മഹാഭാരതം · അധ്യായം 2.70
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.70.1
ततो विष्फारयन्राजा महच्चैदिपतिर्धनुः ।
अभियास्यन्हृषीकेशमुवाच मधुसूदनम् ॥ २.७०.१ ॥
അപ്പോൾ ചേദിരാജാവ് തന്റെ മഹത്തായ വില്ല് വലിച്ചുമുറുക്കി, ഹൃഷീകേശനെ ആക്രമിക്കാനൊരുങ്ങി മധുസൂദനനോട് പറഞ്ഞു.
2.70.2
एकस्त्वमसि मे शत्रुस्तत्त्वां हत्वाऽद्य माधव ।
ततः सागरपर्यन्तां पालयिष्यामि मेदिनीम् ॥ २.७०.२ ॥
നീ മാത്രമാണ് എന്റെ ശത്രു. മാധവാ, ഇന്ന് നിന്നെ വധിച്ചശേഷം, സമുദ്രംവരെ വ്യാപിച്ച ഈ ഭൂമിയെ ഞാൻ പാലിക്കും.
2.70.3
द्वैरथं काङ्क्षितं यद्वै तदिदं पर्युपस्थितम् ।
चिरस्य वत मे दिष्ट्या वासुदेव सह त्वया।
अद्य त्वां निहनिष्यामि भीष्मं च सह पाण्डवैः ॥ २.७०.३ ॥
വളരെക്കാലമായി ഞാൻ ആഗ്രഹിച്ച ദ്വന്ദ്വയുദ്ധം ഇതാ മുന്നിലെത്തി. വാസുദേവാ, ഭാഗ്യവശാൽ ഇന്ന് നിന്നെയും പാണ്ഡവരോടൊപ്പം ഭീഷ്മരെയും ഞാൻ വധിക്കും.
2.70.4
एवमुक्त्वा स तं बाणैर्निशितैरत्ततेजनैः ।
विव्याध युधि तीक्ष्णाग्रैश्चेदिराड्यपुङ्गवम् ॥ २.७०.४ ॥
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് മൂർച്ചയേറിയ അഗ്രമുള്ള, തീക്ഷ്ണമായി മിനുക്കിയ ശരങ്ങളാൽ അവൻ യുദ്ധത്തിൽ ആ ശ്രേഷ്ഠപുരുഷനെ തുളച്ചു.
2.70.5
कङ्कपत्रच्छदा बाणाश्चेदिराजधनुश्च्युताः ।
विविशुस्ते तदा कृष्णं भुजङ्गा इव पर्वतम् ॥ २.७०.५ ॥
ചേദിരാജാവിന്റെ വില്ലിൽനിന്ന് തൊടുത്ത, കൊക്കിന്റെ തൂവൽകൊണ്ട് അലങ്കരിച്ച ശരങ്ങൾ അപ്പോൾ കൃഷ്ണനിൽ കയറി, പാമ്പുകൾ പർവതത്തിൽ കയറുന്നതുപോലെ.
2.70.6
नाददानस्य चैद्यस्य शरानत्यस्यतोपि वा ।
दधृशुर्विवरं केचिद्गतिं वायोरिवाम्बरे ॥ २.७०.६ ॥
ചൈദ്യൻ ശരങ്ങളെടുത്ത് നിരന്തരം എയ്തുകൊണ്ടിരുന്നിട്ടും, ചിലർ അതിൽ യാതൊരു വിടവും കണ്ടില്ല, ആകാശത്ത് കാറ്റിന്റെ ഗതി കാണാത്തതുപോലെ.
2.70.7
चेदिराजमहामेधः शरजालाम्बुमांस्तदा ।
अभ्यवर्षद्धृषीकेशं पयोद इव पर्वतम् ॥ २.७०.७ ॥
അപ്പോൾ ചേദിരാജാവ് മഹാമേഘമായി, ശരജാലമാകുന്ന ജലം നിറഞ്ഞവനായി, പർവതത്തിന് മേൽ മേഘം പെയ്യുന്നതുപോലെ ഹൃഷീകേശന്റെ മേൽ വർഷിച്ചു.
2.70.8
ततः शार्ङ्गममित्रघ्नः कृत्वा सशरमच्युतः ।
आबभाषे महबाहुः सुनीथं परवीरहा ॥ २.७०.८ ॥
അപ്പോൾ ശത്രുഘ്നനും മഹാബാഹുവും ശത്രുവീരന്മാരെ വധിക്കുന്നവനുമായ അച്യുതൻ ശാർങ്ഗം എടുത്ത് അമ്പു തൊടുത്ത് സുനീഥനോട് സംസാരിച്ചു.
2.70.9
अयं त्वं भामकस्तीक्ष्णश्चेदिराज महाशरः ।
भेत्तुमर्हति वेगेन महाशनिरिवाचलम् ॥ २.७०.९ ॥
ചേദിരാജാവേ, ഇതാ നിന്റെ ഭാമകൻ, തീക്ഷ്ണമായ മഹാശരം; മഹാവജ്രം പർവതത്തെ വേഗത്തിൽ പിളർക്കുന്നതുപോലെ ഇതിന് പിളർക്കാൻ കഴിയും.
2.70.10
एवं ब्रुवति गोविन्दे ततश्चेदिपतिः पुनः ।
मुमोच निशितानन्यान्कृष्णं प्रति शरान्बहून् ॥ २.७०.१० ॥
ഗോവിന്ദൻ ഇപ്രകാരം പറയുമ്പോൾ ചേദിപതി വീണ്ടും കൃഷ്ണനുനേരെ മൂർച്ചയുള്ള അനേകം അമ്പുകൾ തൊടുത്തുവിട്ടു.
2.70.11
अथ बाणार्दितः कृष्णः शार्ङ्गमायम्य दीप्तिमान् ।
मोच निशितान्बाणाञ्छतशोथ सहस्रशः ॥ २.७०.११ ॥
അപ്പോൾ ബാണങ്ങളാൽ പീഡിതനായ ദീപ്തിമാനായ കൃഷ്ണൻ ശാർങ്ഗം വലിച്ച് നൂറു നൂറായും ആയിരമായും മൂർച്ചയുള്ള അമ്പുകൾ വിട്ടു.
2.70.12
ताञ्छरांस्तु स चिच्छेद शरवर्षैस्तु चेदिराट् ।
षड्भिश्चान्यैर्जघानाशु केशवं चेदिपुङ्गवः ॥ २.७०.१२ ॥
ആ ചേദിരാജാവ് ആ അമ്പുകളെ ശരവർഷം കൊണ്ട് മുറിച്ചു; ചേദിശ്രേഷ്ഠൻ ആറും മറ്റു അമ്പുകളും കൊണ്ട് വേഗം കേശവനെ പ്രഹരിച്ചു.
2.70.13
ततोऽस्रं सहसा कृष्णः प्रमुमोच जगद्गुरुः ।
अस्त्रेण तन्महाबाहुर्वारयामास चेदिराट् ॥ २.७०.१३ ॥
അപ്പോൾ ജഗദ്ഗുരുവായ കൃഷ്ണൻ പെട്ടെന്ന് ഒരു അസ്ത്രം തൊടുത്തു; മഹാബാഹുവായ ചേദിരാജാവ് തന്റെ അസ്ത്രംകൊണ്ട് അതിനെ തടഞ്ഞു.
2.70.14
ततः शतसहस्रेण शराणां नतपर्वणाम् ।
सर्वतः समवाकीर्य शौरिं दामोदरं तदा ॥ २.७०.१४ ॥
അപ്പോൾ അവൻ നൂറായിരം വളഞ്ഞ മുനകളുള്ള അമ്പുകൾകൊണ്ട് എല്ലാ ഭാഗത്തുനിന്നും ശൗരി ദാമോദരനെ മൂടി.
2.70.15
ननाद बलवान्क्रुद्धः शिशुपालः प्रतापवान् ।
इदं चोवाच संरब्धः केशवं परवीरहा ॥ २.७०.१५ ॥
ബലവാനും കോപിതനും പ്രതാപിയുമായ ശിശുപാലൻ ഗർജിച്ചു; ക്രോധത്തോടെ ശത്രുവീരന്മാരെ വധിക്കുന്നവനായ അവൻ കേശവനോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
2.70.16
अद्याङ्गं मामका बाणा भेत्स्यन्ति तव संयुगे ।
हत्वा त्वां समुतामात्यं पाण्डवांश्च तरस्विनः ॥ २.७०.१६ ॥
ഇന്ന് എന്റെ അമ്പുകൾ യുദ്ധത്തിൽ നിന്റെ ഓരോ അവയവത്തെയും തുളയ്ക്കും; നിന്നെയും നിന്റെ അമാത്യന്മാരെയും വേഗശാലികളായ പാണ്ഡവരെയും വധിച്ച്.
2.70.17
अनृण्यमद्यय यास्यामि जरासन्धस्य धीमतः ।
कंसस्य केशिनश्चैव नरकस्य तथैव ह ॥ २.७०.१७ ॥
ഇന്ന് ഞാൻ ബുദ്ധിമാനായ ജരാസന്ധന്റെയും കംസന്റെയും കേശിയുടെയും നരകന്റെയും ഋണം വീട്ടും.
2.70.18
इत्युक्त्वा क्रोधताम्राक्षः शिशुपालो जनार्दनम् ।
अदृश्यं शरवर्षेण सर्वतः स चकार ह ॥ २.७०.१८ ॥
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ ശേഷം, കോപത്താൽ ചുവന്ന കണ്ണുകളുള്ള ശിശുപാലൻ അമ്പുമഴകൊണ്ട് ജനാർദ്ദനനെ എല്ലാ ഭാഗത്തുനിന്നും കാണാതാക്കി.
2.70.19
ततोऽस्त्रेणैव चान्योन्यं निकृत्य च शरान्बहून् ।
शरवर्षैस्तदा चैद्यमन्तर्धातुं प्रचक्रमे ॥ २.७०.१९ ॥
അപ്പോൾ അസ്ത്രംകൊണ്ടുതന്നെ പരസ്പരം പല അമ്പുകളും മുറിച്ച്, അപ്പോൾ ചൈദ്യൻ (ശിശുപാലൻ) ശരവർഷംകൊണ്ട് അന്തർധാനം ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി.
2.70.20
अन्तर्धानगतौ वीरौ शुशुभाते महारथौ ।
तौ दृष्ट्वा सर्वभूतानि साधुसाध्वित्यपूजयन् ॥ २.७०.२० ॥
അന്തർധാനം ചെയ്ത ആ രണ്ടു വീര മഹാരഥന്മാർ ശോഭിച്ചു. അവരെ കണ്ട് സർവഭൂതങ്ങളും 'സാധു, സാധു' എന്നു പുകഴ്ത്തി.
2.70.21
न दृष्टपूर्वमस्माभिर्युद्धमीदृशकं पुरा ।
ततः कृष्णं जघानाशु शुशुपालस्त्रिभिः शरैः ॥ २.७०.२१ ॥
ഇതുപോലുള്ള യുദ്ധം ഞങ്ങൾ മുമ്പ് കണ്ടിട്ടില്ല. അപ്പോൾ ശിശുപാലൻ വേഗത്തിൽ മൂന്ന് അമ്പുകൾകൊണ്ട് കൃഷ്ണനെ പ്രഹരിച്ചു.
2.70.22
कृष्णोऽपि बाणैर्विव्याध सुनीथं पञ्चभिर्युधि ।
ततः सुनीथं सप्तत्या नाराचैर्दयद्बली। ॥ २.७०.२२ ॥
കൃഷ്ണനും യുദ്ധത്തിൽ അഞ്ച് അമ്പുകൾകൊണ്ട് സുനീഥനെ തുളച്ചു. പിന്നെ ബലവാൻ എഴുപത് നാരാചങ്ങളാൽ സുനീഥനെ കുത്തി.
2.70.23
ततोऽतिविद्धः कृष्णेन सुनीथः क्रोधमूर्छितः ।
विव्याध निशितैर्बाणैर्वासुदेवं स्तनान्तरे ॥ २.७०.२३ ॥
അപ്പോൾ കൃഷ്ണനാൽ കഠിനമായി മുറിവേറ്റ സുനീഥൻ കോപംകൊണ്ട് മൂർച്ഛിതനായി മൂർച്ചയുള്ള അമ്പുകളാൽ വാസുദേവനെ മാറിടത്തിന്റെ നടുവിൽ കുത്തി.
2.70.24
पुनः कृष्णं त्रिभिर्विद्ध्वा ननादावसरे नृपः ।
तोऽतिदारुणं युद्धं सहसा चक्रतुस्तदा ॥ २.७०.२४ ॥
വീണ്ടും രാജാവ് ഉചിതമായ സമയത്ത് മൂന്ന് അമ്പുകൾകൊണ്ട് കൃഷ്ണനെ തുളച്ച് ഗർജ്ജിച്ചു. അപ്പോൾ അവർ ഇരുവരും പെട്ടെന്ന് അതിഭയങ്കരമായ യുദ്ധം ആരംഭിച്ചു.
2.70.25
नौ नखैरिव शार्दूलौ दन्तैरिव महागजौ ।
दंष्ट्राभिरिव पञ्चास्यौ चरणैरिव कुक्कुटौ ॥ २.७०.२५ ॥
രണ്ട് കടുവകൾ നഖങ്ങളാലും, രണ്ട് മഹാഗജങ്ങൾ കൊമ്പുകളാലും, രണ്ട് സിംഹങ്ങൾ കോമ്പല്ലുകളാലും, രണ്ട് കോഴികൾ കാലുകളാലും (പോരാടുന്നതുപോലെ),
2.70.26
दारयेतां शरैस्तीक्ष्णैरन्योन्यं युधि तावुभौ ।
ततो मुमुचतुः क्रुद्धौ शरवर्षमनुत्तमम् ॥ २.७०.२६ ॥
യുദ്ധത്തിൽ അവർ ഇരുവരും മൂർച്ചയുള്ള അമ്പുകളാൽ പരസ്പരം പിളർത്തി. പിന്നെ കോപിച്ച് ഇരുവരും അതുല്യമായ അമ്പുമഴ വർഷിച്ചു.
2.70.27
शरैरेव शराञ्छित्वा तावुभौ पुरुषर्षभौ ।
चक्रातेऽस्त्रमयं युद्धं घोरं तदतिमानुषम् ॥ २.७०.२७ ॥
അമ്പുകളാൽ തന്നെ അമ്പുകളെ മുറിച്ച് ആ ഇരുവരായ നരശ്രേഷ്ഠന്മാർ അസ്ത്രമയവും ഭയങ്കരവും അതിമാനുഷവുമായ യുദ്ധം നടത്തി.
2.70.28
आग्नेयमस्त्रं मुमुचे शिशुपालः प्रतापवान् ।
वारुणास्त्रेण तच्छ्रीघ्रं नाशयामास केशवः ॥ २.७०.२८ ॥
പ്രതാപശാലിയായ ശിശുപാലൻ ആഗ്നേയാസ്ത്രം പ്രയോഗിച്ചു. കേശവൻ വരുണാസ്ത്രംകൊണ്ട് അത് ഉടൻ നശിപ്പിച്ചു.
2.70.29
कौबेरमस्त्रं सहसा चेदिराट् प्रमुमोच ह ।
रणैव सहसाऽनाशयत्तं जगत्प्रभुः ॥ २.७०.२९ ॥
ചേദിരാജൻ പെട്ടെന്ന് കുബേരാസ്ത്രം പ്രയോഗിച്ചു. ജഗത്പ്രഭു യുദ്ധത്തിൽത്തന്നെ അത് ഉടൻ നശിപ്പിച്ചു.
2.70.30
याम्यमस्त्रं ततः क्रुद्धो मुमुचे कालमोहितः ।
याम्येनैवास्त्रयोगेन याम्यमस्त्रं व्यनाशयत् ॥ २.७०.३० ॥
പിന്നെ കോപിച്ചും കാലത്താൽ മോഹിതനായും അവൻ യമാസ്ത്രം പ്രയോഗിച്ചു. യമാസ്ത്രപ്രയോഗത്താൽത്തന്നെ അവൻ ആ യമാസ്ത്രം നശിപ്പിച്ചു.
2.70.31
गान्धर्वेण च गान्धर्वं मानवं मानवेन च ।
वायव्येन च वायव्यं रौद्रं रौद्रेण चाभिभूः ॥ २.७०.३१ ॥
ഗാന്ധർവാസ്ത്രംകൊണ്ട് ഗാന്ധർവാസ്ത്രത്തെയും, മാനവാസ്ത്രംകൊണ്ട് മാനവാസ്ത്രത്തെയും, വായവ്യംകൊണ്ട് വായവ്യത്തെയും, രൗദ്രംകൊണ്ട് രൗദ്രത്തെയും ആ വിജയി പ്രതിരോധിച്ചു.
2.70.32
ऐन्द्रमैन्द्रेण भगवान्वैष्णवेन च वैष्णवम् ।
एवमस्त्राणि कुर्वाणौ युयुधाते महाबलौ ॥ २.७०.३२ ॥
ഐന്ദ്രാസ്ത്രംകൊണ്ട് ഐന്ദ്രത്തെയും, വൈഷ്ണവംകൊണ്ട് വൈഷ്ണവത്തെയും ഭഗവാൻ പ്രതിരോധിച്ചു; ഇങ്ങനെ അസ്ത്രങ്ങൾ പ്രയോഗിച്ച് ആ രണ്ടു മഹാബലന്മാർ യുദ്ധം ചെയ്തു.
2.70.33
ततो मायां विकुर्वाणो दमगोषसुतो बली ।
गदामुसलसंयुक्ताञ्छक्तितोमरसायकान् ॥ २.७०.३३ ॥
അപ്പോൾ മായ സൃഷ്ടിച്ചുകൊണ്ട് ദമഘോഷന്റെ ബലവാനായ പുത്രൻ ഗദ, മുസലം, ശക്തി, തോമരം, അമ്പുകൾ എന്നിവ അയച്ചു.
2.70.34
परश्वथमुसण्डीश्च ववर्ष युधि केशवम् ।
अमोघास्त्रेण भगवान्नाशयामास केशिहा ॥ २.७०.३४ ॥
യുദ്ധത്തിൽ കേശവന്റെ മേൽ മഴപോലെ പരശുവും മുസണ്ഡിയും വർഷിച്ചു; അമോഘാസ്ത്രംകൊണ്ട് കേശിഹാവായ ഭഗവാൻ അവയെ നശിപ്പിച്ചു.
2.70.35
शिलावर्षं महाघोरं ववर्ष युधि चेदिराट् ।
वज्रास्त्रेणाभिसङ्क्रुद्धश्चूर्णं तदकरोत्प्रभुः ॥ २.७०.३५ ॥
യുദ്ധത്തിൽ ചേദിരാജൻ അതിഭയങ്കരമായ കല്ലുമഴ പെയ്യിച്ചു; അത്യന്തം കുപിതനായ പ്രഭു വജ്രാസ്ത്രംകൊണ്ട് അതിനെ പൊടിയാക്കി.
2.70.36
जलवर्षं ततो घोरं व्यस़जच्चेदिपुङ्गवः ।
वायव्यास्त्रेण भगवान्व्याक्षिपच्छतशो हि तत् ॥ २.७०.३६ ॥
അപ്പോൾ ചേദികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവൻ ഭയങ്കരമായ ജലവർഷം അയച്ചു; ഭഗവാൻ വായവ്യാസ്ത്രംകൊണ്ട് അതിനെ നൂറുകണക്കിന് കഷണങ്ങളായി ചിതറിച്ചു.
2.70.37
निहत्य सर्वमायां वै सुनीतस्य जनार्दनः ।
स मुहूर्तं चकाराशु द्वन्द्वयुद्धं महारथः ॥ २.७०.३७ ॥
സുനീതന്റെ എല്ലാ മായയെയും നശിപ്പിച്ച ജനാർദ്ദനൻ ഉടൻ ഒരു മുഹൂർത്തനേരം മഹാരഥനെപ്പോലെ ദ്വന്ദ്വയുദ്ധം ചെയ്തു.
2.70.38
स बाणयुद्धं कुर्वाणो भर्त्सयामास चेदिराट् ।
दमघोषसुतो धृष्टमुवाच यदुपुङ्गवम् ॥ २.७०.३८ ॥
ബാണയുദ്ധം ചെയ്യുന്നവനായ ചേദിരാജാവ് (ദമഘോഷന്റെ പുത്രൻ) യാദവശ്രേഷ്ഠനെ ശകാരിച്ച് ധിക്കാരത്തോടെ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
2.70.39
अद्य कृष्णमकृष्णं तु कुर्वन्तु मम सायकाः ।
इत्येवमुक्त्वा दुष्टात्मा शरवर्षं जनार्दने ॥ २.७०.३९ ॥
"ഇന്ന് എന്റെ അമ്പുകൾ കൃഷ്ണനെ അകൃഷ്ണനാക്കട്ടെ" എന്നു പറഞ്ഞ് ആ ദുഷ്ടമനസ്സുകാരൻ ജനാർദ്ദനനുമേൽ അമ്പുമഴ പെയ്യിച്ചു.
2.70.40
मुमोच पुरुषव्याघ्रो घोरं वै चेदिपुङ्गवः ।
शरसंङ्कृत्तगात्रस्तु क्षणेन यदुनन्दनः ॥ २.७०.४० ॥
ചേദികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ആ പുരുഷവ്യാഘ്രൻ ഘോരമായ അമ്പുകൾ തൊടുത്തു; എന്നാൽ യദുനന്ദനന്റെ ശരീരം ക്ഷണനേരത്തിൽ അമ്പുകളാൽ മുറിഞ്ഞു.
2.70.41
रुधिरं परिसुस्राव मदं मत्त इव द्विपः ।
न यन्ता न रथो वापि न चाश्वाः पर्वतोपमाः ॥ २.७०.४१ ॥
മദം പിടിച്ച ആനയെപ്പോലെ രക്തം ഒഴുകി; സാരഥിയോ രഥമോ പർവ്വതസമാനമായ കുതിരകളോ കാണായില്ല.
2.70.42
दृश्यन्ते शरसञ्छन्नाः केशवस्य महात्मनः ।
केशवं तदवस्थं तु दृष्ट्वा भूतानि चक्रुशुः ॥ २.७०.४२ ॥
മഹാത്മാവായ കേശവന്റെ ശരീരം അമ്പുകളാൽ മൂടപ്പെട്ടതായി കാണപ്പെട്ടു; ആ അവസ്ഥയിൽ കേശവനെ കണ്ട് ജീവികൾ നിലവിളിച്ചു.
2.70.43
दारुकस्तु तदा प्राह कृष्णं यादवनन्दनम् ।
नेदृशो दृष्टपूर्वो हि सङ्ग्रामो वै पुरा मया ॥ २.७०.४३ ॥
അപ്പോൾ ദാരുകൻ യാദവാനന്ദനനായ കൃഷ്ണനോട് പറഞ്ഞു: "മുൻപ് ഞാൻ ഇത്തരമൊരു യുദ്ധം കണ്ടിട്ടില്ല."
2.70.44
स्थातव्यमिति तिष्ठामि त्वत्प्रभावेण माधव ।
अन्यथा न च मे प्राणा धरायेयुर्जनार्दन ॥ २.७०.४४ ॥
"നിലനിൽക്കണം എന്നതിനാൽ ഞാൻ നിൽക്കുന്നു, അങ്ങയുടെ ശക്തിയാൽ, മാധവാ. അല്ലെങ്കിൽ, ജനാർദനാ, എന്റെ പ്രാണൻ ശരീരത്തിൽ നിലനിൽക്കുമായിരുന്നില്ല."
2.70.45
अतः सञ्चिन्त्य गोविन्द क्षिप्रमस्य वधं कुरु ।
एवमुक्तस्तु सूतेन केशवो वाक्यमब्रवीत् ॥ २.७०.४५ ॥
"അതിനാൽ, ഗോവിന്ദാ, ആലോചിച്ച് വേഗം ഇവനെ വധിക്കുക." സാരഥി ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ കേശവൻ ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
2.70.46
एष ह्यतिबलो दैत्यो हिरण्यकशिपुः पुरा ।
रिपुः सुराणामभवद्वरदानेन गर्वितः ॥ २.७०.४६ ॥
"ഈ അതിബലശാലിയായ ദൈത്യൻ ഹിരണ്യകശിപു മുൻപ് വരം ലഭിച്ച് ഗർവിച്ച് ദേവന്മാരുടെ ശത്രുവായി."
2.70.47
तथाऽऽसीद्रावणो नाम राक्षसो ह्यतिवीर्यवान् ।
तेनैव बलवीर्येण बलं नागणयन्मम ॥ २.७०.४७ ॥
"അതുപോലെ രാവണൻ എന്ന അതിവീര്യവാനായ രാക്ഷസനുണ്ടായിരുന്നു; തന്റെ ബലവീര്യങ്ങളാൽ അവൻ എന്റെ ബലം കണക്കാക്കിയില്ല."
2.70.48
अहं मृत्युश्च भविता काले काले दुरात्मनः ।
न भेतव्यं तथा सूत नैष कश्चिन्मयि स्थिते ॥ २.७०.४८ ॥
"ഞാൻ കാലാകാലങ്ങളിൽ ദുരാത്മാക്കൾക്ക് മൃത്യുവായിരിക്കും. അതിനാൽ, ഹേ സാരഥി, ഭയപ്പെടേണ്ട; ഞാൻ നിൽക്കുമ്പോൾ ഇവന് ഒന്നും സംഭവിക്കില്ല."
2.70.49
इत्येवमुक्त्वा भगवान्ननर्द गरुडध्वजः ।
पाञ्चजन्यं महाशङ्खं पूरयामास केशवः ॥ २.७०.४९ ॥
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് ഗരുഡധ്വജനായ ഭഗവാൻ ഗർജിച്ചു; കേശവൻ മഹാശംഖമായ പാഞ്ചജന്യം മുഴക്കി.
2.70.50
संमोहयित्वा भगवांश्चक्रं दिव्यं समाददे ।
चिच्छेद च सुनीथस्य शिरश्चक्रेण संयुगे ॥ २.७०.५० ॥
ഭഗവാൻ അവനെ മോഹിപ്പിച്ച് ദിവ്യചക്രം ഏന്തി; യുദ്ധത്തിൽ ആ ചക്രത്താൽ സുനീഥന്റെ ശിരസ്സ് ഛേദിച്ചു.
2.70.51
स पपात महाबाहुर्वज्राहत इवाचलः ।
ततश्चेदिपतेर्देहात्तेजोऽग्र्यं ददृशुर्नृपाः ॥ २.७०.५१ ॥
ആ മഹാബാഹു വജ്രാഹതമായ പർവതംപോലെ വീണു; അപ്പോൾ രാജാക്കന്മാർ ചേദിപതിയുടെ ശരീരത്തിൽനിന്ന് ശ്രേഷ്ഠമായ തേജസ്സ് പുറപ്പെടുന്നത് കണ്ടു.
2.70.52
उत्पतन्तं महाराज गगनादिव भास्करम् ।
ततः कमलपत्राक्षं कृष्णं लोकनमस्कृतम्।
ववन्दे तत्तदा तेजो विवेश च नराधिप ॥ २.७०.५२ ॥
മഹാരാജാവേ, ആകാശത്തുനിന്ന് ഉയരുന്ന സൂര്യനെപ്പോലെ ആ തേജസ്സ് ഉയർന്നു; അപ്പോൾ താമരയിതൾപോലെ കണ്ണുള്ളവനും ലോകങ്ങളാൽ നമസ്കരിക്കപ്പെടുന്നവനുമായ കൃഷ്ണനെ അവൻ വണങ്ങി; ആ തേജസ്സ് അവനിൽ പ്രവേശിച്ചു, നരാധിപാ.
2.70.53
तदद्भुतममन्यन्त दृष्ट्वा सर्वे महीक्षितः ।
यद्विवेश महाबाहुं तत्तेजः पुरुषोत्तमम् ॥ २.७०.५३ ॥
ആ തേജസ്സ് മഹാബാഹുവായ പുരുഷോത്തമനിൽ പ്രവേശിച്ചത് കണ്ട് എല്ലാ രാജാക്കന്മാരും അത് അത്ഭുതമെന്ന് കരുതി.
2.70.54
अनभ्रे प्रववर्ष द्यौः पपात ज्वलिताशनिः ।
कृष्णेन निहते चैद्ये चचाल न वसुन्धरा ॥ २.७०.५४ ॥
മേഘമില്ലാത്ത ആകാശം മഴ പെയ്തു; ജ്വലിക്കുന്ന ഇടിമിന്നൽ വീണു; കൃഷ്ണനാൽ ചൈദ്യൻ വധിക്കപ്പെട്ടപ്പോഴും ഭൂമി ഇളകിയില്ല.
2.70.55
ततः केचिन्महीपाला नाब्रुवंस्तत्र किञ्चन ।
अतीतवाक्पथे काले प्रेक्षमाणा जनार्दनम् ॥ २.७०.५५ ॥
അപ്പോൾ ചില രാജാക്കന്മാർ അവിടെ ഒന്നും പറഞ്ഞില്ല; കാലം വാക്കിന്റെ വഴി കടന്നുപോയപ്പോൾ അവർ ജനാർദനനെ നോക്കിനിന്നു.
2.70.56
हस्तैर्हस्ताग्रमपरे प्रत्यपिंषन्नमर्षिताः ।
अपरे दशनैरोष्ठानदशन्क्रोधमूर्छिताः ॥ २.७०.५६ ॥
ചിലർ അസഹിഷ്ണുതയോടെ കൈകൾകൊണ്ട് കൈവിരലുകളുടെ അറ്റങ്ങൾ ഉരസി; മറ്റുചിലർ ക്രോധത്താൽ മയങ്ങി പല്ലുകൊണ്ട് ചുണ്ടുകൾ കടിച്ചു.
2.70.57
रहश्च केचिद्वार्ष्णेयं प्रशशंसुर्नराधिपाः ।
केचिदेव सुसंरब्धा मध्यस्थास्त्वपरेऽभवन् ॥ २.७०.५७ ॥
ചില രാജാക്കന്മാർ രഹസ്യമായി വാർഷ്ണേയനെ (കൃഷ്ണനെ) പ്രശംസിച്ചു; ചിലർ അത്യന്തം കോപിച്ചു; മറ്റുചിലർ നിഷ്പക്ഷരായി നിന്നു.
2.70.58
प्रहृष्टाः केशवं जग्मुः संस्तुवन्तो महर्षयः ।
ब्राह्मणाश्च महात्मानः पार्थिवाश्च महाबलाः।
शशंसुर्निर्वृताः सर्वे दृष्ट्वा कृष्णस्य विक्रमम् ॥ २.७०.५८ ॥
സന്തുഷ്ടരായ മഹർഷിമാർ കേശവന്റെ അടുത്തെത്തി അദ്ദേഹത്തെ സ്തുതിച്ചു; ബ്രാഹ്മണരും മഹാത്മാക്കളും മഹാബലരായ രാജാക്കന്മാരും കൃഷ്ണന്റെ പരാക്രമം കണ്ട് സംതൃപ്തരായി എല്ലാവരും അദ്ദേഹത്തെ പ്രശംസിച്ചു.
2.70.59
सदेवगन्धर्वगणा राजानो भुवि विश्रुताः ।
प्रणामं हि हृषीकेशे प्राकुर्वत महात्मनि ॥ २.७०.५९ ॥
ദേവഗന്ധർവഗണങ്ങളോടൊപ്പം ഭൂമിയിൽ പ്രസിദ്ധരായ രാജാക്കന്മാരും മഹാത്മാവായ ഹൃഷീകേശനെ പ്രണമിച്ചു.
2.70.60
ये त्वासुरगणाः पक्षाः सम्भूताः क्षत्रिया इह ।
ते निन्दन्ति हृषीकेशं दुरात्मानो गतायुषः ॥ २.७०.६० ॥
എന്നാൽ അസുരഗണങ്ങളുടെ പക്ഷത്ത് ഇവിടെ ജനിച്ച ക്ഷത്രിയർ — ദുരാത്മാക്കളും ആയുസ്സ് തീർന്നവരുമായ അവർ — ഹൃഷീകേശനെ നിന്ദിക്കുന്നു.
2.70.61
प्रजापतिगणा ये तु मध्यस्थाश्च महात्मनि ।
ब्रह्मर्षयश्च सिद्धाश्च गन्धर्वोरगचारणाः ॥ २.७०.६१ ॥
പ്രജാപതിഗണങ്ങളും മഹാത്മാവിന്റെ സമീപസ്ഥിതരായ ബ്രഹ്മർഷിമാരും സിദ്ധരും ഗന്ധർവരും ഉരഗരും ചാരണരും.
2.70.62
ते वै स्तुवन्ति गोविन्दं दिव्यैर्मङ्गलसंयुतैः ।
परस्परं च नृत्यन्ति गीतेन विविधेन च।
उपतिष्ठन्ति गोविन्दं प्रीतियुक्ता महात्मनि ॥ २.७०.६२ ॥
അവർ ദിവ്യമംഗലവചനങ്ങളാൽ ഗോവിന്ദനെ സ്തുതിച്ചു; പരസ്പരം നൃത്തം ചെയ്തു; വിവിധഗീതങ്ങളോടെ പ്രീതിയോടെ മഹാത്മാവായ ഗോവിന്ദനെ സമീപിച്ചു.
2.70.63
प्रहृष्टाः केशवं जग्मुः संस्तुवन्तो महर्षयः ।
ब्राह्मणाश्चापि सुप्रीताः पाण्डवाश्च महाबलाः ॥ २.७०.६३ ॥
സന്തുഷ്ടരായ മഹർഷിമാർ കേശവനെ സമീപിച്ച് സ്തുതിച്ചു; ബ്രാഹ്മണരും അത്യന്തം പ്രസന്നരായി, മഹാബലരായ പാണ്ഡവരും.
2.70.64
पाण्डवस्त्वब्रवीद्भातॄन्सत्कारेण महीपतिम् ।
दमघोषात्मजं शूरं संस्कारयत मा चिरम् ॥ २.७०.६४ ॥
അപ്പോൾ പാണ്ഡവൻ (യുധിഷ്ഠിരൻ) സഹോദരന്മാരോട് പറഞ്ഞു — 'ദമഘോഷന്റെ ശൂരപുത്രനായ ഈ രാജാവിന് ബഹുമാനത്തോടെ വേഗം അഭിഷേകസംസ്കാരം നടത്തുക, താമസിക്കരുത്.'
2.70.65
कुरुराजवचः श्रुत्वा भ्रातरस्ते त्वरान्विताः ।
तथा च कृतवन्तस्ते भ्रातुर्वै शासनं तदा ॥ २.७०.६५ ॥
കുരുരാജാവിന്റെ വാക്ക് കേട്ട് ആ സഹോദരന്മാർ ധൃതിപ്പെട്ടു; അപ്പോൾ അവർ സഹോദരന്റെ കല്പന അപ്രകാരം നിറവേറ്റി.
2.70.66
चेदीनामाधिपत्ये च पुत्रं तस्याज्ञया हरेः ।
अभ्यषिञ्चत तं पार्थः सहितैर्वसुधाधिपैः ॥ २.७०.६६ ॥
ഹരിയുടെ (കൃഷ്ണന്റെ) കല്പനപ്രകാരം പാർത്ഥൻ (അർജുനൻ) മറ്റു ഭൂപതികളോടൊപ്പം ചേദികളുടെ ആധിപത്യത്തിൽ അവന്റെ പുത്രനെ അഭിഷേകം ചെയ്തു.