Vedyatra वेदयात्रा
ค้นหา

มหาภารตะ · อัธยายะ 2.99

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

อ่านพร้อมความหมาย

2.99.1

ततः पराजिताः पार्था वनावासाय दीक्षिताः ।
अजिनान्युत्तरीयाणि जगृहुश्च यथाक्रमम् ॥ २.९९.१ ॥

ครั้นนั้น บรรดาโอรสของพระปฤถาผู้พ่ายแพ้ ได้รับการทำพิธีเตรียมตัวเข้าป่า รับหนังเนื้อทรายและผ้าคลุมไหล่ไปตามลำดับ

2.99.2

अजिनैः संवृतान्दृष्ट्वा हृतराज्यानरिन्दमान् ।
प्रस्थितान्वनवासाय ततो दुःशासनोऽब्रवीत् ॥ २.९९.२ ॥

เมื่อทุศศาสนะเห็นศัตรูที่ปราบได้ คลุมกายด้วยหนังเนื้อ ถูกชิงราชสมบัติไป กำลังออกเดินทางเข้าป่า ทุศศาสนะจึงกล่าวขึ้น

2.99.3

प्रवृत्तं धार्तराष्ट्रस्य चक्रं राज्ञो महात्मनः ।
पराजिताः पाण्डवेया विपत्तिं परमां गताः ॥ २.९९.३ ॥

กงล้อได้หมุนมาถึงโอรสของพระเจ้าธฤตราษฎร์ผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่แล้ว บรรดาโอรสของปาณฑุผู้พ่ายแพ้ได้ตกอยู่ในความวิบัติอย่างสุดขีด

2.99.4

अद्य देवाः सम्प्रयाताः समैर्वर्त्मभिरस्थलैः ।
गुणज्येष्ठास्तथा श्रेष्ठाः श्रेयांसो यद्वयं परैः ॥ २.९९.४ ॥

วันนี้เทพเจ้าได้เสด็จไปตามทางราบเรียบปราศจากขรุขระ ส่วนพวกเรา ผู้เป็นผู้อาวุโสในคุณธรรม ประเสริฐที่สุด และดีเลิศ กลับถูกศัตรูเอาชนะ

2.99.5

नरकं पातिताः पार्था दीर्घकालमनन्तकम् ।
मुखाच्च हीना राज्याच्च विनष्टाः शाश्वतीः समाः ॥ २.९९.५ ॥

โอรสของพระปฤถาถูกผลักตกลงสู่นรกเป็นเวลานาน ไร้ที่สิ้นสุด ทั้งถูกพรากเกียรติและราชสมบัติ พินาศไปตลอดปีอันนิรันดร์

2.99.6

धनेन मत्ता ये ते स्म धार्तराष्ट्रान्प्रहासिषुः ।
ते निर्जिता हृतधना वनमेष्यन्ति पाण्डवः ॥ २.९९.६ ॥

บรรดาปาณฑพผู้เคยหลงเมาในทรัพย์ เคยเยาะเย้ยโอรสของพระเจ้าธฤตราษฎร์ บัดนี้ถูกพิชิตและถูกชิงทรัพย์ไปแล้ว จะต้องเข้าสู่ป่า

2.99.7

चित्रान्सन्नाहानवमुञ्चन्तु चैषां ।
वासांसि दिव्यानि च भानुमन्ति
विवास्यन्तां रुरुचर्माणि सर्वे ।
यथा ग्लहं सौबलस्याभ्युपेताः ॥ २.९९.७ ॥

ให้ปลดเกราะอันวิจิตรของพวกเขาออกเสีย และให้ปลดเครื่องนุ่งห่มทิพย์อันเรืองรองออกด้วย ให้ทุกคนสวมหนังกวางแทนเถิด เหมือนดังผู้ที่ถูกพนันและแพ้ในเกมลูกเต๋าของเจ้าแห่งสุพละ

2.99.8

न सन्ति लोकेषु पुमांस ईदृशा ।
इत्येव ये भावितबुद्धयः सदा।
ज्ञास्यन्ति तेत्मानमिमेऽद्य पाण्डवा ।
विपर्यये पाण्ढतिला इवाफलाः ॥ २.९९.८ ॥

ในโลกทั้งหลายไม่มีบุรุษเช่นนี้ ผู้มีจิตปัญญาเฉียบแหลมเสมอย่อมรู้ความจริงข้อนี้ วันนี้บรรดาปาณฑพเหล่านี้จะได้รู้จักตนเอง เมื่อโชคชะตาพลิกผัน พวกเขาก็กลายเป็นดุจงาดำของตระกูลปาณฑุที่ไร้ผล

2.99.9

इदं हि वासो यदि वेदृशानां ।
मनस्विनां रौरवमाहवेषु
आदीक्षितानामजिनानि यद्व-
द्वलीयसां पश्यत पाण्डवानाम् ॥ २.९९.९ ॥

หากผู้มีใจสูงเช่นนี้ต้องสวมหนังเนื้อรุรุในการสงคราม ก็จงดูเถิด บรรดาปาณฑพผู้เข้มแข็งเหล่านี้ก็มีหนังเนื้อทรายเช่นกัน ดุจผู้ที่ได้รับการทำพิธีเตรียมตัวแล้ว

2.99.10

महाप्राज्ञः सौमकिर्यज्ञसेनः ।
कन्यां पाञ्चालीं पाण्डवेभ्यः प्रदाय।
अकार्षिद्वै सुकृतं नेह किञ्चित् ।
क्लीबाः पार्थाः पतयो याज्ञसेन्याः ॥ २.९९.१० ॥

ยัชญเสนะแห่งวงศ์โสมกะ ผู้มีปัญญายิ่ง ได้ยกธิดาแห่งปัญจาละให้แก่บรรดาปาณฑพแล้ว แต่ไม่ได้ทำคุณความดีอันใดเลยในที่นี้ บรรดาโอรสของปฤถาผู้เป็นสามีของยาชญเสนี ล้วนไร้ความเป็นชาย

2.99.11

सूक्ष्मप्रावारानजिनोत्तरीयान् ।
दृष्ट्वाऽरण्ये निर्धनानप्रतिष्ठान्।
कां त्वं प्रीतिं लप्स्यसे याज्ञसेनि ।
पतिं वृणीष्वेह यमन्यमिच्छसि ॥ २.९९.११ ॥

เมื่อเห็นชายเหล่านี้ในป่า ยากจนและไร้ที่ยืน สวมผ้าคลุมไหล่อย่างดีและผ้าหนังเนื้อทราย ธิดาแห่งยัชญเสนะ เจ้าจะพบความยินดีได้อย่างไร จงเลือกสามีที่นี่ คนใดก็ได้ตามที่เจ้าปรารถนา

2.99.12

एते हि सर्वे कुरवः समेताः ।
क्षान्ता दान्ताः सुद्रविणोपपन्नाः।
एषां वृणीष्वैकतमं पतित्वे ।
न त्वां नयेत्कालविपर्ययोऽयम् ॥ २.९९.१२ ॥

บรรดากุรุทั้งหมดนี้มาประชุมกันแล้ว ผู้อดทน ข่มใจได้ และมีทรัพย์สมบัติมากมาย จงเลือกผู้หนึ่งในพวกเขาเป็นสามีเถิด อย่าให้การพลิกผันของกาลเวลานี้นำเจ้าให้หลงทาง

2.99.13

यथाऽफलाः षण्ढतिला यथा चर्ममया मृगाः ।
तथैव पाण्डवाः सर्वे यथा काकयवा अपि ॥ २.९९.१३ ॥

เหมือนดังต้นงาดำที่ไร้ผล และเหมือนเนื้อที่ทำด้วยหนังซึ่งไร้ชีวิต ปาณฑพทั้งหมดก็เป็นเช่นนั้น ดุจข้าวบาร์เลย์ของกาก็ไร้ประโยชน์เช่นกัน

2.99.14

किं पाण्डवांस्ते पतितानुपास्य ।
मोघः श्रमः षण्ढतिलानुपास्य।
एवं नृशंसः परुषाणि पार्था-
नश्रावयद्धृतराष्ट्रस्य पुत्रः ॥ २.९९.१४ ॥

รับใช้ปาณฑพผู้ตกต่ำแล้วจะได้อะไร การรับใช้งาดำที่ไร้ผลก็เป็นความเหนื่อยยากที่สูญเปล่า โอรสของพระเจ้าธฤตราษฎร์ผู้โหดร้ายจึงกล่าวถ้อยคำหยาบคายให้บรรดาปารถได้ยิน

2.99.15

तद्वै श्रुत्वा भीमसेनोऽत्यमर्षी ।
निर्भर्त्स्योच्चैः सन्निगृह्यैव रोषात्।
उवाच चैनं सहसैवोपगम्य ।
सिंहो यथा हैमवतः शृगालम् ॥ २.९९.१५ ॥

ภีมเสนะได้ยินดังนั้นก็โกรธจัดยิ่งนัก ตำหนิเสียงดัง แต่ข่มความโกรธไว้ได้ จากนั้นจึงเข้าไปหาอย่างฉับพลันและกล่าวกับเขา ดุจสิงโตแห่งหิมาลัยกล่าวกับจิ้งจอก

2.99.16

क्रूर पापजनैर्जुष्टमकृतार्थं प्रभाषसे ।
गान्धारविद्यया हि त्वं राजमध्ये विकत्थसे ॥ २.९९.१६ ॥

เจ้าผู้โหดร้าย คบหากับคนบาปหยาบช้า พูดไปโดยไร้ผล เจ้าอวดอ้างต่อหน้ากษัตริย์ทั้งหลาย ก็ด้วยวิชาลูกเต๋าแห่งคันธารเท่านั้น

2.99.17

यथा तुदसि मर्माणि वाक्छरैरिह नो भृशम् ।
तथा स्मारयिता तेऽहं कृन्तन्मर्माणि संयुगे ॥ २.९९.१७ ॥

เหมือนดังที่เจ้าแทงจุดอ่อนของพวกเราที่นี่อย่างรุนแรงด้วยลูกศรแห่งถ้อยคำ เช่นนั้นเองเราจะทำให้เจ้าต้องจดจำ ด้วยการฟันจุดอ่อนของเจ้าในการรบ

2.99.18

ये च त्वामनुवर्तन्ते क्रोधलोभवशानुगाः ।
गोप्तारः सानुबन्धांस्तान्नेताऽस्मि यमसादनम् ॥ २.९९.१८ ॥

บรรดาผู้ที่ตามเจ้า อยู่ใต้อำนาจของความโกรธและความโลภ และผู้ที่คุ้มครองเจ้า พร้อมทั้งบริวารของพวกเขาเหล่านั้น เราจะนำไปสู่ที่อยู่ของพระยม

2.99.19

एवं ब्रुवाणमजिनैर्विवासितं ।
दुःशासनस्तं परिनृत्यति स्म।
मध्ये कुरूणां धर्मनिबद्धमार्गं ।
गौर्गौरिति स्माह्वयन्मुक्तलज्जः ॥ २.९९.१९ ॥

ขณะที่ภีมะกล่าวอย่างนั้น ทุศศาสนะผู้สวมหนังเนื้อถูกขับไล่ ก็เต้นรำรอบตัวเขาและเยาะเย้ย กลางหมู่กุรุ ไร้ความละอาย เรียกผู้ที่มีทางแห่งธรรมผูกมัดอยู่ว่า 'วัว วัว'

2.99.20

नृशंस परुषं वक्तुं दुःशासन त्वया ।
निकृत्या हि धनं लब्ध्वा को विकत्थितुमर्हति ॥ २.९९.२० ॥

ทุศศาสนะผู้โหดร้าย เจ้าไม่สมควรพูดถ้อยคำหยาบคาย ผู้ใดได้ทรัพย์มาด้วยการฉ้อโกง จะสมควรอวดอ้างได้อย่างไร

2.99.21

मैव स्म सुकृतां लोकान्गच्छेत्पार्थो वृकोदरः ।
यदि वक्षो हि ते भित्त्वा न पिबेच्छोणितं रणे ॥ २.९९.२१ ॥

ข้าพเจ้าขอไม่ได้ไปสู่โลกของผู้มีบุญ หากในสนามรบข้าพเจ้าไม่ฉีกอกของท่านแล้วดื่มโลหิต วฤโกทร บุตรของปาณฑุผู้นั้น

2.99.22

धार्तराष्ट्रान्रणे हत्त्वा मिषतां सर्वधन्विनाम् ।
शमं गन्ताऽस्मि नचिरात्सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ॥ २.९९.२२ ॥

เมื่อข้าพเจ้าสังหารบุตรของธฤตราษฎร์ในสนามรบ ต่อหน้านักธนูทั้งปวงที่กำลังมองดู ข้าพเจ้าจะได้สงบในไม่ช้า ข้าพเจ้าบอกท่านด้วยความจริงว่าเป็นเช่นนี้

2.99.23

तस्य राजा सिंहगतेः सखेलं ।
दुर्योधनो भीमसेनस्य हर्षात्।
गतिं स्वगत्याऽनुचकार मन्दो ।
निर्गच्छतां पाण्डवानां सभायाः ॥ २.९९.२३ ॥

ทุรโยธน์ผู้โง่เขลา ด้วยความยินดีและเล่นสนุก เลียนท่าเดินอย่างราชสีห์ของภีมเสน ขณะที่ปาณฑพกำลังออกจากที่ประชุม

2.99.24

नैतावता कृतमित्यब्रवीत्तं ।
वृकोदरः सन्निवृत्तार्धकायः।
शीघ्रं हि त्वां निहतं सानुबन्धं ।
संस्मार्याहं प्रतिवक्ष्यामि मूढ ॥ २.९९.२४ ॥

ภีมะ วฤโกทร กล่าวกับเขาว่า "เพียงเท่านี้ยังไม่ถือว่าได้ทำแล้ว" พลางเอี้ยวกายครึ่งหนึ่งหันไปทางเขา "ดูก่อนผู้หลงงมงาย ไม่นานข้าพเจ้าจะตอบท่าน โดยเตือนให้ท่านระลึกว่าท่านและผู้ติดตามจะถูกสังหาร"

2.99.25

एवं समीक्ष्यात्मनि चावमानं ।
नियम्य मन्युं बलवान्स मानी।
राजानुगः संसदि कौरवाणां ।
विनिष्कामन्वाक्यमुवाच भीमः ॥ २.९९.२५ ॥

ภีมะผู้มีกำลังและมีความภาคภูมิ เมื่อพิจารณาการดูหมิ่นที่กระทำต่อตนเองแล้ว ก็ข่มความโกรธไว้ เดินตามพระราชาออกจากที่ประชุมของเการพ แล้วกล่าวถ้อยคำเหล่านี้

2.99.26

अहं दुर्योधनं हन्ता कर्णं हन्ता धनञ्जयः ।
शकुनिं चाक्षकितवं सहदेवो हनिष्यति ॥ २.९९.२६ ॥

ข้าพเจ้าจะสังหารทุรโยธน์ ธนัญชัยจะสังหารกรรณะ และสหเทพจะสังหารศกุนีผู้เล่นพนันลูกเต๋า

2.99.27

इदं च भूयो वक्ष्यामि सभामध्ये बृहद्वचः ।
सत्यं देवाः करिष्यन्ति यन्नो युद्धं भविष्यति ॥ २.९९.२७ ॥

และข้าพเจ้าขอกล่าวอีกครั้งท่ามกลางที่ประชุมว่า ถ้อยคำอันยิ่งใหญ่นี้คือ เทพทั้งหลายจะทำให้เป็นจริง คือจะมีการสงครามระหว่างเรา

2.99.28

सुयोधनमिमं पापं हन्ताऽस्मि गदया युधि ।
शिरः पादेन चास्याहमधिष्ठास्यामि भूतले ॥ २.९९.२८ ॥

ในสงคราม ข้าพเจ้าจะสังหารสุโยธนผู้ชั่วร้ายนี้ด้วยตะบอง และข้าพเจ้าจะวางศีรษะของเขาลงบนพื้นดินด้วยเท้าของข้าพเจ้า

2.99.29

वाक्यशूरस्य चैवास्य परुषस्य दुरात्मनः ।
दुःशासनस्य रुधिरं पाताऽस्मि मृगराडिव ॥ २.९९.२९ ॥

โลหิตของทุศาสน์ผู้กล้าแต่เพียงปาก ผู้หยาบกระด้างและมีใจชั่วร้ายนั้น ข้าพเจ้าจะดื่มเหมือนราชสีห์

2.99.30

भीमसेन न ते सन्ति येषां वैरं त्वया त्विह ।
मत्ता मृगेषु सुखिनो न बुद्ध्यन्ते महद्भयम् ॥ २.९९.३० ॥

ภีมเสน ผู้ที่ท่านมีความเป็นศัตรูด้วยในที่นี้ ไม่ใช่ผู้ที่เป็นของท่าน ผู้ที่เมามายและมีความสุขท่ามกลางฝูงกวาง ย่อมไม่รู้ถึงภัยอันใหญ่หลวง

2.99.31

नैवं वाचा व्यवसितं भीम विज्ञायते सताम् ।
इतश्चतुर्दशे वर्षे द्रष्टारो यद्भविष्यति ॥ २.९९.३१ ॥

ภีมะ คำมั่นที่ประกาศด้วยถ้อยคำเช่นนี้ ผู้ทรงคุณธรรมย่อมไม่ยอมรับ นับจากนี้ไปถึงปีที่สิบสี่ พวกเขาจะได้เห็นว่าสิ่งใดจะเกิดขึ้น

2.99.32

दुर्योधनस्य कर्णस्य शकुनेश्च दुरात्मनः ।
दुःशासनचतुर्थानां भूमिः पास्यति शोणितम् ॥ २.९९.३२ ॥

แผ่นดินจะดื่มโลหิตของทุรโยธน์ กรรณะ ศกุนีผู้มีใจชั่วร้าย และผู้ที่สี่รองจากทุศาสน์

2.99.33

असूयितारं द्रष्टारं प्रवक्तारं विकत्थनम् ।
भीमसेन नियोगात्ते हन्ताहं कर्णमाहवे ॥ २.९९.३३ ॥

ภีมเสน ตามคำสั่งของท่าน ข้าพเจ้าจะสังหารกรรณะในการรบ ผู้ริษยา ผู้กล่าวอวดอ้าง และผู้พูดโอ้อวดเสียงดังนั้น

2.99.34

अर्जुनः प्रतिजानीते भीमस्य प्रियकाम्यया ।
कर्णं कर्णानुगांश्चैव रणे हन्ताऽस्मि पत्रिभिः ॥ २.९९.३४ ॥

อรชุนปฏิญาณเพื่อให้ภีมะพอใจว่า ในสนามรบข้าพเจ้าจะสังหารกรรณะและผู้ติดตามของกรรณะด้วยลูกศร

2.99.35

ये चान्ये प्रतियोत्स्यन्ति बुद्धिमोहेन मां नृपाः ।
तांश्च सर्वानहं बाणैर्नेताऽस्मि यमसादनम् ॥ २.९९.३५ ॥

และพระราชาองค์อื่นๆ ที่จะต่อสู้กับข้าพเจ้าด้วยความหลงในใจ ข้าพเจ้าจะส่งพวกเขาทั้งหมดด้วยลูกศรไปยังที่อยู่ของยมราช

2.99.36

चलेद्वि हिमवान्स्थानान्निष्प्रभः स्याद्दिवाकरः ।
शैत्यं सोमात्प्रणश्येत मत्सत्यं विचलेद्यदि ॥ २.९९.३६ ॥

หากความจริงของข้าพเจ้าจะสั่นคลอน ขอให้หิมาลัยเคลื่อนจากที่ตั้ง ดวงอาทิตย์หมดรัศมี และความเย็นของดวงจันทร์สิ้นไป

2.99.37

न प्रदास्यति चेद्राज्यमितो वर्षे चतुर्दशे ।
दुर्योधनोऽभिसत्कृत्य सत्यमेतद्भविष्यति ॥ २.९९.३७ ॥

หากทุรโยธน์ไม่คืนราชอาณาจักรภายในปีที่สิบสี่นับจากนี้ ขอให้คำนี้เป็นจริงดังที่กล่าวไว้

2.99.38

इत्युक्तवति पार्थे तु श्रीमान्माद्रवतीसुतः ।
प्रगृह्य विपुलं बाहुं सहदेवः प्रतापवान् ॥ २.९९.३८ ॥

เมื่อปารถะกล่าวดังนี้แล้ว สหเทพ บุตรผู้รุ่งเรืองของมาทรวตี ผู้ทรงอานุภาพ ก็ยกแขนอันใหญ่ของตนขึ้น

2.99.39

सौबलस्य वधं प्रेप्सुरिदं वचनमब्रवीत् ।
क्रोधसंरक्तनयनो निः श्वसन्निव पन्नगः ॥ २.९९.३९ ॥

สหเทพปรารถนาจะให้เสาพละ (ศกุนี) ถึงแก่ความตาย ดวงตาแดงก่ำด้วยความโกรธ หายใจฟืดฟาดเหมือนงู จึงกล่าวถ้อยคำเหล่านี้

2.99.40

अक्षान्यान्मन्यसे मूढ गान्धाराणां यशोहर ।
नैतेऽक्षा निशिता बाणास्त्वयैते समरे वृताः ॥ २.९९.४० ॥

ดูก่อนผู้หลงงมงาย ผู้ลักชื่อเสียงของคันธาระ ท่านคิดว่านี่เป็นลูกเต๋า แต่นี่ไม่ใช่ลูกเต๋า นี่คือลูกศรอันคมกล้าที่ท่านเลือกไว้สำหรับการรบ

2.99.41

यथा चैवोक्तवान्भीमस्त्वामुद्दिश्य सबान्धवम् ।
कर्ताहं कर्मणस्तस्य कुरु कार्याणि सर्वशः ॥ २.९९.४१ ॥

ดังที่ภีมะได้กล่าวไว้ มุ่งถึงท่านและญาติของท่านทั้งหมด ข้าพเจ้าเป็นผู้กระทำการนั้น บัดนี้จงปฏิบัติหน้าที่ของท่านทุกประการเถิด

2.99.42

हन्ताऽस्मि तरसा युद्धे त्वामेवहे सबान्धवम् ।
यदि स्थास्यसि सङ्ग्रामे क्षत्रधर्मेण सौबल ॥ २.९९.४२ ॥

โอ้เจ้าแห่งสุพละ หากท่านยืนหยัดในการรบพร้อมด้วยญาติของท่าน ตามธรรมของกษัตริย์ ข้าพเจ้าจะสังหารท่านและญาติของท่านในสงครามอย่างรวดเร็ว

2.99.43

सहदेववचः श्रुत्वा नकुलोऽपि विशाम्पते ।
दर्शनीयतमो नॄणामिदं वचनमब्रवीत् ॥ २.९९.४३ ॥

โอ้เจ้าแห่งมนุษย์ เมื่อนกุลได้ฟังถ้อยคำของสหเทพแล้ว ผู้งดงามที่สุดในหมู่มนุษย์ ก็ได้กล่าวถ้อยคำนี้เช่นกัน

2.99.44

सुतेयं यज्ञसेनस्य द्यूतेऽस्मिन्धृतराष्ट्रजैः ।
यैर्वाचः श्राविता रूक्षाः स्थितैर्दुर्योधनप्रिये ॥ २.९९.४४ ॥

ในการพนันนี้ บุตรของธฤตราษฎร์ผู้ยืนหยัดเป็นที่รักของทุรโยธน์ ได้ทำให้บุตรีของยัชญเสนผู้นี้ต้องฟังถ้อยคำหยาบคาย

2.99.45

तान्धार्तराष्ट्रान्दुर्वृत्तान्मुमूर्षून्कालनोदितान् ।
गमयिष्यामि भूयिष्ठानहं वैवस्वतक्षयम् ॥ २.९९.४५ ॥

บุตรชั่วของธฤตราษฎร์เหล่านั้น ถูกกาลเวลาผลักดันและปรารถนาจะตาย ข้าพเจ้าจะส่งพวกเขาไปยังที่อยู่ของพระยม เป็นจำนวนมาก

2.99.46

उलूकं च दुरात्मानं सौबलस्य सुतं प्रियम् ।
क्रूरं हन्ताऽस्मि समरे तं वै क्रूरं नराधमम् ॥ २.९९.४६ ॥

อุลูกผู้มีจิตชั่วร้าย บุตรที่รักของท่านเจ้าแห่งสุพละ ข้าพเจ้าจะสังหารเขาในการรบอย่างแน่นอน เขาเป็นคนโหดร้าย เป็นคนต่ำช้าที่สุดในหมู่มนุษย์

2.99.47

निदेशाद्धर्मराजस्य द्रौपद्याः पदवीं चरन् ।
निर्धार्तराष्ट्रां पृथिवीं कर्ताऽस्मि नचिरादिव ॥ २.९९.४७ ॥

ตามพระบัญชาของพระเจ้าธรรมราช และดำเนินตามรอยของเทราปที ข้าพเจ้าจะทำให้แผ่นดินปราศจากบุตรของธฤตราษฎร์ในไม่ช้านี้

2.99.48

एवं ते पुरुषव्याघ्राः सर्वे व्यायतबाहवः ।
प्रतिज्ञा बहुलाः कृत्वा धृतराष्ट्रमुपागमन् ॥ २.९९.४८ ॥

ดังนั้น บรรดาผู้เสือในหมู่มนุษย์ทั้งหมดนั้น มีแขนยาวใหญ่ ได้ปฏิญาณไว้มากมาย แล้วจึงเข้าไปหาธฤตราษฎร์