ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 2.86
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.86.1
एवं प्रवर्तिते द्यूते घोरे सर्वापहारिणि ।
सर्वसंशयनिर्मोक्ता विदुरो वाक्यमब्रवीत् ॥ २.८६.१ ॥
ಹೀಗೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಅಪಹರಿಸುವ ಘೋರ ಜೂಜು ನಡೆಯುತ್ತಿರಲು, ಎಲ್ಲ ಸಂಶಯಗಳನ್ನು ಬಿಡಿಸುವ ವಿದುರ ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
2.86.2
महाराज विजानीहि यत्त्वां वक्ष्यामि भारत ।
मुमूर्षोरौषधमिव न रोचेतापि ते श्रुतम् ॥ २.८६.२ ॥
ಮಹಾರಾಜ, ಭಾರತ, ನಾನು ನಿನಗೆ ಹೇಳುವುದನ್ನು ತಿಳಿ; ಸಾಯುವವನಿಗೆ ಔಷಧ ರುಚಿಸದಂತೆ ಇದು ನಿನಗೆ ಇಷ್ಟವಾಗದೇ ಇರಬಹುದು.
2.86.3
यद्वै पुरा जातमात्रो रुराव ।
गोमायुवद्विस्वरं पापचेताः।
दुर्योधनो भारतानां कुलघ्नः ।
सोऽयं युक्तो भवतां कालहेतुः ॥ २.८६.३ ॥
ಹಿಂದೆ ಹುಟ್ಟಿದ ಕೂಡಲೇ ನರಿಯಂತೆ ಕರ್ಕಶವಾಗಿ ಅರಚಿದ ಪಾಪಬುದ್ಧಿಯ ದುರ್ಯೋಧನ, ಭಾರತರ ಕುಲವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವವನು — ಇವನೇ ನಿಮ್ಮ ವಿನಾಶಕ್ಕೆ ಕಾರಣನಾಗಿ ನಿಂತಿದ್ದಾನೆ.
2.86.4
गृहे वसन्तं गोमायुं त्वं वै मोहान्न बुध्यसे ।
दुर्योधनस्य रूपेण शृणु काव्यां गिरं मम ॥ २.८६.४ ॥
ಮನೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ನರಿಯನ್ನು ನೀನು ಮೋಹದಿಂದ ಅರಿಯುತ್ತಿಲ್ಲ; ಅದು ದುರ್ಯೋಧನನ ರೂಪದಲ್ಲಿದೆ. ನನ್ನ ಈ ಕಾವ್ಯಮಯ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳು.
2.86.5
मधु वै माध्विको लब्ध्वा प्रपातं नैव बुध्यते ।
आरुह्य तं मज्जति वा पतनं चाधिगच्छति ॥ २.८६.५ ॥
ಜೇನು ಸಿಕ್ಕಿದ ಜೇನು ಕುಡಿಯುವವನು ಪ್ರಪಾತವನ್ನು ಅರಿಯುವುದಿಲ್ಲ; ಅದರ ಮೇಲೆ ಏರಿ ಮುಳುಗುತ್ತಾನೆ ಅಥವಾ ಬೀಳುತ್ತಾನೆ.
2.86.6
सोऽयं मत्तोऽक्षद्यूतेन मधुवन्न पीरक्षते ।
प्रपातं बुध्यते नैव वैरं कृत्वा महारथैः ॥ २.८६.६ ॥
ಈ ಮತ್ತನಾದವನು ದಾಳದ ಆಟದಿಂದ ಜೇನಿನಂತೆ ಸಂತೋಷಿಸಿ ಪ್ರಪಾತವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಮಹಾರಥರೊಂದಿಗೆ ವೈರ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡರೂ ಅದನ್ನು ಅರಿಯುವುದಿಲ್ಲ.
2.86.7
विदितं मे महाप्राज्ञ भोजेष्वेवासमञ्जसम् ।
पुत्रं संत्यक्तवान्पूर्वं पौराणां हितकाम्यया ॥ २.८६.७ ॥
ಓ ಮಹಾಪ್ರಾಜ್ಞ, ಭೋಜರಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆ ಪೌರರ ಹಿತವನ್ನು ಬಯಸಿ ಒಬ್ಬ ಮಗನನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದ್ದು ನನಗೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ತಿಳಿದಿದೆ.
2.86.8
अन्धका यादवा भोजाः समेताः कंसमत्यजन् ।
नियोगात्तु हते तस्मिन्कृष्णेनामित्रघातिना ॥ २.८६.८ ॥
ಅಂಧಕರು, ಯಾದವರು, ಭೋಜರು ಎಲ್ಲರೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಕಂಸನನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದರು; ಆದರೆ ಶತ್ರುಘಾತಿ ಕೃಷ್ಣನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ಅವನು ಹತನಾದ ನಂತರ…
2.86.9
एवं ते ज्ञातयः सर्वे मोदमानाः शतं समाः ।
त्वन्नियुक्तः सव्यसाची निगृह्णातु सुयोधनम् ॥ २.८६.९ ॥
ಹೀಗೆ ನಿನ್ನ ಬಂಧುಗಳೆಲ್ಲರೂ ನೂರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸಂತೋಷದಿಂದಿರಲಿ; ನಿನ್ನಿಂದ ನೇಮಿತನಾದ ಸವ್ಯಸಾಚಿ ಸುಯೋಧನನನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸಲಿ.
2.86.10
निग्रहादस्य पादस्य मोदन्तां कुरवः सुखम् ।
काकेनेमांश्चित्रवर्हाञ्शार्दूलान्क्रोष्टुकेन च।
क्रीणीष्व पाण्डवान्राजन्मा मज्जीः शोकसागरे ॥ २.८६.१० ॥
ಅವನ ಪಾದವನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸುವುದರಿಂದ ಕುರುಗಳು ಸುಖದಿಂದ ಸಂತೋಷಿಸಲಿ; ಕಾಗೆಯಿಂದ ಚಿತ್ರಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನೂ ನರಿಯಿಂದ ಹುಲಿಗಳನ್ನೂ — ರಾಜನೇ, ಪಾಂಡವರನ್ನು ಕೊಂಡುಕೊ; ಶೋಕಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಬೇಡ.
2.86.11
त्यजेत्कुलार्थे पुरुषं ग्रामस्यार्थे कुलं त्यजेत् ।
ग्रामं जनपदस्यार्थे आत्मार्थे पृथिवीं त्यजेत् ॥ २.८६.११ ॥
ಕುಲಕ್ಕಾಗಿ ಒಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು; ಗ್ರಾಮಕ್ಕಾಗಿ ಕುಲವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು; ಜನಪದಕ್ಕಾಗಿ ಗ್ರಾಮವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು; ಆತ್ಮಕ್ಕಾಗಿ ಭೂಮಿಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು.
2.86.12
सर्वज्ञः सर्वभावज्ञः सर्वशत्रुभयङ्करः ।
इति स्म भाषते काव्यो जम्भत्यागे महाऽसुरान् ॥ २.८६.१२ ॥
ಸರ್ವಜ್ಞ, ಸರ್ವಭಾವಜ್ಞ, ಎಲ್ಲಾ ಶತ್ರುಗಳಿಗೆ ಭಯಂಕರ — ಎಂದು ಜಂಭನನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದಾಗ ಕಾವ್ಯನು (ಉಶನಸ್) ಮಹಾ ಅಸುರರಿಗೆ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ.
2.86.13
हिरण्यष्ठीविनः कांश्चित्पक्षिणो वनगोचरान् ।
गृहे किल कृतावासाँल्लोभाद्राजा न्यपीडयत्।
स चोपभोगलोभान्धो हिरण्यार्थी परन्तप ॥ २.८६.१३ ॥
ಚಿನ್ನವನ್ನು ಉಗುಳುವ ಕೆಲವು ಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನು, ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸಿ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದವುಗಳನ್ನು, ರಾಜನು ಲೋಭದಿಂದ ಪೀಡಿಸಿದನು. ಭೋಗಲೋಭದಿಂದ ಕುರುಡಾದ ಅವನು, ಚಿನ್ನವನ್ನು ಬಯಸಿ, ಓ ಶತ್ರುತಾಪಕನೇ,
2.86.14
आयतिं च तदात्वं च उभे सद्यो व्यनाशयत् ।
तदर्थकामस्तद्वत्त्वं माद्रुहः पाण्डवान्नृप ॥ २.८६.१४ ॥
ಭವಿಷ್ಯವನ್ನೂ ವರ್ತಮಾನವನ್ನೂ ಅವನು ತಕ್ಷಣ ನಾಶಮಾಡಿದನು. ಓ ರಾಜನೇ, ಅವರ ಧನವನ್ನು ಬಯಸಿ, ಹಾಗೆಯೇ ನೀನೂ ಮಾದ್ರಿಯ ಮಕ್ಕಳಾದ ಪಾಂಡವರಿಗೆ ದ್ರೋಹಿಯಾಗಿದ್ದೀಯ.
2.86.15
मोहात्मा तप्स्यसे पश्चात्पत्रिहा पुरुषो यथा ।
जातञ्जातं पाण्डवेभ्यः पुष्पमादत्स्व भारत ॥ २.८६.१५ ॥
ಮೋಹದಿಂದ ತುಂಬಿದ ನೀನು, ಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನು ಕೊಂದ ಮನುಷ್ಯನಂತೆ ನಂತರ ಪಶ್ಚಾತ್ತಾಪ ಪಡುವೆ. ಓ ಭಾರತ, ಪಾಂಡವರಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ್ದನ್ನು, ಹೂವನ್ನು ಮಾತ್ರ ತೆಗೆದುಕೋ.
2.86.16
मालाकार इवारामे स्नेहं कुर्वन्पुनः पुनः ।
वृक्षानङ्गारकारीव मैनाद्याक्षीः समूलकान्।
मा गमः समुतामात्यः सबलश्च यमक्षयम् ॥ २.८६.१६ ॥
ತೋಟದಲ್ಲಿ ತೋಟಗಾರನು ಪದೇ ಪದೇ ಪ್ರೀತಿ ತೋರುವಂತೆ, ಇದ್ದಿಲು ಮಾಡುವವನಂತೆ ಮರಗಳನ್ನು ಬೇರುಸಹಿತ ನಾಶಮಾಡಬೇಡ. ಮಂತ್ರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತು ಸೇನೆಯೊಂದಿಗೆ ಯಮಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋಗಬೇಡ.
2.86.17
समवेतान्हि कः पार्थान्प्रतियुध्येत भारत ।
मरुद्भिः सहितो राजन्नपि साक्षान्मरुत्पतिः ॥ २.८६.१७ ॥
ಓ ಭಾರತ, ಒಟ್ಟಾಗಿರುವ ಪೃಥೆಯ ಮಕ್ಕಳೊಡನೆ ಯಾರು ಯುದ್ಧ ಮಾಡಬಲ್ಲರು? ಓ ರಾಜನೇ, ಮರುತ್ತುಗಳೊಡನೆ ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಮರುತ್ಪತಿ (ಇಂದ್ರ) ಕೂಡ.
2.86.18
द्यूतं मूलं कलहस्याभ्युपैति ।
मिथो भेदं महते दारुणाय।
तदा स्थितोऽयं धृतराष्ट्रस्य पुत्रो ।
दुर्योधनः सृजते वैरमुग्रम् ॥ २.८६.१८ ॥
ಜೂಜು ಜಗಳದ ಮೂಲವಾಗುತ್ತದೆ; ಪರಸ್ಪರ ಒಡಕು ಭೀಕರ ನಾಶಕ್ಕೆ ದಾರಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಆಗ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಈ ಮಗ ದುರ್ಯೋಧನ ಉಗ್ರ ವೈರವನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
2.86.19
प्रातिपेयाः शान्तनवा भीमसेनाः सबाह्निकाः ।
दुर्योधनापराधेन कृच्छ्रं प्राप्स्यन्ति सर्वशः ॥ २.८६.१९ ॥
ಪ್ರತೀಪನ ವಂಶಸ್ಥರು ಮತ್ತು ಶಂತನುವಿನ ಮಕ್ಕಳು, ಭೀಮಸೇನನ ಸೇನೆ ಮತ್ತು ಅಶ್ವದಳದೊಂದಿಗೆ, ದುರ್ಯೋಧನನ ಅಪರಾಧದಿಂದ ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಕಷ್ಟವನ್ನು ಹೊಂದುವರು.
2.86.20
दुर्योधनो मदेनैव क्षेमं व्यपोहति ।
विषाणं गौरिव मदात्स्वयमारुजतेत्मनः ॥ २.८६.२० ॥
ದುರ್ಯೋಧನ ತನ್ನ ಮದದಿಂದಲೇ ತನ್ನ ಕ್ಷೇಮವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುತ್ತಾನೆ; ಮದೋನ್ಮತ್ತ ಹಸು ತನ್ನದೇ ಕೊಂಬನ್ನು ತಾನೇ ಮುರಿದುಕೊಳ್ಳುವಂತೆ.
2.86.21
यश्चित्तमन्वेति परस्य राजन् ।
वीरः कविः स्वामवमत्य दृष्टिम्।
नावं समुद्र इव बालनेत्रा-
मारुह्य घोरे व्यसने निमज्जेत् ॥ २.८६.२१ ॥
ಓ ರಾಜನೇ! ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆದು ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವ ವೀರನೂ ಜ್ಞಾನಿಯೂ, ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ದಡ್ಡ ಕಣ್ಣಿನವನು ದೋಣಿ ಏರಿ ಮುಳುಗುವಂತೆ, ಭೀಕರ ಆಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಮುಳುಗುತ್ತಾನೆ.
2.86.22
दुर्योधनो ग्लहते पाण्डवेन ।
प्रीयायसे त्वं जयतीति तच्च।
अतिनर्मा जायते संप्रहारो ।
यतो विनाशः समुपैति पुंसाम् ॥ २.८६.२२ ॥
ದುರ್ಯೋಧನ ಪಾಂಡವನ ವಿರುದ್ಧ ಜೂಜಾಡುತ್ತಾನೆ; ಅವನು ಗೆಲ್ಲುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ನೀನು ಸಂತೋಷಪಡುತ್ತೀಯ. ಅತಿಯಾದ ಹಾಸ್ಯದಿಂದ ಜಗಳ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ; ಅದರಿಂದ ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ನಾಶ ಸಮೀಪಿಸುತ್ತದೆ.
2.86.23
आकर्षस्तेऽवाक्फलः सुप्रणीतो ।
हृदि प्रौढो मन्त्रपदः समाधिः।
युधिष्ठिरेण कलहस्तवाय-
मचिन्तितोऽभिमतः स्वबन्धुना ॥ २.८६.२३ ॥
ನಿನ್ನನ್ನು ಸೆಳೆದ ಈ ಜೂಜು ಕೆಟ್ಟ ಫಲವನ್ನೇ ನೀಡುತ್ತದೆ; ಯುಧಿಷ್ಠಿರನೊಂದಿಗಿನ ಈ ಕಲಹ ನಿನ್ನ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಆಳವಾಗಿ ಬೇರೂರಿದ, ಚೆನ್ನಾಗಿ ಯೋಚಿಸಿದ ಸಂಕಲ್ಪ; ನಿನ್ನ ಸ್ವಬಂಧುವೇ ಊಹಿಸದೆ ಬಯಸಿದ ಇದು ನಿನಗಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿತು.
2.86.24
प्रातिपेयाः शान्तनवाः शृणुध्वं ।
काव्यां वाचं संसदि कौरवाणाम्।
वैश्वानरं प्रज्वलितं सुघोरं ।
मा यास्यध्वं मन्दमनुप्रपन्नः ॥ २.८६.२४ ॥
ಪ್ರತೀಪನ ವಂಶದವರೇ, ಶಂತನುವಿನ ಪುತ್ರರೇ, ಕೇಳಿ: ಕೌರವರ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಇದು ವಿವೇಕದ ಮಾತು. ಉರಿಯುತ್ತಿರುವ ಅತಿ ಭೀಕರ ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ಮೂಢರಂತೆ ಬೀಳಬೇಡಿ.
2.86.25
यदा मन्युं पाण्डवोऽजातशत्रु-
र्न संयच्छेदक्षमदाभिभूतः।
वृकोदरः सव्यसाची यमौ च ।
कोऽत्र द्वीपः स्यात्तुमुले वस्तदानीम् ॥ २.८६.२५ ॥
ಅಜಾತಶತ್ರು ಪಾಂಡವ ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಕ್ಷಮೆಯಿಲ್ಲದೆ ಕೋಪವನ್ನು ತಡೆಯಲಾರದೆ ಹೋದಾಗ, ವೃಕೋದರ, ಸವ್ಯಸಾಚಿ ಮತ್ತು ಅವಳಿಗಳಿರುವ ಈ ಕೋಲಾಹಲದಲ್ಲಿ ಆಗ ನಿಮಗೆ ಯಾವ ಆಶ್ರಯ ಇರುವುದು?
2.86.26
महाराज प्रभवस्त्वं धनानां ।
पुरा द्यूतान्मनसा यावदिच्छेः।
बहुवित्तान्पाण्डवांश्चेज्जयस्त्वं ।
किं ते तत्स्याद्वसु विन्देह पार्थान् ॥ २.८६.२६ ॥
ಮಹಾರಾಜ, ಧನಗಳಿಗೆ ಒಡೆಯ ನೀನು. ಜೂಜಿಗೆ ಮುಂಚೆ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಬಯಸಿದ್ದೆಯೋ, ಧನವಂತರಾದ ಪಾಂಡವರನ್ನು ನೀನು ಗೆದ್ದರೆ, ಅದು ನಿನಗೆ ಯಾವ ಸಂಪತ್ತಾಗುವುದು? ಪೃಥೆಯ ಪುತ್ರರಿಂದ ಆ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ನೀನು ಪಡೆಯುವೆ.
2.86.27
जानीमहे देवितं सौबलस्य ।
वेद द्यूते निकृतिं पार्वतीयः।
यतः प्राप्तः शकुनिस्तत्र यातु ।
मा यूयुधो भारत पाण्डवेयान् ॥ २.८६.२७ ॥
ಸೌಬಲನ (ಶಕುನಿಯ) ಜೂಜಿನ ಕೌಶಲ ನಮಗೆ ತಿಳಿದಿದೆ; ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದವನು (ಶಕುನಿ) ಜೂಜಿನಲ್ಲಿ ವಂಚನೆಯನ್ನು ಬಲ್ಲ. ಶಕುನಿ ಎಲ್ಲಿಂದ ಬಂದನೋ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಲಿ; ಭಾರತ, ಪಾಂಡುವಿನ ಪುತ್ರರೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಬೇಡ.