ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 2.66
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.66.1
चेदिराजकुले जातख्यक्ष एष चतुर्भुजः ।
रासभारावसदृशं ररास च ननाद च ॥ २.६६.१ ॥
ଚେଦି ରାଜାଙ୍କ ବଂଶରେ ଜନ୍ମିତ ଏହି ଚାରି ବାହୁବିଶିଷ୍ଟ ଶିଶୁ ଗଧର ଡାକ ପରି ଡାକିଲା ଓ ଗର୍ଜନ କଲା।
2.66.2
तेनास्य मातापितरौ त्रेसतुस्तौ सबान्धवौ ।
वैकृतं तस्यत तौ दृष्ट्वा त्यागायाकुरुतां मतिम् ॥ २.६६.२ ॥
ତେଣୁ ତାହାର ମାତା-ପିତା ଓ ଆତ୍ମୀୟମାନେ ଭୟଭୀତ ହେଲେ। ତାହାର ବିକୃତି ଦେଖି ସେମାନେ ତାହାକୁ ତ୍ୟାଗ କରିବାକୁ ସ୍ଥିର କଲେ।
2.66.3
ततः सभार्यं नृपतिं सामात्यं सपुरोहितम् ।
चिन्तासंमूढहृदयं वागुवाचाशरीरेणी ॥ २.६६.३ ॥
ତା'ପରେ ପତ୍ନୀ, ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ପୁରୋହିତଙ୍କ ସହିତ ଚିନ୍ତାରେ ବିମୂଢ଼ ହୃଦୟ ସେହି ରାଜାଙ୍କୁ ଏକ ଅଶରୀରୀ ବାଣୀ କହିଲା।
2.66.4
एष ते नृपते पुत्रः श्रीमाञ्जातो बलाधिकः ।
तस्मादस्मान्न भेतव्यमव्यग्रः पाहि वै शिशुम् ॥ २.६६.४ ॥
ହେ ରାଜା, ଏହି ତେଜସ୍ୱୀ ଓ ଅତି ବଳବାନ ତୁମ୍ଭ ପୁତ୍ର ଜନ୍ମିଛି। ଅତଏବ ଏହାଠାରୁ ଭୟ କର ନାହିଁ; ନିଶ୍ଚିନ୍ତ ହୋଇ ଏହି ଶିଶୁକୁ ରକ୍ଷା କର।
2.66.5
न च वै तस्य मृत्युस्त्वं न कालः प्रत्युपस्थितः ।
यश्च शस्त्रेण हन्ताऽस्य स चोत्पन्नो नराधिप ॥ २.६६.५ ॥
ହେ ନରାଧିପ, ତାହାର ମୃତ୍ୟୁ ତୁମ୍ଭ ଦ୍ୱାରା ନୁହେଁ, ଏବଂ ତାହାର ସମୟ ମଧ୍ୟ ଉପସ୍ଥିତ ହୋଇନାହିଁ। ଯେ ଅସ୍ତ୍ରରେ ତାହାକୁ ବଧ କରିବ, ସେ ମଧ୍ୟ ଜନ୍ମ ନେଇସାରିଛି।
2.66.6
संश्रुत्योदाहृतं वाक्यं भूतमन्तर्हितं ततः ।
पुत्रस्नेहाभिसन्तप्ता जननी वाक्यमब्रवीत् ॥ २.६६.६ ॥
ସେହି ଅଦୃଶ୍ୟ ପ୍ରାଣୀର କଥିତ ବାକ୍ୟ ଶୁଣି, ପୁତ୍ରସ୍ନେହରେ ସନ୍ତପ୍ତା ମାତା ଏହି କଥା କହିଲେ।
2.66.7
येनेदमीरितं वाक्यं ममैतं तनयं प्रति ।
प्राञ्जलिस्तं नमस्यामि ब्रवीतु स पुनर्वचः ॥ २.६६.७ ॥
ମୋ ଏହି ପୁତ୍ର ବିଷୟରେ ଯିଏ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ, ମୁଁ ହାତ ଯୋଡ଼ି ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରେ; ସେ ପୁଣି ବାକ୍ୟ କହନ୍ତୁ।
2.66.8
याथातथ्येन भगवान्देवो वा यदि वेतरः ।
श्रोतुमिच्छामि पुत्रस्य कोऽस्य मृत्युर्भविष्यति ॥ २.६६.८ ॥
ଭଗବାନ୍ ହେଉ କି ଦେବତା ହେଉ କି ଅନ୍ୟ କେହି ହେଉ, ଏହି ପୁତ୍ରର ମୃତ୍ୟୁ କିପରି ହେବ ତାହା ଯଥାର୍ଥରେ ଶୁଣିବାକୁ ମୁଁ ଇଚ୍ଛା କରେ।
2.66.9
अन्तर्भूतं ततो भूतमुवाचेदं पुनर्वचः ।
यस्योत्सङ्गे गृहीतस्य भुजावभ्यधिकावुभौ ॥ २.६६.९ ॥
ତା'ପରେ ଅନ୍ତର୍ହିତ ଭୂତ ପୁଣି ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲା: ଯାହାର କୋଳରେ ଧରାଗଲେ ତାର ଦୁଇ ହାତ ଅତିଶୟ ଲମ୍ବା ହୁଏ।
2.66.10
पतिष्यतः क्षितितले पञ्चशीर्षाविवोरगौ ।
तृतीयमेतद्बालस्य ललाटस्थं तु लोचनम् ॥ २.६६.१० ॥
ଭୂମିରେ ପଡ଼ୁଥିବା ବେଳେ ପଞ୍ଚଶୀର୍ଷ ଦୁଇ ସର୍ପ ପରି; ଏବଂ ଏହି ବାଳକର ଲଲାଟରେ ଥିବା ଏହା ତୃତୀୟ ଚକ୍ଷୁ।
2.66.11
निमज्जिष्यति यं दृष्ट्वा सोऽस्य मृत्युर्भविष्यति ।
त्र्यक्षं चतुर्भुजं श्रुत्वा तथा च समुदाहृतम् ॥ २.६६.११ ॥
ଯାହାକୁ ଦେଖି ସେ ବୁଡ଼ିବ, ସେ ହିଁ ତାର ମୃତ୍ୟୁ ହେବ। ତ୍ର୍ୟକ୍ଷ ଓ ଚତୁର୍ଭୁଜ ଶୁଣି, ଏବଂ ସେହିପରି କୁହାଯାଇଥିବା ଅନୁସାରେ।
2.66.12
पृथिव्यां पार्थिवाः सर्वे अभ्यागच्छन्दिदृक्षवः ।
तान्पूजयित्वा सम्प्राप्तान्यथार्हं स महीपतिः ॥ २.६६.१२ ॥
ପୃଥିବୀର ସମସ୍ତ ରାଜା ଦର୍ଶନ ଇଚ୍ଛାରେ ସେଠାକୁ ଆସିଲେ; ଆସିଥିବା ସେମାନଙ୍କୁ ଯଥାଯୋଗ୍ୟ ସମ୍ମାନ କରି ସେ ମହୀପତି।
2.66.13
एकैकस्य नृपस्याङ्के पुत्रमारोपयत्तदा ।
एवं राजसहस्राणा पृथक्त्वेन यथाक्रमम् ॥ २.६६.१३ ॥
ସେତେବେଳେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ରାଜାଙ୍କ କୋଳରେ ସେ ନିଜ ପୁତ୍ରକୁ ବସାଇଲେ। ଏହିପରି ହଜାର ହଜାର ରାଜାଙ୍କୁ କ୍ରମାନୁସାରେ, ପୃଥକ ଭାବରେ।
2.66.14
शिशुरङ्के समारूढो न तत्प्राय निदर्शनम् ।
एतदेव तु संश्रुत्य द्वारवत्यां महाबलौ ॥ २.६६.१४ ॥
କୋଳରେ ବସିଥିବା ଶିଶୁ — ତାହା ପ୍ରାୟତଃ କୌଣସି ଚିହ୍ନ ନ ଥିଲା। ମାତ୍ର ଦ୍ୱାରବତୀରେ ଏହା ଶୁଣି ସେହି ଦୁଇ ମହାବଳୀ—
2.66.15
ततश्चेदिपुरं प्राप्तौ सङ्कर्षणजनार्दनौ ।
यादवौ यादवीं द्रुष्टुं स्वसारं तौ पितुस्तदा ॥ २.६६.१५ ॥
ତା'ପରେ ସେହି ଦୁଇ — ସଙ୍କର୍ଷଣ ଏବଂ ଜନାର୍ଦ୍ଦନ — ଚେଦିପୁରରେ ପହଞ୍ଚିଲେ। ଯାଦବ ସେମାନେ, ନିଜ ଭଗିନୀକୁ, ଯିଏ ପିତାଙ୍କ କନ୍ୟା, ଦେଖିବାକୁ ସେତେବେଳେ।
2.66.16
अभिवाद्य यथान्यायं यथाश्रेष्ठं नृपं च ताम् ।
कुशलानामयं पृष्ट्वा निषण्णौ रामकेशवौ ॥ २.६६.१६ ॥
ଯଥାବିଧି ଓ ଯଥାଯୋଗ୍ୟ କ୍ରମରେ ରାଜା ଓ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, କୁଶଳ ପଚାରି ରାମ ଓ କେଶବ ବସିଲେ।
2.66.17
साऽभ्यर्च्य तौ तदा वीरौ प्रीत्या चाभ्यधिकं ततः ।
पुत्रं दामोदरोत्सङ्गे देवी संन्यदधात्स्वयम् ॥ २.६६.१७ ॥
ସେହି ଦେବୀ ସେତେବେଳେ ସେହି ଦୁଇ ବୀରଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରି, ଅତ୍ୟଧିକ ସ୍ନେହରେ, ନିଜେ ପୁତ୍ରକୁ ଦାମୋଦରଙ୍କ କୋଳରେ ରଖିଲେ।
2.66.18
न्यस्तमात्रस्य तस्याङ्के भुजावभ्यधिकावुभौ ।
पेततुस्तच्च नयनं न्यमज्जत ललाटजम् ॥ २.६६.१८ ॥
ତାକୁ ତାଙ୍କ କୋଳରେ ରଖିବା ମାତ୍ରେ ତାଙ୍କର ଦୁଇଟି ଅଧିକ ବାହୁ ଖସି ପଡ଼ିଲା; କପାଳରୁ ଜନ୍ମିତ ସେହି ନୟନ ଡୁବିଗଲା।
2.66.19
तद्दृष्ट्वा व्यथिता त्रस्ता वरं कृष्णमयाचत ।
ददस्व मे वरं कृष्ण भयार्ताया महाभुज ॥ २.६६.१९ ॥
ଏହା ଦେଖି ବ୍ୟଥିତା ଓ ଭୀତା ସେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପାଖରେ ବର ମାଗିଲେ। ହେ ମହାବାହୁ କୃଷ୍ଣ, ଭୟାର୍ତ୍ତ ମୋତେ ବର ଦିଅ।
2.66.20
त्वं ह्यार्तानां समाश्वासो भीतानामभयप्रदः ।
एवमुक्तस्ततः कृष्णः सोऽब्रवीद्यदुनन्दनः ॥ २.६६.२० ॥
ଆର୍ତ୍ତମାନଙ୍କୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଓ ଭୀତମାନଙ୍କୁ ଅଭୟ ଦେଉଥିବା ତୁମେ ହିଁ। ଏହିପରି କୁହାଯିବାରୁ ଯଦୁନନ୍ଦନ କୃଷ୍ଣ ଉତ୍ତର ଦେଲେ।
2.66.21
मा भैस्त्वं देवि धर्मज्ञे न मत्तोऽस्ति भयं तव ।
ददामि कं वरं किं च करवाणि पितृष्वसः ॥ २.६६.२१ ॥
ହେ ଦେବୀ, ଧର୍ମଜ୍ଞେ, ଭୟ କର ନାହିଁ; ମୋ'ଠାରୁ ତୁମର ଭୟ ନାହିଁ। ହେ ପିତୃଭଗିନୀ, ମୁଁ ତୁମକୁ କେଉଁ ବର ଦେବି ଓ କ'ଣ କରିବି?
2.66.22
शक्यं वा यदि वाऽशक्यं करिष्याणि वचस्तव ।
एवमुक्ता ततः कृष्णमब्रवीद्यदुनन्दनम् ॥ २.६६.२२ ॥
ସମ୍ଭବ ହେଉ କି ଅସମ୍ଭବ, ମୁଁ ତୁମ କଥା ପୂରଣ କରିବି। ଏହିପରି କୁହାଯିବାରୁ ସେ ଯଦୁନନ୍ଦନ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ କହିଲେ।
2.66.23
शिशुपालस्यापराधान्क्षमेथास्त्वं महाबल ।
मत्कृते यदुशार्दूल विद्ध्येनं मे वरं प्रभो ॥ २.६६.२३ ॥
ହେ ମହାବଳ, ହେ ଯଦୁଶାର୍ଦୂଳ, ତୁମେ ଶିଶୁପାଳର ଅପରାଧ କ୍ଷମା କର। ହେ ପ୍ରଭୋ, ମୋ ପାଇଁ ଏହାକୁ ମୋତେ ବର ଭାବେ ଦିଅ।
2.66.24
अपराधशतं क्षाम्यं मया ह्यस्य पितृष्वसः ।
पुत्रस्य ते वधार्हस्य मा त्वं शोके मनः कृथाः ॥ २.६६.२४ ॥
ହେ ପିତୃଭଗିନୀ, ଏହାର ଶହେ ଅପରାଧ ମୁଁ କ୍ଷମା କରିବି। ତୁମ ପୁଅ ବଧଯୋଗ୍ୟ; ତେଣୁ ଶୋକରେ ମନ ଦିଅ ନାହିଁ।
2.66.25
स जानन्नात्मनो मृत्युं कृष्णं यदुसुखावहम् ।
एवमेष नृपः पापः शिशुपाः सुमन्दधीः।
त्वां समाह्वयते वीर गोविन्दवरदर्पितः ॥ २.६६.२५ ॥
ନିଜର ମୃତ୍ୟୁ ନ ଜାଣି, ଯାଦବମାନଙ୍କୁ ସୁଖ ଦେଉଥିବା କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ନ ବୁଝି, ଏହି ପାପୀ ରାଜା ଶିଶୁପାଳ, ଅତି ମନ୍ଦବୁଦ୍ଧି, ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କ ବରରେ ଗର୍ବିତ ହୋଇ, ହେ ବୀର, ତୁମକୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁଛି।