Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 2.36

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

2.36.1

रक्षणाद्धर्मराजस्य सत्यस्य परिपालनात् ।
शत्रूणां क्षपणाच्चैव स्वकर्मनिरताः प्रजाः ॥ २.३६.१ ॥

ଧର୍ମରାଜଙ୍କ ରକ୍ଷଣ, ସତ୍ୟର ସମ୍ୟକ୍ ପାଳନ ଏବଂ ଶତ୍ରୁଙ୍କ ବିନାଶ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଜାମାନେ ନିଜ ନିଜ କର୍ମରେ ନିରତ ଥିଲେ।

2.36.2

बलीनां सम्यगादानाद्धर्मतश्चानुशासनात् ।
निकामवर्षी पर्जन्यः स्फीतो जनपदोऽभवत् ॥ २.३६.२ ॥

କର ସମ୍ୟକ୍ ସଂଗ୍ରହ ଓ ଧର୍ମାନୁସାରେ ଶାସନ ଦ୍ୱାରା ମେଘ ଇଚ୍ଛାମତେ ବର୍ଷା କଲା; ଜନପଦ ସମୃଦ୍ଧ ହେଲା।

2.36.3

सर्वारम्भाः सुप्रवृत्ता गोरक्षा कर्षणं वणिक् ।
विशेषात्सर्वमेवैतत्सञ्जज्ञे राजकर्मणः ॥ २.३६.३ ॥

ଗୋରକ୍ଷା, କୃଷି, ବାଣିଜ୍ୟ — ସମସ୍ତ ଉଦ୍ୟମ ଭଲ ଭାବେ ଚାଲିଲା; ବିଶେଷକରି ଏସବ ରାଜକର୍ମରୁ ଜାତ ହେଲା।

2.36.4

दस्युभ्यो वञ्चकेभ्यो वा राजन्प्रति परस्परम् ।
राजवल्लभतश्चैव नाश्रूयन्त मृषागिरः ॥ २.३६.४ ॥

ହେ ରାଜନ୍! ଡାକୁ କିମ୍ବା ପ୍ରତାରକଙ୍କ ଠାରୁ, ପରସ୍ପର ବିରୁଦ୍ଧରେ, କିମ୍ବା ରାଜପ୍ରିୟଙ୍କ ଠାରୁ ମଧ୍ୟ ମିଥ୍ୟା କଥା ଶୁଣାଯାଉ ନ ଥିଲା।

2.36.5

अवर्षं चातिवर्षं च व्याधिपावकमूर्छनम् ।
सर्वमेतत्तदा नासीद्धर्मनित्ये युधिष्ठिरे ॥ २.३६.५ ॥

ଅନାବୃଷ୍ଟି, ଅତିବୃଷ୍ଟି, ରୋଗ, ଅଗ୍ନିଭୟ ଓ ମୂର୍ଚ୍ଛା — ଏସବ କିଛି ସେତେବେଳେ ନଥିଲା; କାରଣ ଧର୍ମନିତ୍ୟ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଶାସନ କରୁଥିଲେ।

2.36.6

प्रियं कर्तुमुपस्थातुं बलिकर्म स्वभावजम् ।
अभिहर्तुं नृपा जग्मुर्नान्यैः कार्यैः कथञ्चनः ॥ २.३६.६ ॥

ପ୍ରିୟ କରିବା, ସେବା କରିବା ଓ କର ଆଣିବା ପାଇଁ ରାଜାମାନେ ଗଲେ — ସ୍ୱଭାବରୁ ଜାତ କରକର୍ମ; ଅନ୍ୟ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ନୁହେଁ।

2.36.7

धर्मैर्धनागमैस्तस्य ववधे निचयो महान् ।
कर्तुं यस्य न शक्येन क्षयो वर्षशतैरपि ॥ २.३६.७ ॥

ଧର୍ମମାର୍ଗରେ ପ୍ରାପ୍ତ ଧନରେ ତାଙ୍କର ସଞ୍ଚୟ ମହାନ ହେଲା; ଶହ ବର୍ଷରେ ମଧ୍ୟ ତାହା କ୍ଷୟ କରିବା ସମ୍ଭବ ନଥିଲା।

2.36.8

स्वकोष्ठस्य परीमाणं कोशस्य च महीपतिः ।
विज्ञाय राजा कौन्तेयो यज्ञायैव मनो दधे ॥ २.३६.८ ॥

ରାଜା କୌନ୍ତେୟ ନିଜ ଭଣ୍ଡାର ଓ କୋଷର ପରିମାଣ ଜାଣି ଯଜ୍ଞରେ ହିଁ ମନ ଲଗାଇଲେ।

2.36.9

सुहृदश्चैव ये सर्वे पृथक्च सहचाब्रुवन् ।
यज्ञकालस्तव विभो क्रियतामत्र साम्प्रतम् ॥ २.३६.९ ॥

ସବୁ ସୁହୃଦମାନେ ପୃଥକ୍ ଓ ଏକତ୍ର ମଧ୍ୟ କହିଲେ: 'ହେ ବିଭୋ, ଆପଣଙ୍କ ଯଜ୍ଞ କାଳ ଆସିଛି; ଏବେ ଏହା କରାଯାଉ।'

2.36.10

अथैवं ब्रुवतामेव तेषामभ्याययौ हरिः ।
ऋषिः पुराणो वेदात्मा दृश्यश्चैव विजानताम् ॥ २.३६.१० ॥

ସେମାନେ ଏହିପରି କହୁଥିବା ସମୟରେ ହରି ନିକଟକୁ ଆସିଲେ; ସେ ପୁରାତନ ଋଷି, ବେଦ ଯାହାର ଆତ୍ମା, ଜ୍ଞାନୀମାନଙ୍କ ପାଖରେ ଦୃଶ୍ୟ।

2.36.11

जगतस्तस्थुषां श्रेष्ठः प्रभवश्चाप्ययश्च ह ।
भूतभव्यभवन्नाथः केशवः केशिसूदनः ॥ २.३६.११ ॥

ଚଳନ୍ତି ଓ ସ୍ଥିର ଜଗତ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଉତ୍ପତ୍ତି ଓ ଲୟର କାରଣ, ଭୂତ-ଭବିଷ୍ୟ-ବର୍ତ୍ତମାନର ପ୍ରଭୁ—କେଶବ, କେଶୀ ସଂହାରକ।

2.36.12

प्राकारः सर्ववृष्णीनामापत्स्वभयदोऽरिहा ।
बलाधिकारे निक्षिप्य सम्यगानकदुन्दुभिम् ॥ २.३६.१२ ॥

ସମସ୍ତ ବୃଷ୍ଣିମାନଙ୍କର ପ୍ରାକାର, ଆପଦରେ ଅଭୟଦାତା, ଶତ୍ରୁନାଶକ; ସେନାଧିକାର ଆନକଦୁନ୍ଦୁଭି (ବସୁଦେବ)ଙ୍କୁ ଭଲରେ ସମର୍ପଣ କରି।

2.36.13

उच्चावचमुपादाय धर्मराजाय माधवः ।
धनौघं पुरुषव्याघ्रो बलेन महता वृतः ॥ २.३६.१३ ॥

ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ୟାଘ୍ର ମାଧବ, ନାନାବିଧ ଧନରାଶି ନେଇ, ବିଶାଳ ସେନାଦ୍ୱାରା ଘେରି ହୋଇ ଧର୍ମରାଜ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ପାଖକୁ ଆସିଲେ।

2.36.14

तं धनौघमपर्यन्तं रत्नसागरमक्षयम् ।
नादयन्रथघोषेण प्रविशेश पुरोत्तमम् ॥ २.३६.१४ ॥

ସେହି ଅପାର, ଅକ୍ଷୟ ରତ୍ନସାଗର ସଦୃଶ ଧନରାଶିକୁ ରଥଘୋଷରେ ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ କରି ସେ ଉତ୍ତମ ନଗରରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।

2.36.15

पूर्णमापूरयंस्तेषां द्विषच्छोकावहोऽभवत् ।
असूर्यमिव सूर्येण निवातमिव वायुना।
कृष्णेन समुपेतेन जहृषे भारतं पुरम् ॥ २.३६.१५ ॥

ସେମାନଙ୍କ ଧନରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ସେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ଶୋକ ଦେଇଥିଲା। ସୂର୍ଯ୍ୟ ସହିତ ଆକାଶ ଓ ପବନ ସହିତ ନିବାତ ସ୍ଥାନ ପରି, କୃଷ୍ଣ ସହ ଆସିବାରୁ ଭାରତ ନଗର ଆନନ୍ଦିତ ହେଲା।

2.36.16

तं मुदाऽभिसमागम्य सत्कृत्य च यथाविधि ।
स पृष्ट्वा कुशलं चैव सुखासीनं युधिष्ठिरः ॥ २.३६.१६ ॥

ଆନନ୍ଦରେ ତାଙ୍କୁ ଭେଟି, ବିଧିମତେ ସତ୍କାର କରି, ସୁଖରେ ବସିଥିବା ତାଙ୍କୁ ଯୁଧିଷ୍ଠିର କୁଶଳ ପଚାରିଲେ।

2.36.17

म्यद्वैपायनमुखैर्ऋत्विग्भिः पुरुषर्षभः ।
भीमार्जुनयमैश्चैव सहितः कृष्णमब्रवीत् ॥ २.३६.१७ ॥

ମହର୍ଷି ଦ୍ୱୈପାୟନ ପ୍ରମୁଖ ଋତ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ସହିତ, ଭୀମ ଅର୍ଜୁନ ଓ ଯମଳମାନଙ୍କ ସହିତ ମିଳିତ ହୋଇ, ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯୁଧିଷ୍ଠିର କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ କହିଲେ।

2.36.18

त्वत्कृते पृथिवी सर्वा मद्वशे कृष्ण वर्तते ।
धनं च बहु वार्ष्णेय त्वत्प्रसादादुपार्जितम् ॥ २.३६.१८ ॥

ହେ କୃଷ୍ଣ! ତୁମ ଯୋଗୁ ଏହି ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀ ମୋ ବଶରେ ଅଛି। ହେ ବାର୍ଷ୍ଣେୟ! ତୁମ କୃପାରୁ ଏହି ପ୍ରଚୁର ଧନ ଅର୍ଜିତ ହୋଇଛି।

2.36.19

सोऽहमिच्छामि तत्सर्वं विधिवद्देवकीसुत ।
उपयोक्तुं द्विजाग्र्येभ्यो हव्यवाहे च माधव ॥ २.३६.१९ ॥

ହେ ଦେବକୀପୁତ୍ର, ସେ ସବୁ ବିଧିବଦ୍ଧ ଭାବରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କୁ ଓ ହବ୍ୟବାହନ ଅଗ୍ନିକୁ ଅର୍ପଣ କରିବାକୁ ମୁଁ ଇଚ୍ଛା କରେ, ହେ ମାଧବ!

2.36.20

तदहं यष्टुमिच्छामि दाशार्ह सहितस्त्वया ।
अनुजैश्च महाबाहो तन्माऽनुज्ञातुमर्हसि ॥ २.३६.२० ॥

ତେଣୁ ମୁଁ ଯଜ୍ଞ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ, ହେ ଦାଶାର୍ହ, ତୁମ ସହିତ ଓ ମୋ କନିଷ୍ଠ ଭାଇମାନଙ୍କ ସହିତ। ହେ ମହାବାହୁ, ସେଥିପାଇଁ ମୋତେ ଅନୁମତି ଦେବାକୁ ତୁମେ ଯୋଗ୍ୟ।

2.36.21

तद्दीक्षापय गोविन्द त्वमात्मानं महाभुज ।
त्वयीष्टवति दाशार्ह विपाप्मा भविता ह्यहम् ॥ २.३६.२१ ॥

ତେଣୁ, ହେ ଗୋବିନ୍ଦ, ହେ ମହାବାହୁ, ତୁମେ ନିଜକୁ ଦୀକ୍ଷିତ କର। ହେ ଦାଶାର୍ହ, ତୁମେ ଯଜ୍ଞ କଲେ ମୁଁ ପାପରହିତ ହେବି।

2.36.22

मां वाप्यभ्यनुजानीह सहैभिरनुजैर्विभो ।
अनुज्ञातस्त्वया कृष्ण प्राप्नुयां क्रतुमुत्तमम् ॥ २.३६.२२ ॥

ମୋତେ ଓ ଏହି କନିଷ୍ଠ ଭାଇମାନଙ୍କ ସହିତ ଅନୁମତି ଦିଅ, ହେ ବିଭୁ। ହେ କୃଷ୍ଣ, ତୁମ ଅନୁମତିରେ ମୁଁ ଉତ୍ତମ ଯଜ୍ଞ ପାଇବି।

2.36.23

तं कृष्णःस प्रत्युवाचेदं बहूक्त्वा गुणविस्तरम् ।
त्वमेव राजशार्दूल रम्राडर्हो महाक्रतुम्।
सम्प्राप्नुहि त्वया प्राप्ते कृतकृत्यास्ततो वयम् ॥ २.३६.२३ ॥

ତାଙ୍କୁ କୃଷ୍ଣ ଏହିପରି ଉତ୍ତର ଦେଲେ, ତାଙ୍କ ଗୁଣର ବିସ୍ତାର କରି: "ତୁମେ ହିଁ, ହେ ରାଜଶାର୍ଦୂଳ, ସମ୍ରାଟ ହେବାର ଯୋଗ୍ୟ; ମହାଯଜ୍ଞ ପାଅ। ତୁମେ ପାଇଲେ ଆମେମାନେ ମଧ୍ୟ କୃତକୃତ୍ୟ ହେବୁ।"

2.36.24

यदस्वाभीप्सितं यज्ञं मयि श्रेयस्यवस्थिते ।
नियुङ्क्ष्व त्वं च मां कृत्ये सर्वं कर्तास्मि ते वचः ॥ २.३६.२४ ॥

ଏହି ଯଜ୍ଞ, ଯାହା ତୁମେ ମଙ୍ଗଳରୂପେ ମୋ ଉପରେ ଆଶ୍ରିତ ହୋଇ ଇଚ୍ଛା କରୁଛ, ତାହାର କାର୍ଯ୍ୟରେ ମୋତେ ନିଯୁକ୍ତ କର। ତୁମ ସମସ୍ତ ବଚନ ମୁଁ ପୂରଣ କରିବି।

2.36.25

सफलः कृष्ण सङ्कल्पः सिद्धिश्च नियता मम ।
यस्यमे त्वं हृषीकेश यथेप्सितमुपस्थितः ॥ २.३६.२५ ॥

ହେ କୃଷ୍ଣ, ମୋର ସଂକଳ୍ପ ସଫଳ ଓ ସିଦ୍ଧି ନିଶ୍ଚିତ, କାରଣ ହେ ହୃଷୀକେଶ, ତୁମେ ମୋ ସମ୍ମୁଖରେ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଉପସ୍ଥିତ।

2.36.26

अनुज्ञातस्तु कृष्णेन पाण्डवो भ्रातृभिः सह ।
ईजितुं राजसूयेन साधनान्युपचक्रमे ॥ २.३६.२६ ॥

କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଅନୁମତି ପାଇ ପାଣ୍ଡବ ଭାଇମାନଙ୍କ ସହିତ ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞ କରିବା ପାଇଁ ସାଧନ ସଂଗ୍ରହ କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।

2.36.27

ततस्त्वाज्ञापयामास पाण्डवोऽरिनिबर्हणः ।
सहदेवं युधां श्रेष्ठं मन्त्रिणश्चैव सर्वशः ॥ २.३६.२७ ॥

ସେତେବେଳେ ଶତ୍ରୁନାଶକ ସେହି ପାଣ୍ଡବ ଯୋଦ୍ଧାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସହଦେବ ଓ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ସର୍ବପ୍ରକାରେ ଆଦେଶ ଦେଲେ।

2.36.28

अस्मिन्क्रतौ यथोक्तानि यज्ञाङ्गानि द्व्जातिभिः ।
यथोपकरणं सर्वं मङ्गलानि च सर्वशः ॥ २.३६.२८ ॥

ଏହି ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ଦ୍ୱିଜମାନେ କହିଥିବା ପରି ଯଜ୍ଞାଙ୍ଗ, ସମସ୍ତ ସାଧନ ଓ ମଙ୍ଗଳ ସାମଗ୍ରୀ ସର୍ବପ୍ରକାରେ ଯୋଗାଡ଼ କରାଯାଉ।

2.36.29

अधियज्ञांश्च सम्भारान्दौम्योक्तान्क्षिप्रमेव हि ।
समानयन्तु पुरुषा यथायोगं यथाक्रमम् ॥ २.३६.२९ ॥

ଧୌମ୍ୟଙ୍କ କଥିତ ଯଜ୍ଞ-ସାମଗ୍ରୀ ଓ ଉପକରଣ ଲୋକମାନେ ଶୀଘ୍ର, ଉପଯୁକ୍ତ ରୀତି ଓ କ୍ରମରେ ଆଣନ୍ତୁ।

2.36.30

इन्द्रसेनो विशोकश्च पूरश्चार्जुनसारथिः ।
अन्नाद्याहरणे युक्ताः सन्तु मत्प्रियकाम्यया ॥ २.३६.३० ॥

ଇନ୍ଦ୍ରସେନ, ବିଶୋକ ଓ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ସାରଥି ପୂର, ମୋର ପ୍ରିୟ କାମନାରେ ଅନ୍ନାଦି ଆଣିବା କାର୍ଯ୍ୟରେ ନିୟୁକ୍ତ ରହନ୍ତୁ।

2.36.31

सर्वकामाश्च कार्यन्तां रसगन्धसमन्विताः ।
मनोरथप्रीतिकरा द्विजानां कुरुसत्तम ॥ २.३६.३१ ॥

ହେ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ମନକୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଉଥିବା, ରସ ଓ ଗନ୍ଧଯୁକ୍ତ ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛିତ ଖାଦ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଉ।

2.36.32

तद्वाक्यसमकालं च कृतं सर्वं न्यवेदयत् ।
सहदेवो युधां श्रेष्ठो धर्मराजो युधिष्ठिरे ॥ २.३६.३२ ॥

ସେହି ବଚନ ସହ ସମୟରେ ସବୁ କାମ ସମାପ୍ତ ହେଲା, ଏହା ଯୋଦ୍ଧାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସହଦେବ ଧର୍ମରାଜ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ଜଣାଇଲେ।

2.36.33

ततो द्वैपायनो राजन्नृत्विजः समुपानयत् ।
वेदानिव महाभागान्साक्षान्मूर्तिमतो द्विजान् ॥ २.३६.३३ ॥

ତାପରେ ହେ ରାଜନ୍, ଦ୍ୱୈପାୟନ (ବ୍ୟାସ) ଋତ୍ୱିଜମାନଙ୍କୁ ଆଣିଲେ; ସେମାନେ ବେଦ ପରି ମହାଭାଗ୍ୟବାନ ଓ ସାକ୍ଷାତ ମୂର୍ତ୍ତିମନ୍ତ ଦ୍ୱିଜ ଥିଲେ।

2.36.34

स्वयं ब्रह्मत्वमकरोत्तस्य सत्यवतीसुतः ।
धनञ्जयानामृषभः सुसामा सामगोऽभवत् ॥ २.३६.३४ ॥

ସତ୍ୟବତୀଙ୍କ ପୁତ୍ର ନିଜେ ବ୍ରହ୍ମତ୍ୱ କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ; ଧନଞ୍ଜୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସୁସାମା ସାମଗାୟକ ହେଲେ।

2.36.35

याज्ञवल्क्यो बभूवाथ ब्रह्मिष्ठोऽध्वर्युसत्तमः ।
पैलो होता वसोः पुत्रो धौम्येन सहितोऽभवत् ॥ २.३६.३५ ॥

ତାପରେ ଯାଜ୍ଞବଲ୍କ୍ୟ ବ୍ରହ୍ମିଷ୍ଠମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଧ୍ୱର୍ଯୁ ହେଲେ; ବସୁଙ୍କ ପୁତ୍ର ପୈଲ ହୋତା ହେଲେ ଏବଂ ଧୌମ୍ୟଙ୍କ ସହ ଯୁକ୍ତ ହେଲେ।

2.36.36

एतेषां पुत्रवर्गाश्च शिष्याश्च भरतर्षभ ।
बभूवुर्होत्रगाः सर्वे वेदवेदाङ्गपारगाः ॥ २.३६.३६ ॥

ହେ ଭରତର୍ଷଭ, ଏମାନଙ୍କ ପୁତ୍ରବର୍ଗ ଓ ଶିଷ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟ ହୋତ୍ରକର୍ମ କରୁଥିଲେ; ସମସ୍ତେ ବେଦ ଓ ବେଦାଙ୍ଗରେ ପାରଙ୍ଗତ ଥିଲେ।

2.36.37

ते वाचयित्वा पुण्याहमूहयित्वा च तं विधिम् ।
शास्त्रोक्तं पूजयामासुस्तद्देवयजनं महत् ॥ २.३६.३७ ॥

ସେମାନେ ପୁଣ୍ୟାହବାଚନ କରାଇ, ସେହି ବିଧି ବ୍ୟବସ୍ଥା କରି, ଶାସ୍ତ୍ରାନୁସାରେ ସେହି ମହାନ ଯଜ୍ଞଭୂମିର ପୂଜା କଲେ।

2.36.38

तत्र चक्रुरनुज्ञाताः शरणान्युत शिल्पिनः ।
गन्धवन्ति विशालानि वेश्मानीव दिवौकसाम् ॥ २.३६.३८ ॥

ସେଠାରେ ଅନୁମତି ପାଇ ଶିଳ୍ପୀମାନେ ଦେବତାଙ୍କ ଗୃହ ପରି ସୁଗନ୍ଧିତ ଓ ବିଶାଳ ଆବାସ ନିର୍ମାଣ କଲେ।

2.36.39

तत आज्ञापयामास स राजा राजसत्तमः ।
सहदेवं तदा सद्यो मन्त्रिणं पुरुषर्षभः ॥ २.३६.३९ ॥

ତା'ପରେ ସେହି ରାଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାଜା ତୁରନ୍ତ ମନ୍ତ୍ରୀ ସହଦେବଙ୍କୁ ଆଜ୍ଞା ଦେଲେ।

2.36.40

आमन्त्रणार्थं दूतांस्त्वं प्रेषयस्वाशुगान्द्रुतम् ।
उपश्रुत्य वचो राज्ञः स दूतान्प्राहिणोत्तदा ॥ २.३६.४० ॥

"ନିମନ୍ତ୍ରଣ ପାଇଁ ତୁମେ ଶୀଘ୍ରଗାମୀ ଦୂତମାନଙ୍କୁ ତୁରନ୍ତ ପଠାଅ।" ରାଜାଙ୍କ ବାକ୍ୟ ଶୁଣି ସେ ସେତେବେଳେ ଦୂତମାନଙ୍କୁ ପଠାଇଲେ।

2.36.41

आमन्त्रयध्वं राष्ट्रेषु ब्राह्मणान्भूमिपानथ ।
विनाश्च मान्याञ्शूद्रांश्च सर्वानानयतेति च ॥ २.३६.४१ ॥

"ରାଷ୍ଟ୍ରମାନଙ୍କରେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ଭୂପାଳଙ୍କୁ ନିମନ୍ତ୍ରଣ କର; ବୈଶ୍ୟ, ମାନ୍ୟଜନ ଓ ଶୂଦ୍ର ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଆଣ।"

2.36.42

ते सर्वान्पृथिवीपालान्पाण्डवेयस्य शासनात् ।
आमन्त्रयाम्बभूवुस्ते प्रेषयामास चापरान् ॥ २.३६.४२ ॥

ପାଣ୍ଡବପୁତ୍ରଙ୍କ ଆଦେଶରେ ସେମାନେ ସମସ୍ତ ଭୂପାଳଙ୍କୁ ନିମନ୍ତ୍ରଣ କଲେ; ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ପଠାଇଲେ।

2.36.43

दूताश्च वाहनैर्जग्भू राष्ट्राणि सुबहून्यपि ।
ततो युधिष्ठिरो राजा प्रेषयामास पाण्डवम् ॥ २.३६.४३ ॥

ଦୂତମାନେ ଯାନରେ ବହୁ ରାଷ୍ଟ୍ରକୁ ଗଲେ। ତା'ପରେ ରାଜା ଯୁଧିଷ୍ଠିର ପାଣ୍ଡବ (ନକୁଳ)ଙ୍କୁ ପଠାଇଲେ।

2.36.44

नकुलं हास्तिनपुरं भीष्माय भरतर्षभ ।
द्रोणाय धृतराष्ट्राय विदुराय कृपाय च।
भ्रातृणां चैव सर्वेणां येऽनुरक्ता युधिष्ठिरे ॥ २.३६.४४ ॥

ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ! ନକୁଳ ହସ୍ତିନାପୁରକୁ ଭୀଷ୍ମ, ଦ୍ରୋଣ, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର, ବିଦୁର ଓ କୃପଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ; ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ପ୍ରତି ଅନୁରକ୍ତ ସମସ୍ତ ଭାଇଙ୍କ ପାଖକୁ ମଧ୍ୟ ଗଲେ।

2.36.45

ततस्ते तु यथाकालं कुन्तीपुत्रं युधिष्ठिरम् ।
दीक्षयाञ्चक्रिरे विप्रा राजसूयाय भारत ॥ २.३६.४५ ॥

ତା'ପରେ ସେହି ବିପ୍ରମାନେ ଯଥାସମୟରେ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ଦୀକ୍ଷିତ କଲେ, ହେ ଭାରତ।

2.36.46

ज्येष्ठामूले अमावास्यां मृगाजिनसमावृतः ।
रौरवाजिनसंवीतो नवनीताक्तदेहवान् ॥ २.३६.४६ ॥

ଜ୍ୟେଷ୍ଠା-ମୂଳ ନକ୍ଷତ୍ରରେ ଅମାବାସ୍ୟା ଦିନ, ମୃଗଚର୍ମରେ ଆବୃତ, ରୁରୁ ମୃଗଚର୍ମ ପରିହିତ, ତାଜା ନବନୀତରେ ଶରୀର ଲିପ୍ତ (ଯୁଧିଷ୍ଠିର)।

2.36.47

दीक्षितः स तु धर्मात्मा धर्मराजो युधिष्ठिरः ।
जगाम यज्ञायतनं वृतो विप्रैः सहस्रशः ॥ २.३६.४७ ॥

ଦୀକ୍ଷିତ ସେହି ଧର୍ମାତ୍ମା ଧର୍ମରାଜ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ହଜାର ହଜାର ବିପ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରି ଯଜ୍ଞଶାଳାକୁ ଗଲେ।

2.36.48

भातृभिर्ज्ञातिभिश्चैव सुहृद्भिः सचिवैः सह ।
क्षत्रियैश्च मनुष्येन्द्रैर्नानादेशसमागतैः ॥ २.३६.४८ ॥

ଭାଇ, ଜ୍ଞାତି, ସୁହୃଦ, ସଚିବଙ୍କ ସହିତ, ଏବଂ ନାନା ଦେଶରୁ ଆସିଥିବା କ୍ଷତ୍ରିୟ ଓ ମନୁଷ୍ୟେନ୍ଦ୍ରମାନଙ୍କ ସହିତ (ଗଲେ)।

2.36.49

अमात्यैश्च नरश्रेष्ठो धर्मो विग्रहवानिव। ॥ २.३६.४९ ॥

ଅମାତ୍ୟମାନଙ୍କ ସହିତ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ (ଯୁଧିଷ୍ଠିର) ଯେପରି ମୂର୍ତ୍ତିମାନ ଧର୍ମ ଥିଲେ।

2.36.50

सर्वविद्यासु निष्णाता वेदवेदाङ्गपारगाः ।
तेषामावसथांश्चक्रुर्धर्मराजस्य शासनात् ॥ २.३६.५० ॥

ସମସ୍ତ ବିଦ୍ୟାରେ ନିପୁଣ, ବେଦ ଓ ବେଦାଙ୍ଗରେ ପାରଙ୍ଗତ (ଶିଳ୍ପୀମାନେ) ଧର୍ମରାଜଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଆବାସ ନିର୍ମାଣ କଲେ।

2.36.51

बह्वन्नाच्छादनैर्युक्तान्सगणानां पृथक् पृथक् ।
सर्वर्तुगुणसम्पन्नाञ्शिल्पिनोऽथ सहस्रशः ॥ २.३६.५१ ॥

ପ୍ରଚୁର ଅନ୍ନ ଓ ବସ୍ତ୍ରରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ପରିବାର ସହିତ ଥିବାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପୃଥକ, ସମସ୍ତ ଋତୁର ଗୁଣରେ ସମ୍ପନ୍ନ (ଆବାସ) — ହଜାର ହଜାର ଶିଳ୍ପୀ ନିର୍ମାଣ କଲେ।

2.36.52

तेषु ते न्यवसन्राजन्ब्राह्मणा नृपसत्कृताः ।
कथयन्तः कथा बह्वीः पश्यन्तो नटनर्तकान् ॥ २.३६.५२ ॥

ହେ ରାଜନ୍! ସେଠାରେ ରାଜାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ସେହି ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ରହୁଥିଲେ, ଅନେକ କଥା କହୁଥିଲେ ଓ ନଟ-ନର୍ତ୍ତକମାନଙ୍କୁ ଦେଖୁଥିଲେ।

2.36.53

भुञ्जतां चैव विप्राणां वदतां च महास्वनः ।
अनिशं श्रूयते तत्र मुदितानां महात्मनाम् ॥ २.३६.५३ ॥

ସେଠାରେ ଭୋଜନ କରୁଥିବା ଓ କଥା କହୁଥିବା ବିପ୍ରମାନଙ୍କର ଓ ଆନନ୍ଦିତ ମହାତ୍ମାମାନଙ୍କର ବଡ଼ ଶବ୍ଦ ନିରନ୍ତର ଶୁଣାଯାଉଥିଲା।

2.36.54

दीयतां दीयतामेषां भुज्यतां भुज्यतामिति ।
एवम्प्रकाराः सञ्जल्पाः श्रूयन्तेस्मात्र नित्यशः ॥ २.३६.५४ ॥

'ଏମାନଙ୍କୁ ଦିଅ, ଦିଅ!' 'ଖାଅ, ଖାଅ!' — ଏପରି କଥା ସେଠାରୁ ପ୍ରତିଦିନ ଶୁଣାଯାଉଥିଲା।

2.36.55

गवां शतसहस्राणि शयनानां च भारत ।
रुक्मस्य योषितां चैव धर्मराजः पृथक् ददौ ॥ २.३६.५५ ॥

ହେ ଭରତ, ଧର୍ମରାଜ ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ଗାଈ, ଶଯ୍ୟା, ସୁନା ଓ ନାରୀମାନଙ୍କୁ ପୃଥକ ପୃଥକ ଭାବେ ଦାନ କଲେ।

2.36.56

प्रावर्ततैव यज्ञः स पाण्डवस्य महात्मनः ।
पृथिव्यामेकवीरस्य शक्रस्येव त्रिविष्टपे ॥ २.३६.५६ ॥

ମହାତ୍ମା ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ସେ ଯଜ୍ଞ ପୃଥିବୀରେ ଏକବୀର ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସ୍ୱର୍ଗର ଯଜ୍ଞ ପରି ଆରମ୍ଭ ହେଲା।

2.36.59

आजग्मुर्ब्राह्मणास्तत्र विषयेभ्यस्ततस्ततः ॥ २.३६.५९ ॥

ସେଠାକୁ ବିଭିନ୍ନ ଦେଶରୁ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଆସିଲେ।