マハーバーラタ · 章 2.92
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.92.1
तथा तु दृष्ट्वा बहु तत्र देवीं ।
रोरूयमाणां कुररीमिवार्ताम्।
नोचुर्वचः साध्वथवाऽप्यसाधु ।
महीक्षितो धार्तराष्ट्रस्य भीताः ॥ २.९२.१ ॥
そこで王妃（ドラウパディー）が、雌のミサゴのように激しく泣き悲しむのを見て、ドリタラーシュトラの息子たちを恐れる王たちは、正しいことも誤ったことも一言も発しなかった。
2.92.2
दृष्ट्वा तथा पार्थिवपुत्रपौत्रां-
स्तूष्णींभूतान्धृतराष्ट्रस्य पुत्रः।
स्मयन्निवेदं वचनं बभाषे ।
पाञ्चालराजस्य सुतां तदानीम् ॥ २.९२.२ ॥
王たちとその子や孫がこのように黙っているのを見て、ドリタラーシュトラの息子は、微笑むかのように、そのときパーンチャーラ王の娘（ドラウパディー）にこの言葉を語った。
2.92.3
तिष्ठत्वयं प्रश्न उदारसत्वे ।
भीमेऽर्जुने सहदेवे तथैव।
पत्यौ च ते नकुले याज्ञसेनि ।
वदन्त्वेते वचनं त्वत्प्रसूतम् ॥ २.९२.३ ॥
この問いはそのままにせよ、気高い心の女よ！ビーマ、アルジュナ、サハデーヴァ、そして同様に汝の夫ナクラよ、ヤジュニャセーニーよ、汝から生じた言葉を語らせよ。
2.92.4
अनीश्वरं विब्रुवन्त्वार्यमध्ये ।
युधिष्ठिरं तव पाञ्चालि हेतोः।
कुर्वन्तु सर्वे चानृतं धर्मराजं ।
पाञ्चालि त्वं मोक्ष्यसे दासभावात् ॥ २.९२.४ ॥
高貴な者たちの前で、ユディシュティラはおまえのせいで主ではなかったと宣言させよ、そして皆が法王を偽り者にせよ。パーンチャーリーよ、そうすれば汝は奴隷の身分から解放されるだろう。
2.92.5
धर्मे स्थितो धर्मसुतो महात्मा ।
स्वयं चेदं कथयत्विन्द्रकल्पः।
ईशो वा ते ह्यनीशोऽथवैष ।
वाक्यादस्य क्षिप्रमेकं भजस्व ॥ २.९२.५ ॥
法に堅く立つ法の子、インドラに等しい大心者ご自身がこれを語られよ——彼はあなたの主君か否か。この言葉によって、速やかにどちらか一つを取れ。
2.92.6
सर्वे हीमे कौरवेयाः सभायां ।
दुःखान्तरे वर्तमानास्तवैव।
न विब्रुवन्त्यार्यसत्वा यथाव-
त्पतींश्च ते समवेक्ष्याल्पभाग्यान् ॥ २.९२.६ ॥
この集会で、ここにいるクル族の者たちは皆、まさにあなたの苦難の只中にあり、高貴な性質でありながら正しく語らない。あなたの不運な夫たちを見てさえも。
2.92.7
ततः सभ्याः कुरुराजस्य तस्य ।
वाक्यं सर्वे प्रशशंसुस्तथोच्चैः।
चेलावेधांश्चापि चक्रुर्नदन्तो ।
हाहेत्यासीदपि चैवार्तनादः ॥ २.९२.७ ॥
すると会衆は皆、クルの王の言葉を大声で称賛した。雄叫びをあげて衣を振り、「ああ、ああ」という悲痛な叫びも起こった。
2.92.8
श्रुत्वा तुं तद्वाक्यमनोहरं त-
द्धर्षश्चासीत्कौरवाणां सभायाम्।
सर्वे चासन्पार्थिवाः प्रीतिमन्तः ।
कुरुश्रेष्ठं धार्मिकं पूजयन्तः ॥ २.९२.८ ॥
その心地よい言葉を聞いて、集会のカウラヴァたちは歓喜し、すべての王は喜んで、クル族随一の正しき者を敬った。
2.92.9
युधिष्ठिरं च ते सर्वे समुदैक्षन्त पार्थिवाः ।
किं नु वक्ष्यति धर्मज्ञ इति साचीकृताननाः ॥ २.९२.९ ॥
すべての王たちはユディシュティラを見つめ、「法を知る者は何と言うだろうか」と思いながら、顔を横に向けた。
2.92.10
किं नु वक्ष्यति बीभत्सुरजितो युधि पाण्डवः ।
भीमसेनो यमौ चोभौ भृशं कौतूहलान्विताः ॥ २.९२.१० ॥
不敗のビーバトス（アルジュナ）、戦において無敵のパーンダヴァ、ビーマセーナ、双子の二人は何を言うだろうか。彼らは大いに好奇心に満ちていた。
2.92.11
तस्मिन्नुपरते शब्दे भीमसेनोऽब्रवीदिदम् ।
प्रगृह्य रुचिरं दिव्यं भुजं चन्दनचर्चितम् ॥ २.९२.११ ॥
その音が止むと、ビーマセーナは白檀を塗った美しく神聖な腕を掲げ、このように言った。
2.92.12
यद्येष गुरुरस्माकं धर्मराजो महामनाः ।
न प्रभुः स्यात्कुलस्यास्य न वयं मर्षयेमहि ॥ २.९२.१२ ॥
もしこの方、われらの師、大度の法王が、この一族の主でなかったなら、我々はこれを耐えはしなかっただろう。
2.92.13
ईशो नः पुण्यतपसां प्राणानामपि चेश्वरः ।
मन्यते जितमात्मानं यद्येष विजिता वयम् ॥ २.९२.१३ ॥
この方は我らの主、敬虔な苦行者の命さえも支配する方だ。もしこの方が自らを敗れたと思うなら、我らも敗れたのだ。
2.92.14
न हि मुच्येत मे जीवन्पदा भूमिमुपस्पृशन् ।
मर्त्यधर्मा परामृश्य पाञ्चाल्या मूर्धजानिमान् ॥ २.९२.१४ ॥
パーンチャーリーのこの髪に触れた者を、足で大地を踏みながら生きているうちは、私は逃がさない。
2.92.15
पश्यध्वं ह्यायतौ वृत्तौ भुजौ मे परिघाविव ।
नैतयोरन्तरं प्राप्य मुच्येतापि शतक्रतुः ॥ २.९२.१५ ॥
見よ、私の長く丸い両腕は鉄の棍棒のようだ。この二つの間に捕らわれた者は、帝釈天（インドラ）でさえ逃れられまい。
2.92.16
धर्मपाशसितस्त्वेवमधिगच्छामि सङ्कटम् ।
गौरवेण निरुद्धश्च निग्रहादर्जुनस्य च ॥ २.९२.१६ ॥
法の綱に縛られた私は、このようにして苦境に陥る。尊敬に留められ、アルジュナの抑制にも押さえられて。
2.92.17
धर्मराजनिसृष्टस्तु सिंहः क्षुद्रमृगानिव ।
धार्तराष्टारानिमान्पापान्निष्पषेयं तलासिभिः ॥ २.९२.१७ ॥
法王に解き放たれた私は、獅子が小さな獣を砕くように、この悪しきドリタラーシュトラの息子たちを掌と剣で押し潰すだろう。
2.92.18
तमुवाच तदा भीष्मो द्रोणो विदुर एव च ।
क्षम्यतामिदमित्येवं सर्वं सम्भाव्यते त्वयि ॥ २.९२.१८ ॥
その時、ビーシュマ、ドローナ、ヴィドゥラは彼に言った。「これは赦されよ」。このように、あなたには万事が可能と考えられる。
2.92.19
त्रयः किलेमे ह्यधना भवन्ति ।
दासः पुत्रश्चास्वतन्त्रा च नारी।
दासस्य पत्नी त्वधनस्य भद्रे ।
हीनश्वरा दासधनं च सर्वम् ॥ २.९२.१९ ॥
この三者は実に無一物である：奴隷、息子、そして自立していない女。奴隷の妻よ、善き女よ、彼女は無一物の者と同じである。奴隷の財産も、すべても力を持たない。
2.92.20
प्रविश्य राज्ञः परिवारं भजस्व ।
तत्ते कार्यं शिष्टमादिश्यतेऽत्र।
ईशास्तु सर्वे तव राजपुत्रि ।
भवन्ति वै धार्तराष्ट्रा न पार्थाः ॥ २.९२.२० ॥
王の家に入り、彼らに仕えよ。あなたの残りの務めはここで命じられる。王女よ、あなたのすべての主人はドリタラーシュトラの息子たちであり、プリターの息子たちではない。
2.92.21
अन्यं वृणीष्व पतिमाशु भामिनि ।
यस्माद्दास्यं न लभसि देवनेन।
अवाच्या वै पतिषु कामवृत्ति-
र्नित्यं दास्ये विदितं तत्तवास्तु ॥ २.९२.२१ ॥
麗しき女よ、早く別の夫を選べ。博打によってお前は隷属を得たのだから。夫に対して欲のままに振る舞う女は口にするに値せず、常に奴隷である。これはお前も知っていることだ。
2.92.22
पराजितो नकुलो भीमसेनो ।
युधिष्ठरः सहदेवार्जुनौ च।
दासीभूता त्वं हि वै याज्ञसेनि ।
पराजितास्ते पतयो नैव सन्ति ॥ २.९२.२२ ॥
ナクラ、ビーマセーナ、ユディシュティラ、サハデーヴァ、アルジュナは敗れた。ヤジュニャセーニーよ、お前は下女となった。夫たちは敗者であり、もはや実際には存在しない。
2.92.23
प्रयोजनं जन्मनि किं न मन्यते ।
पराक्रमं पौरुषं चैव पार्थटः।
पाञ्चाल्यस्य द्रुपदस्यात्मजामिमां ।
सभामध्ये यो व्यदेवीद्ग्लहेषु ॥ २.९२.२३ ॥
生まれにも目的があるとは思わないのか。プリターの子アルジュナは武勇と男気を示したではないか。パーンチャーラ王ドルパダの娘、集会の真ん中でさいころ賭博に賭けられた者……
2.92.24
तद्वै श्रुत्वा भीमसेनोऽत्यमर्षी ।
भृशं निशश्वास तदाऽर्तरूपः।
राजानुगो धर्मपाशानुबद्धो ।
दहन्निवैनं क्रोधसंरक्तदृष्टिः ॥ २.९२.२४ ॥
それを聞いてビーマセーナは激しく怒った。苦悩の様子で深く溜息をつき、王に従い、法の縄に縛られ、怒りに赤らんだ目で、まるで彼を焼き尽くすかのように見つめた。
2.92.25
नाहं कुप्ये सूतपुत्रस्य राज-
न्नेष सत्यं दासधर्मः प्रदिष्टः।
किं विद्विषो वै मामेवं व्याहरेयु-
र्नादेवीस्त्वं यद्यनया नरेन्द्र ॥ २.९२.२५ ॥
王よ、私は御者の子に怒ってはいない。これは奴隷の定められた義務なのだ。敵がなぜ私にそのようなことを言うだろうか。人の主よ、お前がこの女にそうさせなかったなら、敵がどうして私についてそんなことを言えようか。
2.92.26
भीमसेनवचः श्रुत्वा राजा दुर्योधनस्तदा ।
युधिष्ठिरमुवाचेदं तूष्णीम्भूतमचेतनम् ॥ २.९२.२६ ॥
ビーマセナの言葉を聞いて、そのとき王ドゥルヨーダナは、黙して身動きもしなくなったユディシュティラに、これを言った。
2.92.27
भीमार्जुनौ यमौ चैव स्थितौ ते नृप शासने ।
प्रश्नं ब्रूहि च कृष्णां त्वमजितां यदि मन्यसे ॥ २.९२.२७ ॥
王よ、ビーマとアルジュナ、そして双子はあなたの命令のもとに立っている。クリシュナーが征服されえぬ者だとお考えなら、問いを発しなさい。
2.92.28
एवमुक्त्वा तु कौन्येयमपोह्य वसनं स्वकम् ।
स्मयन्निवेक्ष्य पाञ्चालीमैश्वर्यमदमोहितः ॥ २.९२.२८ ॥
このように言って、クンティーの息子の前で自分の衣を開き、権勢の酔いに惑わされて、微笑みながらパーンチャーリーを見た。
2.92.29
कदलीदण्डसदृशं सर्वलक्षणसंयुतम् ।
गजहस्तप्रतीकाशं वज्रप्रतिमगौरवम् ॥ २.९२.२९ ॥
芭蕉の幹に似て、あらゆる吉相を備え、象の鼻に似て、金剛のような重みを持つ。
2.92.30
अभ्युत्स्मयित्वा राधेयं भीममाधर्षयन्निव ।
द्रौपद्याः प्रेक्षमाणायाः सव्यमूरुमदर्शयत् ॥ २.९२.३० ॥
ラーダーの子に笑いかけ、ビーマを侮辱するかのように、ドラウパディーが見ている前で左の腿を見せた。
2.92.31
भीमसेनस्तमालोक्य नेत्रे उत्फाल्य लोहिते ।
प्रोवाच राजमध्ये तं सभां विश्रावयन्निव ॥ २.९२.३१ ॥
ビーマセナは彼を見て、赤く充血した目を見開き、王たちの真ん中で、議場に聞こえるように彼に語った。
2.92.32
पितृभिः सह सालोक्यं मा स्म गच्छेद्वृकोदरः ।
यद्येतमूरुं गदया न भिन्द्यां ते महाहवे ॥ २.९२.३२ ॥
もし大戦で私がこの方の腿を棍棒で砕かないならば、狼腹（ヴリコーダラ）は祖霊たちと同じ世界へ行かぬように。
2.92.33
क्रुद्धस्य तस्य सर्वेभ्यः स्रोतोभ्यः पावकार्चिषः ।
वृक्षस्येव विनिश्वेरुः कोटरेभ्यः प्रदह्यतः ॥ २.९२.३३ ॥
怒った彼の全ての穴から、燃え盛る木の洞から出るように火炎が噴き出した。
2.92.34
परं भयं पश्यत भीमसेना-
त्तद्बुध्यध्वं पार्थिवाः प्रातिपेयाः।
दैवेरितो नूनमयं पुरस्ता-
त्परोऽनयो भरतेषूदपादि ॥ २.९२.३४ ॥
諸王よ、ビーマセーナからの大いなる恐怖を見よ。プラティーパの子孫よ、これを悟れ。運命に確かに駆られ、この大いなる災厄がバラタ族の間に既に起こったのだ。
2.92.35
अतिद्यूतं कृतमिदं धार्तराष्ट्र ।
यस्मात्स्त्रियं विवदध्वं सभायाम्।
योगक्षेमौ नश्यतो वः समग्रौ ।
पापान्मन्त्रान्कुरवो मन्त्रयन्ति ॥ २.९२.३५ ॥
ドリタラーシュトラの子よ、これは過度の賭博によって起きたのだ。集会で女のことで争っているのだから。汝らの得と守りはすっかり滅びつつあり、クル族は罪深い策を謀っている。
2.92.36
इमं धर्मं कुरवो जानताशु ।
ध्वस्ते धर्मे परिषत्सम्प्रदुष्येत्।
इमां चेत्पूर्वं कितवोऽग्लहिष्य-
दीशोऽभविष्यदपराजितात्मा ॥ २.९२.३६ ॥
クルの人々よ、このダルマを速やかに知れ。ダルマが滅びれば、集会もまた汚れる。もし先にこの賭博師がこれを勝ち取っていたなら、彼は征服されざる心の主となっていたであろう。
2.92.37
स्वप्ने यथैतद्विजितं धनं स्या-
देवं मन्ये यस्य दीव्यत्यनीशः।
गान्धारराजस्य वचो निशम्य ।
धर्मादस्मात्कुरवो माऽपयात ॥ २.९२.३७ ॥
自制のない者が賭博をするならば、この富は夢で勝ち取ったようなものだと私は思う。ガーンダーラ王の言葉を聞いて、クル族の者たちよ、このダルマから離れてはならない。
2.92.38
भीमस्य वाक्ये तद्वदेवार्जुनस्य ।
स्थितोऽहं वै यमयोश्चैवमेव।
युधिष्ठिरं ते प्रवदन्त्वनीश-
मथो दास्यान्मोक्षसे याज्ञसेनि ॥ २.९२.३८ ॥
ビーマとアルジュナの言葉に、私も同じく立つ。双子の言葉も同じである。彼らがユディシュティラは無権だと宣言するなら、ヤジュニャセーニーよ、お前は隷属から解放されるだろう。
2.92.39
ईशो राजा पूर्वमासीद्ग्लहे नः ।
कुन्तीसुतो धर्मराजो महात्मा।
ईशस्त्वयं कस्य पराजितात्मा ।
तज्जानीध्वं कुरवः सर्व एव ॥ २.९२.३९ ॥
以前の賭博では、我々の王にして主君は、クンティーの子、偉大な魂のダルマラージャであった。だが自ら敗れたこの男は、誰の主君なのか。クル族の諸君よ、皆それを知れ。
2.92.40
दुश्शासन निबोधेदं वचनं वै प्रभाषितम् ।
किमनेन चिरं वीर नयस्व द्रपदात्मजाम्।
दासीभावेन भुङ्क्ष्व त्वं यथेष्टं कुरुनन्दन ॥ २.९२.४० ॥
ドゥッシャーサナよ、語られたこの言葉を聞け。勇士よ、いつまでこの遅延をするのか。ドルパダの娘を連れて行け。奴婢として好きなように楽しめ、クルの歓喜よ。
2.92.41
ततो गान्धारराजस्य पुत्रः शकुनिरब्रवीत् ।
साधु कर्ण महाबाहो यथेष्टं क्रियतामिति ॥ २.९२.४१ ॥
するとガーンダーラ王の子シャクニが言った。「よく言った、カルナよ、大腕の者よ。お前の望むとおりに行え。」
2.92.42
ततो दुश्शासनस्तूर्णं द्रुपदस्य सुतां बलात् ।
प्रवेशयितुमारब्धः स चकर्ष दुरात्मवान् ॥ २.९२.४२ ॥
そこでドゥフシャーサナはすぐにドルパダの娘を力ずくで引きずり込み始めた。その邪悪な者が彼女を引っ張った。
2.92.43
ततो विक्रोशति तदा पाञ्चाली वरवर्णिनी ॥ २.९२.४३ ॥
そのとき美しい肌色のパーンチャーリーは叫び声をあげていた。
2.92.44
परित्रायस्व मां भीष्ण द्रोण द्रौणे तथा कृप ।
परित्रायस्व विदुर धर्मिष्ठो धर्मवत्सल ॥ २.९२.४४ ॥
ビーシュマよ、ドローナよ、ドローナの子よ、そしてクリパよ、どうか私を守ってください。最も正しく、法を愛する維德羅よ、私を守ってください。
2.92.45
धृतराष्ट्र महाराज परित्रायस्व वै स्नुषाम् ।
गान्धारि त्वं महाभागे सर्वज्ञे सर्वदर्शिनि।
पिरत्रायस्व मां भीरुं सुयोधनभयार्दिताम् ॥ २.९२.४५ ॥
偉大なる王ドリタラーシュトラよ、どうかあなたの嫁を守ってください。大福のガーンダーリーよ、あなたは全てを知り全てを見通す方です。スヨーダナへの恐怖に苛まれる私、この怯えた女を守ってください。
2.92.46
त्वमार्ये वीरजननि किं मां पश्यसि यादवीम् ।
क्लिश्यमानामनार्येण न त्रायसिव वधूं स्वकाम् ॥ २.९२.४६ ॥
高貴な方、英雄の母よ、なぜ私、ヤーダヴァの女を見ているのですか。卑しい者に苦しめられる私を、あなたは自分の嫁を守るように守ってくださらない。
2.92.47
यदि लालप्यमानां मां न कश्चित्किञ्चिदब्रवीत् ।
हा हताऽस्मि सुमन्दात्मा सुयोधनवशं गता ॥ २.९२.४७ ॥
嘆き悲しむ私に誰も一言も言葉をかけないなら、ああ、私は滅びた、スヨーダナの支配下に落ちてしまったのだ。
2.92.48
न वै पाण्डुर्नरपतिर्न धर्मो न च देवराट् ।
न चायुर्नाश्विनौ वाऽपि परित्रायन्ति वै स्नुषाम् ॥ २.९२.४८ ॥
パーンドゥも、人の主も、ダルマも、神々の王も、寿命も、アシュヴィン双神さえも、この嫁を守ることはできない。
2.92.49
धिक्कष्टं यदि जीवेयं मन्दभाग्या पतिव्रता ॥ २.९२.४९ ॥
なんという恥、なんという苦しみ——薄幸で夫に尽くす私が、なお生きねばならないとは！
2.92.50
शृणोमि वाक्यं तव राजपुत्रि ।
नेमे पार्थाः किञ्चिदपि ब्रुवन्ति।
सा त्वं प्रियार्थं शृणु वाक्यमेत-
द्यदुच्यते पापमतिः कृतघ्नः ॥ २.९२.५० ॥
王女よ、あなたの言葉は聞いている。しかしプリター の息子たちは何も語らない。あなたの愛する人のために、邪心で恩知らずの者について語られるこの言葉を聞きなさい。
2.92.51
सुयोधनः सानुचरः सुदुष्टः ।
सहैव राजा निकृतः सूनुना च
यद्येष वाचं महदुच्यमानां ।
न श्रोष्यते पापमतिः सुदुष्टः ॥ २.९२.५१ ॥
スヨーダナは従者とともに極めて邪悪だ。王もまた、その息子によってこの者とともに傷つけられた。今語られているこの大切な言葉を、邪心の極めて悪い者が聞かなければ……
2.92.52
इत्येवमुक्त्वा द्रुपदस्य पुत्रीं ।
क्षत्ताऽब्रवीद्धृतराष्ट्रस्य पुत्रम्। ॥ २.९२.५२ ॥
ドルパダの娘にこのように語った後、クシャッター（ヴィドゥラ）はドリタラーシュトラの息子に語りかけた。
2.92.53
मा क्लिश्यतां वै द्रुपदस्य पुत्रीं ।
मा त्वं चरीं द्रक्ष्यसि राजपुत्र ॥ २.९२.५३ ॥
ドルパダの娘を苦しめてはならない。王子よ、彼女の惨めな有様を見てはならない。
2.92.54
यद्येवं त्वं महाराज सङ्क्लेशयसि द्रौपदीम् ।
अचिरेणैव कालेन पुत्रस्ते सह मन्त्रिभिः।
गमिष्यति क्षयं पापः पाण्डवक्षयकारणात् ॥ २.९२.५४ ॥
大王よ、もしあなたがこのようにドラウパディーを苦しめるなら、あなたの邪悪な息子は大臣たちとともに、まもなくパーンダヴァの破滅の原因となって滅びるでしょう。
2.92.55
भीमार्जुनाभ्यां क्रुद्धाभ्यां माद्रीपुत्रद्वयेन च ।
तस्मान्निवारय सुतं मा विनाशं विचिन्तय ॥ २.९२.५५ ॥
怒れるビーマとアルジュナ、そしてマードリーの二人の息子によって破滅が訪れるでしょう。ですから息子を止めなさい。破滅を思い描いてはなりません。
2.92.56
एतच्छुत्वा मन्दबुद्धिर्नोत्तरं किञ्चिदब्रवीत् ।
ततो दुर्योधनस्तत्र दैवमोहबलात्कृतः ॥ २.९२.५६ ॥
これを聞いても、愚かなドゥルヨーダナは何も答えなかった。そのとき、神の迷いの力に駆られたドゥルヨーダナは[黙っていた]。
2.92.57
अचिन्त्य क्षत्तुर्वचनं हर्षेणायतलोचनः ।
ऊरू दर्शयते पापो द्रौपद्या वै मुहुर्मुहुः ॥ २.९२.५७ ॥
ヴィドゥラの言葉を無視して、大きな目をした罪人は喜びのあまり、ドラウパディーに何度も自分の太腿を見せた。
2.92.58
ऊरौ सन्दर्श्यमाने तु निरीक्ष्य तु सुयोधनम् ।
वृकोदरस्तदालोक्य नेत्रे चोल्फाल्य लोहिते ॥ २.९२.५८ ॥
太腿が示されているとき、ヴリコーダラ（ビーマ）はスヨーダナを見やり、彼を見て赤い目をぎょろりと回した。
2.92.59
एतत्समीक्ष्यात्मनि चावमानं ।
नियम्य मन्युं बलनान्स मानी।
राजानुजः संसदि कौरवाणां ।
विनिष्क्रमन्वाक्यमुवाच भीमः ॥ २.९२.५९ ॥
この侮辱を自らに感じ取り、怒りを抑えながら、力強く誇り高い王の弟ビーマは、クル族の集会から退出しつつ、次の言葉を発した。
2.92.60
अहं दुर्योधनं हन्ता कर्णं हन्ता धनञ्जयः ।
शकुनिं चाक्षकितवं सहदेवो हनिष्यति ॥ २.९२.६० ॥
私はドゥリヨーダナを殺す。カルナはダナンジャヤが殺し、サイコロ賭博のいかさま師シャクニはサハデーヴァが殺すだろう。
2.92.63
दुश्शासनस्य रुधिरं पास्यामि मृगराडिव ॥ २.९२.६३ ॥
獅子のように、私はドゥフシャーサナの血を飲むだろう。
2.92.64
भीमसेन न ते सन्ति येषां वैरं त्वया सह ।
नन्दा गृहेषु न बुद्ध्यन्ते महद्भयम् ॥ २.९२.६४ ॥
ビーマセーナよ、お前と敵対する者が真の敵ではない。家々では難陀(?)の大いなる危険は察知されていない。
2.92.65
नैव वाचा व्यवसितं भीम विज्ञायते सताम् ।
यदि स्थास्यन्ति सङ्ग्रामे क्षत्रधर्मेण वै सह ॥ २.९२.६५ ॥
ビーマよ、善人の決意は言葉だけでは知られない。戦いにおいて戦士の義務に従って踏みとどまってこそ知られる。
2.92.66
दुर्योधनस्य कर्णस्य शकुनेश्च दुरात्मनः ।
दुश्शासनचतुर्थानां भूमिः पास्यति शोणितम् ॥ २.९२.६६ ॥
大地は、ドゥリヨーダナ、カルナ、邪悪なシャクニ、そしてドゥフシャーサナを四番目とする者たちの血を飲むだろう。
2.92.67
असूयितारं वक्तारं प्रहृष्टानां दुरात्मनाम् ।
भीमसेन नियोगात्ते हन्ताऽहं कर्णमाहवे ॥ २.९२.६७ ॥
ビーマセーナよ、お前の命により、戦場でカルナを殺そう。彼は妬み深く、口達者で、喜ぶ邪悪な者の一人だ。
2.92.68
कर्णं कर्णानुगांश्चैव रणे हन्ताऽस्मि पत्रिभिः ।
ये चान्ये विप्रयोत्स्यन्ति बुद्धिमोहेन मां नृपाः।
तान्स्म सर्वञ्छितैर्बाणैर्नेताऽस्मि यमसादनम् ॥ २.९२.६८ ॥
戦いでカルナとその従者を矢で討つ。心の迷いから私と戦うほかの王たちも、皆鋭い矢でヤマの館へ送ろう。
2.92.69
चलेद्वि हिमवान्स्थानान्निष्प्रभः स्याद्दिवाकरः ।
शैत्यं सोमात्प्रणश्येत मत्सत्यं विचलेद्यदि ॥ २.९२.६९ ॥
もし私の真実が揺らぐなら、ヒマーラヤはその場から動き、太陽は光を失い、月からは冷たさが消え失せよ。
2.92.70
उत्युक्तवति पार्थे तु श्रीमान्माद्रवतीसुतः ।
प्रगृह्य विपुलं बाहुं सहदेवः प्रतापवान् ॥ २.९२.७० ॥
パールタがこう言い終えると、マードリーの子、栄光あり威力に満ちたサハデーヴァは大きな腕を掲げた。
2.92.71
सौबलस्य वधप्रेप्सुरिदं वचनमब्रवीत् ।
क्रोधसंरक्तनयनो निश्वस्य च मुहुर्मुहुः ॥ २.९२.७१ ॥
サウバラ（シャクニ）を討つことを望み、怒りに目を赤くして、幾度もため息をつきながら、この言葉を述べた。
2.92.72
यानक्षान्मन्यसे मूढ गान्धाराणां यशोहर ।
नैते ह्यक्षाः शिता वाणास्त्वयैते समरे धृताः ॥ २.९२.७२ ॥
愚か者よ、ガーンダーラの誉れを奪う者よ。お前がサイコロと思うものはサイコロではない。それは戦場でお前が握っている鋭い矢だ。
2.92.73
यथा चैवोक्तवान्भीमस्त्वामुद्दिश्य सबान्धवम् ।
कर्ताऽहं कर्मणा चास्य कुरुकार्याणि सर्वशः।
यदि स्थस्यासि सङ्ग्रामे क्षत्रधर्मेण सौबल ॥ २.९२.७३ ॥
ビーマがあなたと親族に向けて語ったように、私も自らの行いによってクル族の務めをすべて成し遂げよう。スバラの子よ、もしおまえが刹帝利の法に従って戦いに立つなら……
2.92.74
सहदेववचः श्रुत्वा नकुलोऽपि विशाम्पते ।
दर्शनीयतमो नॄणामिदं वचनमब्रवीत् ॥ २.९२.७४ ॥
民の主よ、サハデーヴァの言葉を聞いて、人々の中で最も敬うべきナクラもまたこの言葉を述べた。
2.92.75
सुतेयं यज्ञसेनस्य द्यूतेऽस्मिन्धृतराष्ट्रजैः ।
यैर्वाचः श्राविता रूक्षा धूर्तैर्दुर्योधनप्रियैः ॥ २.९२.७५ ॥
これはヤジュニャセーナ（ドルパダ）の娘である。この賭博で、ドゥルヨーダナに愛された悪党どもであるドリタラーシュトラの息子たちが、彼女に辛辣な言葉を浴びせたのだ。
2.92.76
धार्तराष्ट्रान्सुदुर्वृत्तान्मुमूर्षून्कालचोदितान् ।
दर्शयिष्यामि भूयिष्ठमहं वैवस्वतक्षयम् ॥ २.९२.७६ ॥
死を望み、時に駆り立てられた、極めて悪逆なドリタラーシュトラの息子たちに、私は多くのヴァイヴァスヴァタ（ヤマ）の住処を見せてやろう。
2.92.77
उलूकं च दुरात्मानं सौबलस्य प्रियं सुतम् ।
हन्ताऽहमस्मि समरे मम शत्रुं नराधमम् ॥ २.९२.७७ ॥
スバラの子シャクニの愛息、邪悪な心のウルーカを、私の敵であるあの人中の最下劣者を、私は戦いで殺す者である。
2.92.78
निदेशाद्धर्मराजस्य द्रौपद्याः पदवीं चरन् ।
नर्धार्तराष्टां पृथिवीं कर्तास्मि नचिरादिवा ॥ २.९२.७८ ॥
法王の命により、ドラウパディーの道を歩んで、やがて私はドリタラーシュトラの息子たちのいない大地にしてみせよう。
2.92.79
यस्माच्चोरुं दर्शयसे यस्माच्चोरुं निरीक्षसे ।
तस्मात्तव ह्यधर्मिष्ठ ऊरौ मृत्युर्भविष्यति ॥ २.९२.७९ ॥
あなたが自分の腿を見せ、私の腿を見つめるゆえに、最も不義なる者よ、あなたの死はその腿に訪れるでしょう。
2.92.80
यस्माच्चैवं क्लेशयति भ्राता ते मां दुरात्मवान् ।
तस्मादुधिरमेवास्य पास्यते वै वृकोदरः ॥ २.९२.८० ॥
あなたの悪意ある兄がこのように私を苦しめるゆえに、狼腹（ビーマ）は必ずや彼の血を飲むでしょう。
2.92.81
इमं च पापिष्ठमतिं कर्णं समुतबान्धवम् ।
सामात्यं सपरीवारं हनिष्यति धनञ्जयः ॥ २.९२.८१ ॥
この最も罪深い心のカルナを、その親族、大臣、随臣とともに、ダナンジャヤ（アルジュナ）が殺すでしょう。
2.92.82
क्षुद्रधर्मं नैकृतिकं शकुनिं पापचेतसम् ।
सहदेवो रणे क्रुद्धो हनिष्यति सबान्धवम् ॥ २.९२.८२ ॥
卑劣な行いをし、欺瞞に満ち、罪深い心をもつシャクニを、戦いで怒れるサハデーヴァが親族とともに殺すでしょう。
2.92.83
एवमुक्ते तु वचने द्रौपद्या धर्मशीलया ।
ततोऽन्तरिक्षात्सुमहत्पुष्पवर्षमवापततम् ॥ २.९२.८३ ॥
法に徹したドラウパディーがこれらの言葉を述べると、天から非常に大きな花の雨が降り注いだ。
2.92.84
तेषां तु वचनं श्रुत्वा नोचुस्तत्र सभासदः ।
अर्जुनस्य भयाद्राजन्नभून्निश्शब्दमत्र वै ॥ २.९२.८४ ॥
彼らの言葉を聞いて、集会の人々は何も言わなかった。王よ、アルジュナへの恐れのゆえに、その場は静まり返った。