ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 2.51
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.51.1
एवमुक्ते तु कौन्तेयस्ततः कौरवनन्दनः ।
आबभाषे पुनर्भीष्णे धर्मराजो युधिष्ठिरः ॥ २.५१.१ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ನಂತರ, ಕುಂತಿಯ ಮಗನೂ ಕೌರವರ ಆನಂದವೂ ಆದ ಧರ್ಮರಾಜ ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಮತ್ತೆ ಭೀಷ್ಮನೊಡನೆ ಮಾತನಾಡಿದನು.
2.51.2
भूय एव मनुष्येन्द्र उपेन्द्रस्य यशस्विनः ।
जन्म वृष्णिषु विज्ञातुमिच्छामि वदतां वर ॥ २.५१.२ ॥
ಮನುಷ್ಯೇಂದ್ರನೇ, ಮಾತನಾಡುವವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ! ಯಶಸ್ವಿಯಾದ ಉಪೇಂದ್ರನ (ಕೃಷ್ಣನ) ವೃಷ್ಣಿಗಳಲ್ಲಿನ ಜನ್ಮವನ್ನು ಮತ್ತೆ ತಿಳಿಯಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.
2.51.3
यथैव भगवाञ्जातः क्षिताविह जनार्दनः ।
माधवेषु महाबुद्धिस्तन्मे ब्रूहि पितामह ॥ २.५१.३ ॥
ಭಗವಂತ ಜನಾರ್ದನನು ಈ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಮಾಧವರ ನಡುವೆ, ಮಹಾಬುದ್ಧಿಯುಳ್ಳವನಾಗಿ, ಹೇಗೆ ಜನಿಸಿದನೋ ಅದನ್ನು ನನಗೆ ಹೇಳು, ಪಿತಾಮಹ.
2.51.4
एवमुक्तस्ततो भीष्मः केशवस्य महात्मनः ।
माधवेषु तथा जन्म कथयामास वीर्यवान् ॥ २.५१.४ ॥
ಹೀಗೆ ಕೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ನಂತರ, ವೀರ್ಯವಂತನಾದ ಭೀಷ್ಮನು ಮಹಾತ್ಮ ಕೇಶವನ ಮಾಧವರಲ್ಲಿನ ಜನ್ಮವನ್ನು ಹೀಗೆ ವಿವರಿಸಿದನು.
2.51.5
हन्त ते कथयिष्यामि युधिष्ठिर यथातथम् ।
यतो नारायणस्येह जन्म वृष्णिषु कौरव ॥ २.५१.५ ॥
ಸರಿ, ಯುಧಿಷ್ಠಿರ, ನಾರಾಯಣನು ಇಲ್ಲಿ ವೃಷ್ಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಜನಿಸಿದನೆಂಬುದನ್ನು ಯಥಾರ್ಥವಾಗಿ ನಿನಗೆ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ಕೌರವ.
2.51.6
पुरा लोके महाराज वर्तमाने कृते युगे ।
आसीत्रैलोक्यविख्यातः सङ्ग्रामस्तारकामयः ॥ २.५१.६ ॥
ಮಹಾರಾಜನೇ, ಹಿಂದೆ ಕೃತಯುಗದಲ್ಲಿ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ, ತಾರಕನ ಕುರಿತಾದ ಒಂದು ಯುದ್ಧವಿತ್ತು.
2.51.7
विरोचनो मयस्तारो वराहः श्वेत एव च ।
विप्रचित्तिः प्रलम्बश्च वृत्रजम्भबलादयः ॥ २.५१.७ ॥
ವಿರೋಚನ, ಮಯ, ತಾರ, ವರಾಹ, ಶ್ವೇತ, ವಿಪ್ರಚಿತ್ತಿ, ಪ್ರಲಂಬ, ವೃತ್ರ, ಜಂಭ, ಬಲ ಮೊದಲಾದವರು.
2.51.8
नमुचिः कालनेमिश्च प्रह्लाद इति विश्रुतः ।
लम्बः किशोरः स्वर्भानुररिष्टो राक्षसेश्वरः ॥ २.५१.८ ॥
ನಮುಚಿ, ಕಾಲನೇಮಿ, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪ್ರಹ್ಲಾದ, ಲಂಬ, ಕಿಶೋರ, ಸ್ವರ್ಭಾನು, ರಾಕ್ಷಸೇಶ್ವರ ಅರಿಷ್ಟ.
2.51.9
एते चान्ये च बहवो दैत्यसङ्घाः सहस्रशः ।
नानाशस्त्रधरा राजन्नानाभूषणवाहनाः ॥ २.५१.९ ॥
ಇವರು ಮತ್ತು ಇತರ ಬಹಳ ಮಂದಿ, ಸಾವಿರಾರು ದೈತ್ಯ ಸಮೂಹಗಳು, ರಾಜನೇ, ನಾನಾ ಶಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿ, ನಾನಾ ಆಭರಣ ವಾಹನಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದರು.
2.51.10
देवतानामभिमुखास्तस्थुर्दैतेयदानवाः ।
देवास्तु युध्यमानास्ते दानवानभ्ययू रणे ॥ २.५१.१० ॥
ದೈತ್ಯ ದಾನವರು ದೇವತೆಗಳ ಎದುರು ನಿಂತರು; ದೇವತೆಗಳು ಯುದ್ಧ ಮಾಡುತ್ತಾ ರಣದಲ್ಲಿ ದಾನವರ ಮೇಲೆ ನುಗ್ಗಿದರು.
2.51.11
आदित्या वसवो रुद्राः साध्या विश्वे मरुद्गणाः ।
इन्द्रो यमश्च वरुणश्चन्द्रश्चैव धनेश्वरः ॥ २.५१.११ ॥
ಆದಿತ್ಯರು, ವಸುಗಳು, ರುದ್ರರು, ಸಾಧ್ಯರು, ವಿಶ್ವದೇವತೆಗಳು, ಮರುದ್ಗಣಗಳು; ಇಂದ್ರ, ಯಮ, ವರುಣ, ಚಂದ್ರ ಮತ್ತು ಧನೇಶ್ವರ ಕುಬೇರ.
2.51.12
अश्विनौ च महावीर्यौ ये चान्ये देवतागणाः ।
चक्रुर्युद्धं महाघोरं दानवैश्च यथाक्रमम् ॥ २.५१.१२ ॥
ಮಹಾಪರಾಕ್ರಮಿಗಳಾದ ಅಶ್ವಿನೀ ದ್ವಯರು ಮತ್ತು ಇತರ ದೇವಗಣಗಳು ದಾನವರೊಡನೆ ಕ್ರಮಬದ್ಧವಾಗಿ ಅತಿ ಭಯಂಕರ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಿದರು.
2.51.13
युध्यमानाः समेयुश्च देवा दैतेयदानवैः ।
तद्युद्धमभवद्घोरं देवदानवसङ्कुलम् ॥ २.५१.१३ ॥
ಹೋರಾಡುತ್ತಿದ್ದ ದೇವತೆಗಳು ದೈತ್ಯರು ಮತ್ತು ದಾನವರೊಂದಿಗೆ ಎದುರಾದರು. ದೇವದಾನವರಿಂದ ತುಂಬಿದ ಆ ಯುದ್ಧ ಭೀಕರವಾಯಿತು.
2.51.14
ताभ्यां बलाभ्यां सञ्जज्ञे तुमुलो विग्रहस्तदा ।
तीक्ष्णशस्त्रैः किरन्तोऽथ अभ्ययुर्देवदानवाः ॥ २.५१.१४ ॥
ಆ ಎರಡು ಸೇನೆಗಳ ನಡುವೆ ಆಗ ಘೋರ ಕಾಳಗ ಉಂಟಾಯಿತು. ಹರಿತ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಸುರಿಸುತ್ತಾ ದೇವದಾನವರು ಮುನ್ನುಗ್ಗಿದರು.
2.51.15
घ्रन्ति देवान्सगन्धर्वान्सयक्षोरगचारणान् ।
ते वध्यमाना दैतेयैर्देवसङ्घास्तदा रणे ॥ २.५१.१५ ॥
ದೈತ್ಯರು ಗಂಧರ್ವ, ಯಕ್ಷ, ನಾಗ, ಚಾರಣರೊಂದಿಗೆ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲುತ್ತಿದ್ದರು. ಆಗ ರಣದಲ್ಲಿ ದೈತ್ಯರಿಂದ ವಧಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದ ದೇವಗಣಗಳು.
2.51.16
त्रातारं मनसा जग्मुर्देवं नारायमं प्रभुम् ।
एतस्मिन्नन्तरे तत्र जगाम हरिरीश्वरः ॥ २.५१.१६ ॥
ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ರಕ್ಷಕನಾದ ದೇವ ನಾರಾಯಣ ಪ್ರಭುವನ್ನು ಅವರು ಶರಣು ಹೊಕ್ಕರು. ಈ ಮಧ್ಯೆ ಅಲ್ಲಿ ಈಶ್ವರ ಹರಿ ಬಂದನು.
2.51.17
दीपयञ्ज्योतिषा भूमिं शङ्खचक्रगदाधरः ।
तमागतं सुपर्णस्थं विष्णुं लोकनमस्कृतम् ॥ २.५१.१७ ॥
ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಬೆಳಗುತ್ತ, ಶಂಖ ಚಕ್ರ ಗದೆಯನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಗರುಡನ ಮೇಲೆ ಬಂದ, ಲೋಕಗಳಿಂದ ನಮಸ್ಕೃತನಾದ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು.
2.51.18
दृष्ट्वा मुदा युताः सर्वे भयं त्यक्त्वा रमे सुराः ।
चक्रुर्युद्धं पुनः सर्वे देवा दैतेयदानवैः ॥ २.५१.१८ ॥
ಅವನನ್ನು ಕಂಡು ಸಂತೋಷದಿಂದ ತುಂಬಿದ ದೇವತೆಗಳೆಲ್ಲರೂ ಭಯವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಓ ರಾಮ, ಮತ್ತೆ ದೈತ್ಯ ದಾನವರೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಿದರು.
2.51.19
तद्युद्धमभवद्घोरमचिन्त्यं रोमहर्षणम् ।
जघ्रुर्दैत्यान्त्रणे घोराः सर्वे शक्रपुरोगमाः ॥ २.५१.१९ ॥
ಆ ಯುದ್ಧವು ಭಯಂಕರವೂ ಕಲ್ಪನೆಗೂ ಮೀರಿದುದೂ ರೋಮಾಂಚನಕಾರಿಯೂ ಆಗಿತ್ತು. ಶಕ್ರನನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟ ಭಯಂಕರ ದೇವತೆಗಳೆಲ್ಲರೂ ರಣದಲ್ಲಿ ದೈತ್ಯರನ್ನು ಹೊಡೆದರು.
2.51.20
ते बाध्यमाना बिबुधैर्दुद्रुवुदैत्यदानवाः ॥ २.५१.२० ॥
ದೇವತೆಗಳಿಂದ ಪೀಡಿತರಾದ ಆ ದೈತ್ಯ-ದಾನವರು ಓಡಿಹೋದರು.
2.51.21
विद्रुतान्दानवान्दृष्ट्वा तदा भारत संयुगे ।
कालनेमिरिति ख्यातो दानवः प्रत्यदृश्यता ॥ २.५१.२१ ॥
ಭಾರತನೇ! ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ದಾನವರು ಓಡುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಆಗ ಕಾಲನೇಮಿ ಎಂಬ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ದಾನವ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾದನು.
2.51.22
शत्रुप्रहरणे घोरः शतबाहुः शताननः ।
शतशीर्षः स्थितः श्रीमाञ्छतशृङ्गं इवाचलः ॥ २.५१.२२ ॥
ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಭಯಂಕರನಾದ, ನೂರು ತೋಳುಗಳು, ನೂರು ಮುಖಗಳು, ನೂರು ತಲೆಗಳುಳ್ಳ ಆ ಶ್ರೀಮಂತ ನೂರು ಶಿಖರಗಳ ಪರ್ವತದಂತೆ ನಿಂತನು.
2.51.23
भास्कराकारमुकुटः शिञ्जिताभरणाङ्गदः ।
धूम्रकेतुर्हरिश्मश्रुर्निर्दष्टोष्ठपुटाननः ॥ २.५१.२३ ॥
ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ ಕಿರೀಟವುಳ್ಳವನು, ಝಣಗುಟ್ಟುವ ಆಭರಣ ಮತ್ತು ತೋಳ್ಬಳೆ ಧರಿಸಿದವನು, ಹೊಗೆಬಾವುಟವುಳ್ಳವನು, ಕಂದುಬಣ್ಣದ ಗಡ್ಡವುಳ್ಳವನು, ಹಲ್ಲಿನಿಂದ ಕಚ್ಚಿದ ತುಟಿ ಮತ್ತು ಬಾಯಿಯುಳ್ಳವನು.
2.51.24
त्रैलोक्यान्तरविस्तारं धारयन्विपुलं वपुः ।
तर्जयन्वै रणे देवाञ्छादयन्वै दिशो दश ॥ २.५१.२४ ॥
ಮೂರು ಲೋಕಗಳ ನಡುವೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿದ ವಿಶಾಲ ದೇಹವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ರಣದಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಬೆದರಿಸುತ್ತ, ಹತ್ತು ದಿಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚುತ್ತ.
2.51.25
अभ्यधावत्सुसङ्क्रुद्धो व्यादितास्य इवान्तकः ।
तत्र शस्त्रप्रतानैश्च देवान्धर्षितवान्त्रणे ॥ २.५१.२५ ॥
ಅತ್ಯಂತ ಕೋಪದಿಂದ ತೆರೆದ ಬಾಯಿಯ ಯಮನಂತೆ ಅವನು ಧಾವಿಸಿದನು; ಅಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಶಸ್ತ್ರಗಳ ಮಳೆಯಿಂದ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿ ಪೀಡಿಸಿದನು.
2.51.26
अभ्याययुः सुरान्सर्वान्पुनस्ते दैत्यदानवाः ।
आपीडयन्त्रणे क्रुद्धास्ततो देवान्युधिष्ठिर ॥ २.५१.२६ ॥
ಮತ್ತೆ ಆ ದೈತ್ಯರು ದಾನವರು ಕೋಪದಿಂದ ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದರು; ಯುಧಿಷ್ಠಿರನೇ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಪೀಡಿಸಿದರು.
2.51.27
ते वध्यमाना विबुधाः समरे कालनेमिना ।
दैत्यैश्चैव महाराज दुद्रुवुस्ते दिशो दश ॥ २.५१.२७ ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಕಾಲನೇಮಿ ಮತ್ತು ದೈತ್ಯರಿಂದ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದ ಆ ದೇವತೆಗಳು, ಮಹಾರಾಜನೇ, ಹತ್ತು ದಿಕ್ಕುಗಳಿಗೆ ಓಡಿದರು.
2.51.28
विबुधान्विद्रुतान्दृष्ट्वा कालनेमिर्महा।ञसुरः ।
इन्द्रं यमं च वरुणं वायुं च धनदं रविम् ॥ २.५१.२८ ॥
ದೇವತೆಗಳು ಓಡುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡ ಮಹಾಸುರ ಕಾಲನೇಮಿ ಇಂದ್ರ, ಯಮ, ವರುಣ, ವಾಯು, ಕುಬೇರ ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯರನ್ನು ನೋಡಿದನು.
2.51.29
एतांश्चान्यान्बलाञ्जित्वा तेषां कार्याण्यवाप सः ।
तान्सर्वान्सहसा जित्वा कालनेमिर्महासुरः ॥ २.५१.२९ ॥
ಇವರನ್ನು ಮತ್ತು ಇತರರನ್ನು ಬಲದಿಂದ ಗೆದ್ದು ಅವರ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಅವನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡನು; ಅವರೆಲ್ಲರನ್ನು ಹಠಾತ್ತಾಗಿ ಗೆದ್ದ ಮಹಾಸುರ ಕಾಲನೇಮಿ ಹಾಗೆ ಮಾಡಿದನು.
2.51.30
ददर्श गगने विष्णुं सुपर्णस्थं महाद्युतिम् ।
तं दृष्ट्वा क्रोधताम्राक्षस्तर्जयन्नभ्ययात्तदा ॥ २.५१.३० ॥
ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಗರುಡನ ಮೇಲೆ ನಿಂತ ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಅವನು ಕಂಡನು; ಅವನನ್ನು ಕಂಡು ಕೋಪದಿಂದ ಕೆಂಪಾದ ಕಣ್ಣುಗಳ ಅವನು ಬೆದರಿಸುತ್ತ ಅಂದು ಸಮೀಪಿಸಿದನು.
2.51.31
स बाहुशतमुद्यम्य सर्वास्त्रग्रहणं रणे ।
रोषाद्भारत दैत्येन्द्रो विष्णोरुरसि पातयत् ॥ २.५१.३१ ॥
ರಣದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದ ನೂರು ತೋಳುಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ, ಓ ಭಾರತ, ಕೋಪದಿಂದ ದೈತ್ಯೇಂದ್ರನು ವಿಷ್ಣುವಿನ ಎದೆಗೆ ಹೊಡೆದನು.
2.51.32
दैत्याश्च दानवाश्चैव सर्वे मयपुरोगमाः ।
स्वान्यायुधानि सङ्गृह्य सर्वे विष्णुमुपाद्रवन् ॥ २.५१.३२ ॥
ದೈತ್ಯರೂ ದಾನವರೂ, ಎಲ್ಲರೂ ಮಯನ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ, ತಮ್ಮ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ವಿಷ್ಣುವಿನತ್ತ ಧಾವಿಸಿದರು.
2.51.33
स ताड्यमानो।ञतिबलैर्दैत्यैः सर्वायुघोद्यतैः ।
न चचाल हरिर्युद्धेऽकम्पमान इवाचलः ॥ २.५१.३३ ॥
ಎಲ್ಲಾ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿದ ಅತಿಬಲಶಾಲಿ ದೈತ್ಯರಿಂದ ಹೊಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟರೂ ಹರಿ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಚಲಿಸಲಿಲ್ಲ, ಅಲುಗದ ಪರ್ವತದಂತೆ.
2.51.34
पुनरुद्यम्य सङ्क्रुद्धः कालनेमिर्दृढां गदाम् ।
जघान गदया राजंस्तं विष्णुं गरुडं च वै ॥ २.५१.३४ ॥
ಮತ್ತೆ ಕ್ರೋಧದಿಂದ ಕಾಲನೇಮಿ ದೃಢವಾದ ಗದೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ, ಓ ರಾಜನೇ, ಆ ಗದೆಯಿಂದ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಮತ್ತು ಗರುಡನನ್ನು ಹೊಡೆದನು.
2.51.35
तं दृष्ट्वा गुरडं श्रान्तं चक्रमुद्यस्य वै हरिः ।
शतं शिरांसि बाहूंश्च सोच्छिनत्कालनेमिनः ॥ २.५१.३५ ॥
ಗರುಡನು ದಣಿದಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡು ಹರಿ ಚಕ್ರವನ್ನು ಎತ್ತಿ, ಕಾಲನೇಮಿಯ ನೂರು ತಲೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ತೋಳುಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿದನು.
2.51.36
जघानान्यांस्च तान्सर्वान्समरे दैत्यदानवान् ।
विबुधानामृषीणां च स्वानि स्थानानि वै ददौ ॥ २.५१.३६ ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಉಳಿದ ಎಲ್ಲಾ ದೈತ್ಯರನ್ನು ಮತ್ತು ದಾನವರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿ, ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಋಷಿಗಳಿಗೆ ಅವರ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಹಿಂತಿರುಗಿಸಿದನು.
2.51.37
दत्त्वा सुराणां सुग्रीतो योग्यकर्माणि भारत ।
जगाम ब्रह्मणा सार्धं ब्रह्मलोकं तदा हरिः ॥ २.५१.३७ ॥
ಭಾರತ, ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಅವರಿಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ನೀಡಿ ಬಹಳ ಸಂತುಷ್ಟನಾದ ಹರಿ ಆಗ ಬ್ರಹ್ಮನೊಡನೆ ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದನು।
2.51.38
ब्रह्मलोकं प्रविश्याश्च प्राप्य नारायणः प्रभुः ।
पौराणं ब्रह्मसदनं दिव्यं नारायणाश्रयम् ॥ २.५१.३८ ॥
ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ಪ್ರಭು ನಾರಾಯಣನು ಬ್ರಹ್ಮನ ಆ ಪುರಾತನ, ದಿವ್ಯ ನಿವಾಸವನ್ನು ತಲುಪಿದನು; ಅದು ನಾರಾಯಣನ ಆಶ್ರಯವಾಗಿತ್ತು.
2.51.39
स प्रविश्य तदा देवः स्तूयमानो महर्षिभिः ।
सहस्रशीर्षा भूत्वा च शयनायोपचक्रमे ॥ २.५१.३९ ॥
ಆ ದೇವನು ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ಮಹರ್ಷಿಗಳಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟವನಾಗಿ, ಸಹಸ್ರ ಶಿರಸ್ಸಿನ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ ಶಯನಕ್ಕೆ ತೊಡಗಿದನು।
2.51.40
आदिदेवः पुराणात्मा निद्रावशमुपागतः ।
शेते सुखं सदा विष्णुर्मोहयञ्जगदव्ययः ॥ २.५१.४० ॥
ಆದಿದೇವ, ಪುರಾತನ ಆತ್ಮನಾದ ವಿಷ್ಣು, ನಿದ್ರೆಯ ವಶನಾಗಿ, ಅವ್ಯಯನಾಗಿ, ಜಗತ್ತನ್ನು ಮೋಹಗೊಳಿಸುತ್ತಾ ಸದಾ ಸುಖವಾಗಿ ಮಲಗುತ್ತಾನೆ।
2.51.41
जग्मुस्तस्याथ वर्षाणि शयानस्य महात्मनः ।
षट्त्रिंशच्छतसाहस्रं मानुषेणेह सङ्ख्यया ॥ २.५१.४१ ॥
ಮಲಗಿದ್ದ ಆ ಮಹಾತ್ಮನಿಗೆ ಮಾನವ ಲೆಕ್ಕದ ಪ್ರಕಾರ ಇಲ್ಲಿ ಮೂವತ್ತಾರು ಲಕ್ಷ ವರ್ಷಗಳು ಕಳೆದವು।
2.51.42
जग्मुः कृतयुगत्रेताद्वापरान्ते बुबोध ह ।
ब्रह्मादिभिः स्तूयमानः सुरैश्चापि सहर्षिभिः ॥ २.५१.४२ ॥
ಕೃತ, ತ್ರೇತಾ, ದ್ವಾಪರ ಯುಗಗಳ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಅವನು ಎಚ್ಚರಗೊಂಡನು; ಬ್ರಹ್ಮಾದಿಗಳು, ದೇವತೆಗಳು, ಮಹರ್ಷಿಗಳಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾ.
2.51.43
उत्पत्य शयनाद्विष्णुर्ब्रह्मणा विबुधैः सह ।
देवानां च हितार्थाय ययौ देवसभां प्रति ॥ २.५१.४३ ॥
ವಿಷ್ಣು ಶಯ್ಯೆಯಿಂದ ಎದ್ದು ಬ್ರಹ್ಮ ಮತ್ತು ದೇವತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ದೇವತೆಗಳ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ದೇವಸಭೆಯ ಕಡೆಗೆ ಹೋದನು.
2.51.44
मेरोः शिरसि विन्यस्तां ज्वलन्तीं तां शुभां सभाम् ।
विविशुस्ते सुराः सर्वे ब्रह्मणा सह भारत ॥ २.५१.४४ ॥
ಭರತನೇ, ಮೇರುವಿನ ಶಿಖರದ ಮೇಲಿದ್ದ ಆ ಬೆಳಗುವ ಶುಭ ಸಭೆಯನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮನೊಂದಿಗೆ ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು.
2.51.45
जग्मुस्तत्र निषेदुस्ते सा निःशब्दा ह्यभूत्तदा ।
तत्र भूमिरुवाचाथ खेदात्करुणभाषिणी ॥ २.५१.४५ ॥
ಅವರು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಿ ಕುಳಿತರು; ಆಗ ಆ ಸಭೆ ನಿಶ್ಶಬ್ದವಾಯಿತು. ಅಲ್ಲಿ ದುಃಖದಿಂದ ಕರುಣಾಜನಕವಾಗಿ ಭೂಮಿ ನುಡಿಯಿತು.
2.51.46
राज्ञां बलैर्बलवतां खिन्नास्मि भृशपीडिता ।
नित्यं भारपरिश्रान्ता दुःखं जीवाम्यहं सुराः ॥ २.५१.४६ ॥
ಬಲಶಾಲಿ ರಾಜರ ಸೇನೆಗಳಿಂದ ನಾನು ಬಳಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪೀಡಿತಳಾಗಿದ್ದೇನೆ. ನಿತ್ಯವೂ ಭಾರದಿಂದ ದಣಿದು, ದೇವತೆಗಳೇ, ದುಃಖದಿಂದ ಬದುಕುತ್ತಿದ್ದೇನೆ.
2.51.47
पुरे पुरे च नृपतिः कोटिसङ्ख्यैर्बलैर्वृतः ।
राष्ट्रे राष्ट्रे च शतशो ग्रामाः कुलसहस्रिणः ॥ २.५१.४७ ॥
ಪ್ರತಿ ನಗರದಲ್ಲಿಯೂ ಕೋಟಿ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಸೇನೆಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದ ರಾಜನಿದ್ದಾನೆ; ಪ್ರತಿ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ ಸಾವಿರಾರು ಕುಟುಂಬಗಳಿರುವ ನೂರಾರು ಗ್ರಾಮಗಳಿವೆ.
2.51.48
भूमिपानां सहस्रैश्च तेषां च बिलनां बलैः ।
ग्रामायुतैः पुरै राष्ट्रैरहं निर्विवरीकृता ॥ २.५१.४८ ॥
ಸಾವಿರಾರು ಭೂಪತಿಗಳಿಂದ, ಅವರ ಸೇನೆಗಳಿಂದ, ಹತ್ತು ಸಾವಿರಾರು ಗ್ರಾಮಗಳು, ನಗರಗಳು ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಂದ ನಾನು ಎಲ್ಲೂ ಖಾಲಿ ಉಳಿಯದಂತೆ ತುಂಬಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದೇನೆ.
2.51.49
तस्माद्धारयितुं शक्त्या न क्षमासि जनानहम् ।
दैत्यैश्च बाध्यमानास्ताः प्राज नित्यं दुरात्मभिः ॥ २.५१.४९ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ನಿನ್ನ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಧರಿಸಲು ನೀನು ಸಮರ್ಥನಲ್ಲ. ದುರಾತ್ಮರಾದ ದೈತ್ಯರಿಂದ ನಿತ್ಯವೂ ಪೀಡಿತಳಾಗಿ…
2.51.50
भूमेस्तु वचनं श्रुत्वा देवो नारायणस्तदा ।
व्यादिश्य तान्सुरान्सर्वान्क्षितौ वस्तुं मनो दधे ॥ २.५१.५० ॥
ಭೂಮಿಯ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಆಗ ದೇವ ನಾರಾಯಣನು ಆ ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಆಜ್ಞಾಪಿಸಿ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಲು ಮನಸ್ಸು ಮಾಡಿದನು.