ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 3.123
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.123.1
भृगोर्महर्षेः पुत्रोऽभूच्चयवनो नाम भारत ।
समीपे सरसस्तस्य तपस्तेपे महाद्युतिः ॥ ३.१२३.१ ॥
ଭୃଗୁ ମହର୍ଷିଙ୍କ ପୁତ୍ର ଚ୍ୟବନ ନାମକ ଜଣେ ଜନ୍ମିଲେ, ହେ ଭାରତ। ସେହି ସରୋବର ନିକଟରେ ମହାତେଜସ୍ୱୀ ତପସ୍ୟା କଲେ।
3.123.2
स्थाणुभूतो महातेजा वीरस्थानेन पाण्डव ।
अतिष्ठत चिरं कालमेकदेशे विशांपते ॥ ३.१२३.२ ॥
ସ୍ଥାଣୁ ପରି ସ୍ଥିର ହୋଇ ମହାତେଜସ୍ୱୀ ବୀରାସନରେ, ହେ ପାଣ୍ଡବ, ହେ ବିଶାଂପତି, ଏକ ସ୍ଥାନରେ ବହୁକାଳ ଠିଆ ହୋଇ ରହିଲେ।
3.123.3
सवल्मीकोऽभवदृषिर्लताभिरिव संवृतः ।
कालेन महता राजन्समाकीर्णः पिपीलिकैः ॥ ३.१२३.३ ॥
ବଲ୍ମୀକରେ ଆବୃତ ସେହି ଋଷି ଲତାରେ ଢାଙ୍କି ହୋଇଗଲେ ପରି ଥିଲେ। ହେ ରାଜନ, ବହୁକାଳ ପରେ ସେ ଘୂସୁରିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଗଲେ।
3.123.4
तथा स संवृतो धीमान्मृत्पिण्ड इव सर्वशः ।
तप्यते स्म तपो घोरं वल्मीकेन समावृतः ॥ ३.१२३.४ ॥
ଏହିପରି ସେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ମାଟିଖଣ୍ଡ ପରି ସର୍ବତ୍ର ଆବୃତ, ବଲ୍ମୀକରେ ଘେରି ହୋଇ ଘୋର ତପସ୍ୟା କଲେ।
3.123.5
अथ दीर्घस्य कालस्य शर्यातिर्नाम पार्थिवः ।
आजगाम सरो रम्यं विहर्तुमिदमुत्तमम् ॥ ३.१२३.५ ॥
ତା'ପରେ ବହୁକାଳ ପରେ ଶର୍ୟାତି ନାମକ ରାଜା ବିହାର କରିବାକୁ ଏହି ରମଣୀୟ ଉତ୍ତମ ସରୋବରକୁ ଆସିଲେ।
3.123.6
तस्य स्त्रीणां सहस्राणि चत्वार्यासन्परिग्रहः ।
एकैव च सुता सुभ्रूः सुकन्या नाम भारत ॥ ३.१२३.६ ॥
ତାଙ୍କର ଚାରି ହଜାର ପତ୍ନୀ ଥିଲେ, ଆଉ ହେ ଭାରତ, ସୁକନ୍ୟା ନାମକ ସୁନ୍ଦର ଭୁରୁ ବିଶିଷ୍ଟ ଜଣେ ମାତ୍ର କନ୍ୟା ଥିଲେ।
3.123.7
सा सखीभिः परिवृता दिव्याभरणभूषिता ।
चङ्क्रम्यमाणा वल्मीकं भार्गवस्य समासदत् ॥ ३.१२३.७ ॥
ସଖୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରି ହୋଇ, ଦିବ୍ୟ ଅଳଙ୍କାରରେ ସଜ୍ଜିତା ସେ ବୁଲିବୁଲି ଭାର୍ଗବଙ୍କ ବାମ୍ବିକୁ ପହଞ୍ଚିଲା।
3.123.8
सा वै वसुमतीं तत्र पश्यन्ती सुमनोरमाम् ।
वनस्पतीन्प्रचिन्वन्ती विजहार सखीवृता ॥ ३.१२३.८ ॥
ସେଠାର ମନୋରମ ଭୂମି ଦେଖି, ଗଛରୁ ଫୁଲ ତୋଳି, ସଖୀମାନଙ୍କ ସହ ଘେରି ସେ ବିହାର କଲା।
3.123.9
रूपेण वयसा चैव भदनेन मदेन च ।
बभञ्ज वनवृक्षाणां शाखाः परमपुष्पिताः ॥ ३.१२३.९ ॥
ନିଜ ରୂପ, ଯୌବନ, ମୋହ ଓ ଗର୍ବରେ ସେ ବନବୃକ୍ଷର ଅତ୍ୟଧିକ ଫୁଲିଥିବା ଡାଳଗୁଡ଼ିକୁ ଭାଙ୍ଗିଦେଲା।
3.123.10
तां सखीरहितामेकामेकवस्त्रामलंकृताम् ।
ददर्श भार्गवो धमांश्चरन्तीमिव विद्युतम् ॥ ३.१२३.१० ॥
ସଖୀ ବିନା ଏକାକିନୀ, ଏକ ବସ୍ତ୍ରରେ ଅଳଙ୍କୃତା ତାଙ୍କୁ ଭାର୍ଗବ ଦେଖିଲେ; ସେ ଚାଲୁଥିବା ବିଜୁଳି ପରି ଥିଲା।
3.123.11
तां पश्यमानो विजने स रेमे परमद्युतिः ।
क्षामकण्ठश्च विप्रर्षिस्तपोबलसमन्वितः।
तामाबभाषेकल्याणीं सा चास्य न शृणोति वै ॥ ३.१२३.११ ॥
ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ନିର୍ଜନରେ ସେ ପରମ ତେଜସ୍ବୀ ଋଷି ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ। ଶୁଖିଲା କଣ୍ଠରେ, ତପୋବଳଯୁକ୍ତ ସେ ବିପ୍ରର୍ଷି ସେହି କଲ୍ୟାଣୀଙ୍କୁ କହିଲେ; କିନ୍ତୁ ସେ ତାଙ୍କ କଥା ଶୁଣିଲା ନାହିଁ।
3.123.12
ततः सुकन्या वल्मीके दृष्ट्वा भार्गवचक्षुषी ।
कौतूहलात्कण्टकेन बुद्धिमोहबलात्कृता।
किंनु खल्विदमित्युक्त्वा निर्बिभेदास्य लोचने ॥ ३.१२३.१२ ॥
ତା'ପରେ ସୁକନ୍ୟା ବାମ୍ବିରେ ଭାର୍ଗବଙ୍କ ଦୁଇ ଆଖି ଦେଖିଲା; କୌତୂହଳରେ, ବୁଦ୍ଧିର ମୋହର ବଳରେ, 'ଏ କ'ଣ?' କହି କଣ୍ଟାରେ ତାଙ୍କ ଆଖି ବିନ୍ଧିଦେଲା।
3.123.13
अक्रुद्ध्यत्स तथा विद्धे नेत्रे परममन्युमान् ।
ततः शर्यातिसैन्यस्य शकृन्मूत्रे समावृणोत् ॥ ३.१२३.१३ ॥
ସେ ତାଙ୍କ ଆଖି ବିନ୍ଧିବାରୁ ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୁଦ୍ଧ ହେଲେ। ତା'ପରେ ଶର୍ୟାତିଙ୍କ ସୈନ୍ୟର ମଳମୂତ୍ର ସେ ସବୁଆଡ଼ୁ ରୋକି ଢାଙ୍କି ଦେଲେ।
3.123.14
ततो रुद्धे शकृन्मूत्रे सैन्यमासीत्सुदुःखितम् ।
तथागतमभिप्रेक्ष्य पर्यपृच्छत्स पार्थिवः ॥ ३.१२३.१४ ॥
ତା'ପରେ ମଳମୂତ୍ର ରୁଦ୍ଧ ହେବାରୁ ସୈନ୍ୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖିତ ହେଲା। ସେହି ଅବସ୍ଥା ଦେଖି ରାଜା ଚାରିଆଡ଼େ ପଚାରିଲେ।
3.123.15
तपोनित्यस्य वृद्धस्य रोषणस्य विशेषतः ।
केनापकृतमद्येह भार्गवस्य महात्मनः।
ज्ञातं वा यदि वाऽज्ञातं तद्द्रुतं ब्रूत माचिरम् ॥ ३.१२३.१५ ॥
ତପସ୍ୟାରେ ସଦା ରତ, ବୃଦ୍ଧ ଓ ବିଶେଷତଃ କ୍ରୋଧୀ ସେହି ମହାତ୍ମା ଭାର୍ଗବଙ୍କର ଆଜି ଏଠାରେ କିଏ ଅପକାର କଲା? ତୁମେମାନେ ଜାଣିଥାଅ କି ନ ଜାଣିଥାଅ, ଶୀଘ୍ର କୁହ, ବିଳମ୍ବ କର ନାହିଁ।
3.123.16
तमूचुः सैनिकाः सर्वे न विद्मोऽपकृतं वयम् ।
सर्वोपायैर्यथाकामं भवांस्तदधिगच्छतु ॥ ३.१२३.१६ ॥
ସମସ୍ତ ସୈନିକ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ, 'କିଏ ଅପକାର କଲା ତାହା ଆମେ ଜାଣୁ ନାହୁଁ। ଆପଣ ସବୁ ଉପାୟରେ, ଯେମିତି ଇଚ୍ଛା, ତାହା ଜାଣିନିଅନ୍ତୁ।'
3.123.17
ततः स पृथिवीपालः साम्ना चोग्रेण च स्वयम् ।
पर्यपृच्छत्सुहृद्वर्गं पर्यजानन्न चैव ते ॥ ३.१२३.१७ ॥
ତା'ପରେ ସେହି ରାଜା ନିଜେ କୋମଳ ଓ କଠୋର ବାକ୍ୟରେ ନିଜ ହିତୈଷୀମାନଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ; ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଜାଣି ନ ଥିଲେ।
3.123.18
आनाहार्तं ततो दृष्ट्वा तत्सैन्यमनुखार्दितम् ।
पितरं दुःखितं दृष्ट्वा सुकन्येदमथाब्रवीत् ॥ ३.१२३.१८ ॥
ଅବରୋଧ ଯୋଗୁ ସୈନ୍ୟର ସେହି ଦୁର୍ଦ୍ଦଶା ଓ ତଦ୍ୱାରା ପୀଡ଼ିତ ଅବସ୍ଥା ଦେଖି, ଦୁଃଖିତ ପିତାଙ୍କୁ ଦେଖି ସୁକନ୍ୟା ସେତେବେଳେ ଏହା କହିଲେ।
3.123.19
मयाऽटन्त्येह वल्मीके दृष्टं सत्वमभिज्वलत् ।
खद्योतवदभिज्ञातं तन्मया विद्धमन्तिकात् ॥ ३.१२३.१९ ॥
ମୁଁ ଏଠାରେ ବଲ୍ମୀକରେ ବୁଲୁଥିବା ସମୟରେ ଖଦ୍ୟୋତ ପରି ଜ୍ୱଳୁଥିବା ଏକ ପ୍ରାଣୀ ଦେଖିଲି। ନିକଟକୁ ଯାଇ ତାକୁ ଚିହ୍ନି ମୁଁ ତାକୁ ବିଦ୍ଧ କଲି।
3.123.20
एतच्छ्रुत्वा तु वल्मीकं शर्यातिस्तूर्णमभ्ययात् ।
तत्रापशय्त्तपोवृद्धं चन्द्रादित्यसमप्रभम् ॥ ३.१२३.२० ॥
ଏହା ଶୁଣି ଶର୍ଯାତି ଶୀଘ୍ର ବଲ୍ମୀକ ଆଡ଼କୁ ଗଲେ। ସେଠାରେ ସେ ତପସ୍ୟାରେ ବୃଦ୍ଧ, ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସମାନ ପ୍ରଭାବିଶିଷ୍ଟ ଜଣକୁ ଦେଖିଲେ।
3.123.21
अयाचदथ सैन्यार्थं प्राञ्जलिः पृथिवीपतिः ।
अज्ञानाद्बालया यत्ते कृतं तत्क्षन्तुमर्हसि ॥ ३.१२३.२१ ॥
ତେବେ ରାଜା ହାତଯୋଡ଼ି ସୈନ୍ୟ ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥନା କଲେ। କହିଲେ, "ଅଜ୍ଞାନତାରୁ ସେ ବାଳିକା ଆପଣଙ୍କ ପ୍ରତି ଯାହା କରିଛି, ଆପଣ କ୍ଷମା କରନ୍ତୁ।"
3.123.22
ततोऽब्रवीन्महीपालं च्यवनो भार्गवस्तदा ।
अपमानादहं विद्धो ह्यनया दर्पपूर्णया ॥ ३.१२३.२२ ॥
ତେବେ ଭାର୍ଗବ ଚ୍ୟବନ ରାଜାଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଦର୍ପରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଏହି ବାଳିକା ମୋତେ ଅପମାନ କରି ପ୍ରକୃତରେ ମୋତେ ବିଦ୍ଧ କରିଛି।"
3.123.23
रूपौदार्यसमायुक्तां लोभमोहबलात्कृताम् ।
तामेव प्रतिगृह्याहं राजन्दुहितरं तव।
क्षंस्यामीति महीपाल सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ॥ ३.१२३.२३ ॥
"ହେ ରାଜନ୍! ରୂପ ଓ ଔଦାର୍ଯ୍ୟଯୁକ୍ତ, ଲୋଭ ଓ ମୋହ ବଳରେ କରାଯାଇଥିବା ଆପଣଙ୍କ ସେହି କନ୍ୟାକୁ ମୁଁ ଗ୍ରହଣ କରି କ୍ଷମା କରିବି। ହେ ଭୂପାଳ, ଏହା ସତ୍ୟ କହୁଛି।"
3.123.24
ऋषेर्वचनमाज्ञाय शर्यातिरविचारयन् ।
ददौ दुहितरं तस्मै च्यवनाय महात्मने ॥ ३.१२३.२४ ॥
ଋଷିଙ୍କ ବଚନ ବୁଝି ଶର୍ଯାତି ବିନା ବିଚାରରେ ନିଜର କନ୍ୟାକୁ ମହାତ୍ମା ଚ୍ୟବନଙ୍କୁ ଦାନ କଲେ।
3.123.25
प्रतिगृह्य च तां कन्यां भगवान्प्रससाद ह ।
प्राप्तप्रसादौ राजा वै ससैन्यः पुरमाव्रजत् ॥ ३.१२३.२५ ॥
ସେହି କନ୍ୟାକୁ ଗ୍ରହଣ କରି ଭଗବାନ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ। କୃପା ପାଇ ରାଜା ସୈନ୍ୟ ସହିତ ନଗରକୁ ଫେରିଲେ।
3.123.26
सुकन्याऽपि पतिं लब्ध्वा तपस्विनमनिन्दिता ।
नित्यं पर्यचरत्प्रीत्या तपसा नियमेन च ॥ ३.१२३.२६ ॥
ସୁକନ୍ୟା ମଧ୍ୟ ତପସ୍ବୀ ସ୍ୱାମୀ ପାଇ, ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ ହୋଇ, ସର୍ବଦା ପ୍ରୀତିରେ, ତପ ଓ ନିୟମ ସହିତ ତାଙ୍କର ସେବା କଲେ।
3.123.27
अग्नीनामतीथीनां च शुश्रूषुनसूयिका ।
समाराधयत क्षिप्रं च्यवनं सा शुभानना ॥ ३.१२३.२७ ॥
ଅଗ୍ନି ଓ ଅତିଥିମାନଙ୍କର ସେବା କରି, ଈର୍ଷାରହିତା ହୋଇ, ସେହି ଶୁଭମୁଖୀ ଶୀଘ୍ର ଚ୍ୟବନଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କଲେ।