摩诃婆罗多 · 章 2.57
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.57.1
तां पुरी द्वारकीं दृष्ट्वा विभुर्नारायणो हरिः ।
हृष्टः सर्वार्थसम्पन्नः प्रवेष्टुमुपचक्रमे ॥ २.५७.१ ॥
见到那座德瓦拉卡城，遍在的那罗延哈里心中欢喜，具足一切福德，便开始走进城中。
2.57.2
सोऽपश्यद्वृक्षषण्डांश्च रम्यान्नानाजनान्वहून् ।
समन्ततो द्वारवत्यां नानापुष्पफलान्वितान् ॥ २.५७.२ ॥
他看见德瓦拉瓦蒂城四处有可爱的树丛和众多人群，满是各种花果。
2.57.3
अर्कचन्द्रप्रतीकाशैर्मेरुकूटनिभैर्गृहैः ।
द्वारकामावृतां रम्यां सुकृतां विश्वकर्मणा ॥ २.५७.३ ॥
那座可爱的德瓦拉卡城，被如日月般光耀、如须弥山峰般高耸的房屋环绕，由毗首羯磨精心建造。
2.57.4
पद्मषण्डाकुलाभिश्च हंससेवितवारिभिः ।
गङ्गासिन्धुप्रकाशाभिः परिघाभिरलङ्कृताम् ॥ २.५७.४ ॥
城外护城河闪耀如恒河与信度河，满布莲花丛，水中常有天鹅栖息，城池因此庄严。
2.57.5
प्राकारेणार्कवर्णेन पाण्डरेण विराजिताम् ।
वियन्मूर्ध्नि निविष्टेन द्यामिवाभ्रपरिच्छदाम् ॥ २.५७.५ ॥
城墙洁白如日光，矗立于天空之巅，使这座城仿佛披着云彩的天界。
2.57.6
नन्दनप्रतिमैश्वापि मिश्रकप्रतिमैर्वनैः ।
तत्र सा विहिता साक्षान्नगरी विश्वकर्मणा ॥ २.५७.६ ॥
那座城中有如欢喜园与杂色园般的林苑，确实是毗首羯磨在此亲手建造。
2.57.7
काञ्चनैर्मणिसोपानैरुपेता जनहर्षिणी ।
गीतघोषमहाघोषैः प्रसादप्रवरैः शुभा ॥ २.५७.७ ॥
以金制和宝石镶嵌的台阶装饰，令百姓欢喜，因歌唱的盛大喧声与殊胜的殿堂而庄严美好。
2.57.8
तस्मिन्पुरवारश्रेष्ठे दाशार्हाणां यशस्विनाम् ।
नेश्मानि जहृषे दृष्ट्वा भगवान्पाकशासनः ॥ २.५७.८ ॥
在那座最殊胜的城中，见到声名显赫的达沙尔哈家族的宅第，尊贵的帝释（诛伯迦者因陀罗）心生欢喜。
2.57.9
समुच्छ्रितपताकानि पारिप्लवनिभानि च ।
काञ्चनाभानि भाखन्ति मेरुकूटनिभानि च ॥ २.५७.९ ॥
高扬的旗幡，如同帕里普拉瓦之物，金色光辉，闪耀如须弥山的峰顶。
2.57.10
सुधापाण्डरशृङ्गैश्च शातकुम्भपरिच्छदैः ।
रत्नसानुमहाशृङ्गैः सर्वरत्नसमन्वितैः ॥ २.५७.१० ॥
峰顶洁白如甘露，覆以精纯黄金，有宝石之岭与巨大的高峰，具备一切珍宝。
2.57.11
सहर्म्यैः सार्धचन्द्रैश्च सनिर्यूहैः सपञ्ज्अरैः ।
सयन्त्रगृहसंबाधैः सधातुभिरिवाद्रिभिः ॥ २.५७.११ ॥
有高楼、半月形拱门、突出的阳台与格窗，machine-houses 林立，宛如含有矿脉的山岳。
2.57.12
मणिकाञ्चनभ्ॐऐश्च सुधामृष्टतलैस्तथा ।
जाम्बूनदमयद्वारैर्वैडूर्यविकृतार्गलैः ॥ २.५७.१२ ॥
地面以宝石与黄金铺设，地板如石灰般光滑，门以赡部那金制成，门闩为吠琉璃宝。
2.57.13
सर्वर्तुसुखसंस्यर्शैर्महाधनपरिच्छदैः ।
रम्यसानुगृहैः शृङ्गैर्विचित्रैरिव पर्वतैः ॥ २.५७.१३ ॥
此城在所有季节都触感舒适，充满巨大的财富与陈设，山坡上有可爱的宅第与山峰，宛如绚丽的群山。
2.57.14
पञ्चवर्णसवर्णैश्च पुष्पवृष्टिसमप्रभैः ।
तुल्यैः पर्जन्यनिर्घोषैर्ह्रादैर्भोगवती यथा ॥ २.५७.१४ ॥
此城有五色及相配的色调，光彩如花雨，回响如雷云的轰鸣，宛如婆伽伐提城。
2.57.15
कृष्णध्वजोपवाह्यैश्च दाशार्हायुधरोहितैः ।
वृष्णिवीरमयूरैश्च स्त्रीसहस्रप्रजाकुलैः ॥ २.५७.१५ ॥
此城满是黑色的旗帜与承载旗帜的战车，有达沙尔哈人的武器和红色的旗帜，有如孔雀般的伐里希尼英雄，还有成千上万的妇女和民众。
2.57.16
वासुदेवैन्द्रपर्जन्यैर्गृहमेघैरलङ्कृता ।
ददृशे द्वारकाऽतीव मेघैर्द्यैरिव संवृता ॥ २.५७.१६ ॥
装饰着伐苏提婆、因陀罗与帕尔詹亚之云及宅邸之云的德瓦拉嘉，看上去极为壮丽，仿佛被天上的云层所笼罩。
2.57.17
साक्षाद्भगवतो वेश्म विहितं विश्वकर्मणा ।
ददृशुर्वासुदेवस्य चतुर्योजनमायतम् ॥ २.५७.१७ ॥
他们看到了主之宫殿本身，由毗首羯磨所造：婆苏提婆的宫殿，长达四由旬。
2.57.18
तावदेव सुविस्तीर्णं सुसम्पूर्णं महाधनैः ।
प्रासादवरसम्पन्नं युक्तं जगति पर्वतैः ॥ २.५७.१८ ॥
同样广阔，充满巨大的财富，拥有殊胜的宫殿，仿佛与世间的山峦相连。
2.57.19
यं चकार महाभागस्त्वष्टा वासवचोदितः ।
प्रासादं हेमनाभस्य सर्वतो योजनायतम् ॥ २.५७.१९ ॥
这座由吉祥的特瓦希陀受因陀罗之命所建的、属于金脐（Hemanābha）的宫殿，四面延伸一由旬。
2.57.20
मेरोरिव गिरेः शृङ्गमुच्छ्रितं काञ्चनालयम् ।
रुक्मिण्याः प्रवरो वासो निर्मितः सुमहात्मना ॥ २.५७.२० ॥
如须弥山峰般高耸的金色宫室——那是罗克弥尼最好的居所，由那位伟大的精灵所建。
2.57.21
सत्यभामा पुनर्वेश्म सदा वसति पाण्डरम् ।
विचित्रमणिसोपानं यं विदुः शीतवानिति ॥ २.५७.२१ ॥
萨提亚帕玛的住所也常在那里——那座以各色宝石为台阶的白色宫殿，人们称之为“寒光”（Śītavān）。
2.57.22
विमलादित्यवर्णाभिः पताकाभिरलङ्कृतम् ।
व्यक्तबद्धं यथोद्देशे चतुर्दशमहाध्वजम् ॥ २.५७.२२ ॥
以纯净太阳之色的旗幡装饰，十四面大旗依照所定之处清楚地系立。
2.57.23
सर्वप्रासादमुख्योऽत्र जाम्बवत्या विभूषितः ।
प्रभाया जृम्भणैश्चित्रैस्त्रैलोक्यमिव भासयन् ॥ २.५७.२३ ॥
所有宫殿中最为殊胜的，是此处贾姆巴瓦蒂的宫殿，以普拉巴的奇异光辉装饰，仿佛照亮三界。
2.57.24
यस्तु पाण्डरवर्णाभस्तयोरन्तरमाश्रितः ।
विश्वकर्माकरोदेनं कैलासशिखरोपमम् ॥ २.५७.२४ ॥
而位于那两者之间的白色宫殿，是毗首羯摩所造，它如同冈仁波齐（Kailāsa）的山峰。
2.57.25
जाम्बूनदप्रदीप्ताग्रः प्रदीप्तज्वलनोपमः ।
सागरप्रतिमोऽतिष्ठन्मेरुरित्यभिविश्रुतः ॥ २.५७.२५ ॥
其顶端如金光闪耀，如同熊熊烈火，犹如大海，被称为“弥卢”而闻名，屹立于此。
2.57.26
तस्मिन्गान्धारराजस्य दुहिता कुलशालिनी ।
सुकेशी नाम विख्याता केशवेन निवेशिता ॥ २.५७.२६ ॥
其中住着犍陀罗王的女儿，她是家族的光彩，以“苏凯丝”之名著称，由羯舍婆安置于此。
2.57.27
पद्मकूट इति ख्यातः पद्मवर्णो महाप्रभः ।
सुप्रभाया महाबाहो वासः स परमोच्छ्रितः ॥ २.५७.२७ ॥
名为“莲台”，莲花之色，光辉极盛，啊，大臂者！此乃苏普拉跋的居所，极为高耸。
2.57.28
यस्तु सूर्यप्रभो नाम प्रासादवर उच्यते ।
लक्षणायाः कुरुश्रेष्ठ स दत्तः शार्ङ्गधन्वना ॥ २.५७.२८ ॥
名为“日光”的那座殊胜宫殿，啊，俱卢之最！乃持弓者（黑天）赠予罗刹那的。
2.57.29
वैडूर्यवरवर्णाभः प्रासादो हरितप्रभः ।
श्वेतजाला हि यत्रैव यत्रैव च निवेशिता ॥ २.५७.२९ ॥
具有青金石上好色泽的宫殿，闪耀翠绿之光，饰有白色窗格，无论被安置在何处。
2.57.30
यं विदुः सर्वभूतानि हरिरित्येव भारत ।
सुमित्रविजयावासो देवर्षिगणपूजितः ॥ २.५७.३० ॥
众生皆以“哈里”之名称之的那处，啊，婆罗多！乃苏弥特罗与毗阇耶的居所，为诸天与仙人群所礼敬。
2.57.31
महिष्या वासुदेवस्य भूषणं सर्ववेश्मनाम् ।
यस्तु प्रासादमुख्योऽत्र विहितः सर्वशिल्पिभिः ॥ २.५७.३१ ॥
此处婆苏提婆的正妃所居之宅，是所有房屋的装饰；此间的主殿由所有工匠建造。
2.57.32
महिष्या वासुदेवस्य केतुमानिति विश्रुतः ।
प्रसादो विरजो नाम विरजस्को महात्मनः ॥ २.५७.३२ ॥
婆苏提婆的正妃有一座名为“Ketumān”的著名居所；那是这位大德之人的“毗罗阇”宫，被称为“毗罗阇斯迦”。
2.57.33
उपस्थानगृहं तात केशवस्य महात्मनः ।
यस्तु प्रासादमुख्योऽत्र यं त्वष्टा व्यदधात्स्वयम् ॥ २.५७.३३ ॥
亲爱的，这是大德的羯舍婆的议事厅；此间的主殿正是由特瓦湿多亲自所造。
2.57.34
योजनायतविष्कम्भं सर्वरत्नमयं विभोः ।
तेषां तु विहिताः सर्वे रुक्मदण्डाः पताकिनः ॥ २.५७.३४ ॥
那是主宰的宅第，长宽各一由旬，全以珍宝所造；其中都竖立着饰有旗幡的金杆。
2.57.35
सदने वासुदेवस्य मार्गसञ्जनना ध्वजाः ।
घण्टाजालानि तत्रैव सर्वेषां निवेशने ॥ २.५७.३५ ॥
婆苏提婆的宅第中有指示道路的旗幡；而在每个人的住所中，也都挂着铃铛的网饰。
2.57.36
आहृत्य यदुसिंहेन वैजयन्तच्छलो महात् ।
हंसकूटस्य यच्छ्रङ्गमिन्द्रद्युम्नसरो महत् ॥ २.५७.३६ ॥
由耶杜族之狮（克里希那）带来的大毗阇衍多之形；那是鹅峰的峰顶，以及广大的因陀罗德由摩湖。
2.57.37
षष्टितालसमुत्सेधमर्धयोजनविस्तृतम् ।
सकिन्नरमहानादं तदप्यमिततेजसः ॥ २.५७.३७ ॥
高如六十棵棕榈，宽半由旬，回响着紧那罗的大声——这也属于那具无量威光者。
2.57.38
पश्यतां सर्वभूतानां त्रिषु लोकेषु विश्रुतम् ।
आदित्यपथगं यत्तन्मेरोः शिखरमुत्तमम् ॥ २.५७.३८ ॥
那座在三界著名、直达太阳之路的须弥山的至高山峰，在一切众生眼前。
2.57.39
जाम्बूनदमयं दिव्यं त्रिषु लोकेषु विश्रुतम् ।
तदप्युत्पाट्य कुच्छ्रेण स्वं निवेशनमाहृतम् ॥ २.५७.३९ ॥
那由赡部那金制成、神圣、在三界著名的山峰，他也费力地拔起，带到自己的住所。
2.57.40
भ्राजमानं पुरा तत्र सर्वौषधिविदीपितम् ।
यमिन्द्रभवनाच्छौरिराजहार परन्तपः ॥ २.५७.४० ॥
那昔日在彼处闪耀、被一切草药照亮之物，乃敌人的烧灼者苏里（黑天）从因陀罗的宫殿中取来的。
2.57.41
पारिजातः स तत्रैव केशवेन निवेशितः ।
लेपहस्तशतैर्जुष्टो विमानैश्च हिरण्मयैः ॥ २.५७.४१ ॥
那棵波利遮多罗树，就由羯舍婆亲自种植在那里，有数百位涂抹灰泥的工匠照料，周围是金色的天宫。
2.57.42
विहिता वासुदेवेन तत्रैव च महाद्रुमाः ।
पद्माकुलजलोपेता रक्तसौगन्धिकोत्पलाः ॥ २.५७.४२ ॥
婆藪提婆也在那里栽种了大树，水中满是莲花，红色的苏甘陀迦与蓝色的睡莲盛开。
2.57.43
मणिमौक्तिकवालूकाः पुष्करिण्यः सरांसि च ।
तासां परमकूलि शोभयन्ति महाद्रुमाः ॥ २.५७.४३ ॥
有莲池和湖泊，沙如宝石与珍珠，巨树装点着它们最高的岸边。
2.57.44
सालतालाश्वकर्णाश्च शतशाखाश्च रोहिणः ।
भल्लातककपित्थाश्च इन्द्रवृक्षाश्च चम्पकाः ॥ २.५७.४४ ॥
有娑罗、多罗、马耳树、百枝的罗希那、诃子、木苹果、因陀罗树和瞻卜伽树。
2.57.45
खादिरा मृतकाश्चैव समन्तात्परिरोपिताः ।
ये च हैमवता वृक्षा ये च नन्दनजास्तथा ॥ २.५७.४५ ॥
四周种植着卡迪罗和穆塔卡树，喜马拉雅的树木以及生于难陀园的树木也是如此。
2.57.46
आहृत्य यदुसिंहेन तेऽपि तत्र निवेशिताः ।
रत्नपीतारुणप्रख्याः सितपुष्पाश्च पादपाः ॥ २.५७.४६ ॥
由雅度之狮取来，也被安置于此：这些树如宝石般黄红相映，开着白花。
2.57.47
सर्वर्तुफलपूर्णोस्ते ते च काननसिन्धुषु ।
सहस्रपत्रपद्माश्च मन्दराश्च सहस्रशः ॥ २.५७.४७ ॥
它们在每个季节都果实累累；在林中与河中有千瓣莲花，还有成千上万座曼陀罗山。
2.57.48
अशोकाः कर्णिकाराश्च तिलका नाग मल्लिकाः ।
कुरका नागपुष्पाश्च चम्पकास्तृणपुल्लिकाः ॥ २.५७.४८ ॥
有无忧树、金链花、提拉卡、那伽与茉莉、库拉卡、那伽花、瞻卜伽与草花。
2.57.49
सप्तवर्णाः कबन्धाश्च नीपाः कुरवकास्तथा ।
केतकाः केसराश्चैव हिनतालतलताटकाः ॥ २.५७.४९ ॥
七色树、kabandha树、nīpa树、kuravaka树，以及ketaka、kesara、hintāla、tāla和tāṭaka等树木。
2.57.50
तालाः प्रलम्बा वकुलाः पिण्डिका बीजपूरकाः ।
द्रुतामलकखर्जूरा महिता जम्बुकास्तथा ॥ २.५७.५० ॥
多罗树、pralamba树、vakula树、piṇḍika树、柠檬树、drutāmalaka树和椰枣树、mahita树与jambu树等。
2.57.51
आम्राः पनसवृक्षाश्च चम्पकास्तिलतिन्दुकाः ।
लिकुचामृताश्चैव क्षीरिका कर्णिका तथा ॥ २.५७.५१ ॥
芒果树与菠萝蜜树、campaka树、胡麻树与tinduka树、likuca树与amṛta树，以及kṣīrikā树和karṇikā树。
2.57.52
नालिकेरेङ्गुदाश्चैव उत्क्रोशकवनानि च ।
कदली जातमल्ली च पाटली कुमुदोत्पलाः ॥ २.५७.५२ ॥
椰子树与iṅgudī树、utkrośaka林、芭蕉、jāti-mallī、pāṭalī，以及白莲与青莲。
2.57.53
नीलोत्पलकपूर्णाश्च वाप्यः कूपाः सहस्रशः ।
फुल्लाशाककपित्थाश्च तैस्तीर्त्वा बन्धुजीवकाः ॥ २.५७.५३ ॥
盛满青莲与kapūrṇa的阶梯井，以及成千上万口井；盛开的śāka与kapittha树；穿过它们，便是bandhujīvaka树。
2.57.54
प्रियालाशोकवादिर्याः प्राचीनाश्चापि सर्वशः ।
प्रियङ्गुबदरीभिश्च यवैः स्यन्दनचन्दनैः ॥ २.५७.५४ ॥
priyāla、aśoka与vādirya树；到处都是古老的树木；还有priyaṅgu与badarī、大麦、syandana与檀香树。
2.57.55
शचीपीलुपलाश्चैश्च पलाशवधपिप्लैः ।
उदुम्बरैश्च बिल्वैश्च पालाशैः पारिभद्रकैः ॥ २.५७.५५ ॥
有沙吉树、皮卢树、紫荆树、阿湿婆树、紫荆-婆陀树和毕钵罗树，有优昙婆罗树和榤树，有波拉沙树和波利婆陀迦树。
2.57.56
इन्द्रवृक्षार्जुनैश्चैव अश्वत्थैश्चिरबिल्वकैः ।
भौमगञ्जनवृक्षैश्च भल्लाभैरश्वसाह्वयैः ॥ २.५७.५६ ॥
有因陀罗树和阿周那树，有菩提树和长木果树，有土生树和甘扎那树，有婆罗多树和马名树。
2.57.57
सज्जैस्ताम्बूलवल्लीभिर्लवङ्गैः क्रमुकैस्तथा ।
वंशैश्च विविधैस्तत्र समन्तात्परिरोपितैः ॥ २.५७.५७ ॥
有萨贾树，有槟榔藤，有丁香树和槟榔树，还有到处种植的各种竹子。
2.57.58
ये च नन्दनजा वृक्षा ये च चैत्ररथे वने ।
सर्वे ते यदुनाथेन समन्तात्परिरोपिताः ॥ २.५७.५८ ॥
生于难陀园的树木，以及在紫车林中的树木——它们全都由耶杜之主四处栽种。
2.57.59
समाहिता महानद्यः पीतलोहितवालुकाः ।
तस्मिन्गृहवरे रम्ये मणिशक्रसवालुकाः ॥ २.५७.५९ ॥
在那座可爱的殊胜宫殿里，大河有序地流淌，河沙呈黄色和红色，有如宝石般的沙和如因陀罗般的沙。
2.57.60
मत्तबर्हिणनादाश्च कोकिलाश्च मदावहाः ।
बभूवुः परमोपेताः सर्वे जगति पर्वताः ॥ २.५७.६० ॥
有醉孔雀的鸣叫和引人欢愉的杜鹃，世上的一切山岳都变得极为美妙。
2.57.61
तत्रैव गजयूथानि तत्र गोमहिषास्तथा ।
निवासाश्च कृतास्तत्र वराहा मृगपक्षिणाम् ॥ २.५७.६१ ॥
那里有成群的大象，也有牛和水牛；那里为鹿、鸟和野猪修建了居所。
2.57.62
विश्वकर्मकृतः शैलः प्राकारस्तत्र वेश्मनि ।
व्यक्तकिष्कुशतोद्यामः सुधारससमप्रभः ॥ २.५७.६२ ॥
那里，在宫殿四周，矗立着一道如山的城墙，由毗首羯摩所造，高达百个肘尺，清晰可见，闪耀如甘露之流。
2.57.63
तेन ते च महाशैलाः सरितश्च सरांसि च ।
परिक्षिप्तानि वै तस्य वनान्युपवनानि च ॥ २.५७.६३ ॥
那里的群山、河流与湖泊，以及其中的森林与园林，确实都被它所环绕。