મહાભારત · અધ્યાય 2.70
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.70.1
ततो विष्फारयन्राजा महच्चैदिपतिर्धनुः ।
अभियास्यन्हृषीकेशमुवाच मधुसूदनम् ॥ २.७०.१ ॥
ત્યારે ચેદિરાજે પોતાનું વિશાળ ધનુષ્ય ખેંચીને, હૃષીકેશ પર હુમલો કરવા તૈયાર થઈ મધુસૂદનને કહ્યું.
2.70.2
एकस्त्वमसि मे शत्रुस्तत्त्वां हत्वाऽद्य माधव ।
ततः सागरपर्यन्तां पालयिष्यामि मेदिनीम् ॥ २.७०.२ ॥
તું એકલો જ મારો શત્રુ છે. હે માધવ, આજે તને મારીને હું સમુદ્ર સુધી ફેલાયેલી આ પૃથ્વીનું પાલન કરીશ.
2.70.3
द्वैरथं काङ्क्षितं यद्वै तदिदं पर्युपस्थितम् ।
चिरस्य वत मे दिष्ट्या वासुदेव सह त्वया।
अद्य त्वां निहनिष्यामि भीष्मं च सह पाण्डवैः ॥ २.७०.३ ॥
લાંબા સમયથી જે દ્વંદ્વયુદ્ધની હું ઇચ્છા રાખતો હતો, તે હવે મારી સામે આવી ગયું છે. હે વાસુદેવ, સદ્ભાગ્યે આજે હું તને અને પાંડવો સહિત ભીષ્મને મારીશ.
2.70.4
एवमुक्त्वा स तं बाणैर्निशितैरत्ततेजनैः ।
विव्याध युधि तीक्ष्णाग्रैश्चेदिराड्यपुङ्गवम् ॥ २.७०.४ ॥
આમ કહીને તેણે તીક્ષ્ણ, ધારદાર બાણોથી યુદ્ધમાં તે શ્રેષ્ઠ પુરુષને વીંધી નાખ્યો.
2.70.5
कङ्कपत्रच्छदा बाणाश्चेदिराजधनुश्च्युताः ।
विविशुस्ते तदा कृष्णं भुजङ्गा इव पर्वतम् ॥ २.७०.५ ॥
ચેદિરાજના ધનુષ્યથી છૂટેલાં, બગલાંનાં પીંછાંથી શણગારેલાં બાણો ત્યારે કૃષ્ણમાં એવી રીતે પ્રવેશ્યાં જેમ સર્પ પર્વતમાં પ્રવેશે.
2.70.6
नाददानस्य चैद्यस्य शरानत्यस्यतोपि वा ।
दधृशुर्विवरं केचिद्गतिं वायोरिवाम्बरे ॥ २.७०.६ ॥
ચેદિરાજ બાણો લઈને અતિશય છોડી રહ્યો હતો, છતાં કેટલાકને તેમાં કોઈ અંતર દેખાયું નહીં, જેમ આકાશમાં વાયુની ગતિ દેખાતી નથી.
2.70.7
चेदिराजमहामेधः शरजालाम्बुमांस्तदा ।
अभ्यवर्षद्धृषीकेशं पयोद इव पर्वतम् ॥ २.७०.७ ॥
ત્યારે ચેદિરાજ મહામેઘ સમાન, બાણજાળરૂપી જળથી ભરેલો, પર્વત પર મેઘ વરસે તેમ હૃષીકેશ પર વરસ્યો.
2.70.8
ततः शार्ङ्गममित्रघ्नः कृत्वा सशरमच्युतः ।
आबभाषे महबाहुः सुनीथं परवीरहा ॥ २.७०.८ ॥
ત્યારે શત્રુઘ્ન, મહાબાહુ, પરવીરહા અચ્યુતે શાર્ઙ્ગ ધનુષ્ય લઈ બાણ ચડાવી સુનીથને કહ્યું.
2.70.9
अयं त्वं भामकस्तीक्ष्णश्चेदिराज महाशरः ।
भेत्तुमर्हति वेगेन महाशनिरिवाचलम् ॥ २.७०.९ ॥
ચેદિરાજ, આ તારો ભામક, તીક્ષ્ણ મહાશર છે; મહાવજ્ર જેમ વેગથી પર્વતને ભેદે, તેમ આ ભેદવા સમર્થ છે.
2.70.10
एवं ब्रुवति गोविन्दे ततश्चेदिपतिः पुनः ।
मुमोच निशितानन्यान्कृष्णं प्रति शरान्बहून् ॥ २.७०.१० ॥
ગોવિંદ આમ કહેતા હતા ત્યારે ચેદિપતિએ ફરી કૃષ્ણ તરફ તીક્ષ્ણ અનેક બાણો છોડ્યાં.
2.70.11
अथ बाणार्दितः कृष्णः शार्ङ्गमायम्य दीप्तिमान् ।
मोच निशितान्बाणाञ्छतशोथ सहस्रशः ॥ २.७०.११ ॥
ત્યારે બાણોથી પીડાયેલા દીપ્તિમાન કૃષ્ણે શાર્ઙ્ગ ધનુષ્ય ખેંચી સેંકડો-હજારો તીક્ષ્ણ બાણો છોડ્યાં.
2.70.12
ताञ्छरांस्तु स चिच्छेद शरवर्षैस्तु चेदिराट् ।
षड्भिश्चान्यैर्जघानाशु केशवं चेदिपुङ्गवः ॥ २.७०.१२ ॥
તે ચેદિરાજે એ બાણો શરવર્ષાથી કાપી નાખ્યાં; ચેદિઓમાં શ્રેષ્ઠ તેણે છ અને બીજા બાણોથી તરત કેશવ પર પ્રહાર કર્યો.
2.70.13
ततोऽस्रं सहसा कृष्णः प्रमुमोच जगद्गुरुः ।
अस्त्रेण तन्महाबाहुर्वारयामास चेदिराट् ॥ २.७०.१३ ॥
ત્યારે જગદ્ગુરુ કૃષ્ણે અચાનક એક અસ્ત્ર છોડ્યું; મહાબાહુ ચેદિરાજે પોતાના અસ્ત્રથી તેને રોક્યું.
2.70.14
ततः शतसहस्रेण शराणां नतपर्वणाम् ।
सर्वतः समवाकीर्य शौरिं दामोदरं तदा ॥ २.७०.१४ ॥
ત્યારે તેણે સો હજાર વળેલા ગાંઠવાળા બાણોથી ચારેબાજુથી શૌરિ દામોદરને ઢાંકી દીધા.
2.70.15
ननाद बलवान्क्रुद्धः शिशुपालः प्रतापवान् ।
इदं चोवाच संरब्धः केशवं परवीरहा ॥ २.७०.१५ ॥
બળવાન, ક્રુદ્ધ અને પ્રતાપી શિશુપાલ ગર્જ્યો; ક્રોધથી ભરાઈને શત્રુવીરોનો સંહાર કરનાર તેણે કેશવને આમ કહ્યું.
2.70.16
अद्याङ्गं मामका बाणा भेत्स्यन्ति तव संयुगे ।
हत्वा त्वां समुतामात्यं पाण्डवांश्च तरस्विनः ॥ २.७०.१६ ॥
આજે મારાં બાણો યુદ્ધમાં તારા દરેક અંગને વીંધી નાખશે; તને, તારા અમાત્યો સહિત, અને વેગવાન પાંડવોને મારીને.
2.70.17
अनृण्यमद्यय यास्यामि जरासन्धस्य धीमतः ।
कंसस्य केशिनश्चैव नरकस्य तथैव ह ॥ २.७०.१७ ॥
આજે હું બુદ્ધિમાન જરાસંધ, કંસ, કેશી અને નરકના ઋણથી મુક્ત થઈશ.
2.70.18
इत्युक्त्वा क्रोधताम्राक्षः शिशुपालो जनार्दनम् ।
अदृश्यं शरवर्षेण सर्वतः स चकार ह ॥ २.७०.१८ ॥
આમ કહીને, ક્રોધથી લાલ આંખોવાળા શિશુપાલે બાણોની વર્ષાથી જનાર્દનને ચારેબાજુથી અદૃશ્ય કરી દીધા.
2.70.19
ततोऽस्त्रेणैव चान्योन्यं निकृत्य च शरान्बहून् ।
शरवर्षैस्तदा चैद्यमन्तर्धातुं प्रचक्रमे ॥ २.७०.१९ ॥
પછી અસ્ત્રથી જ એકબીજાના ઘણા બાણો કાપીને, ત્યારે ચૈદ્ય (શિશુપાલ) શરવર્ષાથી અંતર્ધાન થવા લાગ્યો.
2.70.20
अन्तर्धानगतौ वीरौ शुशुभाते महारथौ ।
तौ दृष्ट्वा सर्वभूतानि साधुसाध्वित्यपूजयन् ॥ २.७०.२० ॥
અંતર્ધાન થયેલા તે બે વીર મહારથીઓ શોભ્યા. તેમને જોઈને સર્વ પ્રાણીઓએ 'સાધુ, સાધુ' કહીને તેમની પ્રશંસા કરી.
2.70.21
न दृष्टपूर्वमस्माभिर्युद्धमीदृशकं पुरा ।
ततः कृष्णं जघानाशु शुशुपालस्त्रिभिः शरैः ॥ २.७०.२१ ॥
આવું યુદ્ધ અમે પહેલાં ક્યારેય જોયું નહોતું. પછી શિશુપાલે તરત ત્રણ બાણોથી કૃષ્ણ પર પ્રહાર કર્યો.
2.70.22
कृष्णोऽपि बाणैर्विव्याध सुनीथं पञ्चभिर्युधि ।
ततः सुनीथं सप्तत्या नाराचैर्दयद्बली। ॥ २.७०.२२ ॥
કૃષ્ણે પણ યુદ્ધમાં પાંચ બાણોથી સુનીથને વીંધ્યો. પછી બળવાન શિશુપાલે સિત્તેર નારાચ બાણોથી સુનીથને ભેદી નાખ્યો.
2.70.23
ततोऽतिविद्धः कृष्णेन सुनीथः क्रोधमूर्छितः ।
विव्याध निशितैर्बाणैर्वासुदेवं स्तनान्तरे ॥ २.७०.२३ ॥
ત્યારે કૃષ્ણથી અતિશય વીંધાયેલો સુનીથ ક્રોધથી મૂર્છિત થઈ તીક્ષ્ણ બાણોથી વાસુદેવને છાતીની વચ્ચે વીંધવા લાગ્યો.
2.70.24
पुनः कृष्णं त्रिभिर्विद्ध्वा ननादावसरे नृपः ।
तोऽतिदारुणं युद्धं सहसा चक्रतुस्तदा ॥ २.७०.२४ ॥
ફરી રાજાએ યોગ્ય સમયે ત્રણ બાણોથી કૃષ્ણને વીંધીને ગર્જના કરી. ત્યારે તે બંને અચાનક અતિ ભયંકર યુદ્ધ કરવા લાગ્યા.
2.70.25
नौ नखैरिव शार्दूलौ दन्तैरिव महागजौ ।
दंष्ट्राभिरिव पञ्चास्यौ चरणैरिव कुक्कुटौ ॥ २.७०.२५ ॥
બે વાઘ નખથી, બે મહાગજ દાંતથી, બે સિંહ દાઢોથી, બે કૂકડા પગથી (લડે) તેમ,
2.70.26
दारयेतां शरैस्तीक्ष्णैरन्योन्यं युधि तावुभौ ।
ततो मुमुचतुः क्रुद्धौ शरवर्षमनुत्तमम् ॥ २.७०.२६ ॥
યુદ્ધમાં તે બંને તીક્ષ્ણ બાણોથી એકબીજાને વીંધવા લાગ્યા. પછી ક્રોધે ભરાઈને બંનેએ અનુપમ બાણવર્ષા છોડી.
2.70.27
शरैरेव शराञ्छित्वा तावुभौ पुरुषर्षभौ ।
चक्रातेऽस्त्रमयं युद्धं घोरं तदतिमानुषम् ॥ २.७०.२७ ॥
બાણોથી જ બાણોને કાપીને તે બે નરશ્રેષ્ઠો અસ્ત્રમય, ભયંકર, અતિમાનુષ યુદ્ધ કરતા રહ્યા.
2.70.28
आग्नेयमस्त्रं मुमुचे शिशुपालः प्रतापवान् ।
वारुणास्त्रेण तच्छ्रीघ्रं नाशयामास केशवः ॥ २.७०.२८ ॥
પ્રતાપી શિશુપાલે આગ્નેય અસ્ત્ર છોડ્યું. કેશવે વરુણાસ્ત્રથી તેને તરત નષ્ટ કર્યું.
2.70.29
कौबेरमस्त्रं सहसा चेदिराट् प्रमुमोच ह ।
रणैव सहसाऽनाशयत्तं जगत्प्रभुः ॥ २.७०.२९ ॥
ચેદિરાજે અચાનક કુબેરનું અસ્ત્ર છોડ્યું. જગત્પ્રભુએ યુદ્ધમાં જ તેને તરત નષ્ટ કર્યું.
2.70.30
याम्यमस्त्रं ततः क्रुद्धो मुमुचे कालमोहितः ।
याम्येनैवास्त्रयोगेन याम्यमस्त्रं व्यनाशयत् ॥ २.७०.३० ॥
પછી ક્રોધે ભરાયેલા અને કાળથી મોહિત થયેલા તેણે યમાસ્ત્ર છોડ્યું. યમાસ્ત્રના જ પ્રયોગથી તેણે તે યમાસ્ત્ર નષ્ટ કર્યું.
2.70.31
गान्धर्वेण च गान्धर्वं मानवं मानवेन च ।
वायव्येन च वायव्यं रौद्रं रौद्रेण चाभिभूः ॥ २.७०.३१ ॥
ગાંધર્વ અસ્ત્રથી ગાંધર્વ અસ્ત્ર, માનવ અસ્ત્રથી માનવ અસ્ત્ર, વાયવ્યથી વાયવ્ય અને રૌદ્રથી રૌદ્ર—એ વિજેતાએ તેને નિષ્ફળ બનાવ્યું.
2.70.32
ऐन्द्रमैन्द्रेण भगवान्वैष्णवेन च वैष्णवम् ।
एवमस्त्राणि कुर्वाणौ युयुधाते महाबलौ ॥ २.७०.३२ ॥
ઐન્દ્ર અસ્ત્રથી ઐન્દ્ર અને વૈષ્ણવ અસ્ત્રથી વૈષ્ણવને ભગવાને નિષ્ફળ બનાવ્યું; એ રીતે અસ્ત્રો ચલાવતા એ બે મહાબળવાન લડ્યા.
2.70.33
ततो मायां विकुर्वाणो दमगोषसुतो बली ।
गदामुसलसंयुक्ताञ्छक्तितोमरसायकान् ॥ २.७०.३३ ॥
પછી માયા રચતો દમઘોષનો બળવાન પુત્ર ગદા, મુસળ, શક્તિ, તોમર અને બાણો છોડ્યો.
2.70.34
परश्वथमुसण्डीश्च ववर्ष युधि केशवम् ।
अमोघास्त्रेण भगवान्नाशयामास केशिहा ॥ २.७०.३४ ॥
યુદ્ધમાં કેશવ પર પરશુ અને મુસંડીઓનો વરસાદ થયો; અમોઘ અસ્ત્રથી કેશિહા ભગવાને તેમને નષ્ટ કર્યા.
2.70.35
शिलावर्षं महाघोरं ववर्ष युधि चेदिराट् ।
वज्रास्त्रेणाभिसङ्क्रुद्धश्चूर्णं तदकरोत्प्रभुः ॥ २.७०.३५ ॥
યુદ્ધમાં ચેદિરાજે અતિ ભયંકર શિલાવર્ષા કરી; અત્યંત ક્રોધિત પ્રભુએ વજ્રાસ્ત્રથી તેને ચૂરેચૂરો કરી નાખ્યો.
2.70.36
जलवर्षं ततो घोरं व्यस़जच्चेदिपुङ्गवः ।
वायव्यास्त्रेण भगवान्व्याक्षिपच्छतशो हि तत् ॥ २.७०.३६ ॥
પછી ચેદિઓમાં શ્રેષ્ઠ એ ભયંકર જળવર્ષા છોડી; ભગવાને વાયવ્ય અસ્ત્રથી તેના સેંકડો ટુકડા વેરી નાખ્યા.
2.70.37
निहत्य सर्वमायां वै सुनीतस्य जनार्दनः ।
स मुहूर्तं चकाराशु द्वन्द्वयुद्धं महारथः ॥ २.७०.३७ ॥
સુનીતની બધી માયાનો નાશ કરીને જનાર્દને તરત જ એક મુહૂર્ત સુધી મહારથી તરીકે દ્વંદ્વયુદ્ધ કર્યું.
2.70.38
स बाणयुद्धं कुर्वाणो भर्त्सयामास चेदिराट् ।
दमघोषसुतो धृष्टमुवाच यदुपुङ्गवम् ॥ २.७०.३८ ॥
બાણયુદ્ધ કરતા ચેદિરાજ (દમઘોષનો પુત્ર) યાદવશ્રેષ્ઠની નિંદા કરીને ધૃષ્ટતાથી આ પ્રમાણે બોલ્યો.
2.70.39
अद्य कृष्णमकृष्णं तु कुर्वन्तु मम सायकाः ।
इत्येवमुक्त्वा दुष्टात्मा शरवर्षं जनार्दने ॥ २.७०.३९ ॥
"આજે મારા બાણો કૃષ્ણને અકૃષ્ણ કરો" એમ કહીને તે દુષ્ટાત્માએ જનાર્દન પર બાણોની વર્ષા કરી.
2.70.40
मुमोच पुरुषव्याघ्रो घोरं वै चेदिपुङ्गवः ।
शरसंङ्कृत्तगात्रस्तु क्षणेन यदुनन्दनः ॥ २.७०.४० ॥
ચેદિઓમાં શ્રેષ્ઠ તે પુરુષવ્યાઘ્રે ઘોર બાણો છોડ્યાં; પરંતુ યદુનંદનનું શરીર ક્ષણમાં બાણોથી છિન્નભિન્ન થયું.
2.70.41
रुधिरं परिसुस्राव मदं मत्त इव द्विपः ।
न यन्ता न रथो वापि न चाश्वाः पर्वतोपमाः ॥ २.७०.४१ ॥
મદમસ્ત હાથીની જેમ લોહી વહી ગયું; ન સારથિ, ન રથ, ન પર્વત સમાન અશ્વો દેખાયા.
2.70.42
दृश्यन्ते शरसञ्छन्नाः केशवस्य महात्मनः ।
केशवं तदवस्थं तु दृष्ट्वा भूतानि चक्रुशुः ॥ २.७०.४२ ॥
મહાત્મા કેશવ બાણોથી આચ્છાદિત દેખાયા; એ સ્થિતિમાં કેશવને જોઈને પ્રાણીઓ પોકારી ઊઠ્યાં.
2.70.43
दारुकस्तु तदा प्राह कृष्णं यादवनन्दनम् ।
नेदृशो दृष्टपूर्वो हि सङ्ग्रामो वै पुरा मया ॥ २.७०.४३ ॥
ત્યારે દારુકે યાદવનંદન કૃષ્ણને કહ્યું, "પૂર્વે મેં આવું યુદ્ધ જોયું નથી."
2.70.44
स्थातव्यमिति तिष्ठामि त्वत्प्रभावेण माधव ।
अन्यथा न च मे प्राणा धरायेयुर्जनार्दन ॥ २.७०.४४ ॥
"ઊભા રહેવું જોઈએ તેથી હું ઊભો છું, તારા પ્રભાવથી, હે માધવ. નહીંતર, હે જનાર્દન, મારા પ્રાણ શરીરમાં ટકે નહીં."
2.70.45
अतः सञ्चिन्त्य गोविन्द क्षिप्रमस्य वधं कुरु ।
एवमुक्तस्तु सूतेन केशवो वाक्यमब्रवीत् ॥ २.७०.४५ ॥
"તેથી, હે ગોવિંદ, વિચારીને ઝડપથી આનો વધ કર." સારથિએ આમ કહ્યું ત્યારે કેશવે આ વચન કહ્યું.
2.70.46
एष ह्यतिबलो दैत्यो हिरण्यकशिपुः पुरा ।
रिपुः सुराणामभवद्वरदानेन गर्वितः ॥ २.७०.४६ ॥
"આ અતિબળવાન દૈત્ય હિરણ્યકશિપુ પૂર્વે વરદાનથી ગર્વિત થઈને દેવોનો શત્રુ બન્યો."
2.70.47
तथाऽऽसीद्रावणो नाम राक्षसो ह्यतिवीर्यवान् ।
तेनैव बलवीर्येण बलं नागणयन्मम ॥ २.७०.४७ ॥
"એવી જ રીતે રાવણ નામે અતિપરાક્રમી રાક્ષસ હતો; પોતાના બળ-પરાક્રમથી તેણે મારા બળને ગણકાર્યું નહીં."
2.70.48
अहं मृत्युश्च भविता काले काले दुरात्मनः ।
न भेतव्यं तथा सूत नैष कश्चिन्मयि स्थिते ॥ २.७०.४८ ॥
"હું સમયે સમયે દુરાત્માઓનો મૃત્યુ થઈશ. તેથી, હે સારથિ, ડરવું નહીં; હું ઊભો હોય ત્યારે આને કંઈ થવાનું નથી."
2.70.49
इत्येवमुक्त्वा भगवान्ननर्द गरुडध्वजः ।
पाञ्चजन्यं महाशङ्खं पूरयामास केशवः ॥ २.७०.४९ ॥
આમ કહીને ગરુડધ્વજ ભગવાને ગર્જના કરી; કેશવે મહાશંખ પાંચજન્ય ફૂંક્યો.
2.70.50
संमोहयित्वा भगवांश्चक्रं दिव्यं समाददे ।
चिच्छेद च सुनीथस्य शिरश्चक्रेण संयुगे ॥ २.७०.५० ॥
ભગવાને તેને મોહિત કરીને દિવ્ય ચક્ર ગ્રહણ કર્યું અને યુદ્ધમાં ચક્રથી સુનીથનું માથું છેદ્યું.
2.70.51
स पपात महाबाहुर्वज्राहत इवाचलः ।
ततश्चेदिपतेर्देहात्तेजोऽग्र्यं ददृशुर्नृपाः ॥ २.७०.५१ ॥
તે મહાબાહુ વજ્રથી આહત પર્વતની જેમ પડ્યો; ત્યારે રાજાઓએ ચેદિપતિના દેહમાંથી શ્રેષ્ઠ તેજ નીકળતું જોયું.
2.70.52
उत्पतन्तं महाराज गगनादिव भास्करम् ।
ततः कमलपत्राक्षं कृष्णं लोकनमस्कृतम्।
ववन्दे तत्तदा तेजो विवेश च नराधिप ॥ २.७०.५२ ॥
હે મહારાજ, આકાશમાંથી ઊગતા સૂર્યની જેમ તે તેજ ઊપર ઊછળ્યું; પછી કમળપત્ર જેવા નેત્રવાળા, લોકોએ વંદેલા કૃષ્ણને તેણે વંદન કર્યું, અને હે નરાધિપ, તે તેજ તેમનામાં પ્રવેશી ગયું.
2.70.53
तदद्भुतममन्यन्त दृष्ट्वा सर्वे महीक्षितः ।
यद्विवेश महाबाहुं तत्तेजः पुरुषोत्तमम् ॥ २.७०.५३ ॥
તે તેજ મહાબાહુ પુરુષોત્તમમાં પ્રવેશ્યું એ જોઈને સર્વ રાજાઓએ તેને અદ્ભુત માન્યું.
2.70.54
अनभ्रे प्रववर्ष द्यौः पपात ज्वलिताशनिः ।
कृष्णेन निहते चैद्ये चचाल न वसुन्धरा ॥ २.७०.५४ ॥
મેઘ વિના આકાશે વરસાદ વરસાવ્યો, સળગતી વીજળી પડી; કૃષ્ણ દ્વારા ચૈદ્ય હણાયો ત્યારે પણ પૃથ્વી કંપી નહિ.
2.70.55
ततः केचिन्महीपाला नाब्रुवंस्तत्र किञ्चन ।
अतीतवाक्पथे काले प्रेक्षमाणा जनार्दनम् ॥ २.७०.५५ ॥
ત્યારે કેટલાક રાજાઓ ત્યાં કંઈ બોલ્યા નહીં; સમય વાણીની મર્યાદા વટાવી ગયો ત્યારે તેઓ જનાર્દન તરફ જોતા રહ્યા.
2.70.56
हस्तैर्हस्ताग्रमपरे प्रत्यपिंषन्नमर्षिताः ।
अपरे दशनैरोष्ठानदशन्क्रोधमूर्छिताः ॥ २.७०.५६ ॥
કેટલાકે અસહિષ્ણુતાથી હાથ વડે હાથના અગ્રભાગ ઘસ્યા; બીજા ક્રોધથી મૂર્છિત થઈ દાંત વડે હોઠ કરડવા લાગ્યા.
2.70.57
रहश्च केचिद्वार्ष्णेयं प्रशशंसुर्नराधिपाः ।
केचिदेव सुसंरब्धा मध्यस्थास्त्वपरेऽभवन् ॥ २.७०.५७ ॥
કેટલાક રાજાઓએ એકાંતમાં વાર્ષ્ણેય (કૃષ્ણ)ની પ્રશંસા કરી; કેટલાક અત્યંત ક્રોધિત થયા; અને બીજા તટસ્થ રહ્યા.
2.70.58
प्रहृष्टाः केशवं जग्मुः संस्तुवन्तो महर्षयः ।
ब्राह्मणाश्च महात्मानः पार्थिवाश्च महाबलाः।
शशंसुर्निर्वृताः सर्वे दृष्ट्वा कृष्णस्य विक्रमम् ॥ २.७०.५८ ॥
હર્ષિત મહર્ષિઓ કેશવ પાસે જઈને તેમની સ્તુતિ કરતા ગયા; બ્રાહ્મણો, મહાત્માઓ અને મહાબળવાન રાજાઓ પણ કૃષ્ણનો પરાક્રમ જોઈને સંતુષ્ટ થઈ સૌ તેમની પ્રશંસા કરવા લાગ્યા.
2.70.59
सदेवगन्धर्वगणा राजानो भुवि विश्रुताः ।
प्रणामं हि हृषीकेशे प्राकुर्वत महात्मनि ॥ २.७०.५९ ॥
દેવો અને ગંધર્વગણો સાથે પૃથ્વી પર પ્રખ્યાત રાજાઓએ મહાત્મા હૃષીકેશને પ્રણામ કર્યા.
2.70.60
ये त्वासुरगणाः पक्षाः सम्भूताः क्षत्रिया इह ।
ते निन्दन्ति हृषीकेशं दुरात्मानो गतायुषः ॥ २.७०.६० ॥
પરંતુ અસુરગણોના પક્ષે અહીં જન્મેલા ક્ષત્રિયો — દુરાત્મા અને આયુષ્ય ખૂટેલા — હૃષીકેશની નિંદા કરે છે.
2.70.61
प्रजापतिगणा ये तु मध्यस्थाश्च महात्मनि ।
ब्रह्मर्षयश्च सिद्धाश्च गन्धर्वोरगचारणाः ॥ २.७०.६१ ॥
જે પ્રજાપતિના ગણો, મહાત્મા પાસે ઉપસ્થિત બ્રહ્મર્ષિઓ, સિદ્ધો, ગંધર્વો, ઉરગો અને ચારણો.
2.70.62
ते वै स्तुवन्ति गोविन्दं दिव्यैर्मङ्गलसंयुतैः ।
परस्परं च नृत्यन्ति गीतेन विविधेन च।
उपतिष्ठन्ति गोविन्दं प्रीतियुक्ता महात्मनि ॥ २.७०.६२ ॥
તેઓ દિવ્ય મંગલ વચનોથી ગોવિંદની સ્તુતિ કરતા, પરસ્પર નૃત્ય કરતા, વિવિધ ગીતો સાથે પ્રીતિપૂર્વક મહાત્મા ગોવિંદની સેવામાં ઉપસ્થિત થતા.
2.70.63
प्रहृष्टाः केशवं जग्मुः संस्तुवन्तो महर्षयः ।
ब्राह्मणाश्चापि सुप्रीताः पाण्डवाश्च महाबलाः ॥ २.७०.६३ ॥
હર્ષિત મહર્ષિઓ કેશવ પાસે જઈને તેમની સ્તુતિ કરતા; બ્રાહ્મણો પણ અત્યંત પ્રસન્ન થયા, અને મહાબલી પાંડવો પણ.
2.70.64
पाण्डवस्त्वब्रवीद्भातॄन्सत्कारेण महीपतिम् ।
दमघोषात्मजं शूरं संस्कारयत मा चिरम् ॥ २.७०.६४ ॥
ત્યારે પાંડવ (યુધિષ્ઠિર) ભાઈઓને બોલ્યા — 'દમઘોષના શૂર પુત્ર, આ રાજાનો સત્કારપૂર્વક તરત અભિષેક-સંસ્કાર કરો, વિલંબ ન કરો.'
2.70.65
कुरुराजवचः श्रुत्वा भ्रातरस्ते त्वरान्विताः ।
तथा च कृतवन्तस्ते भ्रातुर्वै शासनं तदा ॥ २.७०.६५ ॥
કુરુરાજના વચન સાંભળીને તે ભાઈઓ ઉતાવળા થયા; અને ત્યારે તેમણે ભાઈની આજ્ઞા તે પ્રમાણે પાળી.
2.70.66
चेदीनामाधिपत्ये च पुत्रं तस्याज्ञया हरेः ।
अभ्यषिञ्चत तं पार्थः सहितैर्वसुधाधिपैः ॥ २.७०.६६ ॥
હરિ (કૃષ્ણ)ની આજ્ઞાથી પાર્થ (અર્જુન)એ અન્ય ભૂપતિઓ સાથે મળીને ચેદિઓના આધિપત્ય પર તેમના પુત્રનો અભિષેક કર્યો.