ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 3.120
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.120.1
प्रभासतीर्थमासाद्यपाण्डवा वृष्णयस्तथा ।
किमकुर्वन्कथाश्चैषां कास्तत्रासंस्तपोधन ॥ ३.१२०.१ ॥
ପ୍ରଭାସ ତୀର୍ଥରେ ପହଞ୍ଚି ପାଣ୍ଡବ ଓ ବୃଷ୍ଣିମାନେ ସେଠାରେ କ'ଣ କଲେ? ସେମାନଙ୍କ କଥା କ'ଣ ଥିଲା, ହେ ତପୋଧନ?
3.120.2
ते हि सर्वे महात्मानः सर्वशास्त्रविशारदाः ।
वृष्णयः पाण्डवाश्चैव सुहृदश्चपरस्परम् ॥ ३.१२०.२ ॥
ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ମହାତ୍ମା, ସର୍ବଶାସ୍ତ୍ରରେ ନିପୁଣ ଥିଲେ; ବୃଷ୍ଣି ଓ ପାଣ୍ଡବମାନେ ପରସ୍ପରର ସୁହୃଦ ଥିଲେ।
3.120.3
प्रभासतीर्थं संप्राप्य पुण्यं तीर्थं महोदधेः ।
वृष्णयः पाण्डवान्वीराः परिवार्योपतस्थिरे ॥ ३.१२०.३ ॥
ମହାସାଗରର ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥ ପ୍ରଭାସରେ ପହଞ୍ଚି ବୀର ବୃଷ୍ଣିମାନେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ ଘେରି ସେମାନଙ୍କ ନିକଟରେ ଠିଆ ହେଲେ।
3.120.4
ततो गोक्षीरकुन्देन्दुमृणआलरजतप्रभः ।
वनमाली हली रामो बभाषे पुष्करेक्षणम् ॥ ३.१२०.४ ॥
ତା'ପରେ ଗାଈ ଦୁଧ, କୁନ୍ଦ, ଚନ୍ଦ୍ର, ପଦ୍ମନାଳ ଓ ରୂପା ପରି ଆଭାଯୁକ୍ତ, ବନମାଳାଧାରୀ ହଳଧର ରାମ ପଦ୍ମନୟନଙ୍କୁ କହିଲେ।
3.120.5
न कृष्ण धर्मश्चरितो भवाय ।
जन्तोरधर्मश्च पराभवाय।
युधिष्ठिरो यत्रजटी महात्मा ।
वनाश्रयः क्लिश्यति चीरवासाः ॥ ३.१२०.५ ॥
ହେ କୃଷ୍ଣ, ଧର୍ମାଚରଣ ଜୀବର ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ ହୁଏ ନାହିଁ, ଅଧର୍ମ ପରାଭବ ଆଣେ। ଜଟାଧାରୀ ମହାତ୍ମା ଯୁଧିଷ୍ଠିର ବନରେ ରହି ଚୀରବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି କ୍ଲେଶ ଭୋଗୁଛନ୍ତି।
3.120.6
दुर्योधनश्चापि महीं प्रशास्ति ।
न चास्य भूमिर्विवरं ददाति।
धर्मादधर्मश्चरितो वरीया-
नितीव मन्येत नरोऽल्पबुद्धिः ॥ ३.१२०.६ ॥
ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ମଧ୍ୟ ପୃଥିବୀ ଶାସନ କରୁଛି, ଆଉ ପୃଥିବୀ ତା' ପାଇଁ ଫାଟ ଖୋଲୁନାହିଁ। ଅଳ୍ପବୁଦ୍ଧି ମଣିଷ ଧର୍ମ ଅପେକ୍ଷା ଅଧର୍ମକୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମନେ କରେ।
3.120.7
शङ्का मिथः संजनिता नराणाम् ॥ ३.१२०.७ ॥
ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପରସ୍ପର ସନ୍ଦେହ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା।
3.120.8
अयं स धर्मप्रभवो नरेन्द्रो ।
धर्मे धृतः सत्यधृतिः प्रदाता।
चलेद्धि राज्याच्च सुखाच्च पार्थो ।
धर्मादपेतस्तु कथं विवर्धेत् ॥ ३.१२०.८ ॥
ଏହି ନରେନ୍ଦ୍ର ଧର୍ମରୁ ଜାତ, ଧର୍ମରେ ସ୍ଥିତ, ସତ୍ୟରେ ଦୃଢ଼ ଓ ଦାତା। ପାର୍ଥ ରାଜ୍ୟ ଓ ସୁଖରୁ ହୁଏତ ବିଚଳିତ ହେବେ; କିନ୍ତୁ ଧର୍ମରୁ ଭ୍ରଷ୍ଟ ହୋଇ ସେ କିପରି ବୃଦ୍ଧି ପାଇବ?
3.120.9
कथं नु भीष्मश्च कृपश्च विप्रो ।
द्रोणश्च राजा च कुलस्य वृद्धः।
प्रव्राज्य पार्थान्सुमाप्नुवन्ति ।
धिक्पापबुद्धीन्भरतप्रधानान् ॥ ३.१२०.९ ॥
ଭୀଷ୍ମ, ବ୍ରାହ୍ମଣ କୃପ, ଦ୍ରୋଣ, ରାଜା ଓ କୁଳର ବୃଦ୍ଧମାନେ ପାର୍ଥମାନଙ୍କୁ ନିର୍ବାସିତ କରି କିପରି ସୁଖ ପାଇବେ? ପାପବୁଦ୍ଧି ଭରତପ୍ରଧାନମାନଙ୍କୁ ଧିକ୍!
3.120.10
किंनाम वक्ष्यत्यवनिप्रधानः ।
पितृडन्समागम्य परत्र पापः।
पुत्रेषु सम्यक्वरितं मयेति ।
पुत्रानपापान्व्यपरोप्य राज्यात् ॥ ३.१२०.१० ॥
ପୃଥିବୀର ପ୍ରଧାନ ରାଜା ପିତୃମାନଙ୍କୁ ଭେଟି ପରଲୋକରେ କ'ଣ କହିବେ—'ମୁଁ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ସହ ଠିକ୍ ଆଚରଣ କରିଥିଲି' ବୋଲି? ନିଷ୍ପାପ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟରୁ ହଟାଇଥିବା ପାପୀ କ'ଣ କହିବ?
3.120.11
नासौ धिया संप्रति पश्यति स्म ।
किंनाम कृत्वाऽहमचक्षुरेवम्।
जातः पृथिव्यामिति पार्थिवेषु ।
प्रव्राज्यकौन्तेयमिति स्म राज्यात् ॥ ३.१२०.११ ॥
ସେ ବର୍ତ୍ତମାନ ବୁଦ୍ଧିରେ ଭାବୁ ନାହିଁ—'ମୁଁ କ'ଣ କଲି, ଏପରି ଅନ୍ଧ ହୋଇ ପୃଥିବୀରେ ରାଜାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଜନ୍ମିଲି?' କୌନ୍ତେୟଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟରୁ ଦୂର କରିବା ପରେ ସେ ଏହିପରି ଭାବିଲା।
3.120.12
नूनं समृद्धान्पितृलोकभूमौ ।
चामीकराभान्क्षितिजान्प्रफुल्लान्।
विचित्रवीर्यस्य सुतः सपुत्रः ।
कृत्वा नृशंसं वत पश्यति स्म ॥ ३.१२०.१२ ॥
ନିଶ୍ଚୟ ପିତୃଲୋକର ଭୂମିରେ ସମୃଦ୍ଧ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଆଭାଯୁକ୍ତ, ଦିଗନ୍ତରୁ ଉଠି ପ୍ରସ୍ଫୁଟିତ (ବୃକ୍ଷ) ବିଚିତ୍ରବୀର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ପୁତ୍ର ନିଜ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ସହିତ ନୃଶଂସ କର୍ମ କରି, ଆହା, ଦେଖୁଥିଲା।
3.120.13
व्यूढोत्तरांसान्पृथुलोहिताक्षा-
निमाम्स्म पृच्छन्स शृणोति नूनम्।
प्रास्थापयद्यत्स वनं सशङ्को ।
युधिष्ठिरं सानुजमात्तशस्त्रम् ॥ ३.१२०.१३ ॥
ପ୍ରଶସ୍ତ କାନ୍ଧ ଓ ବଡ଼ ରକ୍ତବର୍ଣ୍ଣ ଆଖିବିଶିଷ୍ଟ ବୀରମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ ସେ ନିଶ୍ଚୟ ପଚାରୁଥିଲା ଓ ଶୁଣୁଥିଲା; ଭୟରେ ସେ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ, ଛୋଟ ଭାଇମାନଙ୍କ ଓ ଶସ୍ତ୍ରଧାରୀ ସହିତ, ବନକୁ ପଠାଇଥିଲା।
3.120.14
योऽयं परषां पृतनां समृद्धां ।
निरायुधो दीर्घभुजो निहन्यात्।
श्रुत्वैव शब्दं हि वृकोदरस्य ।
मुञ्चन्ति सैन्यानि शकृत्समूत्रम् ॥ ३.१२०.१४ ॥
ଶତ୍ରୁଙ୍କ ସମୃଦ୍ଧ ସେନାକୁ ନିରସ୍ତ୍ର ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଦୀର୍ଘବାହୁ ଏହି ବ୍ୟକ୍ତି ବଧ କରିପାରେ; ବୃକୋଦରଙ୍କ ଶବ୍ଦ ଶୁଣିବାମାତ୍ରେ ସେନାମାନେ ମଳମୂତ୍ର ତ୍ୟାଗ କରନ୍ତି।
3.120.15
स क्षुत्पिपासाध्वकृशस्तरस्वी ।
समेत्य नानायुधबाणपाणिः।
वने स्मरन्वासमिमं सुघोरं ।
शेषं न कुर्यादिति निश्चितं मे ॥ ३.१२०.१५ ॥
କ୍ଷୁଧା, ତୃଷ୍ଣା ଓ ପଥଶ୍ରମରେ କୃଶ ସେହି ତେଜସ୍ବୀ, ନାନା ଶସ୍ତ୍ର ଓ ବାଣ ହାତରେ ଧରି, ବନରେ ଏହି ଅତିଭୟଙ୍କର ବନବାସ ସ୍ମରଣ କରି, ବାକିମାନଙ୍କୁ ଛାଡ଼ିବ ନାହିଁ—ଏହା ମୋର ନିଶ୍ଚିତ ବିଶ୍ୱାସ।
3.120.16
न ह्यस् वीर्येण बलेन कश्चि-
त्समः पृथिव्यामपि विद्यतेऽन्यः।
स शीतवातातपकर्शिताङ्गो ।
न शेषमाजावसुहृत्सु कुर्यात् ॥ ३.१२०.१६ ॥
ତାଙ୍କ ପରାକ୍ରମ ଓ ବଳ ସହିତ ସମକକ୍ଷ ପୃଥିବୀରେ ଆଉ କେହି ନାହାଁନ୍ତି; ଥଣ୍ଡା, ପବନ ଓ ରୌଦ୍ରରେ ଶରୀର କୃଶ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ଯୁଦ୍ଧରେ ସେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କିଛି ବି ଅବଶେଷ ରଖିବ ନାହିଁ।
3.120.17
प्राच्यां नृपानेकरथेन जित्वा ।
वृकोदरः सानुचरान्रणेषु।
स्वस्त्यागमद्योऽतिरथस्तरस्वी ।
सोयं वने क्लिश्यति चीरवासाः ॥ ३.१२०.१७ ॥
ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ଏକ ରଥରେ ଅନେକ ରାଜାଙ୍କୁ ଜିତି, ଯୁଦ୍ଧରେ ଅନୁଚରଙ୍କ ସହ ନିରାପଦେ ଫେରିଥିବା ସେହି ଅତିରଥୀ ଓ ବେଗବାନ ବୃକୋଦର ଏବେ ବନରେ ବଲ୍କଳ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି କ୍ଲେଶ ଭୋଗୁଛନ୍ତି।
3.120.18
यः सिन्धुकूले व्यजयन्नृदेवा-
न्समागतान्दाक्षिणात्यान्महीपान्।
तं पश्यतेमं सहदेवमद्य ।
तरस्विनं तापसवेषरूपम् ॥ ३.१२०.१८ ॥
ସିନ୍ଧୁ କୂଳରେ ସମବେତ ଦକ୍ଷିଣର ନରଦେବ ରାଜାଙ୍କୁ ଯେ ଜିତିଥିଲେ, ସେହି ପରାକ୍ରମୀ ସହଦେବଙ୍କୁ ଆଜି ତପସ୍ବୀ ବେଶରେ ଦେଖ।
3.120.19
यः पार्थिवानेकरथेन वीरो ।
दिशं प्रतीचीं प्रत्नियुद्धशौण्डः।
जिग्ये रणे तं नकुलं वनेऽस्मि-
न्संपश्यतैनं मलदिग्धगात्रम् ॥ ३.१२०.१९ ॥
ଏକ ରଥରେ ପଶ୍ଚିମ ଦିଗର ରାଜାଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ଜିତିଥିବା, ପ୍ରାଚୀନ ଯୁଦ୍ଧକୌଶଳରେ ନିପୁଣ ସେହି ବୀର ନକୁଳଙ୍କୁ ଏହି ବନରେ ଦେଖ; ତାଙ୍କ ଶରୀର ମଇଳାରେ ଲିପ୍ତ।
3.120.20
सत्रे समृद्धेऽतिरथस्य राज्ञो ।
वेदीतलादुत्पतिता सुता या।
सेयं वने वासमिमं सुदुःखं ।
कथं सहत्यद्य सती सुखार्हा ॥ ३.१२०.२० ॥
ସମୃଦ୍ଧ ଯଜ୍ଞରେ ଅତିରଥୀ ରାଜା (ଦ୍ରୁପଦ)ଙ୍କ ବେଦୀ ତଳୁ ଯେଉଁ କନ୍ୟା ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିଲେ, ସେହି ସତୀ, ସୁଖର ଯୋଗ୍ୟା, ଆଜି ଏହି ବନର ଅତି ଦୁଃଖଦାୟକ ବାସ କିପରି ସହୁଛନ୍ତି?
3.120.21
त्रिवर्गमुख्यस् समीरणस्य ।
देवेश्वरस्याप्यथवाऽश्विनोश्च।
एषां सुराणां तनयाः कथंनु ।
वने चरन्त्यस्तसुखाः सुखार्हाः ॥ ३.१२०.२१ ॥
ତ୍ରିବର୍ଗର ପ୍ରଧାନ ବାୟୁ, ଦେବେଶ୍ୱର ଇନ୍ଦ୍ର, କିମ୍ବା ଅଶ୍ୱିନୀ ଦ୍ୱୟଙ୍କ — ଏହି ଦେବତାଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ ସୁଖର ଯୋଗ୍ୟ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସୁଖରହିତ ହୋଇ ବନରେ କିପରି ବୁଲୁଛନ୍ତି?
3.120.22
जिते हि धर्मस्य सुते सभार्ये ।
सभ्रातृके सानुचरे निरस्ते।
दुर्योधने चापि विवर्धमाने ।
कथं न सीदत्यवनिः सशैला ॥ ३.१२०.२२ ॥
ଧର୍ମର ପୁତ୍ର ପରାଜିତ ହୋଇଛନ୍ତି, ପତ୍ନୀ, ଭାଇ ଓ ଅନୁଚରଙ୍କ ସହିତ ନିର୍ବାସିତ ହୋଇଛନ୍ତି, ଆଉ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ବଢ଼ୁଛନ୍ତି — ତେବେ ପର୍ବତ ସହିତ ଏହି ପୃଥିବୀ କାହିଁକି ବସିଯାଉନାହିଁ?