महाभारत · अध्याय 3.129
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.129.1
ब्रह्मन्यद्यद्यथा कार्यं तत्कुरुष्व तथातथा ।
पुत्रकामतया सर्वंकरिष्यामि वचस्तव ॥ ३.१२९.१ ॥
हे ब्राह्मणा, जे जे जसे करायचे ते तसेच करा. पुत्रकामनेमुळे मी तुमचे सर्व शब्द पाळीन.
3.129.2
ततः स याजयामास सोमकं तेन जन्तुना ।
मातरस्तु बलातपुत्रमपाकार्षुः कृपान्विताः ॥ ३.१२९.२ ॥
नंतर त्याने त्या प्राण्याद्वारे सोमकाकडून यज्ञ करवला. पण करुणेने भरलेल्या मातांनी बळजबरीने पुत्राला ओढून नेले.
3.129.3
हा हताः स्मेति वाशन्त्यस्तीव्रशोकसमाहताः ।
तं मातरः प्त्यकर्षन्गृहीत्वा दक्षिणे करे ॥ ३.१२९.३ ॥
"अरेरे, आम्ही नष्ट झालो!" असे विलाप करत, तीव्र शोकाने आहत झालेल्या मातांनी त्याला उजव्या हाताने धरून ओढले.
3.129.4
सव्ये पाणौ गृहीत्वा तु याजकोपि स्म कर्षति ।
कुररीणामिवार्तानामपाकृष्य तु तं सुतम् ॥ ३.१२९.४ ॥
डावा हात धरून यजमानही ओढत होता. पीडित कुररी पक्ष्यांप्रमाणे त्या पुत्राला ओढून दूर नेले.
3.129.5
विशस्य चैनं विधिवद्वपामस्य जुहाव सः ।
वपायां हूयमानायां गन्धमाघ्राय मातरः ॥ ३.१२९.५ ॥
त्याला विधिपूर्वक वध करून त्याने त्याची वपा (चरबी) हवन केली. वपेची आहुती देताना मातांनी तिचा गंध घेतला.
3.129.6
आर्ता निपेतुः सहसा पृथिव्यां कुरुनन्दन ।
सर्वाश्च गर्भानलबंस्ततस्ताः पार्थिवाङ्गनाः ॥ ३.१२९.६ ॥
हे कुरुनंदना! दुःखाने व्याकुळ होऊन त्या अचानक जमिनीवर कोसळल्या. मग त्या सर्व राणींनी आपले गर्भ गमावले.
3.129.7
ततो दशसु मासेषु सोमकस्य विशांपते ।
जज्ञे पुत्रशतं पूर्णं तासु सर्वासु भारत ॥ ३.१२९.७ ॥
नंतर दहा महिन्यांनी, हे प्रजापते, सोमकाला पूर्ण शंभर पुत्र झाले; हे भारता, त्या सर्वांपासून.
3.129.8
जन्तुर्ज्येष्ठः समभवज्जनित्र्यामेव पूर्ववत् ।
स तासामिष्ट एवासीन्न तथाऽन्ये निजाः सुताः ॥ ३.१२९.८ ॥
जन्तु ज्येष्ठ झाला, पूर्वीप्रमाणेच मातेच्या ठिकाणी; तो त्यांना प्रिय होता, त्यांचे इतर स्वतःचे पुत्र तसे नव्हते.
3.129.9
तच्च लक्षणमस्यासीत्सौवर्णं पार्श्व उत्तरे ।
तस्मिन्पुत्रशते चाग्र्यः स बभूव गुणैरपि ॥ ३.१२९.९ ॥
त्याचे लक्षण हे होते: उत्तर बाजूला सोनेरी चिन्ह होते; त्या शंभर पुत्रांमध्ये तो गुणांनीही श्रेष्ठ ठरला.
3.129.10
ततः स लोकमगमत्सोमकस्य गुरुः परम् ।
अन्वक्षमेव पश्चात्तु सोमकोप्यगमत्परम् ॥ ३.१२९.१० ॥
नंतर सोमकाचा तो गुरू परम लोकाला गेला; आणि मग सोमकही त्याच्या मागोमाग परम लोकाला गेला.
3.129.11
अथ तं नरके घोरे पच्यमानं ददर्श सः ।
तमपृच्छत्किमर्थं त्वं नरके पच्यसे द्विज ॥ ३.१२९.११ ॥
मग त्याने त्या भयंकर नरकात त्याला शिजताना पाहिले; त्याला विचारले: "हे द्विजा, तू नरकात का शिजत आहेस?"
3.129.12
तमब्रवीद्गुरुः सोऽथ पच्यमानोऽग्निना भृशम् ।
त्वं मया याजितो राजंस्तस्येदं कर्मणः फलम् ॥ ३.१२९.१२ ॥
तेव्हा अग्नीने अतिशय शिजणारा तो गुरू त्याला म्हणाला: "हे राजा, मी तुझ्याकडून यज्ञ करवला होता; हे त्या कर्माचे फल आहे."
3.129.13
एतच्छ्रुत्वा स राजर्षिर्धर्मराजमथाब्रवीत् ।
अहमत्र प्रवेक्ष्यामि मुच्यतां मम याजकः ॥ ३.१२९.१३ ॥
हे ऐकून तो राजर्षी धर्मराजाला म्हणाला, "मी येथेच प्रवेश करीन; माझ्या याजकाला सोडा."
3.129.14
मत्कृते हि महाभागः पच्यते नरकाग्निना ।
सोहमात्मानमाधास्ये नरके मुच्यतां गुरुः ॥ ३.१२९.१४ ॥
माझ्यामुळेच तो महाभाग नरकाग्नीत शिजत आहे; म्हणून मी स्वतः नरकात स्वतःला ठेवीन; गुरूला सोडा.
3.129.15
नान्य कर्तुः फलं राजन्नुपभुङ्क्ते कदाचन ।
इमानि तव दृश्यन्ते फलानि वदतांवर ॥ ३.१२९.१५ ॥
हे राजा, कर्त्याचे फळ दुसरा कधीही भोगत नाही; हे वक्त्यांमध्ये श्रेष्ठा, ही फळे तुझीच दिसत आहेत.
3.129.16
पुण्यान्न कामये लोकानृतेऽहं ब्रह्मवादिनम् ।
इच्छाम्यहमननैव सह वस्तुं सुरालये ॥ ३.१२९.१६ ॥
ब्रह्मवादी गुरूशिवाय मला पुण्यलोक नको आहेत; याच्यासोबतच मला देवलोकात राहायचे आहे.
3.129.17
नरके वा धर्मराज कर्मणाऽस्य समो ह्यहम् ।
पुण्यापुण्यफलं देव सममस्त्वावयोरिदम् ॥ ३.१२९.१७ ॥
हे धर्मराजा, नरकात असो वा अन्यत्र, कर्माने मी याच्या बरोबरीचा आहे; हे देवा, पुण्यपापाचे हे फल आम्हा दोघांना समान होवो.
3.129.18
यद्येवमीप्सितं राजन्भुङ्खास्य सहितः फलम् ।
तुल्यकालं सहानेन पश्चात्प्राप्स्यसि सद्गतिम् ॥ ३.१२९.१८ ॥
जर तुझी अशीच इच्छा असेल, हे राजा, तर याच्यासोबत फळ भोग; समान काळ याच्यासोबत राहिल्यानंतर तुला सद्गती मिळेल.
3.129.19
स चकार तथा सर्वं राजा राजीवलोचनः ।
क्षीणपापश्च तस्मात्स विमुक्तो गुरुणा सह ॥ ३.१२९.१९ ॥
लोमश म्हणाला: कमललोचन राजाने सर्व तसेच केले. पाप क्षीण झाल्यामुळे तो गुरूसह मुक्त झाला.
3.129.20
लेभे कामाञ्शुभान्राजन्कर्मणा निर्जितान्स्वयम् ।
सह तेनैव विप्रेण गुरुणा स गुरुप्रियः ॥ ३.१२९.२० ॥
राजा, त्याने आपल्या कर्माने स्वतः जिंकलेले शुभ कामनांचे फल मिळवले. त्या ब्राह्मण गुरूसह तो गुरूंचा प्रिय झाला.
3.129.21
एष तस्याश्रमः पुण्यो य एषोग्रे विराजते ।
क्षान्त उष्यात्र षड्रात्रं प्राप्नोति सुगतिं नरः ॥ ३.१२९.२१ ॥
हा त्याचा पवित्र आश्रम आहे, जो येथे तेजाने झळकतो. जो मनुष्य येथे क्षमाशील राहून सहा रात्री वास करतो, त्याला सद्गती मिळते.
3.129.22
एतस्मिन्नपि राजेन्द्र वत्स्यामो विगतज्वराः ।
षड्रात्रं नियतात्मानः स़ज्जीभव कुरूद्वह ॥ ३.१२९.२२ ॥
हे राजेंद्रा, आपणही येथेच शोकरहित व आत्मसंयमी होऊन सहा रात्री वास करू. हे कुरुश्रेष्ठा, सज्ज हो.