ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 2.29
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.29.1
स श्वेतपर्वतं वीरः समतिक्रम्य वीर्यवान् ।
देशं किम्पुरुषावासं द्रुमपुत्रेण रक्षितम् ॥ २.२९.१ ॥
ସେ ବୀର, ପରାକ୍ରମୀ, ଶ୍ୱେତ ପର୍ବତ ଅତିକ୍ରମ କରି ଦ୍ରୁମପୁତ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ କିମ୍ପୁରୁଷମାନଙ୍କ ବାସସ୍ଥାନରେ ପହଞ୍ଚିଲେ।
2.29.2
महता सन्निपातेन क्षत्रियान्तकरेण ह ।
अजयत्पाण्डवश्रेष्ठः करे चैनं न्यवेशयत् ॥ २.२९.२ ॥
ମହା ସଂଘର୍ଷରେ, କ୍ଷତ୍ରିୟ ସଂହାରକମାନଙ୍କୁ ପାଣ୍ଡବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଜିତି ସେମାନଙ୍କୁ କର ଦେବାକୁ ବାଧ୍ୟ କଲେ।
2.29.3
तं जित्वा हाटकं नाम देशं गुह्यकरक्षितम् ।
पाकशासनिरव्यग्रः सहसैन्यः समासदत् ॥ २.२९.३ ॥
ଗୁହ୍ୟକମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ ହାଟକ ନାମକ ସେହି ଦେଶ ଜିତି ଇନ୍ଦ୍ରପୁତ୍ର ଅବିଚଳିତ ଭାବେ ସୈନ୍ୟ ସହିତ ସେଠାରେ ପହଞ୍ଚିଲେ।
2.29.4
तांस्तु सान्त्वेन निर्जित्य मानसं सर उत्तमम् ।
ऋषिकुल्यास्तथा सर्वा ददर्श कुरुनन्दनः ॥ २.२९.४ ॥
ସାନ୍ତ୍ୱନାରେ ସେମାନଙ୍କୁ ବଶ କରି, କୁରୁନନ୍ଦନ ଉତ୍ତମ ମାନସ ସରୋବର ଏବଂ ସମସ୍ତ ଋଷିକୁଳ ଦେଖିଲେ।
2.29.5
सरो मानसमासाद्य हाटकानभितः प्रभुः ।
गन्धर्वरक्षितं देशमजयत्पाण्डवस्ततः ॥ २.२९.५ ॥
ମାନସ ସରୋବରରେ ପହଞ୍ଚି, ହାଟକ ଚାରିପାଶରେ ଗନ୍ଧର୍ବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ ସେହି ଦେଶ ପ୍ରଭୁ ପାଣ୍ଡବ ଜିତିଲେ।
2.29.6
तत्र तित्तिरिकल्माषान्मण्डूकाख्यान्हयोत्तमान् ।
लेभे स करसमत्यन्तं गन्धर्वनगरात्तदा ॥ २.२९.६ ॥
ସେଠାରେ ସେ ଗନ୍ଧର୍ବନଗରରୁ ତିତ୍ତିରି ଓ କଲ୍ମାଷ ରଙ୍ଗର, ମଣ୍ଡୂକ ନାମକ ଉତ୍ତମ ଅଶ୍ୱମାନ କରରୂପେ ଅତ୍ୟଧିକ ପାଇଲେ।
2.29.7
हेमकूटमथासाद्य न्यवसत्फल्गुनस्तदा ।
तं हेमकूटं राजेन्द्र समतिक्रम्य पाण्डवः ॥ २.२९.७ ॥
ହେମକୂଟରେ ପହଞ୍ଚି ସେତେବେଳେ ଫଳ୍ଗୁନ ସେଠାରେ ରହିଲେ। ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ସେହି ହେମକୂଟକୁ ଅତିକ୍ରମ କରି ପାଣ୍ଡବ (ଆଗକୁ ଗଲେ)।
2.29.8
हरिवर्षं विवेशाथ सैन्येन महता वृतः ।
तत्र पार्थो ददर्शाथ बहूनिह मनोरमान् ॥ २.२९.८ ॥
ମହତ୍ ସେନାଦ୍ୱାରା ପରିବେଷ୍ଟିତ ହୋଇ ସେ ପରେ ହରିବର୍ଷରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ସେଠାରେ ପାର୍ଥ ଏଠାରେ ଅନେକ ମନୋରମ (ବସ୍ତୁ) ଦେଖିଲେ।
2.29.9
नगरान्सवनांश्चैव नदीश्च विमलोदकाः ।
पुरुषान्देवकल्पांश्च नारीश्च प्रियदर्शनाः ॥ २.२९.९ ॥
ନଗର, ଯଜ୍ଞଭୂମି, ନିର୍ମଳ ଜଳର ନଦୀ, ଦେବତୁଲ୍ୟ ପୁରୁଷ ଏବଂ ଦର୍ଶନୀୟ ନାରୀ (ସେ ଦେଖିଲେ)।
2.29.10
तान्सर्वास्तत्र दृष्ट्वाऽथ मुदा युक्तो धनञ्जयटः ।
वशे चक्रे स रत्नानि लेभे च सुबहूनि च ॥ २.२९.१० ॥
ସେଠାରେ ସେ ସବୁ ଦେଖି ଆନନ୍ଦିତ ଧନଞ୍ଜୟ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ବଶୀଭୂତ କଲେ; ସେ ବହୁତ ରତ୍ନ ମଧ୍ୟ ପାଇଲେ।
2.29.11
ततो निषधमासाद्य गिरिस्थानजयत्प्रभुः ।
अथ राजन्नतिक्रम्य निषधं शैलमायतम् ॥ २.२९.११ ॥
ତା'ପରେ ନିଷଧରେ ପହଞ୍ଚି ସେହି ସମର୍ଥ ବୀର ପର୍ବତୀୟ ଅଞ୍ଚଳ ଜୟ କଲେ। ହେ ରାଜନ୍, ତା'ପରେ ବିସ୍ତୃତ ନିଷଧ ପର୍ବତକୁ ଅତିକ୍ରମ କରି (ସେ ଆଗକୁ ଗଲେ)।
2.29.12
विवेश मध्यमं वर्षं पार्थो दिव्यमिलावृतम् ।
तत्र दिव्योपमान्दिव्यान्पुरुषान्देवदर्शनान् ॥ २.२९.१२ ॥
ପାର୍ଥ ଦିବ୍ୟ ଇଳାବୃତ ନାମକ ମଧ୍ୟ ବର୍ଷରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ସେଠାରେ ଦେବତୁଲ୍ୟ, ଦିବ୍ୟ, ଦେବଦର୍ଶନ ପୁରୁଷ (ଥିଲେ)।
2.29.13
अदृष्टपूर्वान्सुभगान्स ददर्श धनञ्जयः ।
सदनानि च शुभ्राणि नारीश्चाप्सरसंनिभाः ॥ २.२९.१३ ॥
ପୂର୍ବେ କେବେ ନ ଦେଖିଥିବା ସୁନ୍ଦର, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଗୃହ ଏବଂ ଅପ୍ସରା ସଦୃଶ ନାରୀମାନଙ୍କୁ ଧନଞ୍ଜୟ ଦେଖିଲେ।
2.29.14
दृष्ट्वा तानजयद्रम्यान्स तैश्च ददृशे तदा ।
जित्वा च तान्महाभागान्करे च विनिवेश्य च ॥ २.२९.१४ ॥
ସେହି ରମଣୀୟମାନଙ୍କୁ ଦେଖି ସେ ସେମାନଙ୍କୁ ଜିଣିଲେ; ସେତେବେଳେ ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ। ସେହି ମହାଭାଗ୍ୟବାନମାନଙ୍କୁ ଜିଣି ଓ ନିଜ ବଶରେ ରଖି।
2.29.15
रत्नान्यादाय दिव्यानि भूषणान्यासनैः सह ।
उदीचीमथ राजेन्द्र ययौ पार्थो मुदाऽन्वितः ॥ २.२९.१५ ॥
ଦିବ୍ୟ ରତ୍ନ, ଅଳଙ୍କାର ଓ ଆସନ ନେଇ, ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ପାର୍ଥ ଆନନ୍ଦରେ ଉତ୍ତର ଦିଗକୁ ଗଲେ।
2.29.16
स ददर्श ततो मेरुं शिखरीणां प्रभुं महत् ।
तं काञ्चनमयं दिव्यं चतुर्वणं दुरासदम् ॥ २.२९.१६ ॥
ତା'ପରେ ସେ ଶିଖରମାନଙ୍କ ପ୍ରଭୁ ମହାନ ମେରୁକୁ ଦେଖିଲେ — ତାହା ସୁବର୍ଣ୍ଣମୟ, ଦିବ୍ୟ, ଚାରି ବର୍ଣ୍ଣବିଶିଷ୍ଟ ଏବଂ ଦୁର୍ଗମ ଥିଲା।
2.29.17
उन्नतं शतसाहस्रं योजनानां तु सुस्थितम् ।
ज्वलन्तमचलं मेरुं तेजोराशिमनुत्तमम् ॥ २.२९.१७ ॥
ସେହି ମେରୁ ଲକ୍ଷ ଯୋଜନ ଉଚ୍ଚ ଏବଂ ସୁସ୍ଥିର ଥିଲା; ତାହା ଜ୍ଵଳନ୍ତ, ଅଚଳ, ଅନୁପମ ତେଜର ରାଶି ଥିଲା।
2.29.18
आक्षिपन्तं प्रभां भानोः स्वशृङ्गैः काञ्चनोज्ज्वलैः ।
काञ्चनाभरणं दिव्यदेवगन्धर्वसेवितम् ॥ २.२९.१८ ॥
ନିଜ ସୁବର୍ଣ୍ଣୋଜ୍ଜ୍ୱଳ ଶିଖରରେ ସେ ସୂର୍ଯ୍ୟର ପ୍ରଭାକୁ ମଧ୍ୟ ପରାସ୍ତ କରୁଥିଲା; ସୁବର୍ଣ୍ଣାଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ, ଦିବ୍ୟ ଦେବତା ଓ ଗନ୍ଧର୍ବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେବିତ।
2.29.19
अप्रमेयमनाधृष्यमधर्मबहुलैर्जनैः ।
व्यालैराचरितं धोरैर्दिव्यौषधिविदीपितम् ॥ २.२९.१९ ॥
ତାହା ଅପ୍ରମେୟ ଓ ଅଜେୟ ଥିଲା; ଅଧର୍ମରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଲୋକ ଓ ଭୟଙ୍କର ହିଂସ୍ର ପ୍ରାଣୀମାନେ ସେଠାରେ ବିଚରଣ କରୁଥିଲେ; ଦିବ୍ୟ ଔଷଧିରେ ତାହା ଆଲୋକିତ ଥିଲା।
2.29.20
स्वर्गमावृत्य तिष्ठन्तमुच्छ्रायेण महागिरिम् ।
अगम्यं मनसाप्यन्यैर्नदीवृक्षसमन्वितम् ॥ २.२९.२० ॥
ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଆବୃତ କରି ଉଚ୍ଚତାରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ସେହି ମହାପର୍ବତ; ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ମନ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ଅଗମ୍ୟ; ନଦୀ ଓ ବୃକ୍ଷରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ।
2.29.21
नानाविहगसङ्घैश्च नादितं सुमनोहरैः ।
तं दृष्टा फल्गुनो मेरुं प्रीतिमानभवत्तदा ॥ २.२९.२१ ॥
ନାନା ପ୍ରକାର ପକ୍ଷୀ ଦଳରେ ନିନାଦିତ, ଅତି ମନୋହର ସେହି ମେରୁକୁ ଦେଖି ସେତେବେଳେ ଫଲ୍ଗୁନ (ଅର୍ଜୁନ) ପ୍ରୀତ ହେଲେ।
2.29.22
मेरोरिलावृतं दिव्यं सर्वतः परिमण्डितम् ।
मेरोस्तु दक्षिणे पार्श्वे जम्बूर्नाम वनस्पतिः ॥ २.२९.२२ ॥
ମେରୁକୁ ଚାରିପାଖରେ ସର୍ବତ୍ର ଅଳଙ୍କୃତ ଇଳାବୃତ ନାମକ ଦିବ୍ୟ ପ୍ରଦେଶ ଅଛି। ମେରୁର ଦକ୍ଷିଣ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଜମ୍ବୁ ନାମକ ବୃକ୍ଷ ଅଛି।
2.29.23
नित्यपुष्पफलोपेवः सिद्धचारणसेवितः ।
आस्वर्गमुच्छ्रिता राजंस्तस्य शाखा वनस्पतेः ॥ २.२९.२३ ॥
ସଦା ଫୁଲ ଓ ଫଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ସିଦ୍ଧ ଓ ଚାରଣମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେବିତ। ହେ ରାଜନ, ସେହି ବୃକ୍ଷର ଶାଖାଗୁଡ଼ିକ ସ୍ୱର୍ଗ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଉଚ୍ଚ ହୋଇ ଉଠିଥିଲା।
2.29.24
यस्य नाम्ना त्विदं द्वीपं जन्बूद्वीपमिति स्मृतम् ।
तां च जम्बूं ददर्शाथ सव्यसाची परन्तपः ॥ २.२९.२४ ॥
ଯାହାର ନାମରେ ଏହି ଦ୍ୱୀପ 'ଜମ୍ବୂଦ୍ୱୀପ' ବୋଲି ସ୍ମୃତ, ସେହି ଜମ୍ବୁ ବୃକ୍ଷକୁ ସେତେବେଳେ ଶତ୍ରୁଦମନକାରୀ ସବ୍ୟସାଚୀ (ଅର୍ଜୁନ) ଦେଖିଲେ।
2.29.25
तौ दृष्ट्वाऽप्रतिमौ लोके जम्बूं मेरुं च संस्थितौ ।
प्रतीमानभवद्राजन्सर्वतः स विलोकयन् ॥ २.२९.२५ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ଜଗତରେ ଅତୁଳନୀୟ ସେହି ଜମ୍ବୁ ବୃକ୍ଷ ଓ ମେରୁ ପର୍ବତକୁ ଦେଖି ସେ ଚାରିଦିଗକୁ ଚାହିଁ ବିସ୍ମିତ ହେଲେ।
2.29.26
तत्र लेभे ततो जिष्णुः सिद्धैर्दिव्यैश्च चारणैः ।
रत्नानि बहुसाहस्रं दत्तान्याभरणानि च ॥ २.२९.२६ ॥
ସେଠାରେ ଜିଷ୍ଣୁ ସିଦ୍ଧ ଓ ଦିବ୍ୟ ଚାରଣମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିବା ବହୁ ସହସ୍ର ରତ୍ନ ଓ ଅଳଙ୍କାର ପାଇଲେ।
2.29.27
वासांसि च महार्हाणि तत्र लब्ध्वाऽर्जुनस्तदा ।
आमन्त्रयित्वा तान्सर्वान्यज्ञमुद्दिश्य वै गुरोः ॥ २.२९.२७ ॥
ସେଠାରେ ଅର୍ଜୁନ ଅତି ମୂଲ୍ୟବାନ ବସ୍ତ୍ରମଧ୍ୟ ପାଇଲେ; ତା'ପରେ ଗୁରୁଙ୍କ ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କ ସମସ୍ତଙ୍କଠାରୁ ବିଦାୟ ନେଲେ।
2.29.28
अथादाय बहून्रत्नान्गमनाययोपचक्रमे ।
मेरुं प्रदक्षिणीकृत्य प्रवतप्रवरं प्रभुः ॥ २.२९.२८ ॥
ତା'ପରେ ବହୁ ରତ୍ନ ନେଇ ପ୍ରଭୁ ପ୍ରସ୍ଥାନ ଆରମ୍ଭ କଲେ; ଉଚ୍ଚତମମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ମେରୁ ପର୍ବତକୁ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କରି।
2.29.29
ययौ जम्बूनदीतीरे नदीं श्रेष्ठां विलोकयन् ।
स तां मनोरमां दिव्यां जम्बूस्वादुरसावहाम् ॥ २.२९.२९ ॥
ସେ ଜମ୍ବୁନଦୀ କୂଳରେ ଗଲେ; ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠା, ମନୋରମା, ଦିବ୍ୟା ଓ ଜମ୍ବୁ ଫଳର ମଧୁର ରସ ବହନକାରିଣୀ ନଦୀକୁ ଦେଖି।
2.29.30
हैमपक्षिगणैर्जुष्टां सौवर्णजलजाकुलाम् ।
हैमपङ्कां हैमजलां सौवर्णोज्ज्वलवालुकाम् ॥ २.२९.३० ॥
ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପକ୍ଷୀ ଦଳରେ ସେବିତା, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପଦ୍ମରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣା, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପଙ୍କ ଓ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଜଳବିଶିଷ୍ଟା, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ବାଲୁକାମୟୀ।
2.29.31
क्वचित्मुपिष्पितैः पूर्णां सौवर्णकुसुमोत्पलैः ।
क्वचित्तीररुहैः कीर्णां हैमपुष्पैः सुपुष्पितैः ॥ २.२९.३१ ॥
କୁଆଡ଼େ ପୁଷ୍ପିତ ଗଛରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ସୁନା ଫୁଲ ଓ ପଦ୍ମରେ ଭରା, କୁଆଡ଼େ କୂଳରେ ଜନ୍ମିଥିବା ବୃକ୍ଷରେ ଆବୃତ, ଏବଂ ସୁପୁଷ୍ପିତ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପୁଷ୍ପରେ ଛଡ଼ାଯାଇଥିବା ନଦୀ।
2.29.32
तीर्थैश्च रुक्मसोपानैः सर्वतः समलङ्कुताम् ।
विमलैर्मणिजालैश्च नृत्तगीतरवैर्युताम् ॥ २.२९.३२ ॥
ସୁବର୍ଣ୍ଣ ସୋପାନଯୁକ୍ତ ତୀର୍ଥଘାଟରେ ସବୁଆଡ଼େ ସୁଶୋଭିତ, ନିର୍ମଳ ମଣିଜାଲରେ ଯୁକ୍ତ ଏବଂ ନୃତ୍ୟଗୀତର ଧ୍ୱନିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ।
2.29.33
दीप्तैर्हेमवितानैश्च समन्ताच्छोभितां शुभाम् ।
तथाविधां नदीं दृष्ट्वा पार्थस्तां प्रशशंस ह ॥ २.२९.३३ ॥
ଝଲମଲ କରୁଥିବା ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ରାତପରେ ସବୁଆଡ଼େ ଶୋଭିତ ସେହି ଶୁଭ ନଦୀକୁ ଦେଖି ପାର୍ଥ ତାହାର ପ୍ରଶଂସା କଲେ।
2.29.34
दृष्टपूर्वां राजेन्द्र दृष्ट्वा हर्षमवाप च ।
दर्शनीयां नदीतीरे पुरुषान्सुमनोहरान् ॥ २.२९.३४ ॥
ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ପୂର୍ବରୁ ଦେଖିଥିବା ସେହି ନଦୀକୁ ପୁଣି ଦେଖି ସେ ହର୍ଷ ପାଇଲେ; ନଦୀକୂଳରେ ଦେଖିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ, ଅତି ମନୋହର ପୁରୁଷମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ (ଦେଖି)।
2.29.35
तान्नदीसलिलाहारान्सदारानमरोपमान् ।
नित्यं सुखमुदा युक्तान्सर्वालङ्कारशोभितान् ॥ २.२९.३५ ॥
ନଦୀ ଜଳ ଯାହାଙ୍କ ଆହାର, ପତ୍ନୀ ସହିତ, ଦେବତା ସମାନ, ସଦା ସୁଖାନନ୍ଦଯୁକ୍ତ, ସର୍ବାଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ ସେମାନଙ୍କୁ।
2.29.36
तेभ्यो बहूनि रत्नानि तदा लेभे धनञ्जयः ।
दिव्यजम्बूफलं हैमं भूषणानि च पेशलम् ॥ २.२९.३६ ॥
ସେତେବେଳେ ଧନଞ୍ଜୟ ସେମାନଙ୍କଠାରୁ ବହୁ ରତ୍ନ ପାଇଲେ; ଦିବ୍ୟ ଜାମୁ ଫଳ ପରି ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଫଳ ଏବଂ ସୁନ୍ଦର ଅଳଙ୍କାର ମଧ୍ୟ ପାଇଲେ।
2.29.37
लब्ध्वा तान्दुर्लभान्पार्थः प्रतीचीं प्रययौ दिशम् ।
नागानां रक्षितं देशमजयश्च पुनस्ततः ॥ २.२९.३७ ॥
ସେହି ଦୁର୍ଲଭ ରତ୍ନ ପାଇ ପାର୍ଥ ପଶ୍ଚିମ ଦିଗକୁ ଗଲେ, ଏବଂ ପୁଣି ନାଗମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ ଦେଶ ଜୟ କଲେ।
2.29.38
ततो गन्वा महाराज वारुणीं पाकशासनिः ।
गन्धमादनमासाद्य ततस्तानजयत्प्रभुः ॥ २.२९.३८ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ପାକଶାସନି (ଅର୍ଜୁନ) ପଶ୍ଚିମ ଦିଗକୁ ଯାଇ ଗନ୍ଧମାଦନ ପର୍ବତରେ ପହଞ୍ଚି ସେମାନଙ୍କୁ ଜୟ କଲେ।
2.29.39
तं गन्धमादनं राजन्नतिक्रम्य ततोऽर्जुनः ।
केतुमालं ददर्शाथ वर्षं रत्नसमन्वितम् ॥ २.२९.३९ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ସେହି ଗନ୍ଧମାଦନ ପର୍ବତ ଅତିକ୍ରମ କରି ଅର୍ଜୁନ ରତ୍ନସମୃଦ୍ଧ କେତୁମାଳ ବର୍ଷ ଦେଖିଲେ।
2.29.40
सेवितं देवकल्पैश्च नारीभिः प्रियदर्शनैः ।
तं जित्वा चार्जुनो राजन्करे च विनिवेश्य च ॥ २.२९.४० ॥
ଦେବତୁଲ୍ୟ ପୁରୁଷ ଓ ପ୍ରିୟଦର୍ଶନା ନାରୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେବିତ ସେହି ଦେଶ ଜୟ କରି, ହେ ରାଜନ୍, ଅର୍ଜୁନ ତାକୁ ନିଜ ଅଧୀନକୁ ଆଣିଲେ।
2.29.41
आहृत्य तत्र रत्नानि दुर्लभानि तथार्जुनः ।
पुनश्च परिवृत्याथ माध्यं देशमिलावृतम् ॥ २.२९.४१ ॥
ସେଠାରୁ ଦୁର୍ଲଭ ରତ୍ନ ନେଇ ଅର୍ଜୁନ ପୁଣି ଫେରି ମଧ୍ୟଦେଶ ଇଳାବୃତ ଆଡ଼କୁ ଗଲେ।
2.29.42
गत्वा प्राचीं दिशं राजन्सव्यसाची धनञ्जयः ।
मेरुमन्दरयोर्मध्ये शैलोदामभितो नदीम् ॥ २.२९.४२ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ସବ୍ୟସାଚୀ ଧନଞ୍ଜୟ ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ଯାଇ ମେରୁ ଓ ମନ୍ଦର ମଧ୍ୟରେ, ଶୈଳୋଦା ନଦୀର ଉଭୟ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ପହଞ୍ଚିଲେ।
2.29.43
ये ते कीचकवेणूनां छायां रम्यामुपासते ।
कषान्झषांश्च नद्यौ तान्प्रघसान्दीप्तवेणिपान् ॥ २.२९.४३ ॥
କୀଚକ ବାଉଁଶର ରମଣୀୟ ଛାଇରେ ବାସ କରନ୍ତି ଯେ, କଷ ଓ ଝଷ, ସେହି ଦୁଇ ନଦୀର ପ୍ରଘସ, ଦୀପ୍ତ ବେଣୀଧାରୀ।
2.29.44
पशुपांश्च कुलिन्दांश्च तङ्कणान्परतङ्कणान् ।
एतान्समस्ताञ्जित्वा च करे च विनिवेश्य च ॥ २.२९.४४ ॥
ପଶୁପ ଓ କୁଲିନ୍ଦ, ତଙ୍କଣ ଓ ପରତଙ୍କଣ, ଏ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଜିତି ଓ କର ଦେଉଥିବା କରି।
2.29.45
रत्नान्यादाय सर्वेभ्यो माल्यवन्तं ततो ययौ ।
तं माल्यवन्तं शैलेन्द्रं समतिक्रम्य पाण्डवः ॥ २.२९.४५ ॥
ସମସ୍ତଙ୍କଠାରୁ ରତ୍ନ ନେଇ ପରେ ମାଲ୍ୟବାନ ଆଡ଼କୁ ଗଲେ। ସେହି ମାଲ୍ୟବାନ ପର୍ବତରାଜକୁ ଅତିକ୍ରମ କରି ପାଣ୍ଡବ।
2.29.46
भद्राश्वं प्रविवेशाथ वर्षं स्वर्गोपमं शुचिम् ।
तत्र देवोपमान्दिव्यान्पुरुषाञ्शुभसंयुतान् ॥ २.२९.४६ ॥
ତା'ପରେ ସେ ଭଦ୍ରାଶ୍ୱ ବର୍ଷରେ ପ୍ରବେଶ କଲା, ଯାହା ସ୍ୱର୍ଗ ପରି ପବିତ୍ର। ସେଠାରେ ଦେବତାଙ୍କ ପରି, ଦିବ୍ୟ, ଶୁଭଗୁଣସମ୍ପନ୍ନ ପୁରୁଷମାନଙ୍କୁ।
2.29.47
जित्वा तान्स्ववशे कृत्वा करे च विनिवेश्य च ।
आहृत्य सर्वतो रत्नान्यसङ्ख्यानि ततस्ततः ॥ २.२९.४७ ॥
ସେମାନଙ୍କୁ ଜିତି, ନିଜ ଅଧୀନକୁ ଆଣି, କର ଦେଉଥିବା କରି, ଚାରିଆଡ଼ୁ ଅସଂଖ୍ୟ ରତ୍ନ ସଂଗ୍ରହ କରି, ଏଠାରୁ ସେଠାରୁ।
2.29.48
नीलं नाम गिरिं गत्वा तत्रस्थानजयत्प्रभुः ।
ततो जिष्णुरतिक्रम्य पर्वतं नीलमायतम् ॥ २.२९.४८ ॥
ନୀଳ ନାମକ ପର୍ବତକୁ ଯାଇ, ସେଠାରେ ରହୁଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ସେ ପ୍ରଭୁ ଜିତିଲେ। ତା'ପରେ ବିଜୟୀ ବିସ୍ତୃତ ସେହି ନୀଳ ପର୍ବତକୁ ଅତିକ୍ରମ କରି।
2.29.49
विवेश रम्यकं वर्षं सङ्कीर्णं मिथुनैः शुभैः ।
तं देशमथ जित्वा स करे च विनिवेश्य च ॥ २.२९.४९ ॥
ଶୁଭ ଯୋଡ଼ାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ରମ୍ୟକ ବର୍ଷରେ ସେ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ସେ ଦେଶ ଜିଣି ତାକୁ କର ଦେଉଥିବା କରି ସେ ସ୍ଥାପନ କଲେ।
2.29.50
अजयच्चापि बीभत्सुर्देशं गुह्यकरक्षितम् ।
तत्र लेभे च राजेन्द्र सौवर्णान्मृगपक्षिणः ॥ २.२९.५० ॥
ଗୁହ୍ୟକମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ ସେ ଦେଶକୁ ମଧ୍ୟ ବୀଭତ୍ସୁ (ଅର୍ଜୁନ) ଜିତିଲେ। ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ସେଠାରେ ସେ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ମୃଗ ଓ ପକ୍ଷୀ ପାଇଲେ।
2.29.51
अगृह्णाद्यज्ञभूत्यर्थं रमणीयान्मनोहरान् ।
अन्यांश्च लब्ध्वा रत्नानि पाण्डवोऽथ महाबलः ॥ २.२९.५१ ॥
ଯଜ୍ଞ ସାମଗ୍ରୀ ପାଇଁ ସେ ସୁନ୍ଦର ଓ ମନୋହର ବସ୍ତୁ ଗ୍ରହଣ କଲେ। ତାପରେ ମହାବଳୀ ପାଣ୍ଡବ ଅନ୍ୟ ରତ୍ନ ମଧ୍ୟ ପାଇଲେ।
2.29.52
गन्धर्वरक्षितं देशमजयत्सगणं तदा ।
तत्र रत्नानि दिव्यानि लब्ध्वा राजन्नथार्जुनः ॥ २.२९.५२ ॥
ସେତେବେଳେ ସେ ନିଜ ପରିବାର ସହିତ ଗନ୍ଧର୍ବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ ସେ ଦେଶ ଜିତିଲେ। ହେ ରାଜନ୍, ସେଠାରେ ଦିବ୍ୟ ରତ୍ନ ପାଇ ଅର୍ଜୁନ,
2.29.53
वर्षं हिरण्वतं नाम विवेशाथ महीपते ।
स तु देशेषु रम्येषु गन्तुं तत्रोपचक्रमे ॥ २.२९.५३ ॥
ହେ ମହୀପତି, ତାପରେ ସେ ହିରଣ୍ୱତ ନାମକ ବର୍ଷରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ସେହି ରମଣୀୟ ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ଦେଇ ସେ ସେଠାରୁ ଆଗକୁ ଯିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
2.29.54
मध्ये प्रासादवृन्देषु नक्षत्राणां शशी यथा ।
महापथेषु राजैन्द्र सर्वतो यान्तमर्जुनम् ॥ २.२९.५४ ॥
ପ୍ରାସାଦ ସମୂହ ମଧ୍ୟରେ, ନକ୍ଷତ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଚନ୍ଦ୍ରମା ପରି। ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ମହାପଥରେ ସବୁଆଡ଼େ ଯାଉଥିବା ଅର୍ଜୁନ।
2.29.55
प्रासादवरशृङ्गस्थाः परया वीर्यशोभया ।
ददृशुस्तं स्रियः सर्वाः पार्थमात्मयशस्करम् ॥ २.२९.५५ ॥
ପ୍ରାସାଦର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶିଖରରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ସମସ୍ତ ସ୍ତ୍ରୀ ପରମ ବୀର୍ଯ୍ୟ ଓ ଶୋଭାରେ ଯୁକ୍ତ, ନିଜ ଯଶ ବଢ଼ାଉଥିବା ପାର୍ଥ (ଅର୍ଜୁନ)ଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
2.29.56
तं कलापधरं शूरं सरथं सधनुः करम् ।
सवर्मं सकिरीटं वै संनद्धं सपरिच्छदम् ॥ २.२९.५६ ॥
ତୂଣୀର ଧାରଣ କରିଥିବା, ରଥ ଓ ଧନୁ ହାତରେ ଥିବା, କବଚ ଓ କିରୀଟରେ ସଜ୍ଜିତ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରସ୍ତୁତ, ପରିବାର ସହ ସେଇ ଶୂରଙ୍କୁ (ସେମାନେ ଦେଖିଲେ)।
2.29.57
सुकुमारं महासत्वं तेजोराशिमनुत्तमम् ।
शक्रोपमममित्रघ्नं परवारणवारणम् ॥ २.२९.५७ ॥
ସୁକୁମାର ଦେଖାଯାଉଥିବା, ମହା ସାହସୀ, ଅନୁପମ ତେଜର ରାଶି, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସମାନ, ଶତ୍ରୁନାଶକ, ଶତ୍ରୁ ହାତୀଙ୍କୁ ରୋକୁଥିବା।
2.29.58
पश्यन्तः स्त्रीगणास्तत्र शक्तिपाणिं स्म मेनिरे ।
अयं स पुरुषव्याघ्रो रणेऽद्भुतपराक्रमः ॥ २.२९.५८ ॥
ସେଠାରେ ଦେଖୁଥିବା ସ୍ତ୍ରୀ ସମୂହ ତାଙ୍କୁ ହାତରେ ଶକ୍ତି ଧରିଥିବା ଭାବିଲେ। "ଏ ସେଇ ପୁରୁଷବ୍ୟାଘ୍ର, ଯାହାର ରଣରେ ପରାକ୍ରମ ଅଦ୍ଭୁତ।"
2.29.59
अस्य बाहुबलं प्राप्य न भवन्त्यसुहृद्गणाः ।
इति वाचो ब्रुवन्त्यस्ताः स्त्रियः प्रेम्णा धनञ्जयम् ॥ २.२९.५९ ॥
"ଏହାର ବାହୁବଳ ସମ୍ମୁଖରେ ଶତ୍ରୁସମୂହ ଟିକି ପାରନ୍ତି ନାହିଁ।" ଏହିପରି ସେହି ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ପ୍ରେମରେ ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କ ବିଷୟରେ ଏହି କଥା କହିଲେ।
2.29.60
तुष्टुवुः पुष्पवृष्टिं च ससृजुस्तस्य मूर्धनि ।
दृष्ट्वा ते तु मुदा युक्ताः कौतूहलसमन्वितः ॥ २.२९.६० ॥
ସେମାନେ ପ୍ରଶଂସା କଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ମସ୍ତକରେ ପୁଷ୍ପବର୍ଷା କଲେ। ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ସେମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ କୌତୂହଳଯୁକ୍ତ ହେଲେ।
2.29.61
रत्नैर्विभूषणैश्चैव अभ्यवर्षंश्च पाण्डवम् ।
अथ जित्वा समस्तांस्तान्करे च विनिवेश्य च ॥ २.२९.६१ ॥
ସେମାନେ ରତ୍ନ ଓ ଅଳଙ୍କାର ଦ୍ୱାରା ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ଉପରେ ବର୍ଷା କଲେ। ତା'ପରେ ସେମାନଙ୍କୁ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଜିତି ଓ ସେମାନଙ୍କୁ ହାତରେ ରଖି।
2.29.62
मणिहेमप्रबालानि शस्त्राण्याभरणानि च ।
एतानि लब्ध्वा पार्थोऽथ शृङ्गवन्तं गिरिं ययौ ॥ २.२९.६२ ॥
ମଣି, ସୁନା, ପ୍ରବାଳ, ଅସ୍ତ୍ର ଓ ଅଳଙ୍କାର ଏସବୁ ପାଇ ପାର୍ଥ ପରେ ଶୃଙ୍ଗବନ୍ତ ପର୍ବତ ଆଡ଼କୁ ଗଲେ।
2.29.63
शृङ्गवन्तं च कौरव्यः समतिक्रम्य फल्गुनः ।
उत्तरं हरिवर्षं तु स समासाद्य पाण्डवः ॥ २.२९.६३ ॥
ଶୃଙ୍ଗବନ୍ତ ଅତିକ୍ରମ କରି କୌରବ୍ୟ ଫାଲ୍ଗୁନ ଉତ୍ତରର ହରିବର୍ଷରେ ପହଞ୍ଚିଲେ, ସେହି ପାଣ୍ଡବ।
2.29.64
विद्याधरगणांश्चैव यक्षेन्द्रांश्च विनिर्जयन् ।
तत्र लेभे महात्मा वै वासो दिव्यमनुत्तमम् ॥ २.२९.६४ ॥
ବିଦ୍ୟାଧର ଗଣ ଓ ଯକ୍ଷେନ୍ଦ୍ରମାନଙ୍କୁ ଜିତି ସେହି ମହାତ୍ମା ସେଠାରେ ଦିବ୍ୟ, ଅନୁତ୍ତମ ବସ୍ତ୍ର ପାଇଲେ।
2.29.65
किन्नरद्रुमपत्रांश्च तत्र कृष्णाजिनान्बहून् ।
याज्ञीयांस्तांस्तदा दिव्यांस्तत्र लेभे धनञ्जय ॥ २.२९.६५ ॥
ସେଠାରେ କିନ୍ନରମାନଙ୍କ ବୃକ୍ଷପତ୍ର ଓ ବହୁ କୃଷ୍ଣାଜିନ, ଯଜ୍ଞୀୟ ସେହି ଦିବ୍ୟ ବସ୍ତୁ ଧନଞ୍ଜୟ ସେତେବେଳେ ସେଠାରେ ପାଇଲେ।
2.29.66
उत्तरं हरिवर्षं तु स समासाद्य पाण्डवः ।
इयेष जेतुं तं देशं पाकशासनन्दनः ॥ २.२९.६६ ॥
ଉତ୍ତରର ହରିବର୍ଷରେ ପହଞ୍ଚି ସେହି ପାଣ୍ଡବ, ଇନ୍ଦ୍ରପୁତ୍ର, ସେହି ଦେଶ ଜିତିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କଲେ।
2.29.67
तत एनं महावीर्यं महाकाया महाबलाः ।
द्वारपालाः समासाद्य हृष्टा वचनमब्रुवन् ॥ २.२९.६७ ॥
ତା'ପରେ ମହାବୀର୍ଯ୍ୟ ସେହି ପାର୍ଥଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସି, ମହାକାୟ ଓ ମହାବଳୀ ଦ୍ୱାରପାଳମାନେ ହର୍ଷିତ ହୋଇ କହିଲେ।
2.29.68
पार्थ नेदं त्वया शक्यं पुरं जेतुं कथञ्जन ।
उपावर्तस्व कल्याण पर्याप्तमिदमच्युत ॥ २.२९.६८ ॥
ହେ ପାର୍ଥ, ଏହି ନଗରକୁ ତୁମେ କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ଜିଣି ପାରିବ ନାହିଁ। ହେ କଲ୍ୟାଣ, ଫେରିଯାଅ; ହେ ଅଚ୍ୟୁତ, ଏହା ଯଥେଷ୍ଟ।
2.29.69
इदं पुरं यः प्रविशेद्घ्रुवं न स भवेन्नरः ।
प्रीयामहे त्वया वीर पर्याप्तो विजयस्तवै ॥ २.२९.६९ ॥
ଯେ ଏହି ନଗରରେ ପ୍ରବେଶ କରିବ, ସେ ନିଶ୍ଚୟ ମନୁଷ୍ୟ ରହିବ ନାହିଁ। ହେ ବୀର, ଆମେ ତୁମ ପ୍ରତି ପ୍ରସନ୍ନ; ତୁମର ବିଜୟ ଯଥେଷ୍ଟ।
2.29.70
न चात्र किञ्चिज्जेतव्यमर्जुनात्र प्रदृश्यते ।
उत्तराः कुरुवो ह्येते नात्र युद्धं प्रवर्तते ॥ २.२९.७० ॥
ଏଠାରେ ଜିଣିବା ଯୋଗ୍ୟ କିଛି ଦେଖାଯାଉନାହିଁ, ହେ ଅର୍ଜୁନ। ଏମାନେ ଉତ୍ତର କୁରୁ; ଏଠାରେ ଯୁଦ୍ଧ ହୁଏ ନାହିଁ।
2.29.71
प्रविष्टोऽपि हि कौन्तेय नेह द्रक्ष्यसि किञ्चन ।
न हि मानुषदेहेन शक्यमत्राभिवीक्षितुम् ॥ २.२९.७१ ॥
ହେ କୌନ୍ତେୟ, ପ୍ରବେଶ କଲେ ମଧ୍ୟ ଏଠାରେ ତୁମେ କିଛି ଦେଖିବ ନାହିଁ। ମାନବ ଶରୀରରେ ଏଠାରେ ଦେଖିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ।
2.29.72
अथेह पुरुषव्याघ्र किञ्चिदन्यच्चिकीर्षसि ।
तत्प्रब्रूहि करिष्यामो वचनात्तव भारत ॥ २.२९.७२ ॥
ତେବେ, ହେ ପୁରୁଷବ୍ୟାଘ୍ର, ଏଠାରେ ଯଦି ତୁମେ ଅନ୍ୟ କିଛି କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କର, କୁହ। ହେ ଭାରତ, ତୁମ କଥା ଅନୁସାରେ ଆମେ କରିବୁ।
2.29.73
ततस्तानब्रवीद्राजन्नर्जुनः प्रहसन्निव ।
पार्थिवत्वं चिकीर्षामि धर्मराजस्य धीमतः ॥ २.२९.७३ ॥
ଏଥିରେ ଅର୍ଜୁନ ହସିହସି ସେମାନଙ୍କୁ କହିଲେ: ହେ ରାଜନ୍, ବୁଦ୍ଧିମାନ ଧର୍ମରାଜ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ପାଇଁ ପୃଥିବୀର ଶାସନ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛି।
2.29.74
न प्रवेक्ष्यामि वो देशं विरुद्धं यदि मानुषैः ।
युधिष्ठिराय यत्किञ्चित्करपण्यं प्रदीयताम् ॥ २.२९.७४ ॥
ଆପଣମାନେ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ବିରୋଧୀ ନ ହୋଇଥିଲେ ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ଦେଶରେ ପ୍ରବେଶ କରିବି ନାହିଁ। ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ପାଇଁ ଯାହା କିଛି କର ଦିଆଯାଉ।
2.29.75
नो चेत्कृष्णेन सहितो योधयिष्यामि सायकैः ।
ततो दिव्यानि वस्त्राणि दिव्यान्याभरणानि च।
क्षौमाजिनानि दिव्यानि तस्य ते प्रददुः करम् ॥ २.२९.७५ ॥
ନଚେତ୍ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ସହିତ ବାଣରେ ଯୁଦ୍ଧ କରିବି। ତେବେ ସେମାନେ ତାଙ୍କୁ କରସ୍ୱରୂପ ଦିବ୍ୟ ବସ୍ତ୍ର, ଦିବ୍ୟ ଅଳଙ୍କାର, ରେଶମ ଓ ଦିବ୍ୟ ମୃଗଚର୍ମ ଦେଲେ।
2.29.76
एवं स पुरुषव्याघ्रो विजित्य दिशमुत्तराम् ।
सङ्ग्रामान्सुबहून्कृत्वा क्षत्रियैर्दस्युभिस्तथा ॥ २.२९.७६ ॥
ଏହିପରି ସେହି ପୁରୁଷବ୍ୟାଘ୍ର ଉତ୍ତର ଦିଗ ଜିତି, କ୍ଷତ୍ରିୟ ଓ ଦସ୍ୟୁମାନଙ୍କ ସହ ଅନେକ ଯୁଦ୍ଧ କରି।
2.29.77
स विनिर्जित्य राज्ञस्तान्करे च विनिवेश्य तु ।
धनान्यादाय सर्वेभ्यो रत्नानि विविधानि च ॥ २.२९.७७ ॥
ସେ ସେହି ରାଜାମାନଙ୍କୁ ଜିତି, ସେମାନଙ୍କ ହାତରେ (କରସ୍ୱରୂପ) ରଖି, ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଖରୁ ଧନ ଓ ବିବିଧ ରତ୍ନ ନେଲେ।
2.29.78
हयांस्तित्तिरिकल्माषाञ्शुकपत्रनिभानपि ।
मयूरसदृशान्यान्सर्वाननिलरंहसः ॥ २.२९.७८ ॥
ତିତିରି ପରି ଚିତ୍ରିତ, ଶୁକପକ୍ଷୀର ପଖ ପରି, ମୟୂର ସଦୃଶ, ବାୟୁବେଗୀ ସବୁ ଘୋଡ଼ା (ସେ ନେଲେ)।
2.29.79
वृतः सुमहता राजन्बलेन चतुरङ्गिणा ।
आजगाम पुनर्वीरः शक्रप्रस्थं पुरोत्तमम् ॥ २.२९.७९ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ଚତୁରଙ୍ଗ ସେନାରେ ଘେରାଯାଇ ସେହି ବୀର ପୁଣି ଶକ୍ରପ୍ରସ୍ଥ ନାମକ ଉତ୍ତମ ନଗରକୁ ଫେରିଲେ।
2.29.80
धर्मराजाय तत्पार्थो धनं सर्वं सवाहनम् ।
न्यवेदयदनुज्ञातस्तेन राज्ञा गृहान्ययौ ॥ २.२९.८० ॥
ପାର୍ଥ ସେହି ସମସ୍ତ ଧନ ଓ ବାହନ ସହିତ ସବୁକିଛି ଧର୍ମରାଜଙ୍କୁ ନିବେଦନ କଲେ; ରାଜାଙ୍କ ଅନୁମତି ନେଇ ସେ ଘରକୁ ଗଲେ।