Vedyatra वेदयात्रा
शोधा

महाभारत · अध्याय 2.59

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

शब्दार्थांसह वाचा

2.59.1

ततः सर्वदशार्हाणामाहुकस्य च याः स्त्रियः ।
नन्दगोपस्य महिषी यशोदा लोकविश्रुता ॥ २.५९.१ ॥

नंतर सर्व दाशार्हांच्या आणि आहुकाच्या ज्या स्त्रिया होत्या, आणि नंदगोपाची पट्टराणी लोकविख्यात यशोदा,

2.59.2

रेवती च महाभागा रुक्मिणी च पत्रिव्रता ।
सत्या जाम्बवती चोभे गान्धारी शिंशुमापि च ॥ २.५९.२ ॥

महाभाग्यवती रेवती, पतिव्रता रुक्मिणी, सत्या आणि जांबवती दोघीही, गांधारी आणि शिंशुमाही,

2.59.3

विशोका लक्षणा चापि सुमित्रा केतुमा तथा ।
वासुदेवमहिष्योऽन्याः श्रिया सार्धं ययुस्तदा ॥ २.५९.३ ॥

विशोका, लक्षणा, सुमित्रा, केतुमा आणि वासुदेवाच्या इतर पट्टराण्याही तेव्हा श्रीसह गेल्या.

2.59.4

विभूतिं द्रष्टुमनसः केशवस्य महात्मनः ।
प्रीयमाणाः सभां जग्मुरालोकयितुमच्युतम् ॥ २.५९.४ ॥

महात्मा केशवाचे वैभव पाहण्याच्या इच्छेने आनंदित होऊन त्या सभेत गेल्या, अच्युताला पाहण्यासाठी.

2.59.5

देवकी सर्वदेवीनां रोहिणी च पुरस्कृता ।
ददृशुर्देवमासीनं कृष्णं हलभृता सह ॥ २.५९.५ ॥

देवकी आणि सर्व देवींमध्ये पुढे ठेवलेल्या रोहिणीने हलधराबरोबर बसलेल्या देव कृष्णाला पाहिले.

2.59.6

तौ तु पूर्वमतिक्रम्य रोहिणीमभिवाद्य च ।
अभ्यवादयतां देवौ देवकीं रामकेशवौ ॥ २.५९.६ ॥

ते दोन देव, राम आणि केशव, प्रथम रोहिणीला ओलांडून वंदन करून देवकीला वंदन करते झाले.

2.59.7

सा ताभ्यामृषभाक्षाभ्यां पुत्राभ्यां शुशुभेऽधिकम् ।
देवकी देवमातेव मित्रेण वरुणेन च ॥ २.५९.७ ॥

त्या वृषभाक्ष दोन पुत्रांसह ती अधिकच शोभली, जशी मित्र आणि वरुणासह देवमाता शोभते, तशी देवकी.

2.59.8

ततः प्राप्ता यशोदाया दुहिता वै क्षणेन हि ।
जाज्वल्यमाना वपुषा प्रभयाऽतीव भारत ॥ २.५९.८ ॥

तेव्हा यशोदेची कन्या क्षणात तेथे आली; हे भारत, शरीराने तेजस्वी आणि अत्यंत प्रभेने झळकणारी.

2.59.9

एकानङ्गेति यामाहुः कन्यां वै कामरूपिणीम् ।
यत्कृते सगणं कंसं जघान पुरुषोत्तमः ॥ २.५९.९ ॥

जिला लोक एकानंगा म्हणतात, जी इच्छेनुसार रूप धारण करू शकते, जिच्यासाठी पुरुषोत्तमाने गणांसह कंसाचा वध केला.

2.59.10

ततः स भगवान्रामस्तामुपाक्रम्य भामिनाम् ।
मूर्ध्न्युपाघ्राय सव्येन परिजग्राह पाणिना ॥ २.५९.१० ॥

मग भगवान रामाने त्या सुंदरीजवळ जाऊन, तिच्या मस्तकाचा वास घेऊन, डाव्या हाताने तिला धरले.

2.59.11

तां च तत्रोपसम्प्राप्य प्रियामिव सखीमिमाम् ।
दक्षिणेन कराग्रेण पिरजग्राह माधवः ॥ २.५९.११ ॥

तेथे तिच्याजवळ येऊन, या प्रिय सखीप्रमाणे, माधवाने उजव्या हाताच्या बोटांच्या टोकांनी तिला धरले.

2.59.12

ददृशुस्तां सभामध्ये भगिनीं रामकृष्णयोः ।
रुक्मपद्मशां पद्मश्रीमिवोत्तमनाभयोः ॥ २.५९.१२ ॥

सभेच्या मध्यभागी त्यांनी राम-कृष्णांच्या त्या भगिनीला पाहिले; सोन्याच्या कमळासारख्या कांतीची ती, जणू उत्तम नाभी असलेल्यांमधील पद्मश्री.

2.59.13

अथाक्षतमहावष्ट्या लाजपुष्पघृतैरपि ।
वृष्णयोऽवाकिरन्प्रीताः सङ्कर्षणजनार्दनौ ॥ २.५९.१३ ॥

नंतर आनंदित झालेल्या वृष्णींनी अक्षता, महावष्ट्या, लाजा, फुले व तूप यांनी संकर्षण आणि जनार्दनांवर वर्षाव केला.

2.59.14

सबालाः सहवृद्धाश्च ये ज्ञातिकुलबान्धवाः ।
उपोपविविशुः प्रीता वृष्णयो मधुसूदनम् ॥ २.५९.१४ ॥

बालकांसह आणि वृद्धांसह जे ज्ञाती, कुलबांधव वृष्णी होते, ते आनंदाने मधुसूदनाजवळ बसले.

2.59.15

पूज्यमानो महाबाहुः पौराणां रतिवर्धनः ।
विवेश पुरुषव्याघ्रः स्ववेश्म मधुसूदनः ॥ २.५९.१५ ॥

नगरवासीयांचा आनंद वाढवणारे, पूजित महाबाहू, पुरुषश्रेष्ठ मधुसूदन आपल्या घरात प्रविष्ट झाले.

2.59.16

रुक्मिण्या सहितो देव्या प्रमुमोद सुखी सुखम् ।
अनन्तरं च सत्याया जाम्बवत्याश्च भारत ॥ २.५९.१६ ॥

देवी रुक्मिणीसह सुखी होऊन तो अत्यंत आनंदित झाला; त्यानंतर, हे भारता, सत्या आणि जांबवतीसह.

2.59.17

सर्वासां च यदुश्रेष्ठो गेहे गेहे विहारवान् ।
जगाम च हृषीकेशो रुक्मिण्याः सदनं पुनः ॥ २.५९.१७ ॥

सर्वांच्या घरी विहार करणारे यदुश्रेष्ठ हृषीकेश पुन्हा रुक्मिणीच्या निवासाकडे गेले.

2.59.18

एष तात महाबाहो विजयः शार्ङ्गधन्वनः ।
एतदर्थं च जन्माहुर्मानुषेषु महात्मनः ॥ २.५९.१८ ॥

हे वत्सा, हे महाबाहो, हा शार्ङ्गधन्व्याचा विजय आहे; याचसाठी त्या महात्म्याचा मनुष्यांमध्ये जन्म झाला असे म्हणतात.