മഹാഭാരതം · അധ്യായം 2.52
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.52.1
यच्चके भगवान्विष्णुर्वसुदेवसुतस्तदा ।
तत्तेऽहं सम्प्रवक्ष्यामि शृणु स्रवमशेषतः ॥ २.५२.१ ॥
വസുദേവപുത്രനായ ഭഗവാൻ വിഷ്ണു അന്ന് ചെയ്തത് ഞാൻ നിനക്ക് പൂർണ്ണമായി പറയാം; കേൾക്കൂ.
2.52.2
वासुदेवस्य महात्म्यं चरितं च महात्मनः ।
हितार्थं सुरसर्त्यानां लोकानां च हिताय च ॥ २.५२.२ ॥
വാസുദേവന്റെ മഹത്ത്വവും ആ മഹാത്മാവിന്റെ ചരിതവും ദേവന്മാർക്കും മനുഷ്യർക്കും ലോകങ്ങൾക്കും ഹിതത്തിനായുള്ളതാണ്.
2.52.3
यदा दिवि विभुस्तात न रेमे भगवानसौ ।
ततो व्यादिशय भूतानि विभुर्भूमिसुखावहः ॥ २.५२.३ ॥
മകനേ, സർവ്വവ്യാപിയായ ഭഗവാൻ സ്വർഗ്ഗത്തിൽ ആനന്ദിക്കാതിരുന്നപ്പോൾ, ഭൂമിക്ക് സുഖം നൽകുന്ന ആ വിഭു ഭൂതങ്ങളോട് കല്പിച്ചു.
2.52.4
निग्रहार्थाय दैत्यानां चोदयामास वै तदा ।
मुरुतश्च वसूंश्चैव सूर्याचन्द्रमसावुभौ ॥ २.५२.४ ॥
അപ്പോൾ ദൈത്യന്മാരെ നിഗ്രഹിക്കാൻ അദ്ദേഹം മരുത്തുക്കളെയും വസുക്കളെയും സൂര്യചന്ദ്രന്മാരെയും പ്രേരിപ്പിച്ചു.
2.52.5
गन्धर्वाप्सरसश्चैव रुद्रादित्यांस्तथाऽश्विनौ ।
जायध्वं मानुषे लोके सर्वलोकमहेश्वराः ॥ २.५२.५ ॥
ഗന്ധർവന്മാരെയും അപ്സരസ്സുകളെയും, രുദ്രന്മാരെയും ആദിത്യന്മാരെയും, അതുപോലെ രണ്ട് അശ്വിനിമാരെയും, 'സർവ്വലോക മഹേശ്വരന്മാരേ, മനുഷ്യലോകത്തിൽ ജനിക്കുവിൻ' എന്ന് (കല്പിച്ചു).
2.52.6
जङ्गमानि विशालाक्षो ह्यात्मार्थमसृजत्प्रभुः ।
जायन्तामिति गोविन्दस्तिर्यग्योनिगतैः सह ॥ २.५२.६ ॥
വിശാലാക്ഷനായ പ്രഭു തന്റെ ഉദ്ദേശ്യത്തിനായി ജംഗമങ്ങളെ സൃഷ്ടിച്ചു. 'ഇവർ ജനിക്കട്ടെ' എന്ന് ഗോവിന്ദൻ തിര്യക്യോനിയിൽ ജനിച്ചവരോടൊപ്പം (കല്പിച്ചു).
2.52.7
तानि सर्वाणि सर्वज्ञो व्यजायत यदोः कुले ।
आत्मानमात्मना तात कृत्वा बहुविधं हरिः।
रत्यर्थमिह गास्तत्र ररक्ष पुरुषोत्तमः। ॥ २.५२.७ ॥
പ്രിയനേ, സർവജ്ഞനായ ഹരി തന്നെത്തന്നെ പലവിധമായി സൃഷ്ടിച്ച് യദുവംശത്തിൽ ആ സർവതും ജനിച്ചു. അവിടെ പുരുഷോത്തമൻ ആനന്ദത്തിനായി പശുക്കളെ രക്ഷിച്ചു.
2.52.8
अजातशत्रो जातस्तु यथेष्ट भुवि भूमिप ।
कीर्त्यमानं मया तात निबोध भरतर्षभ ॥ २.५२.८ ॥
അജാതശത്രുവേ, ഭൂപതേ, ഭൂമിയിൽ ഇഷ്ടാനുസരണം അവൻ ജനിച്ചു. പ്രിയനേ, ഭരതശ്രേഷ്ഠാ, ഞാൻ വർണ്ണിക്കുന്നത് കേൾക്കുക.
2.52.9
सागराः समकम्पन्त मुदा चेलुश्च पर्वताः ।
जज्वलुश्चाग्नयः शान्ता जायमाने जनार्दने ॥ २.५२.९ ॥
ജനാർദ്ദനൻ ജനിച്ചപ്പോൾ സമുദ്രങ്ങൾ വിറച്ചു; പർവതങ്ങൾ ആനന്ദത്താൽ ഇളകി; ശാന്തമായിരുന്ന അഗ്നികൾ ജ്വലിച്ചു.
2.52.10
शिवाः सम्प्रववुर्वाताः प्रशान्तमभवद्रजः ।
ज्योतींषि सम्प्रकाशन्त जायमाने जनार्दने ॥ २.५२.१० ॥
ജനാർദ്ദനൻ ജനിച്ചപ്പോൾ ശുഭമായ കാറ്റുകൾ വീശി; പൊടി അടങ്ങി; ജ്യോതിസ്സുകൾ പ്രകാശിച്ചു.
2.52.11
देवदुन्दुभयश्चापि सस्वनुर्भृशमम्बरे ।
अभ्यवर्षंस्तदाऽऽगम्य देवताः पुष्पवृष्टिभिः ॥ २.५२.११ ॥
ആകാശത്ത് ദിവ്യ ദുന്ദുഭികളും ശക്തമായി മുഴങ്ങി; അപ്പോൾ ദേവന്മാർ വന്ന് പുഷ്പവൃഷ്ടി ചൊരിഞ്ഞു.
2.52.12
गीर्भिर्मङ्गलयुक्ताभिः स्तुवन्वै मधुसदनम् ।
उपतस्थुस्तदा प्रीताः प्रादुर्भावे महर्षयः ॥ २.५२.१२ ॥
മംഗളകരമായ വാക്കുകളാൽ മധുസൂദനനെ സ്തുതിച്ചുകൊണ്ട്, അപ്പോൾ സന്തുഷ്ടരായ മഹർഷിമാർ അവതാരസമയത്ത് അടുത്തെത്തി.
2.52.13
ततस्तानभिसम्प्रेक्ष्य नारदप्रमुखानृषीन् ।
उपानृत्यन्नुपजगुर्गन्धर्वाप्सरसां गणाः ॥ २.५२.१३ ॥
അപ്പോൾ നാരദൻ മുതലായ മുനിമാരെ കണ്ട് ഗന്ധർവന്മാരും അപ്സരസ്സുകളുടെ സംഘങ്ങളും സമീപത്ത് നൃത്തം ചെയ്തു പാടി.
2.52.14
उपतस्थे च गोविन्दं सहस्राक्षः शचीपतिः ।
अभ्यभाषत तेजस्वी महर्षीन्पूजयंस्तदा ॥ २.५२.१४ ॥
ആയിരം കണ്ണുകളുള്ള ശചീപതിയായ ഇന്ദ്രൻ ഗോവിന്ദന്റെ അരികിൽ നിന്ന് തേജസ്വിയായി മഹർഷിമാരെ ആദരിച്ചുകൊണ്ട് സംസാരിച്ചു.
2.52.15
कृत्वा च देवकार्याणि कृत्वा देवहितानि च ।
खं लोकं लोककृद्देवः पुनर्गच्छति तेजसा ॥ २.५२.१५ ॥
ദേവകാര്യങ്ങളും ദേവഹിതങ്ങളും ചെയ്തശേഷം ലോകസൃഷ്ടാവായ ദേവൻ തേജസ്സോടെ വീണ്ടും ആകാശലോകത്തേക്ക് പോകുന്നു.
2.52.16
इत्युक्त्वा ऋषिभिः सार्घं जगाम त्रिदिवं पुनः ।
अभ्यनुज्ञाय तान्सर्वाञ्छादयन्प्रकृतिं पराम् ॥ २.५२.१६ ॥
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞശേഷം മുനിമാരോടൊപ്പം വീണ്ടും ത്രിദിവത്തിലേക്ക് പോയി; എല്ലാവരോടും യാത്ര ചോദിച്ച്, പരമപ്രകൃതിയെ മറച്ചുകൊണ്ട്.
2.52.17
नन्दगोपकुले कृष्ण उवास बहुलाः समाः ।
ततः कदाचित्सुप्तं तं शकटस्य त्वधः शिशुम् ॥ २.५२.१७ ॥
നന്ദഗോപന്റെ കുലത്തിൽ കൃഷ്ണൻ പല വർഷങ്ങൾ വസിച്ചു. പിന്നീട് ഒരിക്കൽ വണ്ടിക്ക് കീഴിൽ ഉറങ്ങിക്കിടന്ന ആ ശിശുവിനെ.
2.52.18
यशोदा सम्परित्यज्य जगाम यमुनां नदीम् ।
शिशुलीलां ततः कुर्वन्स्वहस्तचरणौ क्षिपन् ॥ २.५२.१८ ॥
യശോദ അവനെ വിട്ട് യമുനാ നദിയിലേക്ക് പോയി. അപ്പോൾ ആ ശിശു കൈകാലുകൾ ഇളക്കി ശിശുലീലകൾ കാട്ടി.
2.52.19
रुरोद मधुरं कृष्णः पादावूर्ध्वं प्रसारयन् ।
पादाङ्गुष्ठेन शकटं दारयन्नथ केशवः ॥ २.५२.१९ ॥
കൃഷ്ണൻ മധുരമായി കരഞ്ഞു, കാലുകൾ മുകളിലേക്ക് നീട്ടിക്കൊണ്ട്. പിന്നെ കേശവൻ കാൽവിരൽകൊണ്ട് ആ വണ്ടി പിളർന്നു.
2.52.20
तत्र एकेन पादेन पातयित्वा तथा शिशुः ।
न्युब्जं पयोधराकाङ्क्षी ससार च रुरोद च ॥ २.५२.२० ॥
അവിടെ ആ ശിശു ഒരു കാലുകൊണ്ട് അതിനെ ഇങ്ങനെ വീഴ്ത്തി, മുലയാഗ്രഹിച്ച് കമിഴ്ന്ന് ഇഴഞ്ഞ് കരഞ്ഞു.
2.52.21
पाटितं शकटं दृष्ट्वा भिन्नभाण्डपुटीकटम् ।
जनास्ते शिशुना तेन विस्मयं परमं ययुः ॥ २.५२.२१ ॥
വണ്ടി പിളർന്ന്, അതിലെ പാത്രങ്ങളും കുട്ടകളും തകർന്നുകിടക്കുന്നത് കണ്ട്, ആ ശിശുവിന്റെ പ്രവൃത്തിയിൽ ജനങ്ങൾ വലിയ വിസ്മയം പൂണ്ടു.
2.52.22
प्रत्यक्षं शूरसेनानां दृश्यते महदद्भुतम् ।
शयानेन हतः कंसपक्षवांस्तिग्मतेजसा ॥ २.५२.२२ ॥
ശൂരസേനരുടെ കൺമുന്നിൽ ഒരു മഹാത്ഭുതം കാണപ്പെട്ടു — കിടന്നുകൊണ്ടുതന്നെ ആ തീക്ഷ്ണതേജസ്വി കംസപക്ഷക്കാരെ വധിച്ചു.
2.52.23
पूतना चापि निहता महाकाया महास्तनी ।
ततः काले महाराज संसक्तौ रामकेशवौ ॥ २.५२.२३ ॥
വലിയ ശരീരവും വലിയ മുലകളുമുള്ള പൂതനയും കൊല്ലപ്പെട്ടു. പിന്നെ, മഹാരാജാവേ, കാലമായപ്പോൾ രാമനും കേശവനും ഒന്നിച്ചു ചേർന്നു.
2.52.24
कृष्णः सङ्कर्षणश्चोभौ रिङ्खिणौ च बभूवतुः ।
अन्योन्यकिरणाक्रान्तौ चन्द्रसूर्याविवाम्बरे ॥ २.५२.२४ ॥
കൃഷ്ണനും സങ്കർഷണനും ഇരുവരും ഇഴയുന്ന ശിശുക്കളായി; ഒരാളുടെ പ്രകാശത്താൽ മറ്റേയാൾ മൂടപ്പെട്ട്, ആകാശത്തിലെ ചന്ദ്രസൂര്യന്മാരെപ്പോലെ.
2.52.25
विसर्पन्तौ च सर्वत्र महासर्पभुजौ तदा ।
रेजतुः पांसुदिग्धाङ्गौ रामकृष्णौ तदा नृप ॥ २.५२.२५ ॥
അപ്പോൾ എല്ലായിടത്തും ഇഴഞ്ഞുനീങ്ങുന്ന, മഹാസർപ്പങ്ങൾ പോലെയുള്ള കൈകളോടുകൂടിയ, പൊടി പുരണ്ട ശരീരങ്ങളുള്ള രാമനും കൃഷ്ണനും, ഹേ രാജാവേ, അപ്പോൾ തിളങ്ങി.
2.52.26
क्वचिच्च जानुभिः स्पृष्टौ क्रीडमानौ क्वचिद्वने ।
पिबन्तौ दधिकुल्यांश्च मथ्यमाने च भारत ॥ २.५२.२६ ॥
ചിലപ്പോൾ മുട്ടുകുത്തി നീങ്ങിയും, ചിലപ്പോൾ കാട്ടിൽ കളിച്ചും, കടഞ്ഞുകൊണ്ടിരുന്ന തൈരിന്റെ അരുവികൾ കുടിച്ചും, ഹേ ഭാരതാ.
2.52.27
ततः स बालो गोविन्दो नवनीतं तदा क्षयम् ।
ग्रासमानस्तु तत्रायं गोपीभिर्ददृशे तथा ॥ २.५२.२७ ॥
അപ്പോൾ ആ ബാലൻ ഗോവിന്ദൻ, വെണ്ണ തീർന്നുകൊണ്ടിരിക്കെ അത് തിന്നുമ്പോൾ, അവിടെ ഗോപിമാരാൽ അങ്ങനെ കാണപ്പെട്ടു.
2.52.28
दाम्नाऽथोलूखले कृष्णो गोपीभिश्च निबन्धितः ।
तत्तथा शिशुना तेन कर्षता चार्जुनावृभौ ॥ २.५२.२८ ॥
അപ്പോൾ കയറുകൊണ്ട് ഉലക്കയോടു കൃഷ്ണനെ ഗോപിമാർ ബന്ധിച്ചു. ആ ശിശു അത് വലിച്ചപ്പോൾ രണ്ട് അർജുന വൃക്ഷങ്ങളും.
2.52.29
समूलविटपौ भग्नौ तदद्भुतमिवाभवत् ।
ततस्तौ बाल्यमुत्तीर्णौ कृष्णसङ्कर्षणावुभौ ॥ २.५२.२९ ॥
വേരോടും ശിഖരങ്ങളോടും കൂടി ഒടിഞ്ഞ ആ വൃക്ഷങ്ങൾ, അത് അത്ഭുതം പോലെ ആയി. അപ്പോൾ ആ രണ്ടുപേരും, കൃഷ്ണനും സങ്കർഷണനും, ബാല്യം കടന്നു.
2.52.30
तस्मिन्नेव व्रजस्थाने सप्तवर्षै बभूवतुः ।
नीलपीताम्बरधरौ पीतश्वेतानुलेपनौ ॥ २.५२.३० ॥
ആ വ്രജസ്ഥലത്തുതന്നെ ആ രണ്ടുപേരും ഏഴു വയസ്സുകാരായി; നീലയും മഞ്ഞയും വസ്ത്രം ധരിച്ച്, മഞ്ഞയും വെളുപ്പും ലേപനം പൂശിയവരായി.
2.52.31
बभुवतुर्वत्सपालौ काकपक्षधरावुभौ ।
पर्णवाद्यं श्रुतिसुखं वादयन्तौ वराननौ ॥ २.५२.३१ ॥
ഇരുവരും കിടാങ്ങളെ മേയ്ക്കുന്ന ഇടയന്മാരായി; ഇരുവരും കാക്കപ്പക്ഷിയുടെ തൂവലുകൾ ശിരോഭൂഷണമായി ധരിച്ചു; കേൾക്കാൻ ഇമ്പമുള്ള ഇലവാദ്യം വായിച്ചുകൊണ്ട് സുന്ദരമുഖരായിരുന്നു.
2.52.32
शुशुभाते वनगतौ त्रिशीर्षाविव पन्नगौ ।
मयूराङ्गजकर्णौ तौ पल्लवापीडधारिणौ ॥ २.५२.३२ ॥
കാട്ടിൽ സഞ്ചരിച്ചിരുന്ന അവർ ഇരുവരും മൂന്നു തലയുള്ള സർപ്പങ്ങളെപ്പോലെ തിളങ്ങി; അവരുടെ കാതുകളിൽ മയിൽപ്പീലിയാൽ ഉള്ള ആഭരണങ്ങളുണ്ടായിരുന്നു, അവർ തളിരില മാല ധരിച്ചിരുന്നു.
2.52.33
वनमालापरिक्षिप्तौ सालपोताविवोद्गतौ ।
अरविन्दकृतापीडौ रज्जुयज्ञोपवीतिनौ ॥ २.५२.३३ ॥
വനമാലയാൽ പൊതിഞ്ഞ ആ ഇരുവരും ഉയർന്നുവന്ന ഇളം സാലവൃക്ഷങ്ങൾ പോലെയായിരുന്നു; അവർ താമരക്കിരീടം ധരിച്ച്, കയറിനെ പൂണൂലായി അണിഞ്ഞിരുന്നു.
2.52.34
सशिक्यतुम्बुरुकरौ गोपवेणुप्रवादकौ ।
क्वचिद्वसन्तावन्योन्यं क्रडमानौ क्वचिद्वने ॥ २.५२.३४ ॥
കയ്യിൽ ശിക്യവും തുംബുരുവും പിടിച്ച്, ഗോപന്മാരുടെ കുഴൽ വായിച്ചുകൊണ്ട്; ചിലപ്പോൾ കാട്ടിൽ പരസ്പരം കളിച്ചുകൊണ്ട് വസിച്ചു.
2.52.35
पर्णशय्यासु तौ सुप्तौ क्वचिन्निद्रान्तरैषिणौ ।
तौ वत्सान्पालयन्तौ हि शोभयन्तौ महद्वनम् ॥ २.५२.३५ ॥
ഇലപ്പായകളിൽ അവർ ഉറങ്ങി; ചിലപ്പോൾ ഇടയിൽ ഉറക്കം തേടി; ആ ഇരുവരും കിടാങ്ങളെ കാത്ത്, മഹാവനത്തിന് ശോഭ നൽകി.
2.52.36
चञ्चूर्यन्तौ रमन्तौ च राजन्नेवं तदा शुभम् ।
ततो बृन्दावनं गत्वा वसुदेवसुतावुभौ।
गोकुलं तत्र कौन्येय चारयन्तौ विजह्रतुः ॥ २.५२.३६ ॥
രാജാവേ, ആ ഇരുവരും അപ്പോൾ ഇങ്ങനെ ശുഭമായി സഞ്ചരിച്ച് ആനന്ദിച്ചു; പിന്നെ വൃന്ദാവനത്തിൽ ചെന്ന്, വസുദേവപുത്രരായ ഇരുവരും, കുന്തീപുത്രാ, അവിടെ ഗോകുലത്തിൽ പശുക്കളെ മേയ്ച്ച് വിഹരിച്ചു.