Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 2.33

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

2.33.1

इच्छाम्यागमनं श्रोतुं हैडिम्बस्य द्विजोत्तम ।
लङ्कायां च गतिं ब्रह्मन्पौलस्त्यस्य च दर्शनम् ॥ २.३३.१ ॥

ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ, ହୈଡିମ୍ବ (ଘଟୋତ୍କଚ)ଙ୍କ ଆଗମନ ଶୁଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ; ଲଙ୍କାରେ ତାଙ୍କର ଗମନ ଓ ପୌଲସ୍ତ୍ୟ (ରାବଣ)ଙ୍କ ଦର୍ଶନ ମଧ୍ୟ। ହେ ବ୍ରହ୍ମନ୍!

2.33.2

कावेरीदर्शनं चैव आनुपूर्व्या वदस्व मे ।
शृणु राजन्यथा वृत्तं सहेदवस्य साहसम् ॥ २.३३.२ ॥

କାବେରୀ ଦର୍ଶନକୁ ମଧ୍ୟ କ୍ରମାନୁସାରେ ମୋତେ କୁହ। ହେ ରାଜନ୍, ସହଦେବଙ୍କ ସାହସିକ କର୍ମ କିପରି ଘଟିଲା ଶୁଣ।

2.33.3

कालनद्वीपगांश्चैव तरसाऽजित्य चाहवे ।
दक्षिणां च दिशं जित्वा चोलस्य विषयं ययौ ॥ २.३३.३ ॥

କାଳନଦ୍ୱୀପର ଅଧିବାସୀମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ବଳରେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଜିଣି, ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ଜିଣି ସେ ଚୋଳ ଦେଶର ପ୍ରଦେଶକୁ ଗଲେ।

2.33.4

ददर्श पुण्यतोयां वै कावेरीं सरितां वराम् ।
नाजापक्षिगणैर्जुष्टां तापसैरुपशोभिताम् ॥ २.३३.४ ॥

ପବିତ୍ର ଜଳବିଶିଷ୍ଟ, ନଦୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ କାବେରୀକୁ ସେ ଦେଖିଲେ; ନାଗକନ୍ୟାଗଣଙ୍କ ଦଳ ଦ୍ୱାରା ସେବିତ, ତପସ୍ୱୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ।

2.33.5

साललोध्रार्जुनैल्वैर्जम्बूशाल्मलकिंशुकैः ।
कदम्बैः सप्तपर्णैश्च कश्मर्यामलकैर्वृताम् ॥ २.३३.५ ॥

ସାଲ, ଲୋଧ୍ର, ଅର୍ଜୁନ, ଐଲ୍ୱ, ଜାମୁ, ଶାଲ୍ମଲି, କିଂଶୁକ, କଦମ୍ବ, ସପ୍ତପର୍ଣ୍ଣ, କଶ୍ମର୍ଯ୍ୟ ଓ ଆମଳା ଗଛରେ ଘେରା ହୋଇଥିଲା।

2.33.6

न्यग्रोधैश्च महाशाखैः प्लक्षैरौदुम्बरैरपि ।
शमीपलाशवृक्षैश्च अश्वत्थैः खदिरैर्वृताम् ॥ २.३३.६ ॥

ବଡ଼ ଡାଳବିଶିଷ୍ଟ ବଟ, ପ୍ଲକ୍ଷ, ଔଦୁମ୍ବର, ଶମୀ, ପଳାଶ, ଅଶ୍ୱତ୍ଥ ଓ ଖଦିର ଗଛରେ ଘେରା ହୋଇଥିଲା।

2.33.7

बदरीभिश्च सञ्छन्नामश्वकर्णैश्च शोभिताम् ।
चूतैः पुण्ड्रकपत्रैश्च कदलीवनसंवृताम् ॥ २.३३.७ ॥

ବଦରୀ ଗଛରେ ଆଚ୍ଛାଦିତ, ଅଶ୍ୱକର୍ଣ୍ଣ ଗଛରେ ଶୋଭିତ, ଆମ୍ବ ଓ ପୁଣ୍ଡ୍ରକ ଗଛ ଏବଂ କଦଳୀ ବନରେ ଘେରା।

2.33.8

चक्रवाकगणैः कीर्णं प्लवैश्च जलवायसैः ।
समुद्रकाकैः क्रौञ्चैश्च नादितां जलकुक्कुटैः ॥ २.३३.८ ॥

ଚକ୍ରବାକ ପକ୍ଷୀଙ୍କ ଦଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ସନ୍ତରଣକାରୀ ପକ୍ଷୀ, ଜଳକାଉ, ସମୁଦ୍ରକାଉ, କ୍ରୌଞ୍ଚ ଓ ଜଳକୁକୁଡ଼ାର ଶବ୍ଦରେ ଗୁଞ୍ଜିତ।

2.33.9

एवं खगैश्च बहुभिः सङ्घुष्टां जलवासिभिः ।
आश्रमैर्बहुभिः सक्तां चैत्यवृक्षैश्च शोभिताम् ॥ २.३३.९ ॥

ଏହିପରି ବହୁ ଜଳଚର ପକ୍ଷୀଙ୍କ କଳରବରେ ଗୁଞ୍ଜିତ, ବହୁ ଆଶ୍ରମ ସହିତ ସଂଲଗ୍ନ, ପବିତ୍ର ବୃକ୍ଷରେ ଶୋଭିତ।

2.33.10

शोभितां ब्राह्मणैः शुभ्रैर्वेदवेदाङ्गपारगैः ।
क्वचित्तीररुहैर्वृक्षैर्मालाभिरिव शोभिताम् ॥ २.३३.१० ॥

ବେଦ ଓ ବେଦାଙ୍ଗରେ ପାରଙ୍ଗତ ଶୁଭ୍ର ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ; କେଉଁଠି କୂଳରେ ଜନ୍ମିଥିବା ଗଛରେ ଯେପରି ମାଳାରେ ସଜ୍ଜିତ।

2.33.11

क्वचित्सुपुष्पितैर्वृक्षैः क्वचित्सौगन्धिकोत्पलैः ।
कह्लारकुमुदोत्फुल्लैः कमलैरुपशोभिताम् ॥ २.३३.११ ॥

କେଉଁଠି ସୁନ୍ଦର ଫୁଲ ଫୁଟିଥିବା ଗଛରେ, କେଉଁଠି ସୁଗନ୍ଧିତ ନୀଳପଦ୍ମରେ; କହ୍ଲାର ଓ କୁମୁଦରେ ଫୁଟିଥିବା ପଦ୍ମରେ ଶୋଭିତ।

2.33.12

कावेरीं तादृशीं दृष्ट्वा प्रीतिमान्पाण्डवस्तदा ।
अस्मद्राष्ट्रे यथा गङ्गा कावेरी च तथा शुभा ॥ २.३३.१२ ॥

ସେପରି କାବେରୀକୁ ଦେଖି ପାଣ୍ଡବ ସେତେବେଳେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ; ଆମ ରାଜ୍ୟରେ ଗଙ୍ଗା ଯେପରି, ସେହିପରି ଏହି କାବେରୀ ମଧ୍ୟ ଶୁଭ।

2.33.13

सहदेवस्तु तां तीर्त्वा नदीमनुचरैः सह ।
दक्षिणं तीरभासाद्य गमनायोपचक्रमे ॥ २.३३.१३ ॥

ସହଦେବ ସେ ନଦୀ ପାର ହୋଇ, ନିଜ ଅନୁଚରମାନଙ୍କ ସହିତ ଦକ୍ଷିଣ ତୀରରେ ପହଞ୍ଚି ଆଗକୁ ଯିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।

2.33.14

आगतं पाण्डवं तत्र श्रुत्वा विषयवासिनः ।
दर्शनार्थं ययुस्ते तु कौतूहलसमन्विताः ॥ २.३३.१४ ॥

ପାଣ୍ଡବ ସେଠାରେ ଆସିଛନ୍ତି ବୋଲି ଶୁଣି, ସେହି ଦେଶବାସୀମାନେ କୌତୂହଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଗଲେ।

2.33.15

द्रमिडाः पुरुषा राजन्स्रियचश्च प्रियदर्शनाः ।
गत्वा पाण्डुसुतं तत्र ददृशुस्ते मुदाऽन्विताः ॥ २.३३.१५ ॥

ହେ ରାଜନ୍, ଦେଖିବାକୁ ସୁନ୍ଦର ଦ୍ରାବିଡ଼ ପୁରୁଷ ଓ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ସେଠାକୁ ଯାଇ ଆନନ୍ଦରେ ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।

2.33.16

सुकुमारं विशालाक्षं व्रजन्तं त्रिदशोपमम् ।
दर्शनीयतमं लोके नेत्रैरनिमिषैरिव ॥ २.३३.१६ ॥

ସୁକୁମାର, ବିଶାଳନୟନ, ଦେବତାଙ୍କ ସମାନ ଚାଲୁଥିବା, ଜଗତରେ ସର୍ବାଧିକ ଦର୍ଶନୀୟଙ୍କୁ ସେମାନେ ଯେମିତି ନିମିଷହୀନ ଆଖିରେ ଦେଖୁଥିଲେ।

2.33.17

आश्चर्यभूतं ददृशुर्द्रमिडास्ते समागताः ।
महासेनोपमं दृष्ट्वा पूजां चक्रुश्च तस्य वै ॥ २.३३.१७ ॥

ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରୂପ, ମହାସେନ (କାର୍ତ୍ତିକେୟ) ସମାନ ତାଙ୍କୁ ଏକତ୍ର ହୋଇଥିବା ଦ୍ରାବିଡ଼ମାନେ ଦେଖିଲେ ଏବଂ ଦେଖି ତାଙ୍କର ପୂଜା କଲେ।

2.33.18

रत्नैश्च विविधैरिष्टैर्भोगैरन्यैश्च संमतैः ।
गतिमङ्गलयुक्तार्भिः स्तुवन्तो नकुलानुजम् ॥ २.३३.१८ ॥

ବିବିଧ ରତ୍ନ, ପ୍ରିୟ ଭୋଗ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସମ୍ମାନିତ ବସ୍ତୁ ସହିତ, ମଙ୍ଗଳମୟ ଗତିଯୁକ୍ତ ଶିଶୁମାନଙ୍କ ସହ ସେମାନେ ନକୁଳଙ୍କ କନିଷ୍ଠ ଭାଇଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ।

2.33.19

सहदेवस्तु तान्दृष्ट्वा द्रमिलानागतान्मुदा ।
विसृज्य तान्महाबाहुः प्रस्थितो दक्षिणां दिशम् ॥ २.३३.१९ ॥

ସହଦେବ ଆସିଥିବା ଦ୍ରମିଳମାନଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦରେ ଦେଖି ସେମାନଙ୍କୁ ବିଦାୟ ଦେଲେ, ଏବଂ ସେହି ମହାବାହୁ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ଯାତ୍ରା କଲେ।

2.33.20

दूतेन तरसा चोलं विजित्य द्रमिडेश्वरम् ।
ततो रत्नान्युपादाय पाण्डस्य विषयं ययौ ॥ २.३३.२० ॥

ଦୂତ ଦ୍ୱାରା ଶୀଘ୍ର ଚୋଳ ଓ ଦ୍ରମିଡେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଜିଣି, ତା'ପରେ ରତ୍ନ ନେଇ ସେ ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ରାଜ୍ୟକୁ ଗଲେ।

2.33.21

दर्शने सहदेवस्य न च तृप्ता नराः परे ।
गच्छन्तमनुगच्छन्तः प्राप्ताः कौतूहलान्विताः ॥ २.३३.२१ ॥

ସହଦେବଙ୍କ ଦର୍ଶନରେ ଅନ୍ୟ ଲୋକମାନେ ତୃପ୍ତ ହେଲେ ନାହିଁ; କୌତୁହଳରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ସେ ଯାଉଥିବାବେଳେ ସେମାନେ ତାଙ୍କ ପଛେ ପଛେ ଗଲେ।

2.33.22

ततो माद्रीसुतों राजन्मृगसङ्घान्विलोकयन् ।
गजान्वनचरानन्यान्व्याघ्रान्कुष्णमृगान्बहून् ॥ २.३३.२२ ॥

ତା'ପରେ, ହେ ରାଜନ୍, ମାଦ୍ରୀର ପୁତ୍ର ମୃଗଦଳ, ହାତୀ, ବନଚର ଅନ୍ୟ ପ୍ରାଣୀ, ବାଘ ଓ ଅନେକ କୃଷ୍ଣମୃଗ ଦେଖି ଯାତ୍ରା କଲେ।

2.33.23

शुकान्मयूरान्दृष्ट्वा तु गृध्रानारण्यकुक्कुटान् ।
ततो देशं समासाद्य श्वशुरस्य महीपतेः ॥ २.३३.२३ ॥

ଶୁକ, ମୟୂର, ଗଧ ଓ ବନ କୁକୁଡ଼ା ଦେଖି, ତା'ପରେ ଶ୍ୱଶୁର ମହୀପତିଙ୍କ ଦେଶରେ ପହଞ୍ଚି।

2.33.24

प्रेषयामास माद्रेयो दूतान्पाण्ड्याय वै तदा ।
प्रतिजग्राह तस्याज्ञां सम्प्रीत्या मलयध्वजः ॥ २.३३.२४ ॥

ସେତେବେଳେ ମାଦ୍ରୀର ପୁତ୍ର ପାଣ୍ଡ୍ୟ ରାଜାଙ୍କ ପାଖକୁ ଦୂତ ପଠାଇଲେ; ମଳୟଧ୍ୱଜ ପ୍ରୀତିରେ ତାଙ୍କ ଆଦେଶ ଗ୍ରହଣ କଲେ।

2.33.25

भार्या रूपवती जिष्णोः पाण्ड्यस्य तनया शुभा ।
चित्राङ्गदेति विख्याता द्रमिडी योषितां वरा ॥ २.३३.२५ ॥

ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ରୂପବତୀ ଭାର୍ଯ୍ୟା, ପାଣ୍ଡ୍ୟ ରାଜାଙ୍କ ଶୁଭା କନ୍ୟା, ଚିତ୍ରାଙ୍ଗଦା ନାମରେ ବିଖ୍ୟାତା, ଦ୍ରାବିଡ଼ ନାରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠା।

2.33.26

आगतं सहदेवं तु सा श्रुत्वाऽन्तः पुरे पितुः ।
प्रेषयामास सम्प्रीत्या पूजारत्नं च वै बहु ॥ २.३३.२६ ॥

ସହଦେବ ଆସିଛନ୍ତି ବୋଲି ଶୁଣି ସେ ପିତାଙ୍କ ଅନ୍ତଃପୁରରୁ ସ୍ନେହରେ ସମ୍ମାନ ସ୍ୱରୂପ ବହୁ ରତ୍ନ ପଠାଇଲେ।

2.33.27

पाण्ड्योऽपि बहुरत्नानि दूतैः सह मुमोच ह ।
मणिमुक्ताप्रवालानि सहदेवाय कीर्तिमान् ॥ २.३३.२७ ॥

କୀର୍ତ୍ତିମାନ ପାଣ୍ଡ୍ୟ ରାଜା ମଧ୍ୟ ଦୂତମାନଙ୍କ ସହ ସହଦେବଙ୍କ ପାଇଁ ବହୁ ରତ୍ନ, ମଣି, ମୁକ୍ତା ଓ ପ୍ରବାଳ ପଠାଇଲେ।

2.33.28

तां दृष्ट्वाऽप्रतिमां पूजां पाण्डवोऽपि मुदा नृप ।
भ्रातुः पुत्रे बहून्रत्नान्दत्वा वै बभ्रूवाहने ॥ २.३३.२८ ॥

ହେ ନୃପ! ସେହି ଅତୁଳନୀୟ ସମ୍ମାନ ଦେଖି ପାଣ୍ଡବ ମଧ୍ୟ ଆନନ୍ଦରେ ଭ୍ରାତୃପୁତ୍ର ବଭ୍ରୁବାହନଙ୍କୁ ବହୁ ରତ୍ନ ଦେଲେ।

2.33.29

पाण्ड्यं द्रमिडराजानं श्वशुरं मलयध्वजम् ।
स दूतैस्तं वशे कृत्वा मणलूरेश्वरं तदा ॥ २.३३.२९ ॥

ଦ୍ରାବିଡ଼ ରାଜା, ନିଜ ଶ୍ୱଶୁର ପାଣ୍ଡ୍ୟ ମଳୟଧ୍ୱଜ, ମଣଲୂରର ଅଧିପତିଙ୍କୁ, ସେତେବେଳେ ଦୂତମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେ ବଶ କଲେ।

2.33.30

ततो रत्नान्युपादाय द्रमिडैरावृतो ययौ ।
अगस्त्यस्यालयं दिव्यं देवलोकसमं गिरिम् ॥ २.३३.३० ॥

ତା'ପରେ ରତ୍ନ ନେଇ ଦ୍ରାବିଡ଼ମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରି ସେ ଦେବଲୋକ ସମ ଅଗସ୍ତ୍ୟଙ୍କ ଦିବ୍ୟ ପର୍ବତାଲୟ ଆଡ଼କୁ ଗଲେ।

2.33.31

स तं प्रदक्षिमं कृत्वा मलयं भरतर्षभ ।
लङ्घयित्वा तु माद्रेयस्ताम्रपणीं नदीं शुभाम् ॥ २.३३.३१ ॥

ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେ ମଳୟ ପର୍ବତକୁ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣ କରି ମାଦ୍ରୀ ପୁତ୍ର ଶୁଭ ତାମ୍ରପର୍ଣୀ ନଦୀ ପାର ହେଲେ।

2.33.32

प्रसन्नसलिलां दिव्यां सुशीतां च मनोहराम् ।
समुद्रतीरमासाद्य न्यविशत्पाण्डुनन्दनः ॥ २.३३.३२ ॥

ସ୍ବଚ୍ଛ ଜଳ ବିଶିଷ୍ଟା, ଦିବ୍ୟା, ଅତି ଶୀତଳା ଓ ମନୋହରା (ସେହି ନଦୀ ପାର ହୋଇ) ପାଣ୍ଡୁ ପୁତ୍ର ସମୁଦ୍ର ତୀରରେ ପହଞ୍ଚି ରହିଲେ।