ ನೊಂದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಓ ಕೌರವರೇ, ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಇದಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡ ದುಃಖ ಇನ್ನೇನಿದೆ?
2.102.51
धृष्टद्युम्नो द्रोणमृत्युरिति विप्रथितं वचः ।
मद्वधायाश्रितोऽप्येष लोके चाप्यतिविश्रुतः ॥ २.१०२.५१ ॥
“ಧೃಷ್ಟದ್ಯುಮ್ನ ದ್ರೋಣನ ಮೃತ್ಯು” ಎಂಬ ಮಾತು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹರಡಿದೆ. ನನ್ನನ್ನು ವಧಿಸಲೆಂದೇ ಇವನು ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದಿದ್ದಾನೆ; ಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಇವನು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧನು.
2.102.52
सोऽयं नूनमनुप्राप्तस्त्वत्कृते कालपर्ययः ।
त्वरितं कुरुत श्रेयो नैतदेतावता कृतम् ॥ २.१०२.५२ ॥
ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಆ ಕಾಲ ಬಂದಿದೆ; ಅದು ನಿನ್ನಿಂದಲೇ ಬಂದಿದೆ. ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ನಿನ್ನ ಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ಸಾಧಿಸು; ಇಷ್ಟರಿಂದಲೇ ಕಾರ್ಯ ಮುಗಿಯಲಿಲ್ಲ.
2.102.53
मुहूर्तं सुखमेवैतत्तालच्छायेव हैमनी ।
जयध्वं च महायज्ञैर्भोगानश्नीत दत्त च ॥ २.१०२.५३ ॥
ಈ ಸುಖ ಕೇವಲ ಒಂದು ಕ್ಷಣದ್ದು; ಹೇಮಂತ ಋತುವಿನ ತಾಳೆಮರದ ನೆರಳಿನಂತೆ. ಮಹಾಯಜ್ಞಗಳಿಂದ ಜಯಗಳಿಸಿ, ಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ, ದಾನವನ್ನೂ ನೀಡಿ.
2.102.54
इतश्चतुर्दशे वर्षे महत्प्राप्स्यथ वैशसम् ।
दुर्योधन निशम्यैतत्प्रतिपद्य यथेच्छसि ॥ २.१०२.५४ ॥
ಇಂದಿನಿಂದ ಹದಿನಾಲ್ಕನೆಯ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ನೀನು ದೊಡ್ಡ ವಿನಾಶವನ್ನು ಹೊಂದುವೆ. ಓ ದುರ್ಯೋಧನ, ಇದನ್ನು ಕೇಳಿ ನಿನಗೆ ಇಷ್ಟವಾದುದನ್ನು ಮಾಡು.
2.102.55
शमं वा पाण्डुपुत्रेण प्रयुङ्क्ष्व यदि मन्यसे। ॥ २.१०२.५५ ॥
ನೀನು ಹಾಗೆ ಭಾವಿಸಿದರೆ, ಪಾಂಡುವಿನ ಮಗನೊಂದಿಗೆ ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸು.
2.102.56
सम्यगाह गुरुः क्षत्तरुपावर्तय पाण्डवान् ।
यदि ते न निवर्तन्ते सत्कृता यान्तु पाण्डवाः। ॥ २.१०२.५६ ॥
ಗುರು ಸರಿಯಾಗಿಯೇ ಹೇಳಿದರು, ಕ್ಷತ್ತಾ, ಪಾಂಡವರನ್ನು ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಕರೆತಾ. ಅವರು ಹಿಂದಿರುಗದಿದ್ದರೆ, ಸತ್ಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಪಾಂಡವರು ಹೋಗಲಿ.
2.102.57
सशस्त्ररथपादाता भोगवन्तश्च पुत्रकाः ॥ २.१०२.५७ ॥
ಶಸ್ತ್ರ, ರಥ, ಕಾಲಾಳುಗಳೊಂದಿಗೆ, ಸಂಪತ್ತುಳ್ಳ ಮಕ್ಕಳೂ (ಹೋಗಲಿ).