มหาภารตะ · อัธยายะ 2.102
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.102.1
तमागतमथो राजा विदुरं दीर्घदर्शिनम् ।
साशङ्क इव प्रपच्छ धृतराष्टोऽम्बिकासुतः ॥ २.१०२.१ ॥
จากนั้นพระราชาธฤตราษฎร์ บุตรของอัมพิกา ทรงเกรงใจอยู่ประหนึ่งว่าทรงหวั่นวิตก ได้ตรัสถามวิทุระผู้มีปัญญาไกลที่มาถึงนั้น
2.102.2
कथं गच्छति कौन्तेयो धर्मपुत्रो युधिष्ठिरः ।
भीमसेनः सव्यसाची माद्रीपुत्री च पाण्डवौ ॥ २.१०२.२ ॥
ยุธิษฐิระบุตรของกุนตี ผู้เป็นบุตรของธรรม ภีมเสนะ สัวยสาจิน และบุตรทั้งสองของมาทรี คือปาณฑพทั้งสอง ไปกันอย่างไร
2.102.3
धौम्यश्चैव कथं क्षत्तर्द्रौपदी च यशस्विनी ।
श्रोतुमिच्छाम्यहं सर्वं तेषां शंस विचेष्टितम् ॥ २.१०२.३ ॥
ธฤตราษฎร์ตรัสว่า ข้าแต่วิทุระ ธเหามยะและนางเทราปทีผู้มีเกียรติไปอย่างไร ข้าพเจ้าปรารถนาจะฟังทั้งหมดถึงการประพฤติของเขาเหล่านั้น จงบอกข้าพเจ้าเถิด
2.102.4
वस्त्रेण संवृत्य मुखं कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ।
बाहू विशालौ सम्पश्यन्भीमो गच्छति पाण्डवः ॥ २.१०२.४ ॥
ยุธิษฐิระบุตรของกุนตีไปโดยคลุมพระพักตร์ด้วยผ้า ภีมปาณฑพไปโดยมองดูแขนอันใหญ่โตของตน
2.102.5
सिकता वपन्सव्यसाची राजानमनुगच्छति ।
माद्रीपुत्रः सहदेवो मुखमालिप्य गच्छति ॥ २.१०२.५ ॥
สัวยสาจินโปรยทรายตามเสด็จพระราชา สหเทวะบุตรของมาทรีไปโดยทาพระพักตร์ไว้
2.102.6
पांसूपलिप्तसर्वाङ्गो नकुलश्चित्तविह्वलः ।
दर्शनीयतमो लोके राजानमनुगच्छति ॥ २.१०२.६ ॥
นกุละ ร่างกายทั้งตัวเปื้อนฝุ่น จิตใจสับสนหวั่นไหว งดงามที่สุดในโลกเมื่อมองดู ตามเสด็จพระราชาไป
2.102.7
कृष्णा तु केशैः प्रच्छाद्य मुखमायतलोचना ।
दर्शनीया प्ररुदती राजानमनुगच्छति ॥ २.१०२.७ ॥
กฤษณา คือเทราปที ปิดพระพักตร์ด้วยเส้นพระเกศา มีดวงเนตรกว้าง งดงามน่ามอง ร่ำไห้อย่างหนัก ตามเสด็จพระราชาไป
2.102.8
धौम्यो रौद्राणि सामानि याम्यानि च विशाम्पते ।
गायन्गच्छति मार्गेषु कुशानादाय पाणिना ॥ २.१०२.८ ॥
ข้าแต่เจ้าแห่งมนุษย์ ธเหามยะเดินไปตามทางพลางขับขานบทสามเวทอันดุร้ายและบทที่หันไปทางทิศใต้ โดยถือหญ้ากุศะไว้ในมือ
2.102.9
विविधानीह रूपाणि कृत्वा गच्छन्ति पाण्डवाः ।
तन्ममाचक्ष्व विदुर कस्मादेवं व्रजन्ति ते ॥ २.१०२.९ ॥
ปาณฑพทั้งหลายเดินทางมาที่นี่ โดยแปลงกายเป็นรูปต่าง ๆ วิทุระเอ๋ย จงบอกข้าเถิดว่า เหตุใดพวกเขาจึงเดินทางไปเช่นนี้
2.102.10
निकृतस्यापि ते पुत्रैर्हृते राज्ये धनेषु च ।
न धर्माच्चलते बुद्धिर्धर्मराजस्य धीमतः ॥ २.१०२.१० ॥
แม้ถูกบุตรของท่านกระทำผิด และถูกแย่งราชอาณาจักรกับทรัพย์สมบัติไป พระปัญญาของพระราชาแห่งธรรมผู้มีปัญญาก็ไม่เคลื่อนไปจากธรรม
2.102.11
योऽसौ राजा घृणी नित्यं धार्तराष्ट्रेषु भारत ।
निकृत्या भ्रंशितः क्रोधान्नोन्मीलयति लोचने ॥ २.१०२.११ ॥
ข้าแต่ภารตะ พระราชาองค์นั้นทรงเมตตาต่อโอรสของธฤตราษฎร์อยู่เสมอ แม้ถูกหลอกลวงให้เสียไป ก็มิได้ทรงลืมพระเนตรด้วยความโกรธ
2.102.12
नाहं जनं निर्दहेयं दृष्ट्वा घोरेण चक्षुषा ।
स पिधाय मुखं राजा तस्माद्गच्छति पाण्डवः ॥ २.१०२.१२ ॥
ข้าจะไม่เผาผลาญผู้คนด้วยสายตาอันน่าสะพรึงกลัว ฉะนั้นพระราชาปาณฑพองค์นั้นจึงเสด็จไปโดยปิดพระพักตร์
2.102.13
यथा च भीमो व्रजति निगदतः शृणु ।
बाह्वोर्बले नास्ति समो ममेति भरतर्षभ ॥ २.१०२.१३ ॥
จงฟังสิ่งที่ภีมกล่าวขณะเดินไปเถิด เขากล่าวว่า "ข้าแต่ยอดแห่งภารตะ ในกำลังของแขนทั้งสองของข้า ไม่มีใครเสมอเหมือนข้า"
2.102.14
बाहू विशालौ कृत्वाऽसौ तेन भीमोपि गच्छति ।
बाहू विदर्शयन्राजन्बाहुद्रविणदर्पितः ॥ २.१०२.१४ ॥
ภีมก็เดินไปเช่นนั้นด้วยการกางแขนอันใหญ่โตของตน ข้าแต่พระราชา ภูมิใจในทรัพย์แห่งแขนของตน จึงเผยแขนทั้งสองให้ปรากฏ
2.102.15
चिकीर्षन्कर्म शत्रुभ्यो बाहुद्रव्यानुरूपतः ।
प्रदिशञ्शरसम्पातान्कुन्तीपुत्रोऽर्जुनस्तदा ॥ २.१०२.१५ ॥
อรชุนบุตรของกุนตีปรารถนาจะกระทำการต่อศัตรูตามกำลังแห่งแขนของตน ได้แสดงการยิงธนูระดมปล่อยลูกศรไป แล้วจึงเดินไปในตอนนั้น
2.102.16
सिकता वपन्सव्यसाची राजानमनुगच्छति ।
असक्ताः सिकतास्तस्य यथा सम्प्रति भारत।
असक्तं शरवर्षाणि तथा मोक्ष्यति शत्रुषु ॥ २.१०२.१६ ॥
สัวยสาจินโปรยทรายตามเสด็จพระราชาไป ข้าแต่ภารตะ ทรายที่เกาะติดกายของเขาอยู่ในขณะนี้จะไม่ติดอยู่ฉันใด เขาก็จะปล่อยฝนลูกศรใส่ศัตรูอย่างไม่ขาดสายฉันนั้น
2.102.17
न मे कश्चिद्विजानीयान्मुखमद्येति भारत ।
मुखमालिप्य तेनासौ सहदेवोऽपि गच्छति ॥ २.१०२.१७ ॥
"วันนี้ไม่ควรมีผู้ใดจำใบหน้าของข้าได้เลย ข้าแต่ภารตะ" สหเทวะทาพระพักตร์แล้วจึงเดินไปด้วยเหตุนั้น
2.102.18
नाहं मनांस्याददेयं मार्गे स्त्रीणामिति प्रभो ।
पांसूपलिप्तसर्वाङ्गो नकुलस्तेन गच्छति ॥ २.१०२.१८ ॥
"ข้าจะไม่ขโมยจิตใจของสตรีบนทาง ข้าแต่พระองค์ผู้เป็นใหญ่" นกุละจึงเดินไปด้วยเหตุนั้น ร่างกายทั้งตัวเปื้อนฝุ่น
2.102.19
एकवस्त्रा प्ररुदती मुक्तकेशी रजस्वला ।
शोणितेनाक्तवसना द्रौपदी वाक्यमब्रवीत् ॥ २.१०२.१९ ॥
เทราปที นุ่งผ้าผืนเดียว ร่ำไห้ปากจัด ปล่อยเส้นพระเกศาไว้ อยู่ในระดูเลือด ผ้านุ่งชุ่มด้วยโลหิต ได้กล่าวถ้อยคำเหล่านี้
2.102.20
यत्कृतेऽहमिदं प्राप्ता तेषां वर्षे चतुर्दशे ।
हतपत्यो हतसुता हतबन्धुजनप्रियाः ॥ २.१०२.२० ॥
เพราะเหตุของพวกเขา ข้าจึงต้องมาถึงสภาพนี้ เมื่อครบสิบสี่ปี สามีของข้าถูกฆ่า บุตรของข้าถูกฆ่า ญาติและผู้เป็นที่รักถูกฆ่า
2.102.21
बन्धुशोणितदिग्धाङ्ग्यो मुक्तकेश्यो रजस्वलाः ।
एवं कृतोदका भार्याः प्रवेक्ष्यन्ति गजाह्वयम् ॥ २.१०२.२१ ॥
ภรรยาทั้งหลายจะมีร่างกายเปรอะเปื้อนด้วยเลือดของญาติ ผมปล่อยสยาย มีประจำเดือน เมื่อได้ทำการถวายน้ำแล้วด้วยวิธีนี้ ก็จะเข้าสู่คชาหวยะ (หัสตินาปุระ)
2.102.22
कृत्वा तु नैर्ऋतान्दर्भान्धीरो धौम्यः पुरोहितः ।
सामानि गायन्याम्यानि पुरतो याति भारत ॥ २.१०२.२२ ॥
พระธัมยะ ปุโรหิตผู้มั่นคง ได้จัดเตรียมหญ้ากุศะสำหรับพิธีของนฤติ แล้วเดินนำหน้า ขับสามเวทบทของพระยม โอ ภารตะ
2.102.23
हतेषु भरतेष्वाजौ कुरूणां गुरवस्तदा ।
एवं सामानि गास्यन्तीत्युक्त्वा धौम्योपि गच्छति । ॥ २.१०२.२३ ॥
เมื่อภรตะและกุรุถูกฆ่าตายในสนามรบ บรรดาผู้เฒ่าผู้ใหญ่ของกุรุก็กล่าวว่า “เช่นนี้พวกเขาจะขับสามเวท” แล้วพระธัมยะก็เดินทางไปด้วย
2.102.24
प्रस्थाप्य पाण्डवाञ्शेषान्निः शेषस्ते भविष्यति ।
इति धौम्यो व्यवसितो रौद्रसामानि गायति ॥ २.१०२.२४ ॥
เมื่อส่งปาณฑพที่เหลือออกไปแล้ว วงศ์ของท่านจะสูญสิ้นไม่เหลืออะไร พระธัมยะตัดสินใจเช่นนี้แล้วจึงขับรุทรสามเวทอันน่าสะพรึงกลัว
2.102.25
धृतराष्ट्र उवाच ॥ २.१०२.२५ ॥
ท้าวธฤตราษฎร์ตรัสว่า
2.102.26
ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्याः शूद्रा येऽन्ये वदन्त्यथ ।
तच्छृणुष्व महाराज वक्ष्यते च मया तव ॥ २.१०२.२६ ॥
มหาราชเอ๋ย จงฟังสิ่งที่พราหมณ์ กษัตริย์ แพศย์ ศูทร และผู้อื่นกล่าว และจงฟังสิ่งที่เราจะบอกท่านด้วย
2.102.27
हाहा गच्छन्ति नो नाथाः समवेक्षध्वमीदृशम् ।
अहो धिक्कुरुवृद्धानां बालानामिव चेष्टितम् ॥ २.१०२.२७ ॥
อนิจจา เจ้านายของพวกเรากำลังจากไป จงดูเหตุการณ์เช่นนี้เถิด ช่างน่าละอายต่อการกระทำของผู้เฒ่าแห่งกุรุ ที่เหมือนเด็กเล็กเช่นนี้
2.102.28
राष्ट्रेभ्यः पाण्डुदायादाँल्लोभान्निर्वासयन्ति ये ।
अनाथाः स्म वयं सर्वे वियुक्ताः पाण्डुनन्दनैः ॥ २.१०२.२८ ॥
บรรดาผู้ที่ด้วยความโลภขับไล่ทายาทของปาณฑุออกจากแผ่นดิน เพราะพวกเขา พวกเราทั้งหมดจึงไร้ที่พึ่ง ต้องพลัดพรากจากบุตรของปาณฑุ
2.102.29
दुर्विनीतेषु लुब्धेषु का प्रीतिः कौरवेषु नः ।
इति पौराः सुदुः खार्ताः क्रोशन्ति स्म पुनः पुनः ॥ २.१०२.२९ ॥
เราจะมีความรักใคร่อะไรต่อเการพผู้ประพฤติไม่ดีและโลภมาก ชาวเมืองผู้เศร้าโศกอย่างยิ่งจึงร้องครวญครางซ้ำแล้วซ้ำเล่าเช่นนี้
2.102.30
एवमाकारलिङ्गैस्ते व्यवसायं मनोगतम् ।
कथयन्तश्च कौन्तेया वनं जग्मुर्मनस्विनः ॥ २.१०२.३० ॥
ด้วยรูปลักษณ์และท่าทางเช่นนี้ บรรดาบุตรของกุนตีผู้มีใจสูง ได้แสดงความตั้งใจในใจของตนออกมา แล้วจึงเดินทางเข้าสู่ป่า
2.102.31
एवं तेषु नराग्र्येषु निर्यत्सु गजसाह्वयात् ।
अनभ्रे विद्युतश्चासन्भूमिश्च समकम्पत ॥ २.१०२.३१ ॥
ขณะที่บรรดาวีรบุรุษผู้ประเสริฐเหล่านั้นกำลังออกจากคชาหวยะ สายฟ้าก็แลบขึ้นทั้งที่ไม่มีเมฆ และแผ่นดินก็สั่นสะเทือนพร้อมกันทั้งผืน
2.102.32
राहुरग्रसदादित्यमपर्वणि विशाम्पते ।
उल्का चाप्यपसव्येन पुरं कृत्वा व्यशीर्यत ॥ २.१०२.३२ ॥
โอ เจ้าแห่งประชาชน ราหูได้กลืนพระอาทิตย์ผิดฤดูกาล และอุกกาบาตที่พุ่งไปทางซ้ายได้ผ่านเหนือเมือง แล้วก็แตกกระจัดกระจาย
2.102.33
प्रत्याहरन्ति क्रव्यादा गृध्रगोमायुवायसाः ।
देवायतनचैत्येषु प्राकाराट्टालकेषु च ॥ २.१०२.३३ ॥
นกแร้ง สุนัขจิ้งจอก และอีกาที่กินเนื้อ พากันวนกลับมาที่วัด ที่ศาลเจ้า ที่กำแพง และที่หอสังเกตการณ์อยู่เรื่อยไป
2.102.34
एवमेते महोत्पाताः प्रादुरासन्दुरासदाः ।
भरतानामभावाय राजन्दुर्मन्त्रिते तव ॥ २.१०२.३४ ॥
โอ พระราชา มหาอาเพศทั้งหลายเช่นนี้ได้ปรากฏขึ้น เพื่อความพินาศของภรตะ เพราะคำแนะนำอันชั่วร้ายของพระองค์
2.102.35
एवं प्रवदतोरेव तयोस्तत्र विशाम्पते ।
धृतराष्ट्रस्य राज्ञश्च विदुरस्य च धीमतः ॥ २.१०२.३५ ॥
โอ เจ้าแห่งประชาชน ขณะที่ทั้งสองกำลังสนทนากันอยู่ที่นั่น คือท้าวธฤตราษฎร์ผู้เป็นกษัตริย์ และวิทุระผู้มีปัญญา
2.102.36
नारदश्च सभामध्ये कुरूणामग्रतः स्थितः ।
महर्षिभिः परिवृतो रौद्रं वाक्यमुवाच ह ॥ २.१०२.३६ ॥
และนารทะ ยืนอยู่กลางสภาต่อหน้าบรรดากุรุ ล้อมรอบด้วยมหาฤๅษี ได้กล่าวถ้อยคำอันน่าสะพรึงกลัว
2.102.37
इतश्चतुर्दशे वर्षे विङ्क्ष्यन्तीह कौरवाः ।
दुर्योधनापराधेन भीमार्जुनबलेन च ॥ २.१०२.३७ ॥
ในอีกสิบสี่ปีจากนี้ เการพจะสูญสิ้นที่นี่ เพราะความผิดของทุรโยธน์ และด้วยกำลังของภีมะและอรชุน
2.102.38
इत्युक्त्वा दिवमाक्रम्य क्षिप्रमन्तरधीयत ।
ब्राह्मीं श्रियं सुविपुलां बिभ्रद्देवर्षिसत्तमः ॥ २.१०२.३८ ॥
เมื่อกล่าวดังนี้แล้ว ฤๅษีผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่เทวฤๅษีก็ลอยขึ้นสู่ท้องฟ้า แล้วหายไปอย่างรวดเร็ว พร้อมกับแบกรับความรุ่งเรืองอันไพศาลของพระพรหม
2.102.39
ततो दुर्योधनः कर्णः शकुनिश्चापि सौबलः ।
द्रोणं द्वीपममन्यन्त राज्यं चास्मै न्यवेदयन् ॥ २.१०२.३९ ॥
จากนั้น ทุรโยธน์ กรรณะ และศกุนิ บุตรของสุพละ ได้ถือโทรณะเป็นที่พึ่งเหมือนเกาะกลางทะเล และมอบราชอาณาจักรให้แก่ท่าน
2.102.40
अथाब्रवीत्ततो द्रोणो दुर्योधनममर्षणम् ।
दुःशासनं च कर्णं च सर्वानेव च भारतान् ॥ २.१०२.४० ॥
แล้วโทรณะจึงกล่าวกับทุรโยธน์ผู้โกรธเกรี้ยว กับทุศศาสนะ กับกรรณะ และกับภรตะทั้งหมด
2.102.41
अवध्यान्पाण्डवान्प्राहुर्देवपुत्रान्द्विजातयः ।
अहं चै शरणं प्राप्तान्वर्तमानो यथाबलम् ॥ २.१०२.४१ ॥
พราหมณ์ทั้งหลายกล่าวว่า บรรดาปาณฑพนั้นเป็นบุตรของเทพ ไม่ควรถูกฆ่า และข้าพเจ้าก็จะปฏิบัติตามกำลังของตน เพราะพวกเขามาขอที่พึ่งกับข้าพเจ้า
2.102.42
गन्ता सर्वात्मना भक्त्या धार्तराष्ट्रान्सराजकान् ।
नोत्सहेयं परित्यक्तुं दैवं हि बलवत्तरम् ॥ २.१०२.४२ ॥
ข้าพเจ้าจะไปหาบุตรของธฤตราษฎร์พร้อมทั้งกษัตริย์ทั้งหลายด้วยความจงรักภักดีอย่างสุดใจ แต่ข้าพเจ้าไม่อาจทอดทิ้งพวกเขาได้ เพราะโชคชะตานั้นแข็งแกร่งยิ่งกว่า
2.102.43
धर्मतः पाण्डुपुत्रा वै वनं गच्छन्ति निर्जिताः ।
ते च द्वादश वर्षाणि वने वत्स्यन्ति पाण्डवः ॥ २.१०२.४३ ॥
บุตรของปาณฑุถูกเอาชนะโดยชอบธรรม จะไปอยู่ในป่า และปาณฑพจะอยู่ในป่าสิบสองปี
2.102.44
चरितब्रह्मचर्याश्च क्रोधामर्षवशानुगाः ।
वैरं निर्यातयिष्यन्ति महद्दुःखाय पाण्डवाः ॥ २.१०२.४४ ॥
ปาณฑพซึ่งรักษาพรหมจรรย์แล้ว และตกอยู่ใต้อำนาจของความโกรธและความคับแค้น จะชำระแค้นของตนจนเกิดทุกข์ใหญ่หลวง
2.102.45
मया च भ्रंशितो राजन्द्रुपदः सखिविग्रहे ।
पुत्रार्थमयजद्राजा वधाय मम भारत ॥ २.१०२.४५ ॥
ข้าแต่พระราชา ในการทะเลาะกับสหายของข้าพเจ้า ข้าพเจ้าได้ทำให้ทรุปทะตกต่ำ และกษัตริย์องค์นั้นปรารถนาบุตร จึงได้บูชายัญเพื่อให้ข้าพเจ้าถึงแก่ความตาย ข้าแต่ทายาทของภรตะ
2.102.46
याजोपयाजतपसा पुत्रं लेभे स पावकात् ।
धृष्टद्युम्नं द्रौपदीं च वेदीमध्यात्सुमध्यमाम् ॥ २.१०२.४६ ॥
ด้วยการบำเพ็ญตบะของยาชะและอุปยาชะ ทรุปทะได้บุตรจากกองไฟคือธฤษฏทยุมน์ และได้เทราปทีจากกลางแท่นบูชา หญิงเอวบางร่างงาม
2.102.47
धृष्टद्युम्नस्तु पार्थानां स्यालः सम्बन्धतो मतः ।
पाण्डवानां प्रियरतस्तस्मान्मां भयमाविशत् ॥ २.१०२.४७ ॥
ธฤษฏทยุมน์เป็นพี่ชายของเทราปที ซึ่งนับเป็นญาติของบุตรของปฤถาโดยการสมรส เขาเป็นที่รักใคร่ของปาณฑพ เพราะเหตุนี้ความกลัวจึงเข้ามาในใจข้าพเจ้า
2.102.48
ज्वालावर्णो देवदत्तो धनुष्मान्कवची शरी ।
मर्त्यधर्मतया तस्मादद्य मे साध्वसो महान् ॥ २.१०२.४८ ॥
ผู้มีสีดุจเปลวไฟ ถือสังข์เทวทัตต์ ถือธนู สวมเกราะ และถือลูกศร เพราะธรรมชาติของมนุษย์ วันนี้ข้าพเจ้าจึงมีความหวาดหวั่นอย่างยิ่ง
2.102.49
गतो हि पक्षतां तेषां पार्षतः परवीरहा ।
रथातिरथसङ्ख्यायां योऽग्रणीरर्जुनो युवा ॥ २.१०२.४९ ॥
บุตรของปฤษตะ ผู้ฆ่าวีรบุรุษของศัตรู ได้เข้าข้างฝ่ายนั้นแล้ว และอรชุนผู้หนุ่ม ซึ่งเป็นผู้นำในการนับรถรบและมหารถ ก็เช่นกัน
2.102.50
सृष्टप्राणो भृशतरं तेन चेत्सङ्गमो मम ।
किमन्यद्दुःखमधिकं परमं भुवि कौरवाः ॥ २.१०२.५० ॥
หากข้าพเจ้าต้องประจัญหน้ากับเขา ชีวิตข้าพเจ้าจะต้องทนทุกข์อย่างยิ่ง โอ้ชาวเการพ บนแผ่นดินนี้จะมีทุกข์ยิ่งใหญ่สูงสุดกว่านี้อีกหรือ
2.102.51
धृष्टद्युम्नो द्रोणमृत्युरिति विप्रथितं वचः ।
मद्वधायाश्रितोऽप्येष लोके चाप्यतिविश्रुतः ॥ २.१०२.५१ ॥
คำกล่าวที่ว่า “ธฤษฏทยุมน์คือผู้ที่ทำให้โทรณะถึงแก่ความตาย” แพร่หลายไปทั่ว บัดนี้เขาได้เข้ามาเพื่อฆ่าข้าพเจ้า และเขาก็มีชื่อเสียงโด่งดังไปทั่วโลก
2.102.52
सोऽयं नूनमनुप्राप्तस्त्वत्कृते कालपर्ययः ।
त्वरितं कुरुत श्रेयो नैतदेतावता कृतम् ॥ २.१०२.५२ ॥
กาลเวลาได้หมุนมาถึงแล้วโดยแน่นอน เพราะเหตุของท่าน จงรีบทำสิ่งที่เป็นประโยชน์เถิด เพียงเท่านี้ยังทำไม่สำเร็จ
2.102.53
मुहूर्तं सुखमेवैतत्तालच्छायेव हैमनी ।
जयध्वं च महायज्ञैर्भोगानश्नीत दत्त च ॥ २.१०२.५३ ॥
ความสุขนี้มีอยู่เพียงชั่วครู่เดียว ดุจเงาของต้นตาลในฤดูหนาว จงชนะด้วยมหายัญ จงเสวยสุขและจงให้ทาน
2.102.54
इतश्चतुर्दशे वर्षे महत्प्राप्स्यथ वैशसम् ।
दुर्योधन निशम्यैतत्प्रतिपद्य यथेच्छसि ॥ २.१०२.५४ ॥
ในปีที่สิบสี่จากนี้ ท่านจะได้รับความหายนะใหญ่หลวง โอ้ทุรโยธน์ เมื่อได้ฟังดังนี้แล้ว จงปฏิบัติตามที่ท่านปรารถนาเถิด
2.102.55
शमं वा पाण्डुपुत्रेण प्रयुङ्क्ष्व यदि मन्यसे। ॥ २.१०२.५५ ॥
หรือถ้าท่านเห็นเช่นนั้น ก็จงทำสันติกับบุตรของปาณฑุ
2.102.56
सम्यगाह गुरुः क्षत्तरुपावर्तय पाण्डवान् ।
यदि ते न निवर्तन्ते सत्कृता यान्तु पाण्डवाः। ॥ २.१०२.५६ ॥
ครูกล่าวได้ถูกต้อง โอ้กษัตตฤ จงนำปาณฑพกลับมาเถิด หากพวกเขาไม่กลับมา ก็ให้ปาณฑพผู้ได้รับการเคารพไปเสียเถิด
2.102.57
सशस्त्ररथपादाता भोगवन्तश्च पुत्रकाः ॥ २.१०२.५७ ॥
พร้อมด้วยอาวุธ รถรบ ทหารราบ และบรรดาบุตรผู้มั่งคั่งเช่นกัน