ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 2.78
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.78.1
यन्मया पाण्डवोयानां दृष्टं तच्छृणु भारत ।
आहृतं भूमिपालैर्हि वसु मुख्यं ततस्ततः ॥ २.७८.१ ॥
ହେ ଭାରତ, ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମୁଁ ଯାହା ଦେଖିଲି ତାହା ଶୁଣ। ରାଜାମାନେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧନ ଆଣିଲେ; ତା'ପରେ, ଆହୁରି ତା'ପରେ।
2.78.2
नाविदं मूढमात्मानं दृष्ट्वाहं तदरेर्धनम् ।
फलतो भूमितो वाऽपि प्रतिपद्यस्व भारत ॥ २.७८.२ ॥
ହେ ଭାରତ, ଶତ୍ରୁର ସେହି ଧନ ଦେଖି ମୁଁ ନିଜକୁ ମୂର୍ଖ ଭାବିଲି। ଫଳରୁ ବା ଭୂମିରୁ, ତାହା ବୁଝ।
2.78.3
और्णान्बैलान्वार्षदंशान् जातरूपपरिष्कृतान् ।
प्रावाराजिनमुख्यांश्च काम्भोजः प्रददौ बहून् ॥ २.७८.३ ॥
କମ୍ବୋଜ ପଶମୀ କମ୍ବଳ, ବଳଦ, ସୁନାରେ ସଜ୍ଜିତ ବର୍ଷାରୋଧୀ ବସ୍ତ୍ର, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଚାଦର ଓ ହରିଣ ଚର୍ମ ଅନେକ ଦେଲେ।
2.78.4
अश्वांस्तित्तिरिकल्माषांस्त्रिशतं शुकनासिकान् ।
अष्ट्रवामीस्त्रिगर्ताश्च पुष्टाः पीलुशमीङ्गुदैः ॥ २.७८.४ ॥
ତିନି ଶହ ଘୋଡ଼ା, ତିତିରି ଦାଗ ଓ ସୁଗ ନାକ ବିଶିଷ୍ଟ ଘୋଡ଼ା, ଓ ଓଟ। ତ୍ରିଗର୍ତ୍ତମାନେ ପୀଲୁ, ଶମୀ, ଇଙ୍ଗୁଦୀରେ ପୁଷ୍ଟ ଥିଲେ।
2.78.5
गोपाः स्वीयेन सहितास्तदादाय चतुष्पदम् ।
वसातयोऽन्यद्द्रव्यं द्वारि तस्यावतस्थिरे ॥ २.७८.५ ॥
ଗୋପାଳମାନେ ନିଜ ଲୋକଙ୍କ ସହ ସେହି ଚତୁଷ୍ପଦ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଆଣିଲେ। ବସାତିମାନେ ଅନ୍ୟ ଦ୍ରବ୍ୟ ନେଇ ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରରେ ଠିଆ ହେଲେ।
2.78.6
कमण्डलूनुपादाय जातरूपमयञ्छिवान् ।
रत्नानि च हिरण्यं च सुवर्णं चैव केवलम्। ॥ २.७८.६ ॥
ସୁନାର ଶୁଭ କମଣ୍ଡଳୁ ନେଇ, ରତ୍ନ, ସୁନା ଓ କେବଳ ଶୁଦ୍ଧ ସୁନା ମଧ୍ୟ।
2.78.7
प्रीयमाणः प्रसन्नात्मा स्वयं स्वजनसंवृतः ।
त्रैखर्वो रथमुख्येशः पाण्डवाय न्यवेदयत् ॥ २.७८.७ ॥
ପ୍ରସନ୍ନ ମନରେ, ନିଜ ଲୋକମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରି ହୋଇ, ରଥଶ୍ରେଷ୍ଠମାନଙ୍କ ଅଧିପତି ତ୍ରୈଖର୍ୱ ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ ଉପହାର ଅର୍ପଣ କଲେ।
2.78.8
यश्च स द्विजमुख्येन राज्ञः शङ्खो निवेदितः ।
प्रीत्या दत्तः कुविन्देन धर्मराजाय धीमते ॥ २.७८.८ ॥
ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣ ରାଜାଙ୍କ ପାଇଁ ଉପହାର ଦେଇଥିବା ସେ ଶଙ୍ଖକୁ କୁବିନ୍ଦ ସ୍ନେହରେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଧର୍ମରାଜଙ୍କୁ ଦେଲେ।
2.78.9
तं सर्वे भ्रातरो भ्रात्रे ददुः शङ्खं किरीटिने ।
तं प्रत्यगृह्णाद्बीभत्सुस्तोयजं हेममालिनम् ॥ २.७८.९ ॥
ସମସ୍ତ ଭାଇମାନେ ସେ ଶଙ୍ଖ କିରୀଟୀ ଭାଇଙ୍କୁ ଦେଲେ; ବୀଭତ୍ସୁ (ଅର୍ଜୁନ) ଜଳରୁ ଜାତ, ସୁବର୍ଣ୍ଣମାଳାଧାରୀ ସେ ଶଙ୍ଖ ଗ୍ରହଣ କଲେ।
2.78.10
चित्रं निष्कसहस्रेण भ्राजमानं स्वतेजसा ।
रुचिरं दर्शनीयं च पूजितं विश्वकर्मणा ॥ २.७८.१० ॥
ନିଜ ତେଜରେ ଝଲସୁଥିବା ସେ ଅଦ୍ଭୁତ ଶଙ୍ଖ ହଜାର ନିଷ୍କ ମୂଲ୍ୟର ଥିଲା; ସୁନ୍ଦର, ଦର୍ଶନୀୟ ଓ ବିଶ୍ୱକର୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ।
2.78.11
अधारयच्च धर्मश्च तं नमस्य पुनः पुनः ।
योऽनादनेऽपि नदति स ननादाधिकं तदा ॥ २.७८.११ ॥
ଧର୍ମ ମଧ୍ୟ ତାହାକୁ ଧାରଣ କଲେ ଏବଂ ବାରମ୍ବାର ପ୍ରଣାମ କଲେ। ଫୁଙ୍କ ବିନା ମଧ୍ୟ ବାଜୁଥିବା ସେ ଶଙ୍ଖ ସେତେବେଳେ ଆହୁରି ଜୋରରେ ନାଦିତ ହେଲା।
2.78.12
प्रणादाद्भूमिपास्तस्य पेतुर्हीनाः खतेजसा ।
धृष्टद्युम्नः पाण्डवाश्च सात्यकिः केशवोऽष्टमः ॥ २.७८.१२ ॥
ତାହାର ନାଦରେ ରାଜାମାନେ ନିଜ ତେଜ ହରାଇ ପଡ଼ିଗଲେ; ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ, ପାଣ୍ଡବମାନେ, ସାତ୍ୟକି ଓ ଅଷ୍ଟମ କେଶବ (କୃଷ୍ଣ)।
2.78.13
सत्वेन स्वेन सम्पन्ना अन्योन्यप्रियकारिणः ।
विसञ्ज्ञान्भूमिपान्दृष्ट्वा मां च ते प्राहसंस्तदा ॥ २.७८.१३ ॥
ନିଜ ସତ୍ତ୍ୱରେ ସମ୍ପନ୍ନ, ପରସ୍ପରର ପ୍ରିୟ କରୁଥିବା ସେମାନେ, ଅଚେତ ରାଜାମାନଙ୍କୁ ଏବଂ ମୋତେ ଦେଖି ସେତେବେଳେ ହସିଲେ।
2.78.14
ततः प्रहृष्टो बीभत्सुरददाद्धेमशृङ्गिणः ।
शताननडुहान्पञ्च द्विजमुख्याय भारत ॥ २.७८.१४ ॥
ଆନନ୍ଦିତ ବୀଭତ୍ସୁ (ଅର୍ଜୁନ) ହେ ଭାରତ, ସୁନାର ଶିଙ୍ଗଥିବା ପାଞ୍ଚ ଶହ ବଳଦ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେଲେ।
2.78.15
सुमुखेन बलिर्मुख्यः प्रेषितोऽजातशत्रवे ।
कुविन्देन हिरण्यं च वासांसि विविधानि च ॥ २.७८.१५ ॥
ସୁମୁଖଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଧାନ କର ଅଜାତଶତ୍ରୁଙ୍କ ପାଇଁ ପଠାଯାଇଥିଲା; କୁବିନ୍ଦଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସୁନା ଏବଂ ବିବିଧ ବସ୍ତ୍ର।
2.78.16
काश्मीरराजो मार्द्वीकं शुद्धं च सरसं मधु ।
बलिं च कुत्स्नमादाय पाण्डवायाभ्युटपागमत् ॥ २.७८.१६ ॥
କାଶ୍ମୀରର ରାଜା ଶୁଦ୍ଧ ଦ୍ରାକ୍ଷାରସ, ରସାଳ ମହୁ ଏବଂ ସମସ୍ତ କର ନେଇ ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସିଲେ।
2.78.17
यवना हयानुपादाय पार्वतीयान्मनोजवान् ।
आसनानि महार्हाणि कम्बलांश्च महाधनान् ॥ २.७८.१७ ॥
ଯବନମାନେ ମନ ପରି ଦ୍ରୁତ ପାର୍ବତ୍ୟ ଘୋଡ଼ା, ଅତି ମୂଲ୍ୟବାନ ଆସନ ଓ ବହୁମୂଲ୍ୟ କମ୍ବଳ ଆଣିଲେ।
2.78.18
नवान्सूक्ष्मांश्च हृद्यांश्च परार्थ्यान्सुप्रदर्शनान् ।
अन्यच्च विविधं रत्नं द्वारि ते न्यवतस्थिरे ॥ २.७८.१८ ॥
ନୂଆ, ସୂକ୍ଷ୍ମ, ହୃଦ୍ୟ, ଅତ୍ୟୁତ୍ତମ, ଦେଖିବାକୁ ସୁନ୍ଦର (ବସ୍ତ୍ର) ଓ ଅନ୍ୟ ବିବିଧ ରତ୍ନ ତୁମ ଦ୍ୱାରରେ ରହିଥିଲା।
2.78.19
श्रुतायुरपि कालिङ्गो मणिरत्नमनुत्तमम् ।
अङ्गः स्त्रियो दर्शनीया जातरूपविभूषिताः ॥ २.७८.१९ ॥
କଳିଙ୍ଗ ରାଜା ଶ୍ରୁତାୟୁ ମଧ୍ୟ ଅନୁପମ ମଣିରତ୍ନ ଆଣିଲେ; ଅଙ୍ଗ ରାଜା ସୁନାଳଙ୍କାରରେ ସଜ୍ଜିତ ସୁନ୍ଦରୀ ନାରୀମାନଙ୍କୁ ଦେଲେ।
2.78.20
वङ्गो जाम्बूनदमयान्पर्यङ्गाञ्छतशो नृप ।
दक्षिणात्सागराभ्याशात्प्रावारांश्च परश्शतम् ॥ २.७८.२० ॥
ହେ ରାଜନ୍, ବଙ୍ଗ ରାଜା ସୁନାର ଶହ ଶହ ପଲଙ୍କ ଦେଲେ; ଦକ୍ଷିଣ ସମୁଦ୍ର କୂଳରୁ ଶହେରୁ ଅଧିକ ପଶମୀ ଚାଦର ଆସିଲା।
2.78.21
औदकानि सरत्नानि बलिं चादाय भारत ।
अन्येभ्यो भूमिपालेभ्यः पाण्डवाय न्यवेदयत् ॥ २.७८.२१ ॥
ହେ ଭରତ, ଜଳଜ ରତ୍ନ ସହିତ କର ଆଣି ସେ ଅନ୍ୟ ଭୂପାଳମାନଙ୍କ ସହ ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କଲା।
2.78.22
दार्दुरं चन्दनं मुख्यं भारं षण्णवति द्रुतम् ।
पाण्डवाय ददौ पाण्ड्यः शङ्खांस्तावत एव च ॥ २.७८.२२ ॥
ପାଣ୍ଡ୍ୟ ରାଜା ଶୀଘ୍ର ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦାର୍ଦୁର ଚନ୍ଦନର ଛୟାନବେ ଭାର ଏବଂ ସେତିକି ଶଙ୍ଖ ଦେଲେ।
2.78.23
चन्दनागरु चानन्तं मुक्तावैडूर्यचित्रिताः ।
चोलश्च केरलश्चोमौ ददतुः पाण्डवाय वै ॥ २.७८.२३ ॥
ଚନ୍ଦନ, ଅଗରୁ ଓ ଆନନ୍ତ (ସୁଗନ୍ଧି କାଠ), ମୁକ୍ତା ଓ ବୈଦୂର୍ଯ୍ୟରେ ଚିତ୍ରିତ; ଚୋଳ ଓ କେରଳ ଉଭୟ ରାଜା ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ ଦେଲେ।
2.78.24
अश्मको हेमशृङ्गीश्च दोग्ध्रीर्हेमविभूषितः ।
सवत्साः कुम्भदोहाश्च सहस्राण्यददाद्दश ॥ २.७८.२४ ॥
ଅଶ୍ମକ ରାଜା ସୁନାର ଶିଙ୍ଗ ଥିବା, ସୁନାଳଙ୍କାରରେ ସଜ୍ଜିତ, ବାଛୁରି ସହିତ, ଘଡ଼ାଏ ଘଡ଼ାଏ ଦୁଧ ଦେଉଥିବା ଦଶ ହଜାର ଗାଈ ଦେଲେ।
2.78.25
सैन्धवानां सहस्राणि हयानां पञ्चविंशतिम् ।
अददात्सैन्धवो राजा हेममाल्यैरलङ्कृतान् ॥ २.७८.२५ ॥
ସିନ୍ଧୁ ରାଜା ସୁବର୍ଣ୍ଣ ମାଳାରେ ସଜ୍ଜିତ ପଚିଶ ହଜାର ସୈନ୍ଧବ ଘୋଡ଼ା ଦେଲେ।
2.78.26
सौवीरो हस्तिभिर्युक्तान्रथांश्च त्रिशतं परान् ।
जातरूपपरिष्कारान्मणिरत्नविभूषितान् ॥ २.७८.२६ ॥
ସୌବୀର ରାଜା ହସ୍ତୀ ଯୋଜିତ ତିନିଶହ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥ ଦେଲେ; ସେଗୁଡ଼ିକ ସୁବର୍ଣ୍ଣାଳଙ୍କାରରେ ସଜ୍ଜିତ ଓ ମଣିରତ୍ନରେ ବିଭୂଷିତ ଥିଲା।
2.78.27
मध्यन्दिनार्कप्रतिमांस्तेजसा ज्वलितानिव ।
बलिं च कृत्स्नमादाय पाण्डवाय न्यवेदयत् ॥ २.७८.२७ ॥
ମଧ୍ୟାହ୍ନ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସଦୃଶ ତେଜରେ ଜ୍ୱଳନ୍ତ (ବସ୍ତୁସମୂହ) ଏବଂ ସମଗ୍ର କର ନେଇ ସେ ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କଲା।
2.78.28
अवन्तिराजो रत्नानि विविधानि सहस्रशः ।
हाराङ्गदांश्च मुख्यान्वै विविधं च विभूषणम् ॥ २.७८.२८ ॥
ଅବନ୍ତୀ ରାଜା ହଜାର ହଜାର ବିଭିନ୍ନ ରତ୍ନ, ପ୍ରଧାନ ହାର ଓ ବାହୁବଳୟ ଏବଂ ନାନା ଅଳଙ୍କାର ଦେଲେ।
2.78.29
दासीनामयुतं चापि बलिमादाय भारत ।
सभाद्वारि नरश्रेष्ठ दिदृक्षुरवतिष्ठते ॥ २.७८.२९ ॥
ହେ ଭାରତ, ଦଶ ହଜାର ଦାସୀଙ୍କ କର ନେଇ, ହେ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସଭାଦ୍ୱାରରେ ତୁମକୁ ଦେଖିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ହୋଇ ସେ ଠିଆ ହୋଇଛନ୍ତି।
2.78.30
दशार्णश्चेदिराजश्च शूरसेनश्च वीर्यवान् ।
वस्त्राणि मुख्यान्यादाय रत्नानि विविधानि च।
बलिं च कृत्स्नमादाय पाण्डवाय न्यवेदयत् ॥ २.७८.३० ॥
ଦଶାର୍ଣ୍ଣ, ଚେଦି ରାଜା ଓ ପରାକ୍ରମୀ ଶୂରସେନ ପ୍ରଧାନ ବସ୍ତ୍ର ଓ ବିଭିନ୍ନ ରତ୍ନ ନେଇ, ସମଗ୍ର କର ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କଲେ।
2.78.31
काशिराजेन हृष्टेन बली राज्ञि निवेदितः ।
अशीतिगोसहस्राणि शतान्यष्टौ च दन्तिनाम् ॥ २.७८.३१ ॥
କାଶୀରାଜ ହର୍ଷିତ ହୋଇ ରାଜାଙ୍କୁ କର ଅର୍ପଣ କଲେ: ଅଶୀ ହଜାର ଗାଈ ଏବଂ ଆଠ ଶହ ହାତୀ।
2.78.32
अयुतं च नदीजानां हयानां हेममालिनाम् ।
विविधानि च रत्नानि काशिराजो बलिं ददौ ॥ २.७८.३२ ॥
କାଶୀରାଜ ସୁନା ମାଳା ପିନ୍ଧିଥିବା ନଦୀଜାତ ଦଶ ହଜାର ଘୋଡ଼ା ଏବଂ ବିବିଧ ରତ୍ନ କର ରୂପେ ଦେଲେ।
2.78.33
कृतक्षणश्च वैदेहः कौसलश्च बृहद्बलः ।
ददतुर्वाजिमुख्यांश्च सहस्राणि चतुर्दश ॥ २.७८.३३ ॥
କୃତକ୍ଷଣ, ବୈଦେହ ରାଜା ଏବଂ କୋଶଳ ରାଜ ବୃହଦ୍ବଳ ଚଉଦ ହଜାର ଉତ୍ତମ ଘୋଡ଼ା ଦେଲେ।
2.78.34
शैब्यो वसादिभिः सार्धं त्रिगर्तो मालवैः सह ।
तेभ्यो रत्नानि ददतुरेकैको भूमिपोऽमितम् ॥ २.७८.३४ ॥
ଶୈବ୍ୟ ବସୁ ପ୍ରଭୃତି ସହ ଏବଂ ତ୍ରିଗର୍ତ ମାଳବମାନଙ୍କ ସହ; ପ୍ରତ୍ୟେକ ରାଜା ଅପାର ରତ୍ନ ଦେଲେ।
2.78.35
हारान्मुख्यान्परार्ध्यांश्च विविधं च विभूषणम् ।
शतं दासीसहस्राणि कार्पासिकनिवासिनाम् ॥ २.७८.३५ ॥
ଉତ୍ତମ ମୂଲ୍ୟବାନ ହାର ଓ ବିବିଧ ଅଳଙ୍କାର; କାର୍ପାସିକ ଦେଶବାସୀଙ୍କ ଶହେ ହଜାର ଦାସୀ।
2.78.36
श्यामास्तन्वीर्दीर्घकेशीर्हेमाभरणभूषिताः ।
बलिं च कृत्स्नमादाय भारुकच्छो नरर्षभ ॥ २.७८.३६ ॥
କଳା ବର୍ଣ୍ଣ, ପତଳା ଶରୀର, ଲମ୍ବା କେଶ, ସୁନା ଅଳଙ୍କାରରେ ସଜ୍ଜିତ ନାରୀ; ହେ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଭାରୁକଚ୍ଛ ରାଜା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କର ଆଣିଲେ।
2.78.37
शुद्धान्विप्रोत्तमार्हांश्च कम्बलप्रवरान्ददौ ।
ते सर्वे पाण्डुपुत्रस्य द्वार्यतिष्ठन्दिदृक्षवः ॥ २.७८.३७ ॥
ସେ ଶୁଦ୍ଧ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ଯୋଗ୍ୟ ଉତ୍ତମ କମ୍ବଳ ଦାନ କଲେ। ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଦ୍ୱାରରେ ଠିଆ ହେଲେ।
2.78.38
उपायनं यदा दद्युस्तदा द्वारमलभ्यत ।
इन्द्रकृष्टैर्वर्धयन्ति धान्यैर्नदमुखैस्तु ये ॥ २.७८.३८ ॥
ଉପହାର ଦେବାବେଳେ ହିଁ ଦ୍ୱାର ମିଳୁଥିଲା। ଇନ୍ଦ୍ରର ବର୍ଷାରେ ଉପଜା ଧାନ ଓ ନଦୀମୁଖର ସମୃଦ୍ଧିରେ ଯେଉଁମାନେ ବୃଦ୍ଧି କରନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ।
2.78.39
समुद्रनिकटे जाताः परिसिन्धुनिवासिनः ।
ते वै द्रुमाः पारदाश्च काश्यकैरातकैः सह ॥ २.७८.३९ ॥
ସମୁଦ୍ର ନିକଟରେ ଜନ୍ମି ସିନ୍ଧୁ ଚାରିପାଖରେ ବସବାସକାରୀମାନେ — ଦ୍ରୁମ, ପାରଦ, କାଶ୍ୟକ ଓ ଐରକମାନଙ୍କ ସହିତ ସେମାନେ ଆସିଥିଲେ।
2.78.40
बलिं विविधमादाय रत्नानि विविधानि च ।
अजाविकं गोहिरण्यं खरोष्ट्रं फलवन्मधु ॥ २.७८.४० ॥
ବିବିଧ ଉପହାର ଓ ବିବିଧ ରତ୍ନ ଆଣି — ଛେଳି-ମେଷ, ଗାଈ ଓ ସୁନା, ଗଧ ଓ ଓଟ, ଫଳଯୁକ୍ତ ମହୁ।
2.78.41
कम्बलान्विविधांश्चैव द्वारि तिष्ठन्ति वारिताः ।
प्राग्ज्योतिषपतिः शूरो म्लेच्छानामधिपो बली ॥ २.७८.४१ ॥
ବିବିଧ କମ୍ବଳ ନେଇ ସେମାନେ ଦ୍ୱାରରେ ଅଟକି ଠିଆ ହୋଇଛନ୍ତି। ପ୍ରାଗ୍ଜ୍ୟୋତିଷର ପ୍ରଭୁ ଶୂର, ମ୍ଲେଚ୍ଛମାନଙ୍କର ଅଧିପତି, ବଳବାନ।
2.78.42
यवनैः सहितो राजा भगदत्तो महाबलः ।
आजानेयान्हयाञ्छीघ्रमादायानिलरंहसः ॥ २.७८.४२ ॥
ଯବନମାନଙ୍କ ସହିତ ମହାବଳ ରାଜା ଭଗଦତ୍ତ, ପବନବେଗ ଉତ୍ତମ ଅଶ୍ୱ ଶୀଘ୍ର ଆଣିଛନ୍ତି।
2.78.43
बलिं च कृत्स्नमादाय द्वारि तिष्ठति वारितः ।
अश्वसारमयान्भाण्डाञ्छुभान्दन्तत्सरूनसीन् ॥ २.७८.४३ ॥
ସମସ୍ତ କର ନେଇ ସେ ଦ୍ୱାରରେ ବାରିତ ହୋଇ ଠିଆ ହୋଇଛନ୍ତି — ଅଶ୍ୱ ସାମଗ୍ରୀରେ ତିଆରି ସୁନ୍ଦର ପାତ୍ର ଓ ଦନ୍ତ-ମୂଠର ଖଡ୍ଗ।
2.78.44
प्राग्ज्योतिषाधिपो दत्त्वा भगदत्तोऽव्रजत्तदा ।
व्यक्षाङ्ख्यक्षांल्ललाटाक्षान्नानादिग्भ्यः समागतान् ॥ २.७८.४४ ॥
ପ୍ରାଗ୍ଜ୍ୟୋତିଷାଧିପ ଭଗଦତ୍ତ ସେତେବେଳେ କର ଦେଇ ଚାଲିଗଲେ। ବିଭିନ୍ନ ଦିଗରୁ ଆସିଥିବା ଏକ-ଆଖି, ଆଖିବାଲା ଓ କପାଳ-ଆଖି ଲୋକମାନେ।
2.78.45
औष्णीषआनहयांश्चैव बाहुकान्पुरुषादकान् ।
एकपादांश्च तत्राहमपश्यं द्वारि वारितान् ॥ २.७८.४५ ॥
ପଗଡ଼ି ପିନ୍ଧିଥିବା, ଲମ୍ବା ବାହୁ ଥିବା, ନରଭୋଜୀ ଏବଂ ଏକ-ପାଦ ଲୋକଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସେଠାରେ ଦ୍ୱାରରେ ବାରିତ ଦେଖିଲି।
2.78.46
बल्यर्थं ददतस्तस्य हिरण्यं रजतं वसु ।
इन्द्रगोपकसङ्काशाञ्छुकवर्णान्मनोजवान् ॥ २.७८.४६ ॥
ବଳି ଭାବରେ ଦେଇଥିବା ତାଙ୍କ ସୁନା, ରୂପା, ଧନ ସହିତ — ଇନ୍ଦ୍ରଗୋପ କୀଟ ପରି, ଶୁକ ରଙ୍ଗର, ମନୋବେଗୀ (ଘୋଡ଼ାମାନେ ମଧ୍ୟ)।
2.78.47
तथैवेन्द्रायुधनिभान्सन्ध्याभ्रसदृशानपि ।
अनेकवर्णानारण्यान्गृहीत्वाश्वांस्तथा बहून् ॥ २.७८.४७ ॥
ସେହିପରି ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁ ଓ ସନ୍ଧ୍ୟା ମେଘ ପରି, ଅନେକ ରଙ୍ଗର, ଅରଣ୍ୟରେ ବଢ଼ିଥିବା ଅନେକ ଘୋଡ଼ା ମଧ୍ୟ ସେ ନେଲେ।
2.78.48
जातरूपमनर्घ्यं च ददुस्तस्यैकपादकाः ।
सिंहलश्च तदा राजा परिगृह्य धनं बहु ॥ २.७८.४८ ॥
ଏକ-ପାଦ ଲୋକମାନେ ତାଙ୍କୁ ଅମୂଲ୍ୟ ସୁନା ଦେଲେ; ସେତେବେଳେ ସିଂହଳ ରାଜା ମଧ୍ୟ ବହୁ ଧନ ଗ୍ରହଣ କରି।
2.78.49
गोशीर्षं हरितश्यामं चन्दनप्रवरं महत् ।
भाराणां शतमेकं तु द्वारि तिष्ठति वारितः ॥ २.७८.४९ ॥
ଗୋଶୀର୍ଷ ନାମକ ସବୁଜ-କଳା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଚନ୍ଦନ ଶହେ ଭାର ଦ୍ୱାରରେ ଠିଆ ହୋଇଅଛି, ଅଟକାଯାଇ।
2.78.50
ये नग्नविषया राजन्बर्बरेयाश्च विश्रुताः ।
शतं दासीसहस्राणां कम्बलांश्च सहस्रशः।
परिगृह्य महाराज द्वारि तिष्ठन्ति वारिताः ॥ २.७८.५० ॥
ହେ ରାଜନ, ନଗ୍ନ ଦେଶବାସୀ ଓ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ବର୍ବରେୟମାନେ, ଶହେ ଦାସୀ ଓ ହଜାର ହଜାର କମ୍ବଳ ନେଇ, ହେ ମହାରାଜ, ଦ୍ୱାରରେ ଅଟକାଯାଇ ଠିଆ ହୋଇଛନ୍ତି।
2.78.51
पौण्ड्राश्च दामलिप्ताश्च यथाकामकृतो नृपाः ।
कालेयकं च रूप्यं च परिगृह्य परिच्छदान् ॥ २.७८.५१ ॥
ପୌଣ୍ଡ୍ର ଓ ଦାମଲିପ୍ତ, ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଚାଲୁଥିବା ରାଜାମାନେ, କାଳେୟକ ଅଗରୁ, ରୂପା ଓ ସାମଗ୍ରୀ ଆଣିଛନ୍ତି।
2.78.52
अगरून्स्फाटिकांश्चैव दन्ताञ्जातीफलानि च ।
तक्कोलांश्च लवङ्गाश्च कर्पूरांश्च महाबल ॥ २.७८.५२ ॥
ଅଗରୁ, ସ୍ଫଟିକ, ହାତୀ ଦାନ୍ତ, ଜାୟଫଳ, ତକ୍କୋଳ, ଲବଙ୍ଗ ଓ କର୍ପୂର ମଧ୍ୟ, ହେ ମହାବଳ।
2.78.53
अन्यांश्च विविधान्द्रव्यान्परिगृह्योपतस्थिरे ।
एते सर्वे महात्मानो द्वारि तिष्ठन्ति वारिताः ॥ २.७८.५३ ॥
ଅନ୍ୟ ନାନା ପ୍ରକାର ଦ୍ରବ୍ୟ ନେଇ ସେମାନେ ଉପସ୍ଥିତ ହୋଇଛନ୍ତି। ଏହି ସମସ୍ତ ମହାତ୍ମା ଦ୍ୱାରରେ ଅଟକାଯାଇ ଠିଆ ହୋଇଛନ୍ତି।
2.78.54
शैलेयश्च ततो राजा पत्रोर्णान्परिगृह्य सः ।
द्वारि तिष्ठन्महाराज द्वारपालैर्निवारितः ॥ २.७८.५४ ॥
ତା'ପରେ ଶୈଲେୟ ରାଜା ପତ୍ରୋର୍ଣ ବସ୍ତ୍ର ନେଇ, ହେ ମହାରାଜ, ଦ୍ୱାରରେ ଠିଆ ହୋଇଛନ୍ତି, ଦ୍ୱାରପାଳମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅଟକାଯାଇ।
2.78.55
चीना हूणाः कषाः काचाः पर्वतान्तरवासिनः ।
आहार्षुर्दशसाहस्रान्विन्नीतान्दिक्षु विंश्रुतान् ॥ २.७८.५५ ॥
ପର୍ବତର ଅଭ୍ୟନ୍ତରରେ ବସବାସକାରୀ ଚୀନ, ହୂଣ, କଷ ଓ କାଚମାନେ ଦିଗରେ ଖ୍ୟାତ ଦଶ ହଜାର ବିନୀତ ଲୋକଙ୍କୁ ଆଣିଲେ ।
2.78.56
औष्णीकं कम्बलं चैव कीटजं मणिजं तथा ।
प्रमाणरागस्पर्शाढ्यं बाह्वीचीनसमुद्भवम् ॥ २.७८.५६ ॥
ଊଣା କମ୍ବଳ, କୀଟଜ ରେଶମ ଓ ମଣିଜ ବସ୍ତ୍ର—ମାପ, ରଙ୍ଗ ଓ ସ୍ପର୍ଶରେ ସମୃଦ୍ଧ, ବାହ୍ୱୀ ଓ ଚୀନରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ।
2.78.57
रसान् गन्धान्प्रशंसन्तस्ततो द्वारमलभ्यत ।
खर्वटास्तोमराश्चैव शूरा वर्धनकास्तथा ॥ २.७८.५७ ॥
ରସ ଓ ଗନ୍ଧର ପ୍ରଶଂସା କରି ତା'ପରେ ଦ୍ୱାରରେ ପହଞ୍ଚିଲେ । ଖର୍ବଟ, ତୋମର, ଶୂର ଓ ବର୍ଦ୍ଧନକମାନେ ମଧ୍ୟ (ଆସିଲେ) ।
2.78.58
चेलान्बहुविधान्गृह्य द्वारि तिष्ठन्ति वारिताः ।
प्राक्कोटा नाटकेयाश्च नन्दीनगरकास्तथा ॥ २.७८.५८ ॥
ବହୁବିଧ ବସ୍ତ୍ର ଧରି ଦ୍ୱାରରେ ନିବାରିତ ହୋଇ ଛିଡ଼ା ଅଛନ୍ତି । ପ୍ରାକ୍କୋଟ, ନାଟକେୟ ଓ ନନ୍ଦୀନଗରକମାନେ ମଧ୍ୟ (ଅଛନ୍ତି) ।
2.78.59
नापितास्त्रैपुराश्चैव पञ्चमेयाः सहोरुजाः ।
तथा चाटविकाः सर्वे नानाद्रव्यपरिच्छदान् ॥ २.७८.५९ ॥
ନାପିତ, ତ୍ରୈପୁର ଓ ପଞ୍ଚମେୟ, ଉରୁଜମାନଙ୍କ ସହିତ; ସେପରି ସମସ୍ତ ବନବାସୀ, ନାନା ଦ୍ରବ୍ୟର ସାମଗ୍ରୀ ସହିତ ।
2.78.60
परिगृह्य महाराज द्वारि तिष्ठन्ति वारिताः ।
शकास्तुषाराः कौरव्य रोमकाः शृङ्गिणोश्मकाः ॥ २.७८.६० ॥
ହେ ମହାରାଜ, (ଉପହାର) ଧରି ଦ୍ୱାରରେ ନିବାରିତ ହୋଇ ଛିଡ଼ା ଅଛନ୍ତି । ଶକ, ତୁଷାର, ହେ କୌରବ୍ୟ, ରୋମକ, ଶୃଙ୍ଗୀ, ଅଶ୍ମକ ।
2.78.61
बलादूरुगमा राजन्गणितं चार्बुदं मया ।
कूटीकृतं सुवर्णं च पद्मकिञ्जल्कसंनिभम् ॥ २.७८.६१ ॥
ହେ ରାଜନ, ବଳରେ ଆଣିଥିବା (ଊରୁଗମ) ମୋ ଦ୍ୱାରା ଗଣିତ ଏକ ଅର୍ବୁଦ; ପିଣ୍ଡ କରାଯାଇଥିବା ସୁନା, ପଦ୍ମ-କେଶର ପରି।
2.78.62
शितान्दीर्घानसीनन्यान्यष्टिशक्तिपरश्वथान् ।
श्लक्ष्णं वस्त्रमकार्पसमाविकं मृदु चाजिनम् ॥ २.७८.६२ ॥
ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଲମ୍ବା ଖଡ଼୍ଗ ଓ ଅନ୍ୟ, ଦଣ୍ଡ, ଶକ୍ତି, ପରଶୁ; ମସୃଣ ସୂତା ଓ ଉଣା ବସ୍ତ୍ର, କୋମଳ ମୃଗଚର୍ମ।
2.78.63
बलं मत्तं समादाय द्वारि तिष्ठन्ति वारिताः ।
आसनानि महार्हाणि यानानि शयनानि च ॥ २.७८.६३ ॥
ମତ୍ତ ସୈନ୍ୟ ନେଇ ଦ୍ୱାରରେ ଅବରୁଦ୍ଧ ହୋଇ ଠିଆ ହୋଇଛନ୍ତି; ମହାମୂଲ୍ୟ ଆସନ, ଯାନ ଓ ଶଯ୍ୟା ମଧ୍ୟ।
2.78.64
मणिकाञ्चनचित्राणि गजदन्तमयानि च ।
रथांश्च विविधाकाराञ्जाम्बूनदपरिष्कृतान् ॥ २.७८.६४ ॥
ମଣି ଓ ସୁନାରେ ଚିତ୍ରିତ, ହାତୀଦାନ୍ତରେ ନିର୍ମିତ, ଓ ବିବିଧ ଆକାରର ରଥ, ଜାମ୍ବୂନଦ ସୁନାରେ ଅଳଙ୍କୃତ।
2.78.65
हयैर्विनीतैः सम्पन्नान्वैयाघ्रपरिवारितान् ।
विचित्रान्सपरिस्तोमांश्चापानि विविधानि च। ॥ २.७८.६५ ॥
ସୁଶିକ୍ଷିତ ଘୋଡ଼ା ସହ ସମ୍ପନ୍ନ, ବ୍ୟାଘ୍ର-ଚର୍ମରେ ଘେରା, ବିଚିତ୍ର, ଆଚ୍ଛାଦନ ସହିତ; ଓ ବିବିଧ ଧନୁ।
2.78.66
नाराचानर्घनाराचाञ्छस्त्राणि विविधानि च ।
एतद्द्रव्यं महद्गृह्य पूर्वदेशाधिपो नृपः ॥ २.७८.६६ ॥
ନାରାଚ ଓ ମହାମୂଲ୍ୟ ନାରାଚ, ଓ ବିବିଧ ଶସ୍ତ୍ର; ଏହି ମହାଦ୍ରବ୍ୟ ନେଇ ପୂର୍ବ ଦେଶର ଅଧିପତି ରାଜା।
2.78.67
प्रविष्टो यज्ञसदनं पाण्डवस्य महात्मनः ।
जन्तुचेलान्द्विसाहस्रान्दुकूलान्ययुतानि च ॥ २.७८.६७ ॥
ମହାତ୍ମା ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ଯଜ୍ଞଶାଳାରେ ପ୍ରବେଶ କରି (ସେ) ଦୁଇ ହଜାର ପଶମୀ କମ୍ବଳ ଓ ଦଶ ହଜାର ରେଶମୀ ବସ୍ତ୍ର (ଅର୍ପଣ କଲା)।
2.78.68
कांस्यानि चैव भाण्डानि महार्हाणि कुथानि च ।
एतान्यन्यानि रत्नानि ददौ पार्थस्य वै मुदा ॥ २.७८.६८ ॥
କାଂସା ପାତ୍ର, ଅତି ମୂଲ୍ୟବାନ ଗାଲିଚା ଓ ଅନ୍ୟ ରତ୍ନ ପାର୍ଥଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦରେ ଦେଲା।
2.78.69
अन्यान्बहुविधान्राजन्नरः सागरमाश्रिताः ।
रत्नानि विविधान्गृह्य ददुस्ते पाण्डवाय तु ॥ २.७८.६९ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ସମୁଦ୍ରକୂଳରେ ବାସ କରୁଥିବା ଅନ୍ୟ ବହୁ ପ୍ରକାର ଲୋକ ନାନା ରତ୍ନ ନେଇ ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ ଦେଲେ।
2.78.70
मालवाश्च ततो राजन्रत्नानि विविधानि च ।
गोधूमानां च राजेन्द्र द्रोणानां कोटिसंमितम् ॥ २.७८.७० ॥
ତା'ପରେ, ହେ ରାଜନ୍, ମାଳବମାନେ ନାନା ରତ୍ନ ଏବଂ ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ଗହମର ଏକ କୋଟି ଦ୍ରୋଣ (ଅର୍ପଣ କଲେ)।
2.78.71
अन्यांश्च विविधान्धान्यान्परिगृह्य महाबलः ।
पाण्डवाय ददौ प्रीत्या प्रविवेश महाध्वरम् ॥ २.७८.७१ ॥
ଅନ୍ୟ ବିବିଧ ଧାନ୍ୟ ନେଇ ମହାବଳୀ (ସେ) ପ୍ରୀତିରେ ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ ଦେଇ ମହାଯଜ୍ଞରେ ପ୍ରବେଶ କଲା।
2.78.72
नानारत्नान्बहून्गृह्य सुराष्ट्राधिपतिर्नृपः ।
तैलकुम्भान्महाराज द्रोणानामयुतानि च ॥ २.७८.७२ ॥
ସୁରାଷ୍ଟ୍ରର ଅଧିପତି ରାଜା ବହୁ ନାନା ରତ୍ନ ନେଇ, ହେ ମହାରାଜ, ତେଲ କୁମ୍ଭ ଓ ଦଶ ହଜାର ଦ୍ରୋଣ (ଅର୍ପଣ କଲେ)।
2.78.73
गुडानपि स तान्स्वादून्सहस्रशकटैर्नृपः ।
एतानि सर्वाण्यादाय ददौ कुन्तीसुताय सः ॥ २.७८.७३ ॥
ରାଜା ହଜାର ଗାଡ଼ିରେ ଥିବା ମଧୁର ଗୁଡ଼ ମଧ୍ୟ ନେଇ, ଏସବୁ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଦେଲେ।
2.78.74
अन्ये च पार्थिवा राजन्नानादेशसमागताः ।
रत्नानि विविधान्गृह्य ददुस्ते कौरवाय तु ॥ २.७८.७४ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ବିଭିନ୍ନ ଦେଶରୁ ଆସିଥିବା ଅନ୍ୟ ରାଜାମାନେ ମଧ୍ୟ ବିବିଧ ରତ୍ନ ନେଇ କୌରବଙ୍କୁ ଦେଲେ।
2.78.75
जम्बूद्वीपे समस्ते तु सराष्ट्रवनपर्वते ।
करं तु न प्रयच्छेत नास्ति पार्थस्य पार्थिवः ॥ २.७८.७५ ॥
ଜମ୍ବୁଦ୍ୱୀପର ରାଷ୍ଟ୍ର, ବନ ଓ ପର୍ବତ ସହିତ ସମସ୍ତ ଭୂମିରେ ପାର୍ଥଙ୍କୁ କର ନ ଦେବା ଏପରି କୌଣସି ରାଜା ନାହାନ୍ତି।
2.78.76
नरः सप्तसु वर्षेसु तद्यज्ञे नास्ति नागतः ।
क्रतुर्नानागणैः कीर्णो बभौ शक्रसदो यथा ॥ २.७८.७६ ॥
ସପ୍ତ ବର୍ଷରେ ଏପରି କୌଣସି ମଣିଷ ନଥିଲେ ଯିଏ ସେ ଯଜ୍ଞକୁ ଆସି ନ ଥିଲେ; ସେ ଯଜ୍ଞ ନାନା ଗଣରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ଇନ୍ଦ୍ରସଭା ପରି ଶୋଭିଲା।
2.78.77
इमांश्च दायान्विविधान्निबोध मम पार्थिव ।
यज्ञाप्थे राजभिर्दत्तान्महतो धनसञ्चयान् ॥ २.७८.७७ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ମୋର ଏସବୁ ବିବିଧ ଦାନ ଶୁଣନ୍ତୁ—ଯଜ୍ଞସ୍ଥଳରେ ରାଜାମାନଙ୍କ ଦେଇଥିବା ମହାନ ଧନସଞ୍ଚୟ।
2.78.78
मेरुमन्दरयोर्मध्ये शैलोदामभितो नदीम् ।
ये ते कीचकवेणूनां छायां रम्यामुपासते ॥ २.७८.७८ ॥
ମେରୁ ଓ ମନ୍ଦର ମଧ୍ୟରେ, ପର୍ବତରୁ ବହୁଥିବା ନଦୀର ଉଭୟ ପାର୍ଶ୍ୱରେ, କୀଚକ ବାଉଁଶର ରମ୍ୟ ଛାୟାରେ ଯେଉଁମାନେ ବାସ କରନ୍ତି।
2.78.79
खषा एकासनाद्यर्हाः प्रदरा दीर्घवेणवः ।
पारदाश्च कुलिन्दाश्च तङ्कणाः परतङ्कणाः ॥ २.७८.७९ ॥
ଖଷ, ଏକାସନ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ପ୍ରଦର, ଦୀର୍ଘବେଣୁ, ପାରଦ ଓ କୁଲିନ୍ଦ, ତଙ୍କଣ ଓ ପରତଙ୍କଣ।
2.78.80
तद्वै पिपीलिकं नाम उद्धृतं यत्पिपीलिकैः ।
जातरूपं द्रोणमेयमहार्षुः कुञ्जशो नराः ॥ २.७८.८० ॥
ପିମ୍ପୁଡ଼ିମାନେ ଖୋଳି ବାହାର କରିଥିବା ପିପୀଲିକ ନାମକ ସେ ସୁନା, ଦ୍ରୋଣ ମାପରେ ମପାଯାଇଥିବା, ଲୋକେ ଦଳ ଦଳ ହୋଇ ଆଣିଥିଲେ।
2.78.81
कृष्णवालांश्च चमराञ्छुक्लवालांस्तथा परान् ।
हिमवत्पुष्पजं चैव स्वादुक्षौद्ररसं बहु ॥ २.७८.८१ ॥
କଳା ଲାଙ୍ଗୁଳର ଚାମର, ଧଳା ଲାଙ୍ଗୁଳର ଚାମର, ଅନ୍ୟମାନେ, ହିମାଳୟ ଫୁଲରୁ ଜାତ ମଧୁର ମହୁ-ରସ ପ୍ରଚୁର।
2.78.82
उत्तरेभ्यः कुरुभ्यश्च व्यूढमाल्यैर्महात्मभिः ।
उत्तरादपि कैलासादोषधीः सुमहाबलाः ॥ २.७८.८२ ॥
ଉତ୍ତରର କୁରୁମାନଙ୍କଠାରୁ, ବିସ୍ତୃତ ମାଳା ଧାରଣ କରିଥିବା ମହାତ୍ମାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା, ଉତ୍ତରର କୈଲାସରୁ ମଧ୍ୟ, ଅତି ବଳଶାଳୀ ଔଷଧି।
2.78.83
पार्वतीयाश्चराजान आहृत्य प्रणताः स्थिताः ।
अजातशत्रवे राजन्द्वारि तिष्ठन्ति वारिताः ॥ २.७८.८३ ॥
ପର୍ବତବାସୀ ରାଜାମାନେ ମଧ୍ୟ ଉପହାର ଆଣି ପ୍ରଣାମ କରି ଠିଆ ହୋଇଛନ୍ତି। ହେ ରାଜନ୍, ଅଜାତଶତ୍ରୁଙ୍କ ପାଇଁ ସେମାନେ ଦ୍ୱାରରେ ଅଟକି ଠିଆ ହୋଇଛନ୍ତି।
2.78.84
ये परार्घ्या हिमवतः सूर्योदयगिरेरनु ।
एवंरूपाः समुद्रान्ते लौहित्यमभितश्च ये ॥ २.७८.८४ ॥
ହିମାଳୟର, ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟ ପର୍ବତ ପାଖେ ଥିବା ଶ୍ରେଷ୍ଠ (ଉପହାରଦାତା), ଏପରି, ସମୁଦ୍ର କୂଳରେ, ଓ ଲୌହିତ୍ୟର ଦୁଇ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଥିବା ଲୋକେ।
2.78.85
फलमूलाशना ये च किराताश्चर्मवाससः ।
चन्द्नागरुमुख्यानि महार्हान्कम्बलानि च ॥ २.७८.८५ ॥
ଫଳମୂଳ ଖାଉଥିବା ଏବଂ ଚର୍ମବସ୍ତ୍ରଧାରୀ କିରାତମାନେ; ଚନ୍ଦନ, ଅଗରୁ ପ୍ରଭୃତି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ରବ୍ୟ ଓ ବହୁମୂଲ୍ୟ କମ୍ବଳ ମଧ୍ୟ (ଆଣନ୍ତି)।
2.78.86
चर्मरत्नसुवर्णानि गन्धानुच्चावचानि च ।
कैरातकीनामयुतं दासीनां च विशंपते ॥ २.७८.८६ ॥
ଚର୍ମ, ରତ୍ନ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଓ ନାନା ପ୍ରକାର ସୁଗନ୍ଧ ଦ୍ରବ୍ୟ; ହେ ବିଶମ୍ପତେ, କୈରାତକମାନଙ୍କର ଦଶ ହଜାର ଦାସୀ ମଧ୍ୟ (ଆଣନ୍ତି)।
2.78.87
आहृत्य रमणीयार्थान्दूरगान्मृगपक्षिणः ।
निचितं पर्वतेभ्यश्च हिरण्यंभूरिवर्चसम् ॥ २.७८.८७ ॥
ଦୂରରୁ ସୁନ୍ଦର ଦ୍ରବ୍ୟ, ମୃଗ ଓ ପକ୍ଷୀ ଆଣି, ଏବଂ ପର୍ବତରୁ ରାଶିକୃତ ଅତି ତେଜସ୍ୱୀ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ମଧ୍ୟ (ଆଣନ୍ତି)।
2.78.88
बलिं च कृत्स्त्रमादाय द्वारि तिष्टन्ति वारिताः ।
कापव्या दरदा दर्वाः शूरा वै यमकास्तथा ॥ २.७८.८८ ॥
ସମୁଦାୟ ବଳି ନେଇ ଦ୍ୱାରରେ ରୋକାଯାଇ ଠିଆ ହୋଇଛନ୍ତି — କାପବ୍ୟ, ଦରଦ, ଦର୍ବ, ଶୂର ଏବଂ ଯମକମାନେ ମଧ୍ୟ।
2.78.89
औदुम्बरा दुर्विभागा द्वारि तिष्टन्ति वारिताः ।
काश्मीराश्च कुमाराश्च गौरका हंसकास्तथा ॥ २.७८.८९ ॥
ଔଦୁମ୍ବର ଓ ଦୁର୍ବିଭାଗମାନେ ଦ୍ୱାରରେ ରୋକାଯାଇ ଠିଆ ହୋଇଛନ୍ତି; କାଶ୍ମୀର, କୁମାର, ଗୌରକ ଓ ହଂସକମାନେ ମଧ୍ୟ ସେପରି।
2.78.90
शिबित्रैगर्तयौधेया राजन्या मद्रकैः सह ।
वसुतेयाः समौलेया दाहक्षुद्रकमालवैः ॥ २.७८.९० ॥
ଶିବି, ତ୍ରିଗର୍ତ୍ତ, ଯୌଧେୟ, ରାଜନ୍ୟମାନେ ମଦ୍ରକମାନଙ୍କ ସହ; ବସୁତେୟ, ସମୌଲେୟ, ଦାହ, କ୍ଷୁଦ୍ରକ ଓ ମାଳବମାନଙ୍କ ସହ (ଠିଆ ହୋଇଛନ୍ତି)।
2.78.91
चौण्डिकाश्चौदकाश्चैव साल्वाश्चैव विशम्पते ।
अङ्कवङ्काश्च यवना अनवद्या गयैः सह ॥ २.७८.९१ ॥
ଚୌଣ୍ଡିକ, ଚୌଦକ ଓ ସାଲ୍ୱ ମଧ୍ୟ, ହେ ବିଶମ୍ପତି। ଅଙ୍ଗ, ବଙ୍ଗ ଓ ଯବନ, ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ, ଗୟଙ୍କ ସହିତ।
2.78.92
सुजातयः श्रेणिमन्तः श्रेयांसः शस्त्रधारिणः ।
आहार्षुः क्षत्रिया वित्तं शतशोऽजातशत्रवै ॥ २.७८.९२ ॥
ଉତ୍ତମ ଜନ୍ମର, ଶ୍ରେଣୀବଦ୍ଧ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଶସ୍ତ୍ରଧାରୀ କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ଅଜାତଶତ୍ରୁଙ୍କ ପାଇଁ ଶହ ଥର ଧନ ଆଣିଥିଲେ।
2.78.93
वङ्काः कलिङ्गा मगधास्ताम्रलिप्ताः सपुण्ड्रकाः ।
दुकूलं कौशिकं चैव पत्रोर्णं चैव भारत ॥ २.७८.९३ ॥
ବଙ୍ଗ, କଳିଙ୍ଗ, ମଗଧ, ତାମ୍ରଲିପ୍ତ ଓ ପୁଣ୍ଡ୍ରକ ସହିତ; ହେ ଭାରତ, ଦୁକୂଳ, କୌଶିକ ଓ ପତ୍ରୋର୍ଣ ବସ୍ତ୍ର ମଧ୍ୟ।
2.78.94
उपावृत्ता नृपास्तस्य ददुः प्रीतिं न चागमन् ।
उच्यन्ते तत्र हि द्वार्स्थैर्बलिमादाय विष्ठिताः ॥ २.७८.९४ ॥
ତାଙ୍କଠାରୁ ବିମୁଖ ହୋଇଥିବା ରାଜାମାନେ ପ୍ରୀତି ଦେଲେ ନାହିଁ କିମ୍ବା ଆସିଲେ ନାହିଁ। ସେଠାରେ ଦ୍ୱାରପାଳଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କର ନେଇ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
2.78.95
ईषादन्तान्हेमकक्ष्यान्पद्मवर्णान्कुथावृतान् ।
शैलाभान्नित्यमत्तांश्चाप्यभितः काम्यकं सरः ॥ २.७८.९५ ॥
ହଳ-ଦଣ୍ଡ ପରି ଦାନ୍ତ, ସୁନା ଘୋଡ଼ା, ପଦ୍ମବର୍ଣ୍ଣ, ବସ୍ତ୍ରାବୃତ, ପର୍ବତ ସଦୃଶ, ସର୍ବଦା ମଦମତ୍ତ ହାତୀ, ଓ କାମ୍ୟକ ସରୋବରର ଚତୁର୍ଦ୍ଦିଗରେ ମଧ୍ୟ।
2.78.96
क्षमावतः कुलीनांश्च कुञ्जरान्सपरिच्छदान् ।
दत्त्वैकैको दशशतान्द्वारेण प्रविशन्त्विति ॥ २.७८.९६ ॥
କ୍ଷମାଶୀଳ, କୁଳୀନ ହାତୀମାନଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କ ସାଜସଜ୍ଜା ସହିତ, ପ୍ରତ୍ୟେକେ ହଜାର ହଜାର ଦେଇ, ଦ୍ୱାର ଦେଇ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତୁ।
2.78.97
वैदेहकाश्च पुण्ड्राश्च गौलेयास्ताम्रलिप्तकाः ।
मरुकाः काशिका दर्दा भौमेया नटनाटकाः ॥ २.७८.९७ ॥
ବୈଦେହକ, ପୁଣ୍ଡ୍ର, ଗୌଲେୟ, ତାମ୍ରଲିପ୍ତକ, ମରୁକ, କାଶିକ, ଦର୍ଦ, ଭୌମେୟ, ନଟ ଓ ନାଟକ ଲୋକେ।
2.78.98
कर्णाटाः कांस्यकुट्टाश्च पद्मजालाः सतीनराः ।
दाक्षिणात्याः पुलिन्दाश्च शवेरास्तङ्कणाः शषाः ॥ २.७८.९८ ॥
କର୍ଣାଟ, କାଂସ୍ୟକୁଟ୍ଟ, ପଦ୍ମଜାଳ, ସତୀନର, ଦାକ୍ଷିଣାତ୍ୟ, ପୁଲିନ୍ଦ, ଶବେର, ତଙ୍କଣ ଓ ଶଷ ଲୋକେ।
2.78.99
बर्बरा यवनाश्चैव गर्गराभीरकास्तथा ।
पल्लवाः शककारूशास्तुम्बकाः काशिकास्तदा ॥ २.७८.९९ ॥
ବର୍ବର, ଯବନ, ଗର୍ଗର, ଆଭୀରକ, ପଲ୍ଲବ, ଶକ, କାରୂଶ, ତୁମ୍ବକ ଓ କାଶିକ ଲୋକେ।
2.78.100
एते चान्ये च बहवो नानादिगभ्यः समागताः ।
अन्यैश्चोपहृतान्यत्र रत्नानि हि महात्मभिः ॥ २.७८.१०० ॥
ଏମାନେ ଓ ଅନ୍ୟ ବହୁତ ଲୋକ ନାନା ଦିଗରୁ ଏଠାରେ ସମାଗତ ହୋଇଛନ୍ତି; ମହାତ୍ମାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏଠାରେ ଅନ୍ୟ ରତ୍ନ ମଧ୍ୟ ଉପହାର ଆଣିଛନ୍ତି।
2.78.101
समुद्रसारवैडूर्यान्मुक्ताः शङ्खास्तथैव च ।
शुभावर्ताञ्छुभाञ्छुक्तीः सिंहलाः समुपाहरन् ॥ २.७८.१०१ ॥
ସମୁଦ୍ରର ସାର ବୈଡୂର୍ଯ୍ୟ, ମୁକ୍ତା, ଶଙ୍ଖ ସେହିପରି, ଶୁଭ ଆବର୍ତ୍ତଯୁକ୍ତ ଶୁଭ ଶଙ୍ଖ ଓ ଶୁକ୍ତି ସିଂହଳ ଲୋକେ ଆଣିଲେ।
2.78.102
सम्भृतान्मणिचीरैश्च श्यामांस्ताम्रान्तलोचनान् ।
राजा चित्ररथो नाम गन्धर्वो वासवानुगः।
शतानि चत्वार्यददद्धयानां वातरंहसाम् ॥ २.७८.१०२ ॥
ମଣି ବସ୍ତ୍ରରେ ସଜ୍ଜିତ, ଶ୍ୟାମ ବର୍ଣ୍ଣ, ତମ୍ବା ପରି ଆଖିକୋଣ ବିଶିଷ୍ଟ (ଘୋଡା); ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଅନୁଚର ଚିତ୍ରରଥ ନାମକ ଗନ୍ଧର୍ବରାଜ ପବନବେଗୀ ଚାରିଶହ ଘୋଡା ଦେଲେ।
2.78.103
तुम्बुरुस्तु प्रमुदितो गन्धर्वो वाजिनां शतम् ।
आम्रपत्रसवर्णानामददद्धेममालिनाम् ॥ २.७८.१०३ ॥
ପ୍ରସନ୍ନ ଗନ୍ଧର୍ବ ତୁମ୍ବୁରୁ ଆମ୍ବ ପତ୍ର ବର୍ଣ୍ଣର, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ମାଳାଯୁକ୍ତ ଶହେ ଘୋଡ଼ା ଦେଲେ।
2.78.104
कृती राजा च कौरव्य शूकराणां विशाम्पते ।
अददद्गजरत्नानां शतानि सुबहून्यथ ॥ २.७८.१०४ ॥
ହେ କୌରବ୍ୟ, ହେ ପ୍ରଜାପତି, କୃତୀ ରାଜା ଅନେକ ଶହ ଗଜରତ୍ନ ଓ ଶୂକର ଦେଲେ।
2.78.105
विराटेन तु मत्स्येन बल्यर्थं हेममालिनाम् ।
कुञ्जराणां सहस्रे द्वे मत्तानां समुपाहृते ॥ २.७८.१०५ ॥
ମତ୍ସ୍ୟରାଜ ବିରାଟ କରସ୍ୱରୂପ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ମାଳାଯୁକ୍ତ, ମତ୍ତ ଦୁଇ ହଜାର ହାତୀ ଆଣିଲେ।
2.78.106
पांसुराष्ट्राद्वमुदानो राजा षड्विंशतिं गजान् ।
अश्वानां चसहस्रे द्वे राजन्काञ्चनमालिनाम् ॥ २.७८.१०६ ॥
ପାଂସୁରାଷ୍ଟ୍ର ରୁ ରାଜା ବମୁଦାନ ଛବିଶଟି ହାତୀ ଓ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ମାଳାଯୁକ୍ତ ଦୁଇ ହଜାର ଘୋଡ଼ା ଦେଲେ, ହେ ରାଜନ୍।
2.78.107
जवसत्वोपपन्नानां वयस्थानां नराधिप ।
बलिं च कृत्स्नमादाय पाण्डवेभ्यो न्यवेदयत् ॥ २.७८.१०७ ॥
ହେ ନରାଧିପ, ବେଗ ଓ ବଳଯୁକ୍ତ, ଯୌବନସ୍ଥ ଘୋଡ଼ା ସହିତ ସମଗ୍ର କର ଆଣି ସେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ ସମର୍ପଣ କଲେ।
2.78.108
यज्ञसेनेन दासीनां सहस्राणि चतुर्दश ।
दासानामयुतं चैव सदाराणां विशाम्पते ॥ २.७८.१०८ ॥
ଯଜ୍ଞସେନ ଚଉଦ ହଜାର ଦାସୀ ଓ ଦଶ ହଜାର ଦାସ ସେମାନଙ୍କ ପତ୍ନୀ ସହିତ ଦେଲେ, ହେ ପ୍ରଜାପତି।
2.78.109
गजयुक्ता महाराज रथाः षड्विंशतिस्तथा ।
राज्यं च कृत्स्नं पार्थेभ्यो यज्ञार्थं वै निवेदितम् ॥ २.७८.१०९ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ହାତୀ ଯୋଡ଼ାଯାଇଥିବା ଛବିଶଟି ରଥ ଏବଂ ସମସ୍ତ ରାଜ୍ୟ ଯଜ୍ଞ ନିମନ୍ତେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ ଅର୍ପିତ ହୋଇଛି।
2.78.110
वासुदेवोऽपि वार्ष्णेयो मानं कुर्वन्किरीटिनः ।
अददद्गजमुख्यानां सहस्राणि चतुर्दश ॥ २.७८.११० ॥
ବୃଷ୍ଣିବଂଶୀୟ ବାସୁଦେବ ମଧ୍ୟ କିରୀଟୀଙ୍କ (ଅର୍ଜୁନଙ୍କ) ସମ୍ମାନ ରଖି ଚଉଦ ହଜାର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହାତୀ ଦେଲେ।
2.78.111
आत्मा हि कृष्णः पार्थस्य कृष्णस्यात्मा धनञ्जयः ।
यद्ब्रूयादर्जुनः कृष्णं सर्वं कुर्यादसंशयम् ॥ २.७८.१११ ॥
କୃଷ୍ଣ ପାର୍ଥଙ୍କ ଆତ୍ମା ଏବଂ ଧନଞ୍ଜୟ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଆତ୍ମା। ଅର୍ଜୁନ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଯାହା କହିବେ, କୃଷ୍ଣ ନିଃସନ୍ଦେହରେ ସବୁ କରିବେ।
2.78.112
कृष्णो धनञ्जयस्यार्थे स्वर्गलोकमपि त्यजेत् ।
तथैव पार्थः कृष्णार्थे प्राणानपि परित्यजेत् ॥ २.७८.११२ ॥
ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କ ନିମନ୍ତେ କୃଷ୍ଣ ସ୍ୱର୍ଗଲୋକ ମଧ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କରିବେ; ସେହିପରି ପାର୍ଥ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ନିମନ୍ତେ ପ୍ରାଣ ମଧ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କରିବେ।
2.78.113
सुरभींश्चन्दनरसान्हेमकुम्भसमास्थितान् ।
मलयाद्दर्दुराच्चैव चन्दनागुरुसञ्चयान् ॥ २.७८.११३ ॥
ସୁନା କଳସରେ ରଖାଯାଇଥିବା ସୁଗନ୍ଧି ଚନ୍ଦନରସ, ମଳୟ ଓ ଦର୍ଦୁର ପର୍ବତରୁ ଆଣିଥିବା ଚନ୍ଦନ ଓ ଅଗରୁର ରାଶି।
2.78.114
मणिरत्नानि भास्वन्ति काञ्चनं सूक्ष्मवस्त्रकम् ।
चोलपाण्ड्यावपि द्वारं न लेभाते ह्युपस्थितौ ॥ २.७८.११४ ॥
ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ମଣି-ରତ୍ନ, ସୁନା ଓ ସୂକ୍ଷ୍ମ ବସ୍ତ୍ର; ଚୋଳ ଓ ପାଣ୍ଡ୍ୟ ରାଜାମାନେ ମଧ୍ୟ ଉପସ୍ଥିତ ହୋଇ ଦ୍ୱାର ପାଇ ପାରି ନଥିଲେ।
2.78.115
समुद्रसारं वैदूर्यं मुक्तासङ्घांस्तथैव च ।
शतशश्च कुथांस्तत्र सिंहलाः समुपाहरन् ॥ २.७८.११५ ॥
ସମୁଦ୍ରର ସାର ବୈଦୂର୍ଯ୍ୟ ମଣି, ମୁକ୍ତାର ରାଶି ଏବଂ ସେହିପରି ଶହ ଶହ ମୂଲ୍ୟବାନ ଗାଲିଚା ସେଠାରେ ସିଂହଳବାସୀମାନେ ଉପହାର ରୂପେ ଆଣିଲେ।
2.78.116
संवृता मणिचीरैस्तु श्यामास्ताम्रान्तलोचनाः ।
ता गृहीत्वा नरास्तत्र द्वारि तिष्ठन्ति वारिताः ॥ २.७८.११६ ॥
ମଣି ବସ୍ତ୍ରରେ ଆବୃତ, ଶ୍ୟାମବର୍ଣ୍ଣା, ରକ୍ତାଭ କୋଣ ଥିବା ଆଖିର ନାରୀମାନେ — ସେମାନଙ୍କୁ ଆଣିଥିବା ପୁରୁଷମାନେ ସେଠାରେ ଦ୍ୱାରରେ ଅଟକି ଛିଡ଼ା ହୋଇଛନ୍ତି।
2.78.117
प्रीत्यर्थं ब्राह्मणश्चैव क्षत्रियाश्च विनिर्जिताः ।
उपाजह्रुर्विशश्चैव शूद्राः शुश्रूषवस्तथा ॥ २.७८.११७ ॥
ପ୍ରୀତି ପାଇଁ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ପରାଜିତ କ୍ଷତ୍ରିୟ, ବୈଶ୍ୟ ଏବଂ ସେବାପରାୟଣ ଶୂଦ୍ରମାନେ ମଧ୍ୟ ଉପହାର ଆଣିଲେ।
2.78.118
प्रीत्या च बहुमानाच्चाप्युपागच्छन्युधिष्ठिरम् ।
सर्वे म्लेच्छाः सर्ववर्णा आदिमध्यान्तजास्तथा ॥ २.७८.११८ ॥
ପ୍ରୀତି ଓ ମହାନ୍ ସମ୍ମାନରେ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସିଲେ — ସମସ୍ତ ମ୍ଳେଚ୍ଛ, ସମସ୍ତ ବର୍ଣ୍ଣ, ଆଦି-ମଧ୍ୟ-ଅନ୍ତଜ ମଧ୍ୟ।
2.78.119
नानादेशसमुत्थैश्चन नानाजितिभिरेव च ।
पर्यस्त इव लोकोऽयं युधिष्ठिरनिवेशने ॥ २.७८.११९ ॥
ଅନେକ ଦେଶରୁ ଆସିଥିବା ବସ୍ତୁ ଓ ଅନେକ ବିଜୟରେ ଏହି ଜଗତ ଯେପରି ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ନିବାସରେ ବ୍ୟାପିଯାଇଛି।
2.78.120
उच्चावचानुपग्राहान्राजभिः प्रापितान्बहून् ।
शत्रूणां पश्यतो दुःखान्मुमूर्षा मे व्यजायत ॥ २.७८.१२० ॥
ରାଜାମାନଙ୍କ ଆଣିଥିବା ବିବିଧ, ଉଚ୍ଚ-ନୀଚ ଉପହାର ଶତ୍ରୁଙ୍କ ଆଗରେ ଦେଖି ମୋ ମନରେ ଦୁଃଖରେ ମରିବାର ଇଚ୍ଛା ଜନ୍ମିଲା।
2.78.121
भृत्यास्तु ये पाण्डवानां तांस्ते वक्ष्यामि पार्थिव ।
येषामामं च पक्वं च संविधत्ते युधिष्ठिरः ॥ २.७८.१२१ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କର ଯେଉଁ ଭୃତ୍ୟମାନେ ଅଛନ୍ତି ସେମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ କହିବି। ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଯାହାଙ୍କ ପାଇଁ କଞ୍ଚା ଓ ପକ୍ୱ ଭୋଜନ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରନ୍ତି।
2.78.122
अयुतं त्रीणि पद्मानि गजारोहाः ससादिनः ।
थानामर्बुदं चापि पादाता बहवस्तथा ॥ २.७८.१२२ ॥
ଦଶ ହଜାର, ତିନି ପଦ୍ମ ହାତୀ-ସବାର ଓ ଘୋଡ଼ା-ସବାର; ରଥର ଏକ ଅର୍ବୁଦ, ଏବଂ ସେହିପରି ଅନେକ ପଦାତିକ।
2.78.123
प्रमीयमाणमां च पच्यमानं तथैव च ।
विसृज्यमानं चान्यत्र पुण्याहस्वन एव च ॥ २.७८.१२३ ॥
ମପାଯାଉଥିବା କଞ୍ଚା ଭୋଜନ, ସେହିପରି ରନ୍ଧାଯାଉଥିବା, ଅନ୍ୟତ୍ର ବଣ୍ଟାଯାଉଥିବା, ଏବଂ ପୁଣ୍ୟାହ ଘୋଷ ମଧ୍ୟ।
2.78.124
नाभुक्तवन्तं नापीतं नालङ्कृतमसत्कृतम् ।
पश्यं सर्ववर्णानां युधिष्ठिरनिवेशने ॥ २.७८.१२४ ॥
ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ନିବାସରେ ସମସ୍ତ ବର୍ଣ୍ଣମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ମୁଁ ଏପରି କାହାକୁ ଦେଖିନାହିଁ ଯେ ଭୋଜନ କରିନାହିଁ, ଜଳ ପାନ କରିନାହିଁ, ଅଳଙ୍କୃତ ନୁହେଁ ବା ସତ୍କୃତ ନୁହେଁ।
2.78.125
अष्टाशीतिसहस्राणि स्नातका गृहमेधिनः ।
त्रिंशद्दासीक एकैको यान्बिभर्ति युधिष्ठिरः।
सुप्रीताः परितृष्टाश्च ते ह्याशंसत्त्यरिक्षयम् ॥ २.७८.१२५ ॥
ଅଠାଅଶୀ ହଜାର ସ୍ନାତକ, ଗୃହସ୍ଥ; ଯୁଧିଷ୍ଠିର ପ୍ରତ୍ୟେକଙ୍କୁ ତିରିଶ ଜଣ ଦାସୀ ସହିତ ପୋଷଣ କରନ୍ତି। ସେମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ ଶତ୍ରୁକ୍ଷୟ ଆଶଂସା କରନ୍ତି।
2.78.126
दशान्यानि सहस्राणि यतीनामूर्ध्वरेतसाम् ।
भुञ्जते रुक्मपात्रीभिर्युधिष्ठिरनिवेशने ॥ २.७८.१२६ ॥
ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ନିବାସରେ ଊର୍ଧ୍ୱରେତା ଦଶ ହଜାର ଅନ୍ୟ ଯତି ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପାତ୍ରରେ ଭୋଜନ କରନ୍ତି।
2.78.127
अभुक्तं भुक्तवद्वापि सर्वमाकुब्जवामनम् ।
अभुञ्जाना याज्ञसेनी प्रत्यवैक्षद्विशाम्पते ॥ २.७८.१२७ ॥
ଯାହା ଖିଆଯାଇ ନଥିଲା ତାହା ମଧ୍ୟ ଖିଆଯାଇଥିଳା ପରି ଥିଲା; କୁଜ ଓ ବାମନମାନେ ସମସ୍ତେ ସେଠାରେ ଥିଲେ। ହେ ପ୍ରଜାପତି, ନ ଖାଉଥିବା ଯାଜ୍ଞସେନୀ ଚାରିଆଡ଼େ ଚାହିଁଲେ।
2.78.128
द्वौ करौ न प्रयच्छेतां कुन्तीपुत्राय भारत ।
साम्बन्धिकेनपाञ्चालाः सख्येनान्धकवृष्णयः ॥ २.७८.१२८ ॥
ହେ ଭରତବଂଶଜ, କୁନ୍ତୀପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଦୁଇ ହାତ ଦିଆଯାଇ ନଥିଲା; ପାଞ୍ଚାଳମାନେ ସମ୍ବନ୍ଧ ହେତୁ ଏବଂ ଅନ୍ଧକ-ବୃଷ୍ଣିମାନେ ମିତ୍ରତା ହେତୁ (ତାଙ୍କ ସହ ଥିଲେ)।