મહાભારત · અધ્યાય 3.144
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.144.1
द्रष्टारः पर्वताः सर्वे नद्यः सपुरकाननाः ।
तीर्थानि चैव श्रीमन्ति स्पृष्टं च सलिलं करैः ॥ ३.१४४.१ ॥
બધા પર્વતો, નગરો અને વનો સહિતની નદીઓ, તથા શોભાયમાન તીર્થો દર્શનીય છે; હાથ વડે જળનો સ્પર્શ કરાય છે.
3.144.2
पर्वतं मन्दरं दिव्यमेष पन्थाः प्रयास्यति ।
समाहीता निरुद्विग्नाः सर्वे भवत पाण्डवाः ॥ ३.१४४.२ ॥
આ માર્ગ દિવ્ય મંદર પર્વત તરફ જશે. હે પાંડવો, તમે સૌ એકાગ્ર અને નિર્ભય રહો.
3.144.3
अयं देवनिवासो वै गन्तव्यो वो भविष्यति ।
ऋषीणां चैव दिव्यानां निवासः पुण्यकर्मणां ॥ ३.१४४.३ ॥
આ દેવોનું નિવાસસ્થાન છે; તમારે અહીં જ જવું પડશે. આ દિવ્ય અને પુણ્યકર્મી ઋષિઓનું પણ નિવાસસ્થાન છે.
3.144.4
एषा शिवजला पुण्या याति सौम्य महानदी ।
बदरीप्रभवा राजन्देवर्षिगणसेविता ॥ ३.१४४.४ ॥
શિવસમાન જળવાળી આ પવિત્ર મહાનદી વહે છે, હે સૌમ્ય. હે રાજન, તે બદરીથી ઉદ્ભવે છે અને દેવર્ષિગણો દ્વારા સેવાય છે.
3.144.5
एषा वैहायसैर्नित्यं वालखिल्यैर्महात्मभिः ।
अर्चिता चोपयाता च गन्धर्वैश्च महात्मभिः ॥ ३.१४४.५ ॥
આકાશચારી અને મહાત્મા વાલખિલ્યો હંમેશાં તેની પૂજા કરે છે; મહાત્મા ગંધર્વો પણ પૂજા કરીને તેની પાસે આવે છે.
3.144.6
अत्रसाम स्म गायन्ति सामगाः पुण्यनिःस्वनाः ।
मरीचिः पुलहश्चैव भृगुश्चैवाङ्गिरास्तथा ॥ ३.१४४.६ ॥
અહીં સામગાન કરનારા પુણ્ય સ્વરે સામ ગાય છે; મરીચિ, પુલહ, ભૃગુ અને અંગિરસ પણ અહીં ગાય છે.
3.144.7
अत्राह्निकं सुरश्रेष्ठो जपते समरुद्गणः ।
साध्याश्चैवाश्विनौ चैव परिधावन्ति तं तदा ॥ ३.१४४.७ ॥
અહીં દેવશ્રેષ્ઠ મરુદ્ગણો સાથે દૈનિક જપ કરે છે; ત્યારે સાધ્યો અને બંને અશ્વિનીઓ તેમની આસપાસ દોડે છે.
3.144.8
चन्द्रमाः सह सूर्येण ज्योतीषि च ग्रहैः सह ।
अहोरात्रविभागेन नदीमेनामनुव्रजन् ॥ ३.१४४.८ ॥
ચંદ્ર સૂર્ય સાથે, ગ્રહો સાથે જ્યોતિષ્કો, દિવસ-રાતના વિભાગથી આ નદીને અનુસરતા ચાલે છે.
3.144.9
एतस्याः सलिलं मूर्ध्नि वृषाङ्कः पर्यधारयत् ।
गङ्गाद्वारे महाभाग येन लोकस्थितिर्भवेत् ॥ ३.१४४.९ ॥
આ નદીનું જળ વૃષાંકે (શિવે) પોતાના માથા પર ધારણ કર્યું; ગંગાદ્વાર પાસે, હે મહાભાગ, જેથી લોકોની સ્થિતિ થાય.
3.144.10
एतां भगवतीं देवीं भवन्तः सर्व एव हि ।
प्रयतेनात्मना तात प्रतिगम्याभिवादत ॥ ३.१४४.१० ॥
તમે બધા આ પૂજ્ય દેવી પાસે જઈને, હે વત્સ, સંયમિત મનથી વંદન કરો.
3.144.11
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा लोमशस्य महात्मनः ।
आकाशगङ्गां प्रयताः पाण्डवास्तेऽभ्यवादयन् ॥ ३.१४४.११ ॥
મહાત્મા લોમશના તે વચન સાંભળીને સંયમી પાંડવોએ આકાશગંગાને વંદન કર્યા.
3.144.12
अभिवाद्य च ते सर्वे पाण्डवा धर्मचारिणः ।
पुनः प्रयाताः संहृष्टाः सर्वैर्ऋषिगणैः सह ॥ ३.१४४.१२ ॥
ધર્માચરણ કરનારા તે બધા પાંડવો વંદન કરીને, આનંદિત થઈ સર્વ ઋષિગણો સાથે ફરી પ્રયાણ કર્યું.
3.144.13
ततो दूरात्प्रकाशन्तं पाण्डुरं मेरुसंनिभम् ।
ददृशुस्ते नरश्रेष्ठा विकीर्णं सर्वतोदिशम् ॥ ३.१४४.१३ ॥
ત્યારે તે નરશ્રેષ્ઠોએ દૂરથી ચમકતું, શ્વેત, મેરુ સમાન, સર્વ દિશાઓમાં વિખરાયેલું (દૃશ્ય) જોયું.
3.144.14
तान्प्रष्टुकामान्विज्ञाय पाण्डवान्स तु लोमशः ।
उवाच वाक्यं वाक्यज्ञः शृणुध्वं पाण्डुनन्दनाः ॥ ३.१४४.१४ ॥
પાંડવો પૂછવા ઇચ્છે છે એમ જાણીને, વાણી જાણનાર તે લોમશે કહ્યું — 'હે પાંડુપુત્રો, સાંભળો.'
3.144.15
एतद्विकीर्णं सुश्रीमत्कैलासशिखरोपमम् ।
यत्पश्यसि नरश्रेष्ठ पर्वतप्रतिमं स्थितम् ॥ ३.१४४.१५ ॥
હે નરશ્રેષ્ઠ, વિખરાયેલું આ અતિ શોભાયુક્ત કૈલાસ-શિખર સમાન છે; તું જોઈ રહ્યો છે તે પર્વત સમાન ઊભું છે.
3.144.16
एतान्यस्थीनि दैत्यस्य नरकस्य महात्मनः ।
पर्वतप्रतिमं भाति पर्वतप्रस्तराश्रितम् ॥ ३.१४४.१६ ॥
આ મહાત્મા નરક નામના દૈત્યનાં હાડકાં છે; પર્વત-શિલાઓ પર આધારિત આ પર્વત સમાન ભાસે છે.
3.144.17
पुरातनेन देवेन विष्णुना परमात्मना ।
रदैत्यो विनिहतस्तेन सुरराजहितैषिणा ॥ ३.१४४.१७ ॥
પ્રાચીન પરમાત્મા દેવ વિષ્ણુ વડે, દેવરાજનું હિત ઇચ્છનારા તેમના વડે, રદ દૈત્ય હણાયો.
3.144.18
दशवर्षसहस्राणि तपस्तप्यन्महामनाः ।
ऐनद्रं प्रार्थयते स्थानं तपःस्वाध्यायविक्रमात् ॥ ३.१४४.१८ ॥
દસ હજાર વર્ષ સુધી તપ કરતો તે મહામના, તપ અને સ્વાધ્યાયના બળથી ઇન્દ્રપદ માગે છે.
3.144.19
तपोबलेन महता बाहुवेगबलेन च ।
नित्यमेव दुराधर्षो धर्षयन्स दितेः सुतः ॥ ३.१४४.१९ ॥
મહાન તપોબળ અને ભુજાઓના વેગ-બળથી દિતિનો એ પુત્ર સદા અજેય રહીને દેવોને પીડતો હતો.
3.144.20
स तु तस्य बलं ज्ञात्वा धर्मे च चरितव्रतम् ।
भयाभिभूतः संविग्नः शक्र आसीत्तदाऽनघ ॥ ३.१४४.२० ॥
હે નિષ્પાપ! તેનું બળ અને ધર્મમાં તેનું વ્રતપાલન જાણીને ત્યારે શક્ર ભયથી અભિભૂત અને વ્યાકુળ થયો.
3.144.21
तेन संचिन्तितो देवो मनसा विष्णुरव्ययः ।
सर्वत्रगः प्रभुः श्रीमानागतश्च स्थितो बभौ ॥ ३.१४४.२१ ॥
તેણે મનમાં સ્મરેલા અવિનાશી દેવ વિષ્ણુ, સર્વવ્યાપી પ્રભુ, શ્રીમાન, આવીને ઊભા રહી શોભી ઊઠ્યા.
3.144.22
ऋषयश्चापि तं सर्वे तुष्टुवुश्च दिवौकसः ॥ ३.१४४.२२ ॥
બધા ઋષિઓ અને સ્વર્ગવાસી દેવોએ પણ તેમની સ્તુતિ કરી.
3.144.23
तं दृष्ट्वा ज्वलमानश्रीर्भगवान्हव्यवाहनः ।
नष्टतेजाः समभवत्तस्य तेजोभिभर्त्सितः ॥ ३.१४४.२३ ॥
તેમને જોઈને, જેમની શોભા પ્રજ્વલિત હતી તે ભગવાન હવ્યવાહન (અગ્નિ) તેજ ગુમાવી બેઠા; તેમના તેજથી તિરસ્કૃત થઈને તેઓ નિસ્તેજ થયા.
3.144.24
तं दृष्ट्वा वरदं देवं विष्णुं देवगणेश्वरम् ।
प्राञ्जलिः प्रणतो भूत्वा नमस्कृत्य च वज्रभृत्।
प्राह वाक्यं ततस्तत्त्वं यतस्तस्य भयं भवेत् ॥ ३.१४४.२४ ॥
વરદાયક દેવ, દેવગણોના ઈશ્વર વિષ્ણુને જોઈને, વજ્રધારી (ઇન્દ્ર) હાથ જોડી, પ્રણત થઈ, નમસ્કાર કરીને, પછી જેનાથી તેનો ભય થયો હોય તે તત્ત્વવાક્યો બોલ્યા.
3.144.25
जानामि ते भयं शक्र दैत्येन्द्रान्नरकात्ततः ।
ऐन्द्रं रप्रार्थयते स्थानं तपःसिद्धेन कर्मणा ॥ ३.१४४.२५ ॥
હે શક્ર, દૈત્યેન્દ્રથી અને તે નરકથી તારો ભય હું જાણું છું. તપથી સિદ્ધ કર્મ વડે તે ઇન્દ્રપદ ઇચ્છે છે.
3.144.26
सोहमेनं तव प्रीत्या तपःसिद्धमपि ध्रुवम् ।
वियुनज्मि देहाद्देवेनद्र मुहूर्तं प्रतिपालय ॥ ३.१४४.२६ ॥
તારા પ્રત્યેના સ્નેહથી, તપથી સિદ્ધ હોવા છતાં, હું તેને ચોક્કસ શરીરથી અલગ કરીશ. હે દેવેન્દ્ર, એક ક્ષણ રાહ જો.
3.144.27
तस्य विष्णुर्महातेजाः पाणिना चेतनां हरत् ।
स पपात ततो भूमौ गिरिराज इवाहतः।
तस्यैतदस्थिसंघातं मायाविनिहतस्य वै ॥ ३.१४४.२७ ॥
મહાતેજસ્વી વિષ્ણુએ હાથથી તેની ચેતના હરી લીધી. ત્યારે તે પર્વતરાજની જેમ આઘાત પામીને ભૂમિ પર પડ્યો. માયાવી વડે મરાયેલા તેનો જ આ અસ્થિસમૂહ છે.
3.144.28
इदं द्वितीयमपरं विष्णो कर्म प्रकाशते ॥ ३.१४४.२८ ॥
હે વિષ્ણુ, આ બીજું અને બીજું એક કર્મ પ્રગટ થાય છે.
3.144.29
नष्टा वसुमती कृत्स्ना पाताले चैव मज्जिता ।
पुनरुद्धरिता तेन वाराहेणैकशृङ्गिणा ॥ ३.१४४.२९ ॥
સમગ્ર પૃથ્વી નષ્ટ થઈને પાતાળમાં ડૂબી ગઈ હતી. તે એકશૃંગી વરાહે તેને ફરી ઉપર ઉઠાવી.
3.144.30
मगवन्विस्तरेणेमां कथां कथय तत्त्वतः ॥ ३.१४४.३० ॥
હે ભગવન્, આ કથા વિસ્તારથી અને યથાર્થ રીતે કહો.
3.144.31
कथं तेन सुरेशेन नष्टा वसुमती तदा ।
योजनानां शतं ब्रह्मन्पुनरुद्धरिता तदा ॥ ३.१४४.३१ ॥
તે દેવરાજે ત્યારે પૃથ્વીનો નાશ કેવી રીતે કર્યો? હે બ્રાહ્મણ, તે સો યોજન સુધી ફરીથી કેવી રીતે ઉંચી કરવામાં આવી?
3.144.32
केन चैव प्रकारेण जगतो धरणी ध्रुवा ।
शिवा देवी महाभागा सर्वसस्यप्ररोहिणी।
कस्य चैव प्रभावाद्धि योजनानां शतं गता ॥ ३.१४४.३२ ॥
કયા પ્રકારે જગતની સ્થિર ધરતી, કલ્યાણકારી મહાદેવી, જે બધા પાકને ઉગાડે છે, અને કોના પ્રભાવથી તે સો યોજન ખસી ગઈ?
3.144.33
श्रोतुं विस्तरशः सर्वं त्वं हि तस्य प्रतिश्रयः ॥ ३.१४४.३३ ॥
તે બધું વિસ્તારથી સાંભળવા માટે, કારણ કે તમે જ તેનો આશ્રય છો.
3.144.34
यत्तेऽहं परिपृष्टोऽस्मि कथामेतां युधिष्ठिर ।
तत्सर्वमखिलेनेह श्रूयतां मम भाषतः ॥ ३.१४४.३४ ॥
યુધિષ્ઠિર, આ કથા વિશે તેં મને જે પૂછ્યું છે તે બધું હું કહું છું તે અહીં સંપૂર્ણપણે સાંભળ.
3.144.35
पुरा कृतयुगे तात वर्तमाने भयंकरे ।
यमत्वं कारयामास आदिदेवः पुरातनः ॥ ३.१४४.३५ ॥
હે વત્સ, પૂર્વે કૃતયુગમાં, ભયંકર સમયમાં, આદિદેવ, પ્રાચીન દેવે યમત્વ કરાવ્યું.
3.144.36
यमत्वं कुर्वतस्तस्य देवदेवस्य धीमतः ।
न तत्र म्रियते कश्चिज्जायते वा तथाऽच्युत ॥ ३.१४४.३६ ॥
યમત્વ કરતા તે બુદ્ધિમાન દેવદેવના સમયમાં ત્યાં કોઈ મરતું નહોતું, કે જન્મતું પણ નહોતું, હે અચ્યુત.
3.144.37
वर्धन्ते पक्षिसङ्घाश्च तथा पशुगवेडकम् ।
गवाश्वं च मृगाश्चैव सर्वे ते पिशिताशनाः ॥ ३.१४४.३७ ॥
પક્ષીઓના ટોળાં, પશુઓ, ગાયો, ઘેટાં, ગાયો અને ઘોડા, હરણો — તે બધાં માંસાહારી — વધી રહ્યાં છે.
3.144.38
तथा पुरुषशार्दूल मानुपाश्च परंतप ।
सहस्रशो ह्ययुतशो वर्धन्ते सलिलं यथा ॥ ३.१४४.३८ ॥
તેમ, હે પુરુષવ્યાઘ્ર, હે શત્રુતાપન, મનુષ્યો પણ હજારો-હજારો, દશ હજારો-દશ હજારો પાણીની જેમ વધી રહ્યા છે.
3.144.39
एतस्मिन्संकुले तात वर्तमाने भयंकरे ।
अतिभाराद्वसुमती योजनानां शतं गता ॥ ३.१४४.३९ ॥
હે તાત, આ ભયંકર ભીડમાં, અતિભારથી પૃથ્વી સો યોજન નીચે ગઈ.
3.144.40
सा वै व्यथितसर्वाङ्गी भारेणाक्रान्तचेतना ।
नारायणं वरं देवं प्रपन्ना शरणं गता ॥ ३.१४४.४० ॥
સર્વ અંગો પીડિત, ભારથી ચેતના દબાયેલી તે શ્રેષ્ઠ દેવ નારાયણને શરણે ગઈ.
3.144.41
भगवंस्त्वत्प्रसादाद्धि तिष्ठेयं सुचिरं त्विह ।
भारेणास्मि समाक्रान्ता न शक्नोस्मि स्म वर्तितुम् ॥ ३.१४४.४१ ॥
હે ભગવન્, તમારી કૃપાથી હું અહીં લાંબા સમય સુધી ટકી શકત — પણ ભારથી દબાયેલી હું ટકી શકતી નથી.
3.144.42
ममेमं भगवन्भारं व्यपनेतुं त्वमर्हसि ।
शरणागताऽस्मि ते देव प्रसादं कुरु मे विभो ॥ ३.१४४.४२ ॥
હે ભગવન્, મારો આ ભાર દૂર કરવો એ તમારી ફરજ છે. હે દેવ, હું તમારે શરણે આવી છું; હે વિભો, મારા પર કૃપા કરો.
3.144.43
तस्यास्तद्वचनं श्रुत्वा भगवानक्षरः प्रभुः ।
प्रोवाच वचनं हृष्टः श्राव्यारसमीरितम् ॥ ३.१४४.४३ ॥
તેનું તે વચન સાંભળીને અક્ષર, સમર્થ ભગવાન પ્રસન્ન થઈને સાંભળવામાં મધુર વચન બોલ્યા.
3.144.44
न ते महि भयं कार्यं भारार्ते वसुधारिणि ।
अयमेवं तथा कुर्मि यथा लध्वी भविष्यसि ॥ ३.१४४.४४ ॥
ભારથી પીડાયેલી, પૃથ્વીને ધારણ કરનારી, તારે ભય ન રાખવો. તું હળવી થાય તેમ હું આ જ રીતે કરીશ.
3.144.45
स तां विसर्जयित्वा तु वसुधां शैलकुण्डलाम् ।
ततो वराहः संवृत्त एकशृङ्गो महाद्युतिः ॥ ३.१४४.४५ ॥
તેને વિદાય આપીને, પર્વતોનાં કુંડળવાળી પૃથ્વીને છોડીને, પછી તે મહાતેજસ્વી વરાહ એકશૃંગી બન્યો.
3.144.46
रक्ताभ्यां नयनाभ्यां तु भयमुत्पादयन्निव ।
धूमं च ज्वलयँल्लक्ष्म्या तत्र देशे व्यवर्धत ॥ ३.१४४.४६ ॥
લાલ આંખોથી જાણે ભય ઉત્પન્ન કરતો, પોતાની કાંતિથી ધુમાડો સળગાવતો તે ત્યાં વધ્યો.
3.144.47
स गृहीत्वा वसुमतीं शृङ्गेणैकेन भास्वता ।
योजनानां शतं वीर समुद्धरति सोऽक्षरः ॥ ३.१४४.४७ ॥
હે વીર, તે અક્ષરે એક ચમકતા શૃંગથી પૃથ્વીને પકડીને સો યોજન ઊંચે ઉઠાવી.
3.144.48
तस्यां चोद्धार्यमाणायां संक्षोभः समजायत ।
देवाः संक्षुभिताः सर्वे ऋषयश्च तपोधनाः ॥ ३.१४४.४८ ॥
તેને ઉપાડવામાં આવતાં ક્ષોભ ઉત્પન્ન થયો. બધા દેવો ક્ષુબ્ધ થયા, અને તપોધન ઋષિઓ પણ.
3.144.49
हाहाभूतमभूत्सर्वं त्रिदिवं व्योम भूस्तथा ।
न पर्यवस्थितः कश्चिद्देवो वा मानुषोपि वा ॥ ३.१४४.४९ ॥
સ્વર્ગ, આકાશ અને પૃથ્વી સર્વ હાહાકારથી ભરાઈ ગયાં. દેવ કે માનવ કોઈ સ્થિર રહી શક્યું નહીં.
3.144.50
ततो ब्रह्माणमासीनं ज्वलमानमिव श्रिया ।
देवाः सर्षिगणाश्चैव उपतस्थुरनेकशः ॥ ३.१४४.५० ॥
ત્યારે તેજથી ઝળહળતા બેઠેલા બ્રહ્મા પાસે દેવો અને ઋષિગણો અનેક સમૂહોમાં આવ્યા.
3.144.51
उपसर्प्य च देवेशं ब्रह्माणं लोकसाक्षिकम् ।
भूत्वा प्राञ्जलयः सर्वे वाक्यमुच्चारयंस्तदा ॥ ३.१४४.५१ ॥
દેવોના સ્વામી, લોકસાક્ષી બ્રહ્મા પાસે જઈ બધાએ હાથ જોડીને ત્યારે આ વચનો કહ્યાં.
3.144.52
लोकाः संक्षुभिताः सर्वे व्याकुलं च चराचरम् ।
समुद्राणां च संक्षोभस्त्रिदशेश प्रकाशते ॥ ३.१४४.५२ ॥
બધા લોકો ક્ષુબ્ધ છે, ચરાચર વ્યાકુળ છે; હે ત્રિદશેશ, સમુદ્રોમાં પણ ક્ષોભ પ્રગટ છે.
3.144.53
सैषा वसुमती कृत्स्ना योजनानां शतं गता ।
किमेतत्किंप्रभावेण येनेदं रव्याकुलं जगत्। ॥ ३.१४४.५३ ॥
આ આખી પૃથ્વી સો યોજન સુધી ફેલાયેલી છે. આ શું છે? કયા પ્રભાવથી આ જગત કોલાહલથી વ્યાકુળ થયું છે?
3.144.54
आख्यातु नो भवाञ्शीघ्रं विसंज्ञाः स्मेह सर्वशः ।
असुरेभ्यो भयं नास्ति युष्माकं कुत्रचित्क्वचित्।
श्रूयतां यत्कृते त्वेष संक्षोभो जायतेऽमराः ॥ ३.१४४.५४ ॥
કૃપા કરીને જલદી કહો; અમે અહીં ચારેબાજુ મૂંઝાયેલા છીએ. અસુરોથી તમને ક્યાંય ક્યારેય ભય નથી. સાંભળો, કોના કારણે આ ક્ષોભ ઉત્પન્ન થાય છે, હે અમરો!
3.144.55
योसौ सर्वत्रगः श्रीमानक्षरात्मा व्यवस्थितः ।
तस्य प्रभावात्संक्षोभस्त्रिदिवस्य प्रकाशते ॥ ३.१४४.५५ ॥
જે સર્વત્ર વ્યાપક, શ્રીમાન, અક્ષરસ્વરૂપે સ્થિત છે, તેમના પ્રભાવથી ત્રિદિવમાં આ સંક્ષોભ પ્રગટ થાય છે.
3.144.56
यैषा वसुमती कृत्स्ना योजनानां शतं गता ।
समुद्धृता पुनस्तेन विष्णुना परमात्मना ॥ ३.१४४.५६ ॥
સો યોજન નીચે ગયેલી આ સમગ્ર વસુમતીને પરમાત્મા વિષ્ણુએ ફરી ઊંચકી લીધી.
3.144.57
तस्यामुद्धार्यमाणायां संक्षोभः समजायत ।
एवं भवन्तो जानन्तु च्छिद्यतां संशयश्च वः ॥ ३.१४४.५७ ॥
તેને ઊંચકતી વખતે સંક્ષોભ ઉત્પન્ન થયો. આ રીતે તમે જાણી લો, અને તમારો સંશય દૂર થાઓ.
3.144.58
क्व तद्भूतं वसुमतीं समुद्धरति हृष्टवत् ।
तं देशं भगवन्ब्रूहि तत्र यास्यामहे वयम् ॥ ३.१४४.५८ ॥
આનંદપૂર્વક વસુમતીને ઊંચકતો તે ભૂત ક્યાં છે? હે ભગવન્, તે સ્થાન કહો; અમે ત્યાં જઈશું.
3.144.59
हन्त गच्छत भद्रं वो नन्दने पशय्त स्थितम् ।
एषोत्र भगवाञ्श्रीमान्मुपर्णः संप्रकाशते ॥ ३.१४४.५९ ॥
ઠીક, તમારું કલ્યાણ થાઓ; જાઓ અને નંદનમાં ઊભેલા એમને જુઓ. અહીં શ્રીમાન ભગવાન સુપર્ણ પ્રકાશી રહ્યા છે.
3.144.60
वारादेणैव रूपेण भगवाँल्लोकभावनः ।
कालानल इवाभाति पृथिवीतलमुद्धरन् ॥ ३.१४४.६० ॥
વરાહ રૂપે જ લોકપાલક ભગવાન પૃથ્વીતળને ઊંચકતા કાલાગ્નિ સમાન પ્રકાશી રહ્યા છે.
3.144.61
एतस्योरसि सुव्यक्तं श्रीवत्समभिराजते ।
पश्यध्वं विबुधाः सर्वे भूतमेतदनामयम् ॥ ३.१४४.६१ ॥
એમની છાતી પર શ્રીવત્સ ચિહ્ન સ્પષ્ટ રીતે શોભે છે. હે દેવો, સૌ જુઓ; આ જીવ નિર્દોષ છે.
3.144.62
ततो दृष्ट्वा महात्मानं श्रुत्वा चामन्त्र्य चामराः ।
पितामहं पुरस्कृत्य जग्मुर्देवा यथागतम् ॥ ३.१४४.६२ ॥
પછી મહાત્માને જોઈને અને તેમની વાત સાંભળીને, વિદાય લઈને, દેવો પિતામહને આગળ રાખીને જેમ આવ્યા હતા તેમ પાછા ગયા.
3.144.63
श्रुत्वा तु तां कथां सर्वे पाण्डवा जनमेजय ।
लोमशादेशितेनाशु यथा जग्मुः प्रहृष्टवत् ॥ ३.१४४.६३ ॥
હે જનમેજય, એ કથા સાંભળીને લોમશના આદેશ પ્રમાણે સર્વ પાંડવો તરત હર્ષભેર ચાલી નીકળ્યા.