มหาภารตะ · อัธยายะ 3.116
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.116.1
स तत्र तामुषित्वैकां रजनीं पृथिवीपतिः ।
तापसानां परं चक्रे सत्कारं भ्रातृभिः सह ॥ ३.११६.१ ॥
พระราชาผู้เป็นใหญ่แห่งแผ่นดินพักค้างอยู่ที่นั่นเพียงคืนเดียว พร้อมด้วยพี่น้องของพระองค์ ได้แสดงความเคารพอย่างสูงสุดต่อบรรดาตาปสะ
3.116.2
लोमशस्तस्य तान्सर्वानाचख्यौ तत्र तापसान् ।
भृगूनङ्गिरसश्चैव वसिष्ठानथ काश्यपान् ॥ ३.११६.२ ॥
โลมศะชี้แจงให้พระองค์ทราบถึงตาปสะทั้งหมดที่อยู่ที่นั่น คือพวกภฤคุ พวกอังคิรส พวกวสิษฐ และต่อด้วยพวกกาศยป
3.116.3
तान्समेत्य सा राजर्षिरभिवाद्य कृताञ्जलिः ।
रामस्यानुचरं वीरमपृच्छदकृतव्रणम् ॥ ३.११६.३ ॥
ราชฤๅษีเข้าไปหาทุกท่าน ถวายความเคารพด้วยการประนมมือ แล้วทูลถามนักรบผู้กล้า อกฤตวระ ผู้ติดตามพระราม
3.116.4
कदा नु रामो भगवांस्तापसो दर्शयिष्यति ।
तमहं तपसा युक्तं द्रष्टुमिच्छामि भार्गवम् ॥ ३.११६.४ ॥
พระผู้เป็นเจ้าพระราม ผู้เป็นตาปสะ จะปรากฏพระองค์เมื่อใดหนอ ข้าพเจ้าปรารถนาจะเห็นพระภารควะผู้ประกอบด้วยตบะนั้น
3.116.5
आयानेवासि विदितो रामस्य विदितात्मनः ।
प्रीतिस्त्वयि च रामस्य क्षिप्रं त्वां दर्शयिष्यति ॥ ३.११६.५ ॥
ท่านเป็นที่รู้จักของพระรามผู้ตั้งตนไว้ดีแล้วอยู่แล้ว เพราะท่านได้มาถึงที่นี่ และพระรามก็มีความรักใคร่ต่อท่าน พระองค์จะปรากฏให้ท่านเห็นโดยเร็ว
3.116.6
चतुर्दशीमष्टमीं च रामं पश्यन्ति तापसाः ।
अस्यां रात्र्यां व्यतीतायां भवित्री श्वश्चतुर्दशी ॥ ३.११६.६ ॥
บรรดาตาปสะย่อมเห็นพระรามในวันที่สิบสี่และวันที่แปด เมื่อราตรีนี้ผ่านไปแล้ว พรุ่งนี้จะเป็นวันที่สิบสี่
3.116.7
ततो द्रक्ष्यसि रामं त्वं कृष्णाजिनजटाधरम् ।
भवाननुगतो रामं जामदग्न्यं महाबलम्।
प्रत्यक्षदर्शी सर्वस्य पूर्ववृत्तस्य कर्मणः ॥ ३.११६.७ ॥
ครั้นถึงเวลานั้น ท่านจะได้เห็นพระรามผู้ทรงหนังกวางดำและผมเกล้าเป็นชฎา ท่านเคยติดตามพระรามบุตรของชมทัคนีผู้มีกำลังมหาศาล และท่านเป็นพยานเห็นกรรมทั้งหลายในอดีตด้วยตา
3.116.8
स भवान्कथयत्वद्य यथा रामेण निर्जिताः ।
आहवे क्षत्रियाः सर्वे कथं केन च हेतुना ॥ ३.११६.८ ॥
บัดนี้ขอท่านจงเล่าให้ข้าพเจ้าฟังเถิดว่า เหล่ากษัตริย์ทั้งปวงถูกพระรามพิชิตในการรบได้อย่างไร และด้วยเหตุใด
3.116.9
हन्त ते कथयिष्यामि महदाख्यानमुत्तमम् ।
भृगूणां राजशार्दूल वंशे जातस्य भारत ॥ ३.११६.९ ॥
ดีแล้ว ข้าพเจ้าจะเล่าเรื่องใหญ่อันประเสริฐให้ท่านฟัง โอ้ราชสีห์ในหมู่กษัตริย์ โอ้ภรตะ เรื่องของผู้ที่เกิดในวงศ์ภฤคุ
3.116.10
रामस्य जामदग्न्यस्य चरितं देवसंमितम् ।
हैहयाधिपतेश्चैव कार्तवीर्यस् भारत ॥ ३.११६.१० ॥
กิจการของพระรามบุตรชมทัคนีผู้เสมือนเทพ และของการตวีรยะเจ้าแห่งหัยหยะด้วย โอ้ภรตะ
3.116.11
रामेण चार्जुनो नाम हैहयाधिपतिर्हतिः ।
तस्य बाहुशतान्यासंस्त्रीणि सप्त च पाण्डव ॥ ३.११६.११ ॥
พระรามได้สังหารเจ้าแห่งหัยหยะนามว่าอรชุน โอ้ปาณฑพ เขามีแขนนับร้อย สามสิบเจ็ดแขน
3.116.12
दत्तात्रेयप्रसादेन विमानं काञ्चनं तथा ।
ऐश्वर्यं सर्वभूतेषु पृथिव्यां पृथिवीपते ॥ ३.११६.१२ ॥
ด้วยพระกรุณาของทัตตาเตรยะ เขาได้รับวิมานทองคำ และอำนาจเหนือสรรพสัตว์บนแผ่นดิน โอ้ผู้เป็นใหญ่แห่งแผ่นดิน
3.116.13
अव्घाहतगतिश्चैव रथस्तस्य महात्मनः ।
रथेन तेन तु सदावरदानेन वीर्यवान् ॥ ३.११६.१३ ॥
รถของผู้ยิ่งใหญ่พระองค์นั้นแล่นไปได้ไม่มีสิ่งขัดขวาง และด้วยรถคันนั้นซึ่งได้มาด้วยพรที่ประทานให้เสมอ เขาจึงมีกำลังมาก
3.116.14
ममर्द देवान्यक्षांश्च ऋषींश्चैव समन्ततः ।
भूतांश्चैव स सर्वांस्तु पीडयामास सर्वतः ॥ ३.११६.१४ ॥
เขาเหยียบย่ำเหล่าเทพ ยักษ์ และฤๅษีไปทุกทิศ และเขาก็ทำให้สรรพสัตว์ทั้งหมดได้รับความทุกข์ทุกแห่ง
3.116.15
ततो देवाः समेत्याहुर्ऋषयश्च महाव्रताः ।
देवदेवं सुरारिघ्नं विष्णुं सत्यपराक्रमम्।
भगवन्भूतरार्थमर्जुनं जहि वै प्रभो ॥ ३.११६.१५ ॥
ครั้นแล้ว เหล่าเทพและฤๅษีผู้มีวัตรอันยิ่งใหญ่จึงมาประชุมกันและทูลต่อพระวิษณุ เทพแห่งเทพ ผู้สังหารศัตรูของเหล่าเทพ ผู้มีความกล้าหาญที่แท้จริง ว่า ข้าแต่พระผู้เป็นเจ้า ข้าแต่องค์ผู้เป็นใหญ่ ผู้คุ้มครองสรรพสัตว์ ขอทรงสังหารอรชุนเถิด
3.116.16
विमानेन च दिव्येन हैहयाधिपतिः प्रभुः ।
शचीसहायं क्रीडन्तं धर्षयामास वासवम् ॥ ३.११६.१६ ॥
เจ้าแห่งหัยหยะผู้ทรงอำนาจ ขึ้นรถทิพย์ไปคุกคามพระวาสวะ (พระอินทร์) ขณะที่พระองค์กำลังเล่นสนุกอยู่กับพระศจี
3.116.17
ततस्तु भगवान्देवः शक्रेण सहितस्तदा ।
कार्तवीर्यविनाशार्थं मन्त्रयामास भारत ॥ ३.११६.१७ ॥
ครั้นแล้ว พระผู้เป็นเจ้าผู้ทรงพระภาค พร้อมกับศักระ (พระอินทร์) ได้ปรึกษากันเพื่อทำลายการตวีรยะ โอ้ภรตะ
3.116.18
यत्तद्भूतहितं कार्यं सुरेन्द्रेण निवेदितम् ।
संप्रतिश्रुत्य तत्सर्वं भगवाँल्लोकपूजितः।
जगाम बदरीं रम्यां स्वमेवाश्रममण्डलम् ॥ ३.११६.१८ ॥
กิจอันเป็นประโยชน์แก่สรรพสัตว์ที่เจ้าแห่งเทวดาได้นำความขึ้นทูล พระผู้ทรงพระภาคผู้ที่โลกบูชา ทรงรับรองทั้งหมดนั้น แล้วเสด็จไปยังพทรีอันงดงาม ซึ่งเป็นเขตอาศรมของพระองค์เอง
3.116.19
एतस्मिन्नेव काले तु पृथिव्यां पृथिवीपतिः ।
कान्यकुब्जे महानासीत्पार्थिवः सुमहाबलः।
गाधीति विश्रुतो लोके वनवासं जगाम ह ॥ ३.११६.१९ ॥
ในเวลานั้นเอง บนแผ่นดิน มีกษัตริย์องค์ยิ่งใหญ่แห่งกานยกุพชะ ผู้มีกำลังมหาศาล มีพระนามว่าคาธี เป็นที่รู้จักในโลก พระองค์เสด็จออกไปอยู่ในป่า
3.116.20
वने तु तस्य वसतः कन्या जज्ञेऽप्सरःसमा ।
ऋचीको भार्गवस्तां च वरयामास भारत ॥ ३.११६.२० ॥
ขณะที่พระองค์ประทับอยู่ในป่า ก็มีพระธิดาผู้งดงามเสมืออัปสรประสูติขึ้น โอ้ภรตะ พวกภารควะ ฤๅษีฤจีกะ ได้ขอพระนางไปเป็นภริยา
3.116.21
तमुवाच ततो गाधिर्ब्राह्मणं संशितव्रतम् ।
उचितं नः कुले किंचित्पूर्वैर्यत्संप्रवर्तितम् ॥ ३.११६.२१ ॥
จากนั้นคาธีกล่าวกับพราหมณ์ผู้มั่นคงในวัตรนั้นว่า ในตระกูลของเรามีจารีตอันเหมาะสมบางอย่างที่บรรพบุรุษของเราได้สถาปนาไว้
3.116.22
एकतः श्यामकर्णानां पाण्डुराणां तरस्विनाम् ।
सहस्रं वाजिनां शुक्लमिति विद्धि द्विजोत्तम ॥ ३.११६.२२ ॥
ข้าแต่ผู้ประเสริฐแห่งทวิชา ขอทราบไว้ว่าอีกด้านหนึ่งมีม้าขาวหนึ่งพันตัว มีหูสีดำ มีสีซีด และว่องไว
3.116.23
न चापि भगवान्वाच्योदीयतामिति भार्गव ।
देया मे दुहिता चैव त्वद्विधाय महात्मने ॥ ३.११६.२३ ॥
ข้าแต่ภารคพ ผู้เป็นผู้มีโชค อย่าได้กล่าวว่า จงให้เถิด และอย่ากล่าวเช่นนั้นเลย ข้าแต่ภารควะ บุตรีของข้าควรได้รับการยกให้แก่ท่านผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่ผู้เช่นท่าน
3.116.24
एकतः श्यामकर्णानां पाण्डुराणां तरस्विनाम् ।
दास्याम्यश्वसहस्रं ते मम भार्या सुताऽस्तु ते ॥ ३.११६.२४ ॥
อีกด้านหนึ่งข้าจะให้ม้าหนึ่งพันตัวแก่ท่าน มีหูสีดำ มีสีซีด และว่องไว ขอให้ภริยาของข้าเป็นบุตรีของท่านเถิด
3.116.25
ददास्यश्वसहस्रं मे तव भार्या सुताऽस्तु मे ॥ ३.११६.२५ ॥
ข้าจะให้ม้าหนึ่งพันตัวแก่ท่าน ขอให้ภริยาของท่านเป็นบุตรีของข้าเถิด
3.116.26
स तथेति प्रतिज्ञाय राजन्वरुणमब्रवीत् ।
एकतः श्यामकर्णानां पाण्डुराणां तरस्विनाम्।
सहस्रं वाजिनामेकं शुल्कार्थं प्रतिदीयताम् ॥ ३.११६.२६ ॥
ข้าแต่พระราชา ฤๅษีรับคำว่า ดีแล้ว แล้วกล่าวกับพระวรุณว่า ขอให้ม้าหนึ่งพันตัว ซึ่งมาจากอีกด้านหนึ่งของม้าหูดำ สีซีด และว่องไว จงถูกมอบให้เป็นค่าสินสอด
3.116.27
तस्मै प्रादात्सहस्रं वै वाजिनां वरुणस्तदा ।
तदश्वतीर्थं विख्यातमुत्थिता यत्र ते हयाः ॥ ३.११६.२७ ॥
ครั้งนั้นพระวรุณได้มอบม้าหนึ่งพันตัวแก่ฤๅษีนั้นจริง สถานที่ที่ม้าเหล่านั้นลุกขึ้นได้ปรากฏนามว่า อัศวดีร์ถะ
3.116.28
गङ्गायां कान्यकुब्जे वै ददौ सत्यवतीं तदा ।
ततो गाधिः सुतां चास्मै जन्याश्चासन्सुरास्तदा ॥ ३.११६.२८ ॥
ครั้นแล้วที่กานยกุพชริมฝั่งคงคา คาธีก็ได้ยกสัตยวดีให้แก่ฤๅษีนั้น และคาธีก็ได้ยกบุตรีของตนให้ด้วย ส่วนเทพทั้งหลายได้เป็นขบวนเจ้าบ่าว
3.116.29
लब्धं हयसहस्रं तु तां च दृष्ट्वा दिवौकसः ।
विस्मयं परमं जग्मुस्तमेव दिवि संस्तुवन् ॥ ३.११६.२९ ॥
เมื่อได้ม้าหนึ่งพันตัวและได้เห็นนางแล้ว เหล่าเทพบนสวรรค์เกิดความอัศจรรย์ยิ่ง และขณะนั้นบนสวรรค์ก็ได้สรรเสริญฤๅษีผู้นั้น
3.116.30
धर्मेण लब्ध्वा तां भार्यामृचीको द्विजसत्तमः ।
यथाकामं यथाजोषं तया रेमे सुमध्यया ॥ ३.११६.३० ॥
พระฤๅษีฤจีกะ ผู้ประเสริฐแห่งทวิชา ได้นางมาเป็นภริยาโดยทางธรรม จึงได้เสพสุขกับนางผู้มีเอวบางนั้นตามที่ปรารถนาและตามที่นางพอใจ
3.116.31
तं विवाहे कृतेराजन्सभार्यमवलोककः ।
आजगाम भृगुश्रेष्ठः पुत्रं दृष्ट्वा ननन्द च ॥ ३.११६.३१ ॥
ข้าแต่พระราชา เมื่องานวิวาหะเสร็จสิ้นแล้ว ภฤคุผู้ประเสริฐแห่งภฤคุวงศ์ได้เสด็จมาพร้อมภริยา เมื่อได้เห็นบุตรของตนก็เกิดความปีติยินดี
3.116.32
भार्यापती तमासीनं भृगुं सुरगणार्चितम् ।
अर्चित्वा पर्युपासीनौ प्राञ्जली तस्थतुस्तदा ॥ ३.११६.३२ ॥
สองสามีภริยาเห็นภฤคุผู้ได้รับการบูชาจากหมู่เทพประทับนั่งอยู่ จึงบูชาท่าน แล้วนั่งเฝ้าอยู่ใกล้ ๆ พร้อมกับประนมมือยืนอยู่
3.116.33
ततः स्नुषां स भगवान्प्रहृष्टो भृगुरब्रवीत् ।
वरं वृणीष्व सुभगे दाता ह्यस्मि तवेप्सितम् ॥ ३.११६.३३ ॥
ครั้นแล้วภฤคุผู้ทรงอานุภาพมีจิตยินดี ได้กล่าวกับลูกสะใภ้ว่า ข้าแต่ผู้มีโชคดีเอ๋ย จงเลือกพรเถิด เพราะข้าคือผู้ให้สิ่งที่เจ้าปรารถนา
3.116.34
सा वै प्रसादयाभास तं गुरुं पुत्रकारणात् ।
आत्मनश्चैव मातुश्च प्रसादं च चकार सः ॥ ३.११६.३४ ॥
นางได้วิงวอนต่อท่านผู้เป็นครูนั้นเพื่อบุตร และท่านก็ได้แสดงความโปรดปรานทั้งแก่นางและแก่มารดาของนาง
3.116.35
ऋतौ त्वं चैव माता च स्नाते पुंसवनाय वै ।
आलिङ्गेतां पृथग्वृक्षौ साऽस्वत्थं त्वमुदुम्बरम् ॥ ३.११६.३५ ॥
ในฤดูกาลที่เหมาะสม เมื่อเจ้าอาบน้ำแล้วเพื่อประกอบพิธีปุํสวนะ เจ้าและมารดาของเจ้าพึงโอบกอดต้นไม้คนละต้น นางพึงกอดต้นอัศวัตถ์ ส่วนเจ้าพึงกอดต้นอุทุมพร
3.116.36
चरुद्वयमिदं भद्रे जनन्याश्च तवैव च ।
विश्वमावर्तयित्वा तु मया यत्नेन साधितम् ॥ ३.११६.३६ ॥
ข้าแต่ผู้มีโชคดีเอ๋ย นี่คือข้าวต้มสองส่วน ส่วนหนึ่งสำหรับมารดาของเจ้า อีกส่วนหนึ่งสำหรับเจ้า ข้าได้ปรุงขึ้นด้วยความพยายาม โดยคนทุกอย่างให้คลุกเคล้ากันแล้ว
3.116.37
प्राशितव्यं प्रयत्नेन तेत्युक्त्वाऽदर्शनं गतः ।
आलिङ्गने चरौ चैव चक्रतुस्ते विपर्ययम् ॥ ३.११६.३७ ॥
เจ้าพึงรับประทานด้วยความระมัดระวังเถิด ท่านกล่าวดังนี้แล้วก็หายลับไปจากสายตา แต่ในการโอบกอดและในข้าวต้มทั้งสอง นางทั้งสองได้ทำการสลับกันเสีย
3.116.38
ततः पुन स भगवान्काले बहुतिथे गते ।
दिव्यज्ञानाद्विदित्वा तु भगवानागतः पुनः ॥ ३.११६.३८ ॥
ครั้นแล้ว เมื่อเวลาผ่านไปหลายวันตามกาลเวลา ท่านผู้ทรงอานุภาพ รู้ด้วยทิพยญาณ จึงได้กลับมาอีกครั้ง
3.116.39
अथोवाच महातेजा भृगुः सत्यवतीं श्नुषाम् ॥ ३.११६.३९ ॥
ครั้นแล้ว ภฤคุผู้ทรงรัศมีอันยิ่งใหญ่ได้กล่าวกับลูกสะใภ้ของตนคือสัตยวดี
3.116.40
उपयुक्तश्चरुर्भद्रे वृक्षे चालिङ्गनं कृतम् ।
विपरीतेन ते सुभ्रूर्मात्रा चैवासि वञ्चिता ॥ ३.११६.४० ॥
ข้าแต่ผู้มีโชคดีเอ๋ย ข้าวต้มได้ถูกรับประทานไปแล้ว และการโอบกอดก็ได้กระทำที่ต้นไม้ ข้าแต่ผู้มีคิ้วงามเอ๋ย เจ้าและมารดาของเจ้าถูกหลอกลวงด้วยการสลับกันนั้นเสียแล้ว
3.116.41
क्षत्रियो ब्राह्मणाचारो मातुस्तव सुतो महान् ।
भविष्यति महावीर्यः साधूनां मार्गमास्थितः ॥ ३.११६.४१ ॥
พระโอรสของมารดาเจ้า แม้เป็นกษัตริย์ จะมีความประพฤติแบบพราหมณ์ เขาจะยิ่งใหญ่ มีพลังอันเกรียงไกร และจะดำเนินตามทางของผู้ประเสริฐ
3.116.42
ततः प्रसादयामास श्वशुरं सा पुनःपुनः ।
न मे पुत्रो भवेदीदृक्कामं पौत्रो भवेदिति ॥ ३.११६.४२ ॥
จากนั้น นางจึงวิงวอนขอความโปรดปรานจากพ่อสามีซ้ำแล้วซ้ำเล่าว่า ขอให้บุตรของข้าอย่าเป็นเช่นนั้นเลย แต่ถ้าเป็นความปรารถนาของท่าน ขอให้หลานชายเป็นเช่นนั้นเถิด
3.116.43
एवमस्त्विति सा तेन पाण्डव प्रतिनन्दिता ।
क्रालं प्रतीक्षती गर्भं धारयामास यत्नतः ॥ ३.११६.४३ ॥
นางกล่าวว่า ขอให้เป็นไปเช่นนั้นเถิด เมื่อได้รับการยินดีจากเขา โอ ปาณฑวะ นางก็รอคอยเวลาที่เหมาะสม และทรงครรภ์ไว้อย่างระมัดระวัง
3.116.44
जमदग्निं ततः पुत्रं जज्ञे सा काल आगते ।
तेजसा वर्चसा चैव युक्तं भार्गवनन्दनम् ॥ ३.११६.४४ ॥
เมื่อถึงเวลาอันควรแล้ว นางก็คลอดบุตรชายชื่อชมทัคนี ผู้เปี่ยมด้วยรัศมีและความงดงาม เป็นความปีติของวงศ์ภฤगु
3.116.45
स वर्धमानस्तेजस्वी वेदस्याध्ययनेन च ।
बहूनृषीन्महातेजाः पाण्डवेयात्यवर्तत ॥ ३.११६.४५ ॥
เขาเติบโตขึ้นพร้อมรัศมีอันสดใส ด้วยการศึกษาพระเวท โอ บุตรของปาณฑุ เขาเหนือกว่าฤๅษีจำนวนมากด้วยความรุ่งโรจน์อันยิ่งใหญ่ของเขา
3.116.46
तं तु कृत्स्नो धनुर्वेदः प्रत्यभाद्भरतर्षभ ।
चतुर्विधानि चास्त्राणि भास्करोपमवर्चसम् ॥ ३.११६.४६ ॥
โอ ผู้ประเสริฐแห่งวงศ์ภรตะ ศาสตร์การยิงธนูทั้งหมดได้ปรากฏแก่เขา และอาวุธทั้งสี่ประเภทก็ปรากฏแก่เขา ผู้มีรัศมีดุจดวงอาทิตย์