മഹാഭാരതം · അധ്യായം 2.56
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.56.1
निहत्य नरकं भौमं सत्यभामासहायवान् ।
सहितो लोकपालैश्च ददर्श नरकालयम् ॥ २.५६.१ ॥
ഭൗമനായ നരകനെ വധിച്ച്, സത്യഭാമയോടും ലോകപാലകരോടുമൊപ്പം ചേർന്ന് അദ്ദേഹം നരകന്റെ ആലയം കണ്ടു.
2.56.2
अथास्य गृहमासाद्य नारकस्य महात्मनः ।
ददर्श धनमक्षय्यं रत्नानि विविधानि च। ॥ २.५६.२ ॥
പിന്നെ ആ മഹാത്മാവായ നരകന്റെ ഗൃഹത്തിലെത്തി, അക്ഷയമായ ധനവും വിവിധ രത്നങ്ങളും അദ്ദേഹം കണ്ടു.
2.56.3
मणिमुक्ताप्रवालानि वैडूर्यविकृतानि च ।
विस्ताराल्पांश्चार्कमणीन्विपुलान्स्फाटिकानपि ॥ २.५६.३ ॥
മണികൾ, മുത്തുകൾ, പവിഴങ്ങൾ, രൂപം മാറ്റിയ വൈഡൂര്യങ്ങൾ, ചെറുതും വലുതുമായ സൂര്യകാന്തമണികൾ, വലിയ സ്ഫടികങ്ങളും.
2.56.4
जाम्बूनदमयान्येव शातकुम्भमयानि च ।
प्रदीप्तज्वलनाभानि शीतरश्मिप्रभाणि च ॥ २.५६.४ ॥
ജാംബൂനദ സ്വർണ്ണം കൊണ്ടുള്ളവയും ശാതകുംഭ സ്വർണ്ണം കൊണ്ടുള്ളവയും; ജ്വലിക്കുന്ന അഗ്നിപോലെയും തണുത്ത രശ്മികളുള്ള ചന്ദ്രപ്രഭപോലെയും തിളങ്ങുന്നവ.
2.56.5
हिरण्यवर्णं रुचिरं श्वेतमभ्यन्तरं गृहम् ।
तदक्षय्यं गृहे दृष्टं नरकस्य धनं बहु ॥ २.५६.५ ॥
സ്വർണ്ണവർണ്ണവും മനോഹരവും വെളുത്തതുമായ അകത്തളം; നരകന്റെ ഗൃഹത്തിൽ വളരെയധികം അക്ഷയധനം അദ്ദേഹം കണ്ടു.
2.56.6
न हि राज्ञः कुबेरस्य तावद्धनसमुच्छ्रयः ।
दृष्टपूर्वः पुरा साक्षान्महेन्द्रभवनेष्वपि ॥ २.५६.६ ॥
കുബേരരാജാവിന്റെ ധനസമൃദ്ധിയും ഇത്രയധികമായി മുമ്പ് നേരിൽ കണ്ടിട്ടില്ല; മഹേന്ദ്രന്റെ ഭവനങ്ങളിൽ പോലും.
2.56.7
हते भौमे निशुम्भे च वासवः सगणोऽब्रवीत् ।
दाशार्हपतिमासीनमाहृत्य मणिकुण्डले ॥ २.५६.७ ॥
ഭൗമനും നിശുംഭനും വധിക്കപ്പെട്ട ശേഷം, ഗണങ്ങളോടുകൂടിയ വാസവൻ (ഇന്ദ്രൻ) ഇരിക്കുന്ന ദാശാർഹപതിയോട് സംസാരിച്ച് മണികുണ്ഡലങ്ങൾ കൊണ്ടുവന്നു.
2.56.8
हेमसूत्रा महाकक्ष्यास्तोमरैर्वीर्यशालिनः ।
विमलानि पताकानि वासांसि विविधानि च ॥ २.५६.८ ॥
സ്വർണ്ണനൂലുകൾ കെട്ടിയ, വലിയ പട്ടകളോടുകൂടിയ, കുന്തങ്ങളുള്ള, വീര്യശാലികളായ അവയും; നിർമ്മലമായ പതാകകളും പലതരം വസ്ത്രങ്ങളും.
2.56.9
भीमरूपाश्च मातङ्गाः प्रवालविकृताः कुथाः ।
ते च विंशतिसाहस्रा द्वास्तावत्यः करेणवः ॥ २.५६.९ ॥
ഭയങ്കര രൂപമുള്ള ആനകൾ, പവിഴം പോലെ അലങ്കരിച്ച പുതപ്പുകൾ; അവ ഇരുപതിനായിരവും, അത്രയും തന്നെ രണ്ടായിരം പിടിയാനകളും.
2.56.10
अष्टौ शतसहस्राणि देशजाश्चोत्तमा हयाः ।
गोभिश्चाविकृतैर्यावत्कामात्तव जनार्दन ॥ २.५६.१० ॥
എട്ടു ലക്ഷം ഉത്തമമായ നാട്ടുകുതിരകളും, കുറവില്ലാത്ത പശുക്കളും; നിനക്ക് ആവശ്യമുള്ളത്രയും, ഹേ ജനാർദ്ദനാ.
2.56.11
एतत्ते प्रापयिष्याणि वृष्ण्यावासमरिन्दम ।
वसु यत्रिषु लोकेषु धर्मेणावर्जितं त्वया ॥ २.५६.११ ॥
ശത്രുനിഗ്രഹിയേ, ഇതെല്ലാം ഞാൻ വൃഷ്ണികളുടെ വാസസ്ഥലത്ത് എത്തിക്കും — മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും നീ ധർമ്മത്താൽ നേടിയ സമ്പത്ത് ഇതാണ്.
2.56.12
देवगन्धर्वरत्नानि दैतेयासुरजानि च ।
यानि सन्ति हिरण्यानि नरकस्य निवेशने ॥ २.५६.१२ ॥
ദേവഗന്ധർവ്വരത്നങ്ങളും, ദൈത്യാസുരന്മാരിൽ നിന്ന് ഉണ്ടായവയും; നരകന്റെ വസതിയിലുള്ള സ്വർണ്ണവും.
2.56.13
एतत्तु गरुडे सर्वं क्षिप्रमारोप्य वासवः ।
दार्शार्हपतिना सार्धमुपायान्मणिपर्वतम् ॥ २.५६.१३ ॥
ഇവയെല്ലാം ഇന്ദ്രൻ ഗരുഡന്റെ മേൽ വേഗത്തിൽ കയറ്റി, ദാശാർഹപതിയോടൊപ്പം മണിപർവതത്തിലേക്ക് പോയി.
2.56.14
चित्रग्रथितमेघाभः प्रबभौ मणिपर्वतः ।
हेमचित्रवितानैश्च प्रासादैरुपशोभितः ॥ २.५६.१४ ॥
വിചിത്രമായി നെയ്ത മേഘങ്ങളുടെ പ്രഭയുള്ള മണിപർവതം സ്വർണ്ണ വിചിത്ര മേലാപ്പുകളും പ്രാസാദങ്ങളും കൊണ്ട് അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട് പ്രകാശിച്ചു.
2.56.15
हर्म्याणि च विशालानि मणिसोपानवन्ति च ।
तत्रस्था वरवर्णिन्यो ददृशुर्मधुसूदनम् ॥ २.५६.१५ ॥
അവിടെ വിശാലമായ മാളികകൾക്ക് മണിപ്പടികളുണ്ടായിരുന്നു; അവിടെ നിന്നിരുന്ന സുന്ദരിമാർ മധുസൂദനനെ കണ്ടു.
2.56.16
गन्धर्वसुरमुख्यानां प्रिया दुहितरस्तदा ।
त्रिविष्टपसमे देशे तिष्ठन्तमपराजितम् ॥ २.५६.१६ ॥
അപ്പോൾ ഗന്ധർവ-അസുരപ്രമുഖരുടെ പ്രിയപുത്രിമാർ, സ്വർഗ്ഗതുല്യമായ ആ ദേശത്ത് നിന്നിരുന്ന അപരാജിതനെ കണ്ടു.
2.56.17
परिवव्रुर्महाबाहुमेकवेणीधराः स्त्रियः ।
पर्वाः काषायवासिन्यः सर्वाश्च नियतेन्द्रियाः ॥ २.५६.१७ ॥
മഹാബാഹുവിനെ ഒറ്റജടയുള്ളവരും കാവി വസ്ത്രം ധരിച്ചവരും ഇന്ദ്രിയനിയന്ത്രണമുള്ളവരുമായ സ്ത്രീകൾ വലയം ചെയ്തു.
2.56.18
व्रतसन्तापजः शोके नात्र कश्चिदपीडयत् ।
अरजांसि च वासांसि बिभ्रत्यः कौशिकान्यपि ॥ २.५६.१८ ॥
വ്രതതാപത്തിൽ നിന്ന് ജനിച്ച ദുഃഖത്താൽ ഇവിടെ ആരും പീഡിതരായിരുന്നില്ല; അവർ നിർമ്മലമായ പട്ടുവസ്ത്രങ്ങളും ധരിച്ചിരുന്നു.
2.56.19
समेत्य यदुसिंहस्य चक्रुरस्याञ्जलिं स्त्रियः ।
ऊचुश्चैनं हृषीकेशं सर्वास्ताः कमलेक्षणाः ॥ २.५६.१९ ॥
യാദവസിംഹന്റെ അടുത്തെത്തി, താമരക്കണ്ണുകളുള്ള ആ സ്ത്രീകളെല്ലാവരും അവന് അഞ്ജലി ചെയ്ത് ഹൃഷീകേശനോട് പറഞ്ഞു.
2.56.20
नारदेन समाख्यातमस्माकं पुरुषोत्तम ।
आगमिष्यति गोविन्दः सुरकार्यार्थसिद्धये ॥ २.५६.२० ॥
പുരുഷോത്തമാ, ദേവകാര്യസിദ്ധിക്കായി ഗോവിന്ദൻ വരുമെന്ന് നാരദൻ ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞു.
2.56.21
सोऽसुरं नरकं हत्वा निशुम्भं मुरमेव च ।
भौमं च सपरीवारं हयग्रीवं च दानवम् ॥ २.५६.२१ ॥
അവൻ അസുരനായ നരകനെയും നിശുംഭനെയും മുരനെയും പരിവാരത്തോടെ ഭൗമനെയും ദാനവനായ ഹയഗ്രീവനെയും വധിച്ചു.
2.56.22
तथा पञ्चजनं चैव प्राप्स्यते धनमक्षयम् ।
सोऽचिरेणैव कालेन युष्मन्मोक्ता भविष्यति ॥ २.५६.२२ ॥
അതുപോലെ പഞ്ചജനനെയും വധിച്ച് അവൻ അക്ഷയമായ ധനം നേടും. അവൻ ഉടൻ തന്നെ, യഥാകാലം, നിങ്ങളുടെ മോചകനാകും.
2.56.23
एवमुक्त्वागमद्धीरो देवर्षिर्नारदस्तथा ।
त्वां चिन्तयानाः सततं तपो घोरमुपास्महे ॥ २.५६.२३ ॥
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞിട്ട് ധീരനായ ദേവർഷി നാരദൻ പോയി. നിന്നെത്തന്നെ നിരന്തരം ധ്യാനിച്ച് ഞങ്ങൾ കഠിനമായ തപസ്സ് ചെയ്യുന്നു.
2.56.24
कालेऽतीते महाबाहुं कदा द्रक्ष्याम माधवम् ।
इत्येवं हृदि सङ्कल्पं कृत्वा पुरुषसत्तम।
तपश्चराम सततं रक्ष्यमाणा हि दानवैः ॥ २.५६.२४ ॥
പുരുഷോത്തമാ, കാലം കഴിഞ്ഞശേഷം മഹാബാഹുവായ മാധവനെ ഞങ്ങൾ എപ്പോൾ കാണും? എന്ന സങ്കല്പം ഹൃദയത്തിൽ വെച്ച് ദാനവരിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടവരായി ഞങ്ങൾ നിരന്തരം തപസ്സ് ചെയ്തു.
2.56.25
ततोऽस्मत्प्रियकामार्थं भगवान्मारुतोऽब्रवीत् ।
यथोक्तं नारदेनाथ न चिरात्तद्भविष्यति ॥ २.५६.२५ ॥
അപ്പോൾ ഞങ്ങളുടെ പ്രിയകാമന നിറവേറ്റുന്നതിനായി ഭഗവാൻ വായു പറഞ്ഞു; നാരദൻ പറഞ്ഞതുപോലെ അത് അധികം വൈകാതെ സംഭവിക്കും.
2.56.26
तासां परमनारीणामृषभाक्षं पुरः स्थितम् ।
ददृशुर्देवगन्धर्वा गृष्टीनामिव गोपतिम् ॥ २.५६.२६ ॥
ആ പരമസുന്ദരികൾക്കു മുന്നിൽ നിന്ന വൃഷഭാക്ഷനെ ദേവന്മാരും ഗന്ധർവന്മാരും കണ്ടു; പശുക്കൂട്ടത്തിലെ കാളയെപ്പോലെ.
2.56.27
तस्य चन्द्रोपमं वक्त्रमुदीक्ष्य मुदितेन्द्रियाः ।
सम्प्रहृष्टा महाबाहुमिदं वचनमब्रुवन्। ॥ २.५६.२७ ॥
അവന്റെ ചന്ദ്രസമാനമായ മുഖം കണ്ട് സന്തുഷ്ടേന്ദ്രിയരായി, അത്യന്തം ഹർഷിതരായി, ആ മഹാബാഹുവിനോട് ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
2.56.28
सत्यव्रत पुरा वायुरिदमस्मानिहाब्रवीत् ।
सर्वभूतहितज्ञश्च महर्षिरपि नारदः ॥ २.५६.२८ ॥
ഹേ സത്യവ്രതാ! മുമ്പ് ഇവിടെ വായു ഞങ്ങളോട് ഇതു പറഞ്ഞു; സർവഭൂതഹിതമറിയുന്ന മഹർഷി നാരദനും പറഞ്ഞു.
2.56.29
विष्णुर्नारायणो देवः शङ्खचक्रगदासिभृत् ।
स भौमं नरकं हत्वा भर्ता वो भविता ध्रुवम् ॥ २.५६.२९ ॥
ശംഖ, ചക്ര, ഗദ, വാൾ ധരിച്ച വിഷ്ണു നാരായണദേവൻ ഭൗമനരകനെ വധിച്ച് നിശ്ചയമായും നിങ്ങളുടെ നാഥനാകും.
2.56.30
दिष्ट्या तस्यर्षिमुख्यस्य नारदस्य महात्मनः ।
वचनादेव सत्यं नो भर्ता भवितुमर्हसि ॥ २.५६.३० ॥
ഭാഗ്യവശാൽ, ആ മഹാത്മാവായ ഋഷിശ്രേഷ്ഠൻ നാരദന്റെ വാക്കിനാൽ തന്നെ, നീ ഞങ്ങളുടെ യഥാർഥ ഭർത്താവാകാൻ യോഗ്യനാണ്.
2.56.31
यत्प्रियं बत पश्याम श्रुतं प्रियमरिन्दम ।
दर्शनेन कृतार्थाः स्मो वयमस्य महात्मनः ॥ २.५६.३१ ॥
ശത്രുദമനാ, ഞങ്ങൾ കണ്ടതും കേട്ടതും പ്രിയമായവയാണ്. ഈ മഹാത്മാവിന്റെ ദർശനത്താൽ ഞങ്ങൾ കൃതാർത്ഥരായി.
2.56.32
उवाच हि यदुश्रेष्ठः सर्वास्ता जातमन्मथाः ।
यथा ब्रूत विशालाक्ष्यस्तत्सर्वं वो भविष्यति ॥ २.५६.३२ ॥
യാദവശ്രേഷ്ഠൻ മോഹമുണർന്ന അവരെല്ലാവരോടും പറഞ്ഞു: വിശാലാക്ഷികളേ, നിങ്ങൾ പറയുന്നതെല്ലാം നിങ്ങൾക്ക് സംഭവിക്കും.
2.56.33
ततस्ता गरुडे सर्वाः सरत्नधनसञ्चयाः ।
क्षिप्रमारोपयाञ्चक्रे भगवान्देवकीसुतः ॥ २.५६.३३ ॥
അപ്പോൾ ഭഗവാനായ ദേവകീപുത്രൻ അവരെല്ലാവരെയും രത്നധനസഞ്ചയങ്ങളോടൊപ്പം ഉടൻ ഗരുഡന്റെ മേൽ കയറ്റി.
2.56.34
सपक्षिगणमातङ्गं सव्यालमृगपन्नगम् ।
शाखामृगगणैर्जुष्टं सप्रस्तरशिलातलम् ॥ २.५६.३४ ॥
പക്ഷിക്കൂട്ടങ്ങളും ആനകളും, ക്രൂരമൃഗങ്ങളും മാനുകളും സർപ്പങ്ങളും നിറഞ്ഞ, കുരങ്ങൻകൂട്ടങ്ങൾ സേവിക്കുന്ന, പാറകളും കല്ലിടങ്ങളുമുള്ള മല.
2.56.35
न्यङ्कुभिश्च वराहैश्च रुरुभिश्च निषेवितम् ।
सप्रपातमहासानुं विचित्रशिखिसङ्कुलम् ॥ २.५६.३५ ॥
മുള്ളൻപന്നികളും കാട്ടുപന്നികളും രുരുമാനുകളും സേവിക്കുന്ന, ഉന്നത ശിഖരങ്ങളും പാറക്കെട്ടുകളുമുള്ള, വർണ്ണാഭമായ മയിലുകൾ നിറഞ്ഞ മല.
2.56.36
स महेन्द्रानुजः शौरिश्चकार गुरुडोपरि ।
पश्यतां सर्वभूतानामुत्पाट्य मणिपर्वतम् ॥ २.५६.३६ ॥
ഇന്ദ്രന്റെ അനുജനായ ആ ശൗരി, സർവ്വഭൂതങ്ങളും കാൺകെ മണിപർവ്വതത്തെ പിഴുത് ഗരുഡന്റെ മേൽ വെച്ചു.
2.56.37
उपेन्द्रं बलदेवं च वासवं च महाबलम् ।
स्वपक्षबलविक्षेपैर्महाद्रिशिखरोपमः ॥ २.५६.३७ ॥
ഉപേന്ദ്രനെയും ബലദേവനെയും മഹാബലനായ വാസവനെയും (ഇന്ദ്രനെയും) അവൻ ഇളക്കി. തന്റെ പക്ഷബലത്തിന്റെ വീശലുകളാൽ അവൻ മഹാപർവതശിഖരം പോലെ കാണപ്പെട്ടു.
2.56.38
दिक्षु सर्वासु संरावं स चक्रे गरुडो वहन् ।
आरुजन्पर्वताग्राणि पादपांश्च समुत्क्षिपन् ॥ २.५६.३८ ॥
ഗരുഡനെ വഹിച്ചുകൊണ്ട് അവൻ എല്ലാ ദിക്കുകളിലും ആരവം മുഴക്കി. പർവതശിഖരങ്ങൾ തകർത്തും മരങ്ങൾ പിഴുത് മേലോട്ട് എറിഞ്ഞും അവൻ അങ്ങനെ ചെയ്തു.
2.56.39
सञ्जहार महाभ्राणि वैश्वानरपथं गतः ।
ग्रहनक्षत्रताराणां सप्तर्षीणां स्वतेजसा ॥ २.५६.३९ ॥
വൈശ്വാനരപഥത്തിലൂടെ പോയി അവൻ മഹാമേഘങ്ങളെ ചിതറിച്ചു. തന്റെ തേജസ്സുകൊണ്ട് ഗ്രഹങ്ങൾ, നക്ഷത്രങ്ങൾ, താരകങ്ങൾ, സപ്തർഷികൾ എന്നിവയുടെ (പ്രകാശം) മറച്ചു.
2.56.40
प्रभाजालमतिक्रम्य चाश्विनोश्च परन्तप ।
प्राप्य पुण्यतमं स्थानं देवलोकमरिन्दमः ॥ २.५६.४० ॥
ഹേ പരന്തപാ! അശ്വിനീദേവന്മാരുടെ പ്രകാശജാലം കടന്ന് അരിന്ദമൻ അത്യന്തം പുണ്യമായ സ്ഥാനത്തും ദേവലോകത്തും എത്തി.
2.56.41
शक्रसद्म समासाद्य चावरुह्य जनार्दनः ।
सोऽभिवाद्यादितेः पादावर्चितः सर्वदैवतैः।
ब्रह्मदक्षपुरोगैश्च प्रजापतिभिरेव च ॥ २.५६.४१ ॥
ഇന്ദ്രന്റെ ഭവനത്തിലെത്തി ഇറങ്ങിയ ജനാർദനൻ അദിതിയുടെ പാദങ്ങളിൽ വന്ദിച്ചു. ബ്രഹ്മാവും ദക്ഷനും മുതലായ സകല ദേവന്മാരും പ്രജാപതികളും അവനെ പൂജിച്ചു.
2.56.42
अदितेः कुण्डले दिव्ये ददावथ तदा विभुः ।
रत्नान च परार्घ्याणि रामेण सह केशवः ॥ २.५६.४२ ॥
അപ്പോൾ സർവവ്യാപിയായ പ്രഭു അദിതിക്ക് രണ്ട് ദിവ്യകുണ്ഡലങ്ങൾ നൽകി. രാമനോടൊപ്പം കേശവൻ അത്യന്തം വിലപിടിപ്പുള്ള രത്നങ്ങളും നൽകി.
2.56.43
प्रतिगृह्य च तत्सर्वमदितिर्वासवानुजम् ।
पूजयामास दाशार्हं रामं च विगतज्वरा ॥ २.५६.४३ ॥
അദിതി അതെല്ലാം സ്വീകരിച്ച്, വാസവന്റെ അനുജനായ ദാശാർഹനെയും രാമനെയും ദുഃഖമില്ലാതെ പൂജിച്ചു.
2.56.44
शची महेन्द्रमहिषी कृष्णस्य महिषीं तदा ।
सत्यभामां तु सङ्गृह्य अदित्यै सा न्यवेदयत् ॥ २.५६.४४ ॥
ഇന്ദ്രന്റെ പട്ടമഹിഷി ശചി അപ്പോൾ കൃഷ്ണന്റെ പട്ടമഹിഷി സത്യഭാമയെ കൂട്ടിക്കൊണ്ടുവന്ന് അദിതിക്ക് സമർപ്പിച്ചു.
2.56.45
सा तस्याः सत्यभामायाः कृष्णाप्रियचिकीर्षया ।
वरं प्रादाद्देवमाता सत्यायै विगतज्वरा ॥ २.५६.४५ ॥
കൃഷ്ണന് പ്രിയമാകണമെന്ന ആഗ്രഹത്താൽ, ദുഃഖമില്ലാത്ത ദേവമാതാവ് ആ സത്യഭാമയ്ക്ക് വരം നൽകി.
2.56.46
जरां न यास्यसि शुभे यावत्कृष्णोऽस्ति भूतले ।
सर्वगन्धगुणोपेता भविष्यसि वरानने ॥ २.५६.४६ ॥
ശുഭേ, ഭൂമിയിൽ കൃഷ്ണനുള്ളിടത്തോളം നീ വാർദ്ധക്യം പ്രാപിക്കില്ല; സുന്ദരമുഖീ, സർവ്വസുഗന്ധഗുണങ്ങളോടു കൂടിയവളാകും.
2.56.47
विसृज्य सत्यभामा वै पौलोमीं च सुमध्यमा ।
शच्यापि समनुज्ञाता ययौ कृष्णनिवेशनम् ॥ २.५६.४७ ॥
സുമധ്യമയായ സത്യഭാമ പൗലോമിയോട് (ശചിയോട്) യാത്ര ചോദിച്ച്, ശചിയുടെ അനുമതിയും വാങ്ങി കൃഷ്ണന്റെ ഗൃഹത്തിലേക്ക് പോയി.
2.56.48
सम्पूज्यमानस्त्रिदशैर्महर्षिगणसेवितः ।
द्वारकां प्रययौ कृष्णो देवलोकादरिन्दमः ॥ २.५६.४८ ॥
ദേവന്മാരാൽ പൂജിക്കപ്പെട്ടും മഹർഷിഗണങ്ങളാൽ സേവിക്കപ്പെട്ടും ശത്രുദമനനായ കൃഷ്ണൻ ദേവലോകത്തുനിന്ന് ദ്വാരകയിലേക്ക് പോയി.
2.56.49
शीघ्रादेत्य महाबाहुर्दीर्घमध्वानमच्युतः। ॥ २.५६.४९ ॥
മഹാബാഹുവായ അച്യുതൻ വേഗത്തിൽ ദീർഘമായ വഴി താണ്ടി എത്തി.
2.56.59
वर्घमानपुरद्वारमाससाद सुरोत्तमः ॥ २.५६.५९ ॥
ദേവോത്തമൻ വർധമാനപുരത്തിന്റെ കവാടത്തിൽ എത്തി.