മഹാഭാരതം · അധ്യായം 2.45
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.45.1
प्रादुर्भावसहस्राणि समतीतान्यनेकशः ।
यथाशक्ति तु वक्ष्यामि शृणु तान्कुरुनन्दन ॥ २.४५.१ ॥
കുരുനന്ദനാ, ആയിരക്കണക്കിന് അവതാരങ്ങൾ പലതവണ കഴിഞ്ഞുപോയിട്ടുണ്ട്. എന്റെ കഴിവനുസരിച്ച് അവയിൽ ചിലത് ഞാൻ പറയാം, കേൾക്കുക.
2.45.2
पुरा कमलनाभस्य स्वपतः सागराम्भसि ।
पुष्करे यत्र सम्भूता देवा ऋषिगणैः सह ॥ २.४५.२ ॥
പണ്ട് കമലനാഭൻ സമുദ്രജലത്തിൽ ശയിക്കുമ്പോൾ, പുഷ്കരത്തിൽ ദേവന്മാർ ഋഷിഗണങ്ങളോടൊപ്പം ഉത്ഭവിച്ചു.
2.45.3
एष पौष्करिको नाम प्रादुर्भावः प्रकीर्तितः ।
पुराणैः कथ्यते यत्र वेदश्रुतिसमाहितः ॥ २.४५.३ ॥
പൗഷ്കരികം എന്ന ഈ അവതാരം പ്രകീർത്തിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; വേദശ്രുതിയിൽ മനസ്സുറപ്പിച്ചവർ പുരാണങ്ങളിൽ ഇതു പറയുന്നു.
2.45.4
वाराहस्तु श्रुतिसुखः प्रादुर्भावो महात्मनः ।
यत्र विष्णुः सुरश्रेष्ठो वाराहं रूपमास्थितः ॥ २.४५.४ ॥
വരാഹാവതാരം കേൾക്കാൻ ഇമ്പമുള്ളതാണ്; അതിൽ ദേവശ്രേഷ്ഠനായ വിഷ്ണു വരാഹരൂപം സ്വീകരിച്ചു.
2.45.5
उज्जहार महीं तोयात्सशैलवनकाननाम् ।
वेदपादो यूपदंष्ट्रः क्रतुर्दन्तश्चितीमुखः ॥ २.४५.५ ॥
അദ്ദേഹം ജലത്തിൽനിന്ന് പർവതങ്ങളും വനങ്ങളും ഉദ്യാനങ്ങളുമുള്ള ഭൂമിയെ ഉയർത്തി. വേദങ്ങളാണ് പാദങ്ങൾ, യൂപങ്ങളാണ് കോമ്പല്ലുകൾ, യജ്ഞമാണ് പല്ലുകൾ, ചിതിയാണ് മുഖം.
2.45.6
अग्निजिह्वो दर्भरोमा ब्रह्मशीर्षो महातपाः ।
अहोरात्रेक्षणो दिव्यो वेदाङ्गः श्रुतिभूषणः ॥ २.४५.६ ॥
അഗ്നി നാവായവൻ, ദർഭപ്പുല്ല് രോമമായവൻ, വേദം ശിരസ്സായവൻ, മഹാതപസ്വി, പകലും രാത്രിയും കണ്ണായവൻ, ദിവ്യൻ, വേദാംഗങ്ങൾ അവയവമായവൻ, ശ്രുതിയാൽ അലങ്കൃതൻ.
2.45.7
आज्यनासः स्रुवं तुण्डं सामघोषस्वनो महान् ।
धर्मसत्यमयः श्रीमान्कर्मविक्रमसत्कृतः ॥ २.४५.७ ॥
നെയ്യാണ് അവന്റെ മൂക്ക്, സ്രുവമാണ് അവന്റെ വായ്; സാമഗാനത്തിന്റെ മഹാഘോഷമാണ് അവന്റെ സ്വരം. അവൻ ധർമ്മസത്യമയനും ശ്രീമാനും തന്റെ കർമ്മവിക്രമത്താൽ ആദരിക്കപ്പെട്ടവനുമാണ്.
2.45.8
प्रायश्चित्तमुखो धीरः पशुजानुर्महावृषः ।
औद्गात्रहोमलिङ्गोऽसौ पशुबीजमहौषधिः ॥ २.४५.८ ॥
പ്രായശ്ചിത്തമാണ് അവന്റെ മുഖം, അവൻ ധീരൻ; പശുക്കളാണ് അവന്റെ മുട്ടുകൾ, അവൻ മഹാവൃഷഭൻ. ഉദ്ഗാതാക്കളുടെ ഹോമമാണ് അവന്റെ ലക്ഷണം; അവൻ പശുബീജവും മഹൗഷധവുമാണ്.
2.45.9
बाह्यन्तरात्मा मन्त्रास्थिविकृतः सौम्यदर्शनः ।
वेदिस्कन्धो हविर्गन्धो हव्यकव्याभिवेगवान् ॥ २.४५.९ ॥
പുറവും അകവും അവന്റെ ആത്മാവാണ്; മന്ത്രങ്ങളാണ് അവന്റെ അസ്ഥികൾ, രൂപാന്തരപ്പെട്ടവ; അവന്റെ ദർശനം സൗമ്യമാണ്. വേദിയാണ് അവന്റെ തോളുകൾ, ഹവിസ്സിന്റെ സുഗന്ധമാണ് അവന്റെ ഗന്ധം; ഹവ്യ-കവ്യങ്ങളിലേക്ക് വേഗത്തിൽ പായുന്നവൻ.
2.45.10
प्राग्वंशकायो द्युतिमान्नानादीक्षाभिरूर्जितः ।
दक्षिणाहृदयो योगी महाशास्त्रमयो महान् ॥ २.४५.१० ॥
പ്രാഗ്വംശമാണ് അവന്റെ ശരീരം, അവൻ ദ്യുതിമാൻ; നാനാദീക്ഷകളാൽ ശക്തനായവൻ. ദക്ഷിണയാണ് അവന്റെ ഹൃദയം; അവൻ യോഗിയും മഹാശാസ്ത്രമയനും മഹാനുമാണ്.
2.45.11
उपाकर्मोष्ठरुचकः प्रावर्ग्यावर्तभूषणः ।
शालापत्नीसहायो वै मणिशृङ्गसमुच्छ्रितः ॥ २.४५.११ ॥
ഉപാകർമ്മമാണ് അവന്റെ അധരങ്ങളുടെ പ്രഭ; പ്രാവർഗ്യത്തിന്റെ ആവർത്തമാണ് അവന്റെ ആഭരണം. ശാലയും പത്നിയും അവന്റെ സഹായികൾ; മണിശൃംഗത്തിൽ ഉയർത്തപ്പെട്ടവൻ.
2.45.12
एवं यज्ञवराहो वै भूत्वा विष्णुः सनातनः ।
महीं सागरपर्यन्तां सशैलवनकाननाम् ॥ २.४५.१२ ॥
ഇങ്ങനെ സനാതനനായ വിഷ്ണുവാണ് യജ്ഞവരാഹനായി, സമുദ്രപര്യന്തമായ, പർവതങ്ങളും വനങ്ങളും കാനനങ്ങളുമുള്ള ഭൂമിയെ (ഉയർത്തിയത്).
2.45.13
कार्णवजले भ्रष्टामेकार्णवगतः प्रभुः ।
मज्जन्तीं सलिले तस्मिन्स्वदेवीं पृथिवीं तदा ॥ २.४५.१३ ॥
കാരണാർണവജലത്തിൽ വീണ് മുങ്ങിക്കൊണ്ടിരുന്ന തന്റെ ദേവിയായ ഭൂമിയെ, ഏകാർണവത്തിലിരുന്ന പ്രഭു അപ്പോൾ കണ്ടു.
2.45.14
उज्जहार विषाणेन मार्गण्डेयस्य पश्यतः ।
शृङ्गेण यः समुद्धृत्य लोकानां हितकाम्यया ॥ २.४५.१४ ॥
മാർക്കണ്ഡേയൻ കാൺകെ കൊമ്പുകൊണ്ട് അതിനെ ഉയർത്തിയവൻ, ലോകങ്ങളുടെ ക്ഷേമം കാംക്ഷിച്ച് കൊമ്പിനാൽ അതിനെ ഉദ്ധരിച്ചു.
2.45.15
सहस्रशीर्षो देवेशो निर्ममे जगतीं प्रभुः ।
एवं यज्ञवराहेण भूतभव्यभवात्मना ॥ २.४५.१५ ॥
ആയിരം തലയുള്ള ദേവദേവനായ പ്രഭു ജഗത്തിനെ നിർമ്മിച്ചു. ഇങ്ങനെ, ഭൂത-ഭവ്യ-ഭവാത്മാവായ യജ്ഞവരാഹത്താൽ (ഇത് സംഭവിച്ചു).
2.45.16
उद्धृता पृथिवी देवी पूज्या वै सागराम्बरा ।
निहता दानवाः सर्वे देवदेवेन विष्णुना ॥ २.४५.१६ ॥
സമുദ്രമാണ് വസ്ത്രമായുള്ള, പൂജ്യയായ ദേവി ഭൂമി ഉയർത്തപ്പെട്ടു. ദേവദേവനായ വിഷ്ണുവിനാൽ എല്ലാ ദാനവരും വധിക്കപ്പെട്ടു.
2.45.17
वाराहः कथितो ह्येष नारसिंहमतो शृणु ।
यत्र भूत्वा मृगेन्द्रेण हिरण्यकशिपुर्हतः ॥ २.४५.१७ ॥
ഇത് വരാഹ (രൂപം) എന്ന് പറയപ്പെട്ടു. ഇനി നാരസിംഹ (രൂപം) കേൾക്കുക; അതിൽ മൃഗേന്ദ്രനായി (സിംഹമായി) ഹിരണ്യകശിപു വധിക്കപ്പെട്ടു.