มหาภารตะ · อัธยายะ 2.47
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.47.1
पुरा त्रेतायुगे राजन्बलिर्वैरोजनोऽभवत् ।
दैत्यानां पार्थिवो वीरो बलेनाप्रतिमो बली ॥ २.४७.१ ॥
ในอดีตกาล ในยุคเตรตา ข้าแต่พระราชา พลิบุตรของวิโรจนะได้เป็นจอมทัพผู้กล้าหาญของพวกไทตยะ ไม่มีผู้ใดเสมอในกำลัง ทรงพลังยิ่งนัก
2.47.2
तदा बलिर्महाराज दैत्यसङ्घैः समावृतः ।
विजेतुं तरसा शक्रमिन्द्रस्थानमवाप सः ॥ २.४७.२ ॥
ครั้งนั้น ข้าแต่มหาราชา พลิถูกล้อมด้วยหมู่ไทตยะ และรีบเข้ายึดตำแหน่งของพระอินทร์ เพื่อจะพิชิตศักร
2.47.3
तेन वित्रासिता देवा बलिनाऽऽखण्डलादयः ।
ब्रह्माणं तु पुरस्कृत्य गत्वा क्षीरोदधिं तदा ॥ २.४७.३ ॥
เหล่าเทพซึ่งมีพระอาขัณฑละ(พระอินทร์)เป็นต้น ถูกพลิทำให้หวาดกลัว จึงอัญเชิญพระพรหมนำหน้าไปยังมหาสมุทรน้ำนม
2.47.4
तुष्टुवुः सहिताः सर्वे देवं नारायणं प्रभुम् ।
स तेषां दर्शनं चक्रे विबुधानां हरिस्तदा ॥ २.४७.४ ॥
เหล่าเทพทั้งหมดพร้อมใจกันสรรเสริญพระนารายณ์ ผู้เป็นพระเจ้าผู้ยิ่งใหญ่ ครั้งนั้นพระหริทรงให้เหล่าเทพได้เห็นพระองค์
2.47.5
प्रसादजं तस्य विभोरदित्यां जन्म उच्यते ।
अदितेरपि पुत्रत्वमेत्य यादवनन्दनः ॥ २.४७.५ ॥
การประสูติของพระองค์ซึ่งเกิดจากพระกรุณาของพระเจ้า กล่าวกันว่าเกิดแก่พระนางอทิติ เมื่อทรงเป็นโอรสของพระนางอทิติ พระองค์ผู้เป็นที่รื่นรมย์ของยาทพได้บังเกิด
2.47.6
एष विष्णुरिति ख्यात इन्द्रस्यावरजोऽभवत् ।
तस्मिन्नेव च काले तु दैत्येन्द्रो बलवीर्यवान् ॥ २.४७.६ ॥
พระองค์ผู้นี้เป็นที่รู้จักในนามพระวิษณุ ได้เป็นน้องชายของพระอินทร์ ครั้งนั้นยังมีจอมไทตยะผู้มีกำลังและพลานุภาพ
2.47.7
अश्वमेधं क्रतुश्रेष्ठमाहर्तुमुपचक्रमे ।
वर्तमाने तदा यज्ञे दैत्येन्द्रस्य युधिष्ठिर ॥ २.४७.७ ॥
ข้าแต่ยุธิษฐิระ จอมไทตยะนั้นได้เริ่มประกอบอัศวเมธ ยัญอันประเสริฐที่สุด ขณะที่ยัญนั้นดำเนินอยู่...
2.47.8
स विष्णुर्मानवो भूत्वा प्रच्छन्नो ब्रह्मसंवृतः ।
मुण्डो यत्रोपवीती च कृष्णाजिनधरः शिखी ॥ २.४७.८ ॥
พระวิษณุนั้นแปลงกายเป็นมนุษย์ ซ่อนพระองค์ในร่างพราหมณ์ โกนศีรษะ สวมสายยัชโญปวีต ถือหนังกวางดำ และมีจุกผม
2.47.9
पालाशदण्डं सङ्गृह्य वामनोऽद्भुतदर्शनः ।
विश्य स बलेर्यज्ञे वर्तमानो च दक्षिणाम् ॥ २.४७.९ ॥
ทรงถือไม้พลาศ พระวามนะผู้มีรูปลักษณ์น่าอัศจรรย์ได้เข้าไปในยัญของพลิ และประทับอยู่ที่นั่นในเวลาที่รับทักษิณา
2.47.10
देहीत्युवाच दैत्येन्द्रं विक्रमांस्त्रीनिहैव ह ।
दीयतां त्रिपदीमात्रमित्ययाचन्महासुरम् ॥ २.४७.१० ॥
พระองค์ตรัสกับจอมไทตยะว่า "จงให้ข้าสามก้าวที่นี่" "ขอให้ให้แค่พื้นดินสามก้าวเท่านั้น" พระองค์ทูลขออสูรผู้ยิ่งใหญ่เช่นนั้น
2.47.11
स तथेति प्रतिश्रुत्य प्रददौ विष्णवे तदा ।
तेन लब्ध्वा हिरर्भूमिं जृम्भयामास वै भृशम् ॥ २.४७.११ ॥
พลิรับคำว่า "เป็นเช่นนั้น" แล้วจึงถวายแก่พระวิษณุ ครั้นได้แผ่นดินแล้ว พระหริก็ทรงขยายพระองค์ออกอย่างใหญ่หลวง
2.47.12
स शिशुः सदिवं खं च पृथिवीं वच विशाम्पते ।
त्रिभिर्विक्रमणैश्चैव सर्वमाक्रमताभिभूः ॥ २.४७.१२ ॥
ข้าแต่เจ้าแห่งมนุษย์ พระกุมารองค์นั้นได้ครอบครองทุกสิ่ง ทั้งสวรรค์ ท้องฟ้า แผ่นดิน และวาจา ด้วยก้าวทั้งสาม พระองค์ทรงเป็นผู้ครอบงำทั้งปวง
2.47.13
बलेर्बलवतो यज्ञे बलिना विष्णुना पुरा ।
विक्रमैस्त्रिभिरक्षोभ्याः क्षोभितास्ते महासुराः ॥ २.४७.१३ ॥
ในกาลก่อน ในยัญของพลิผู้ทรงพลัง โดยพระวิษณุผู้ไม่อาจหวั่นไหวได้ ด้วยก้าวทั้งสาม มหาอสูรเหล่านั้นถูกทำให้สะเทือน
2.47.14
विप्रचित्तिमुखाः क्रुद्धाः सर्वसङ्घा महासुराः ।
नानावक्रा महाकाया नानावेषधरा नृप ॥ २.४७.१४ ॥
มหาอสูรทั้งหลาย มีวิปรจิตติเป็นหัวหน้า โกรธเคืองพร้อมด้วยหมู่ทหารทั้งปวง มีรูปร่างคดงอหลายแบบ มีร่างกายใหญ่โต และแปลงกายเป็นหลายรูป ข้าแต่พระราชา
2.47.15
नानाप्रहरणा रौद्रा नानामाल्यानुलेपनाः ।
स्वान्यायुधानि सङ्गृह्य प्रदीप्ता इव तेजसा ॥ २.४७.१५ ॥
มีอาวุธหลากชนิด ดุร้ายน่าสะพรึง ประดับด้วยพวงมาลัยและเครื่องหอมต่าง ๆ ถือเอาอาวุธของตนแล้ว ลุกโชนดุจแสงรัศมี
2.47.16
क्रममाणं हरि तत्र उपावर्तन्त भारत ।
प्रमथ्य सर्वान्दैतेयान्पादहस्ततलैस्तु तान् ॥ २.४७.१६ ॥
ข้าแต่ภารตะ เมื่อพระหริก้าวย่างอยู่ที่นั่น พวกเขาก็หันหน้าเข้าหา พระองค์ทรงบดขยี้ไทตยะทั้งหมดด้วยพระบาท พระหัตถ์ และฝ่ามือ
2.47.17
रूपं कृत्वा महाभीमं जहाराशु स मेदिनीम् ।
सम्प्राप्य दिवमाकाशमादित्यसदने स्थितः ॥ २.४७.१७ ॥
พระองค์ทรงแปลงพระกายให้น่าสะพรึงยิ่งนัก แล้วฉวยแผ่นดินไปในพริบตา ครั้นถึงสวรรค์และท้องฟ้า ก็ประทับอยู่ในที่ประทับของพระอาทิตย์
2.47.18
अत्यरोचत भूतात्मा आदित्यस्यैव तेजसा ।
प्रकाशयन्दिशः सर्वाः प्रदिशश्च महायशाः ॥ २.४७.१८ ॥
ดวงวิญญาณแห่งสรรพสัตว์ ผู้มีเกียรติยศอันยิ่งใหญ่ ทรงรุ่งโรจน์เกินประมาณด้วยรัศมีของพระอาทิตย์ทีเดียว ทรงส่องสว่างทุกทิศและทิศรอง
2.47.19
शुशुभे स महाबाहुः सर्वलोकान्प्रकाशयन् ।
तस्य विक्रमतो भूमिं चन्द्रादित्यौ स्तनान्तरे ॥ २.४७.१९ ॥
พระองค์ผู้มีแขนอันยิ่งใหญ่นั้นทรงรุ่งเรือง ส่องแสงแก่โลกทั้งปวง เมื่อพระองค์ก้าวย่างเหนือแผ่นดิน พระจันทร์และพระอาทิตย์ก็อยู่ระหว่างพระอุระ
2.47.20
नभस्तु क्रममाणस्य नाभ्यां किल तदा स्थितौ ।
परमाक्रममाणस्य नानुभ्यां तौ व्यवस्थितौ ॥ २.४७.२० ॥
ขณะที่พระองค์ก้าวข้ามท้องฟ้า ทั้งสองดวงก็ประทับอยู่ที่พระนาภีในเวลานั้น เพราะสำหรับผู้ที่ก้าวอย่างยิ่งใหญ่ ทั้งสองจึงมั่นคงอยู่ มิได้อยู่ที่ส่วนที่เล็กกว่า
2.47.21
विष्णोरमितवीर्यस्य वदन्त्येवं द्विजातयः ।
अथास्य पादाक्रमणात्पफालाण्डो युधिष्ठिरः ॥ २.४७.२१ ॥
พวกทวิชาติกล่าวถึงพระวิษณุผู้มีพลังหาประมาณมิได้ดังนี้ แล้วด้วยการก้าวของพระบาทของพระองค์ ไข่แห่งจักรวาลก็แตกออก ข้าแต่ยุธิษฐิระ
2.47.22
तच्छिद्रात्स्यन्दिनी तस्य पादभ्रष्टा तु निम्नगा ।
ससार सागरं सा तु पावनी सागरंगमा ॥ २.४७.२२ ॥
จากช่องนั้นมีแม่น้ำไหลออกมา ซึ่งหลุดจากพระบาทของพระองค์ แม่น้ำอันชำระล้างนั้นไหลไปสู่มหาสมุทร และไปถึงทะเล
2.47.23
जहार मेदिनीं सर्वां हत्वा दानवपुङ्गवान् ।
आसुरी श्रियमाहृत्य त्रील्लोकान्स जनार्दन ॥ २.४७.२३ ॥
ทรงสังหารอสูรผู้ประเสริฐแห่งทานพ แล้วทรงยึดแผ่นดินทั้งสิ้น ข้าแต่ชนารทนะ ทรงยึดสิริของอสูร แล้วทรงครอบครองโลกทั้งสาม
2.47.24
सपुत्रदारानसुरान्पाताले संन्यवेशयत् ।
नमुचिः शम्बरश्चैव प्रह्लादश्च महामनाः ॥ २.४७.२४ ॥
ทรงให้อสูรพร้อมด้วยบุตรและภรรยาไปตั้งอยู่ในปาตาล นมุจิ ศัมพระ และประหลาทผู้มีใจยิ่งใหญ่ก็เช่นกัน
2.47.25
महाभूतानि भूतात्मा सविशेषानि वै हरिः ।
कालं च सकलं राजन्गात्रभूतान्यदर्शयत् ॥ २.४७.२५ ॥
ข้าแต่พระราชา หริผู้เป็นอาตมันของสรรพสัตว์ ทรงแสดงมหาภูตทั้งหลายพร้อมด้วยความแตกต่างของมัน และกาลทั้งสิ้น ดุจเป็นอวัยวะแห่งพระวรกายของพระองค์
2.47.26
तस्य गात्रे जगत्सर्वमानीतमधिपश्यति ।
न किञ्चिदस्ति लोकेषु यदनाप्तं महात्मना ॥ २.४७.२६ ॥
ในพระวรกายของพระองค์ เห็นโลกทั้งสิ้นถูกนำมารวมกันไว้ ในโลกทั้งหลายไม่มีสิ่งใดที่มหาตมะผู้นั้นยังไม่ได้บรรลุ
2.47.27
तद्धि रूपमुपेन्द्रस्य देवदानवमानवाः ।
दृष्ट्वा संमुमुहुः सर्वे विष्णुतेजोऽभिपीडिताः ॥ २.४७.२७ ॥
เมื่อเห็นรูปนั้นของพระอุเปนทระ เทพ ทานพ และมนุษย์ทั้งหมดต่างหลงงง ถูกแรงรัศมีของพระวิษณุบีบคั้น
2.47.28
बलिर्बद्धोऽभिमानी च यज्ञवाटे महात्मना ।
विरोचनकुलं सर्वं पाताले विनिवेशितम् ॥ २.४७.२८ ॥
ในสถานที่บูชายัญ พลีผู้ทะนงตนถูกมหาตมะผู้นั้นผูกไว้ และวงศ์ทั้งหมดของวิโรจนะถูกให้ไปอยู่ในปาตาล
2.47.29
एवंविधानि कर्माणि कृत्वा गरुडावाहनः ।
न विस्मयमुपागच्छत्पारमेष्ठ्येन तेजसा ॥ २.४७.२९ ॥
พระวิษณุผู้มีพาหนะเป็นครุฑ เมื่อกระทำกิจเช่นนี้แล้ว ไม่ได้เกิดความอัศจรรย์ใจ เพราะรัศมีแห่งความเป็นใหญ่สูงสุดของพระองค์
2.47.30
स सर्वमसुरैश्वर्यं सम्प्रदाय शचीपतेः ।
त्रैलोक्यं च ददौ शक्रे विष्णुर्दानवसूदनः ॥ २.४७.३० ॥
พระวิษณุผู้สังหารทานพ ทรงมอบอำนาจปกครองอสูรทั้งสิ้นแก่เจ้าแห่งศจี และทรงประทานโลกทั้งสามแก่พระศักระ
2.47.31
एष ते वामनो नाम प्रादुर्भावो महात्मनः ।
वेदविद्भिर्द्विजैरेतच्छ्रूयते वैष्णवं यशः।
मानुषेषु ततो विष्णोः प्रादुर्भावांस्तथा शृणु ॥ २.४७.३१ ॥
นี่คือการอวตารของมหาตมะที่มีนามว่าวามนะ เรื่องนี้ได้ยินจากทวิชาติผู้รู้พระเวท ซึ่งเล่าถึงพระเกียรติของพระวิษณุ ต่อจากนี้จงฟังการอวตารอื่นๆ ของพระวิษณุในหมู่มนุษย์