摩诃婆罗多 · 章 2.63

2.63.1

ततः सागरसङ्काशं दृष्ट्वा नृपतिमण्डलम् ।
संवर्तवाताभिहतं भीमं क्षुब्धमिवार्णवम्। ॥ २.६३.१ ॥

此时，他看见那群王者如同大海，被劫末之风所击，如汹涌的海洋般可怖。

रोषात्प्रचलितं सर्वमिदमाह युधिष्ठिरः ।
भीष्मं मतिमतां मुख्यं वृद्धं कुरुपितामहम्।
बृहस्पतिं बृहत्तेजाः पुरुहूत इवारिहा। ॥ २.६३.२ ॥

看到众人因愤怒而骚动，坚战对智者中最杰出、年迈的俱卢祖父毗湿摩说了这番话，犹如光辉伟大的灭敌者因陀罗对brihaspati说话一样。

असौ रोषात्प्रचलितो महान्नृपतिसागरः ।
अत्र यत्प्रतिपत्तव्यं तन्मे ब्रूहि पितामह ॥ २.६३.३ ॥

这片因愤怒而翻涌的王者大海啊，祖父，请告诉我此时该如何应对。

यज्ञस्य च न विघ्नः स्यात्प्रजानां च हितं भवेत् ।
यथा सर्वत्र तत्सर्वं ब्रूहि मेऽद्य पितामह ॥ २.६३.४ ॥

愿祭祀不受阻碍，百姓得以安乐，四方皆然——祖父啊，今天请把这一切都告诉我。

इत्युक्तवति धर्मज्ञे धर्मराजे युधिष्ठिरे ।
उवाचेदं वचो भीष्मस्ततः कुरुपितामहः ॥ २.६३.५ ॥

当知法的法王坚战如此说完，俱卢祖父毗湿摩便说出了这些话。

मा भैस्त्वं कुरुशार्दूल श्वा सिंहं हन्तुमर्हति ।
शिवः पन्थाः सुनीतोऽत्र मया पूर्वतरं वृतः ॥ २.६३.६ ॥

勿惧，俱卢中的猛虎；狗不能杀死狮子。在此，我早已选定了吉祥而妥善的道路。

प्रसुप्ते हि यथा सिंहे श्वानस्तात समागताः ।
भषेयुः सहिताः सर्वे तथेमे वसुधाधिपाः ॥ २.६३.७ ॥

就像群狗聚在熟睡的狮子旁边吠叫，亲爱的，这些大地之主也这样聚在一起吠叫。

वृष्णिसिंहस्य सुप्तस्य तथाऽमी प्रमुके स्थिताः ।
भषन्ते तात सङ्क्रुद्धाः श्वानः सिंहस्य सन्निधौ ॥ २.६३.८ ॥

瓦尔什尼之狮沉睡时，站在他面前的这些人也如此吠叫；亲爱的，愤怒的狗在狮子面前吠叫。

न हि सम्बुध्यते यावत्सुप्तः सिंह इवाच्युतः ।
तदिदं ज्ञातपूर्वं हि तव संस्तोतुमिच्छसि।
तेन सिंहीकरोत्येतानसिंहश्चेदिपुङ्गवः ॥ २.६३.९ ॥

只要沉睡的那头狮子，那位不动摇者，不醒来，他们也不会醒来；这一点你早已知道，你还想赞美他们。若他不是狮子，那他便把这些人变成狮子，人中的至尊啊。

पार्थिवान्पार्थिवश्रेष्ठ शिशुपालोऽल्पचेतनः ।
सर्वान्सर्वात्मना तात नेतुकामो यमक्षयम् ॥ २.६३.१० ॥

诸王之最，愚钝的希苏帕拉一心想把这些国王全都送往阎摩的住所，亲爱的。

नूनमेतत्समादातुं पुनरिच्छत्यधोक्षजः ।
यदस्य शिशुपालस्य तेजस्तिष्ठति भारत ॥ २.६३.११ ॥

无疑，不可征服者想要再次收回它，因为，婆罗多的后裔啊，这希苏帕拉的光辉仍然存在。

विप्लुता चास्य भद्रं ते बुद्धिर्बुद्धिमतां वर ।
चेदिराजस्य कौन्तेय सर्वेषां च महीक्षितम् ॥ २.६३.१२ ॥

愿你吉祥，智者之最：他的智慧也已迷乱。昆蒂之子啊，车底国王的智慧以及大地上所有统治者的智慧也是如此。

आदातुं च नरव्याघ्रो यं यमिच्छत्ययं तदा ।
तस्य विप्लवते बुद्धिरेवं चेदिपतेर्यथा ॥ २.६३.१३ ॥

那时，人中之虎想要取走谁，谁的心智便迷乱，正如奇第王一样。

चतुर्विधानां भूतानां त्रिषु लोकेषु माधवः ।
प्रभवश्चैव सर्वेषां निधनं च युधिष्ठिर ॥ २.६३.१४ ॥

般度之子啊，在三界之中，摩陀婆是四类一切众生的起源，也是他们的终结。

इति तस्य वचः श्रुत्वा ततश्चेदिपतिर्नृपः ।
भीष्मं रूक्षाक्षरा वाचः श्रावयामास भारत ॥ २.६३.१५ ॥

聆听了他的这些话后，奇第之王便对毗湿摩说出了严厉的话，婆罗多啊。