ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 3.119
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.119.1
गच्छन्स तीर्थानि महानुभावः ।
पुण्यानि रम्याणि ददर्श राजा।
सर्वाणि वैप्रैरुपशोभितानि ।
क्वचित्क्वचिद्भारत सागरम्य ॥ ३.११९.१ ॥
ମହାନୁଭାବ ରାଜା ଯାତ୍ରା କରି ପବିତ୍ର ଓ ରମଣୀୟ ତୀର୍ଥସମୂହ ଦେଖିଲେ। ସେସବୁ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ଥିଲା। ହେ ଭାରତ, କୋଉଠି କୋଉଠି ସେସବୁ ସାଗରତଟରେ ଥିଲା।
3.119.2
स वृत्तवांस्तेषु कृताभिषेकः ।
सहानुजः पार्थिवपुत्रपौत्रः।
समुद्रगां पुण्यतमां प्रशस्तां ।
जगाम पारिक्षित पाण्डुपुत्रः ॥ ३.११९.२ ॥
ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କରି ସେ କନିଷ୍ଠ ଭାଇମାନଙ୍କ, ରାଜପୁତ୍ର ଓ ପୌତ୍ରମାନଙ୍କ ସହିତ, ପରୀକ୍ଷିତଙ୍କ ବଂଶଧର ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ର ଅତି ପବିତ୍ର ଓ ପ୍ରଶଂସିତ ସାଗରଗାମୀ ତୀର୍ଥକୁ ଗଲେ।
3.119.3
तत्रापि चाप्लुत्य महानुभाव ।
संतर्पयामास पितृडन्सुरांश्च।
द्विजातिमुख्येषु धनं विसृज्य ।
गोदावरीं सागरगामगच्छत् ॥ ३.११९.३ ॥
ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ ସ୍ନାନ କରି ସେହି ମହାନୁଭାବ ପିତୃ ଓ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ତୃପ୍ତ କଲେ; ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କୁ ଧନ ଦାନ କରି ସେ ସାଗରଗାମୀ ଗୋଦାବରୀକୁ ଗଲେ।
3.119.4
ततो विपाप्मा द्रविडेषु राज-
न्समुद्रमासाद्य च लोकपुण्यम्।
अगस्त्यतीर्थं च महापवित्रं-
नारीतीर्थान्यथा वीरो ददर्श ॥ ३.११९.४ ॥
ତା'ପରେ ପାପରହିତ ସେହି ବୀର, ହେ ରାଜନ୍, ଦ୍ରବିଡ଼ ଦେଶରେ ସମୁଦ୍ରରେ ପହଞ୍ଚି ଲୋକପବିତ୍ର ଅଗସ୍ତ୍ୟତୀର୍ଥ ଏବଂ ଅତି ପବିତ୍ର ନାରୀତୀର୍ଥସମୂହ ଦେଖିଲେ।
3.119.5
तत्रार्जुनस्याग्र्यधनुर्धरस्य ।
निशम्य तत्कर्म परैरशक्यम्।
संपूज्यमानः परमर्षिसङ्घैः ।
परां मुदं पाणअडुसुतः स लेभे ॥ ३.११९.५ ॥
ସେଠାରେ ଧନୁର୍ଧରଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ସେହି କର୍ମ, ଯାହା ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଅସମ୍ଭବ ଥିଲା, ଶୁଣି, ମହର୍ଷିଗଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ହୋଇ ସେ ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ର ପରମ ଆନନ୍ଦ ପାଇଲେ।
3.119.6
स तेषु तीर्थेष्वभिषिक्तगात्रः ।
कृष्णासहायः सहितोऽनुजैश्च।
संपूजयन्विक्रममर्जुनस्य ।
रमे महीपालपतिः पृथिव्याम् ॥ ३.११९.६ ॥
ସେହି ତୀର୍ଥସମୂହରେ ଅଭିଷେକରେ ପବିତ୍ର ଶରୀରବିଶିଷ୍ଟ ସେ, କୃଷ୍ଣା ଓ ଅନୁଜମାନଙ୍କ ସହିତ, ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ପରାକ୍ରମକୁ ସମ୍ମାନ କରି, ପୃଥିବୀର ରାଜାଧିପତି ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ।
3.119.7
ततः सहस्राणि गवां प्रदाय ।
तीर्थेषु तेष्वम्बुधरोत्तमस्य।
हृष्टः सह भ्रातृभिरर्जुनस्य ।
संकीर्तयामास गवां प्रदानम् ॥ ३.११९.७ ॥
ତା'ପରେ ସେହି ତୀର୍ଥସମୂହରେ, ସମୁଦ୍ରର ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସ୍ଥାନରେ, ହଜାର ହଜାର ଗାଭୀ ଦାନ କରି, ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ ଭାଇମାନଙ୍କ ସହିତ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ଗୋଦାନର କୀର୍ତ୍ତନ କଲେ।
3.119.8
स तानि तीर्थानि च सागरस्य ।
पुण्यानि चान्यानि बहूनि राजन्।
क्रमेण गच्छन्परिपूर्णकामः ।
शूर्पारकं पुण्यतमं ददर्श ॥ ३.११९.८ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ସେହି ତୀର୍ଥସମୂହ ଓ ସମୁଦ୍ରର ଅନ୍ୟ ବହୁ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ କ୍ରମେ ଯାଇ, ପୂର୍ଣ୍ଣ-କାମନା ହୋଇ ସେ ଅତି ପବିତ୍ର ଶୂର୍ପାରକକୁ ଦେଖିଲେ।
3.119.9
तत्रोदधेः कंचिदतीत्य देशं ।
ख्यातं पृथिव्यां वनमाससाद।
तप्तं सुरैरत्र तपः पुरस्ता-
दिष्टुं कतथा पुण्यपरैर्नरेन्द्रैः ॥ ३.११९.९ ॥
ସେଠାରେ ସମୁଦ୍ରର କୌଣସି ପ୍ରଦେଶ ଅତିକ୍ରମ କରି ସେ ପୃଥିବୀରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଏକ ବନରେ ପହଞ୍ଚିଲେ; ପୂର୍ବରୁ ସେଠାରେ ଦେବତାମାନେ ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ, ପୁଣ୍ୟପରାୟଣ ରାଜାମାନେ ଯଜ୍ଞ କରିବା ଇଚ୍ଛାରେ ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ।
3.119.10
स तत्र तामग्र्यधनुर्धरस्य ।
वेदीं ददर्शायतपीनबाहुः।
ऋचीकपुत्रस्य तपस्विसङ्घैः ।
समावृतां पुण्यकृदर्चनीयाम् ॥ ३.११९.१० ॥
ସେଠାରେ ଦୀର୍ଘ ଓ ପୁଷ୍ଟ ବାହୁଯୁକ୍ତ ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧନୁର୍ଧର ଋଚୀକପୁତ୍ରଙ୍କ ସେହି ବେଦୀ ଦେଖିଲେ; ତାହା ତପସ୍ବୀମାନଙ୍କ ଦଳ ଦ୍ୱାରା ଘେରା ଥିଲା ଏବଂ ପୁଣ୍ୟକର୍ମୀମାନଙ୍କ ପୂଜନୀୟ ଥିଲା।
3.119.11
ततो वसूनां वसुधाधिपः स ।
मरुद्गणानां च तथाश्विनोश्च।
वैवस्वतादित्यधनेश्वराणा-
मिन्द्रस्य विष्णोः सवितुर्विभोश्च ॥ ३.११९.११ ॥
ତା'ପରେ ପୃଥିବୀର ଅଧିପତି ସେ ରାଜା ବସୁଗଣ, ମରୁଦ୍ଗଣ, ଦୁଇ ଅଶ୍ୱିନୀକୁମାର, ବୈବସ୍ବତ, ଆଦିତ୍ୟ ଓ ଧନେଶ୍ୱର, ଏବଂ ଇନ୍ଦ୍ର, ବିଷ୍ଣୁ, ସବିତା ଓ ବିଭୁଙ୍କ (ତୀର୍ଥରେ)।
3.119.12
भगस्य चन्द्रस्य दिवाकरस्य ।
पतेरपां साध्यगणस्य चैव।
धातुः पितॄणां च तथा महात्मा ।
रुद्रस्य राजन्सगणस्य चैव ॥ ३.११९.१२ ॥
ଭଗ, ଚନ୍ଦ୍ର, ଦିବାକର (ସୂର୍ଯ୍ୟ), ଜଳର ଅଧିପତି, ସାଧ୍ୟଗଣ, ଧାତା, ପିତୃଗଣ ଏବଂ ମହାତ୍ମା ରୁଦ୍ର ଓ ତାଙ୍କ ଗଣଙ୍କ (ତୀର୍ଥରେ), ହେ ରାଜନ୍।
3.119.13
सरस्वत्याः सिद्धगणस्य चैव ।
पूष्णश्च ये चाप्यमरास्तथाऽन्ये।
पुण्यानि चाप्यायतनानि तेषां ।
ददर्श राजा सुमनोहराणि ॥ ३.११९.१३ ॥
ସରସ୍ୱତୀ, ସିଦ୍ଧଗଣ, ପୂଷା ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଅମରଙ୍କର ପବିତ୍ର ଓ ଅତି ମନୋହର ମନ୍ଦିର ରାଜା ଦେଖିଲେ।
3.119.14
तेषूपवासान्विबुधानुपोष्य ।
दुत्त्वा च रत्नानि महान्ति राजा।
तीर्थेषु सर्वेषु परिप्लुताङ्गः ।
पुनः स शूर्पारकमाजगाम ॥ ३.११९.१४ ॥
ସେଠାରେ ଦେବତାଙ୍କ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଉପବାସ କରି, ମହାନ ରତ୍ନ ଦାନ କରି, ସବୁ ତୀର୍ଥରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ନାନ କରି ରାଜା ପୁନର୍ବାର ଶୂର୍ପାରକକୁ ଫେରିଲେ।
3.119.15
स तेन तीरेण तु सागरस्य ।
पुनः प्रयातः सह सोदरीयैः।
द्विजैः पृथिव्यां प्रथितं महद्भि-
स्तीर्थं प्रभासं समुपाजगाम ॥ ३.११९.१५ ॥
ସେ ସମୁଦ୍ରର ସେହି ତୀରରେ ଭାଇମାନଙ୍କ ସହିତ ପୁନର୍ବାର ବାହାରି, ପୃଥିବୀରେ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରସିଦ୍ଧ ମହାତୀର୍ଥ ପ୍ରଭାସରେ ପହଞ୍ଚିଲେ।
3.119.16
तत्राभिषिक्तः पृथुलोहिताक्षः ।
सहानुजैर्देवगणान्पितॄंश्च।
संतर्पयामास तथैव कृष्णा ।
ते चापि विप्राः सह लोमशेन ॥ ३.११९.१६ ॥
ସେଠାରେ ଅଭିଷିକ୍ତ, ବିଶାଳ ରକ୍ତବର୍ଣ୍ଣ ନୟନ ଥିବା ସେ ନିଜ ଭାଇମାନଙ୍କ ସହିତ ଦେବଗଣ ଓ ପିତୃଗଣଙ୍କୁ ତର୍ପଣ କଲେ; ସେହିପରି କୃଷ୍ଣା ମଧ୍ୟ କଲେ। ସେହି ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ମଧ୍ୟ ଲୋମଶଙ୍କ ସହିତ ଥିଲେ।
3.119.17
कस द्वादशाहं जलवायुभक्षः ।
कुर्वन्क्षपाहःसु तदाऽभिषेकम्।
समन्ततोऽग्नीनुपदीपयित्वा ।
तेपे तपो धर्मभृतांवरिष्ठः ॥ ३.११९.१७ ॥
ବାର ଦିନ ଜଳ ଓ ବାୟୁ ଆହାର କରି, ରାତିଦିନ ସ୍ନାନ କରି, ଚାରିପାଖେ ଅଗ୍ନି ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ କରି, ଧର୍ମଧାରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସେ ତପ କଲେ।
3.119.18
तमुग्रमास्थाय तपश्चरन्तं ।
शुश्राव रामश्च जनार्दनश्च।
तौ सर्ववृष्णिप्रवरौ ससैन्यौ ।
युधिष्ठिरं जग्मतुराजमीढम् ॥ ३.११९.१८ ॥
ସେହି ଘୋର ତପସ୍ୟାରେ ରତ ତାଙ୍କ ବିଷୟରେ ରାମ ଓ ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ଶୁଣିଲେ; ବୃଷ୍ଣିକୁଳର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସେହି ଦୁଇଜଣ ସୈନ୍ୟ ସହିତ ଅଜମୀଢ ବଂଶୀୟ ରାଜା ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ।
3.119.19
ते वृष्णयः पाण्डुसुतान्समीक्ष्य ।
भूमौ शयानान्मलदिग्धगात्रान्।
अनर्हतीं द्रौपदीं चापि दृष्ट्वा ।
सुदुःखिताश्चुक्रुशुरार्तनादान् ॥ ३.११९.१९ ॥
ସେହି ବୃଷ୍ଣିମାନେ ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଭୂମିରେ ଶୟିତ, ମଇଳାରେ ଲିପ୍ତ ଶରୀରରେ ଦେଖିଲେ, ଏବଂ ଏମିତି ଅବସ୍ଥାର ଅଯୋଗ୍ୟ ଦ୍ରୌପଦୀକୁ ମଧ୍ୟ ଦେଖିଲେ; ଅତି ଦୁଃଖିତ ହୋଇ ସେମାନେ ଆର୍ତ୍ତନାଦ କଲେ।
3.119.20
ततः स रामं च जनार्दनं च ।
कार्ष्णि च साम्बं च शिनेश्च पौत्रम्।
अन्यांश्च वृष्णीनुपगम्य पूजां ।
चक्रे यथाधर्ममहीनसत्वः ॥ ३.११९.२० ॥
ତା'ପରେ ସେ ରାମ, ଜନାର୍ଦ୍ଦନ, କାର୍ଷ୍ଣି (ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ), ସାମ୍ବ, ଶିନିଙ୍କ ପୌତ୍ର (ସାତ୍ୟକି) ଏବଂ ଅନ୍ୟ ବୃଷ୍ଣିମାନଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ ଧର୍ମାନୁସାରେ ପୂଜା କଲେ; ତାଙ୍କ ସତ୍ତ୍ୱ ହ୍ରାସ ପାଇ ନ ଥିଲା।
3.119.21
ते चापि सर्वान्प्रतिपूज्य पार्थां-
स्तैः सत्कृताः पाण्डुसुतैस्तथैव।
युधिष्ठिरं संपरिवार्य राज-
न्नुपाविशन्देवगणा यथेन्द्रम् ॥ ३.११९.२१ ॥
ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେଇ, ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେହିପରି ସତ୍କୃତ ହୋଇ, ହେ ରାଜନ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଘେରି ଦେବଗଣ ବସିଥିବା ପରି ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ଘେରି ବସିଲେ।
3.119.22
तेषां स सर्वं चरितं परेषां ।
वने च वासं परमप्रतीतः।
अस्त्रार्थमिन्द्रस्य गतं च पार्थं ।
कृष्णे शशंसामरराजसूनुम् ॥ ३.११९.२२ ॥
ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ସେମାନଙ୍କର ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କର ସମସ୍ତ ଆଚରଣ, ବନରେ ସେମାନଙ୍କର ବାସ, ଏବଂ ଅସ୍ତ୍ର ପାଇଁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଇଥିବା ପାର୍ଥଙ୍କ ବିଷୟରେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦେବରାଜପୁତ୍ରଙ୍କ ବିଷୟରେ କହିଲେ।
3.119.23
श्रुत्वा तु ते तस्य वचः प्रतीता-
स्तांश्चापि दृष्ट्वा सुकृशनतीव।
नेत्रोद्भवं संमुमुचुर्महार्हा ।
दुःखार्तिजं वारि महानुभावाः ॥ ३.११९.२३ ॥
ତାଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ସେମାନେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ; ଅତ୍ୟନ୍ତ କୃଶ ହୋଇଥିବା ସେମାନଙ୍କୁ ଦେଖି ସେହି ପୂଜନୀୟ, ମହାପ୍ରଭାବୀ ଲୋକମାନେ ଦୁଃଖ ଓ ଯନ୍ତ୍ରଣାରୁ ଜାତ ଅଶ୍ରୁ ଝରାଇଲେ।