มหาภารตะ · อัธยายะ 3.146
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.146.1
ततः प्रयातमात्रेषु पाण्डवेषु महात्मसु ।
पद्भ्यामनुचिता गन्तुं द्रौपदी समुपाविशत् ॥ ३.१४६.१ ॥
จากนั้น เมื่อบรรดาปาณฑพผู้ยิ่งใหญ่เพิ่งออกเดินทางไป พระนางเทราปทีซึ่งไม่คุ้นกับการเดินเท้า จึงนั่งลง
3.146.2
श्रान्ता दुःखपरीता च वातवर्षेण तेन च ।
सौकुमार्याच्च पाञ्चाली संमुमोह तपस्विनी ॥ ३.१४६.२ ॥
พระนางเหนื่อยอ่อนและเต็มไปด้วยความทุกข์ ทั้งเพราะลมและฝนนั้น และเพราะความบอบบางของตนเอง พระนางปาญจาลี ผู้มีลักษณะดั่งนักพรต จึงหมดสติไป
3.146.3
सा कम्पमाना मोहेन बाहुभ्यामसितेक्षणा ।
रवृत्ताभ्यामनुरूपाभ्यामूरू समवलम्बत ॥ ३.१४६.३ ॥
พระนางสั่นสะท้าน ดวงตาดำขลับ และมึนงงเพราะหมดสติ จึงกอดต้นขาอันกลมกลึงและได้รูปของตนไว้ด้วยสองแขน
3.146.4
आलम्बमाना सहितावूरू गजकरोपमौ ।
रपपात सहसा भूमौ वेपन्ती कदली यथा ॥ ३.१४६.४ ॥
พระนางเกาะต้นขาทั้งสองซึ่งเปรียบดั่งงวงช้าง แล้วล้มลงกับพื้นอย่างฉับพลัน สั่นสะท้าน ดั่งต้นกล้วยที่ถูกโค่นล้ม
3.146.5
तां पतन्तीं वरारोहां भज्यमानां लतामिव ।
नकुलः समभिद्रुत्य परिजग्राह वीर्यवान् ॥ ३.१४६.५ ॥
นกุลผู้กล้าหาญวิ่งเข้าไปรับพระนางผู้มีสะโพกงดงามนั้นไว้ ขณะที่พระนางล้มลงดั่งเถาวัลย์ที่ขาดสะบั้น
3.146.6
राजन्पाञ्चालराजस्य सुतेयमसितक्षणा ।
श्रान्ता निपतिता भूमौ तामवेक्षस्व भारत ॥ ३.१४६.६ ॥
ข้าแต่พระราชา ธิดาของกษัตริย์แห่งปาญจาลาผู้นี้ ดวงตาดำขลับ เหนื่อยอ่อน ล้มลงกับพื้นแล้ว ข้าแต่ภารตะ จงทอดพระเนตรนางเถิด
3.146.7
अदुःखार्हा परं दुःखं प्राप्तेयं मृदुगामिनी ।
आश्वासय महाराज तामिमां श्रमकर्शिताम् ॥ ३.१४६.७ ॥
นางไม่สมควรได้รับความทุกข์ แต่กลับประสบทุกข์ใหญ่หลวง ข้าแต่ผู้เดินอย่างแช่มช้อย ข้าแต่มหาราช ขอทรงปลอบโยนนางผู้ซูบผอมเพราะความอ่อนล้านี้เถิด
3.146.8
राजा तु वचनात्तस्य भृशं दुःखसमन्वितः ।
भीमश्च सहदेवश्च सहसा समुपाद्रवन् ॥ ३.१४६.८ ॥
พระราชาเมื่อได้ฟังถ้อยคำนั้นก็เต็มไปด้วยความเศร้าโศกอย่างยิ่ง ภีมะและสหเทวะก็รีบวิ่งเข้ามาทันที
3.146.9
तामवेक्ष्यतु कौन्तेयो विवर्णवदनां कृशाम् ।
अङ्कमानीय धर्मात्मा पर्यदेवयदातुरः ॥ ३.१४६.९ ॥
โอรสของกุนตีผู้มีจิตชอบธรรม เมื่อเห็นนางซึ่งมีใบหน้าซีดเผือดและร่างกายซูบผอม จึงอุ้มนางขึ้นวางบนตัก แล้วคร่ำครวญด้วยความทุกข์ร้อน
3.146.10
कथं वेश्मसु गुप्तेषु स्वास्तीर्णशयनोचिता ।
भूमौ निषतिता शेते सुखार्हा वरवर्णिनी ॥ ३.१४६.१० ॥
เหตุใดนางผู้ควรนอนบนที่นอนปูอย่างดีในเรือนที่มีการคุ้มครอง ผู้ควรแก่ความสุข ผิวพรรณงดงาม จึงมาล้มนอนอยู่บนพื้นดินเช่นนี้เล่า
3.146.11
सुकुमारौ कथं पादौ मुखं च कमलप्रभम् ।
मत्कृतेऽद्य वरार्हायाः श्यामतां समुपागतम् ॥ ३.१४६.११ ॥
เท้าอันบอบบางและใบหน้าที่งามดั่งดอกบัวของนางเหตุใดจึงคล้ำหมองลงวันนี้เพราะข้า นางผู้สมควรได้รับสิ่งที่ดีที่สุด
3.146.12
किमिदं द्यूतकामेन मया कृतमबुद्धिना ।
आदाय कृष्णां चरता वने मृगगणाकुले ॥ ३.१४६.१२ ॥
ข้าซึ่งเป็นคนโง่เขลา หลงใหลในการเล่นพนัน ได้ทำสิ่งนี้อะไรลงไป พาพระกฤษณาเที่ยวพเนจรในป่าที่เต็มไปด้วยฝูงกวาง
3.146.13
सुखं प्राप्स्यसि कल्याणि पाण्डवान्प्राप्य वै पतीन् ।
इतिद्रुवदराजेन पित्रा दत्ताऽयतेक्षणा ॥ ३.१४६.१३ ॥
ข้าแต่ผู้เป็นมงคล เมื่อได้ปาณฑพเป็นสามี เจ้าจะได้พบความสุข ดังที่บิดาของเจ้า พระราชาแห่งทรุวทะ ได้ประทานเจ้าให้ ข้าแต่ผู้มีดวงตายาวงาม
3.146.14
तत्सर्वमानवाप्येयं श्रमशोकाद्विकर्शिता ।
शेते निपतिता भूमौ पापस्य मम कर्मभिः ॥ ३.१४६.१४ ॥
ทุกสิ่งนั้นไม่อาจได้มาเลย นางซูบผอมเพราะความเหน็ดเหนื่อยและความเศร้าโศก นอนล้มอยู่บนพื้นดินเพราะการกระทำของข้า ผู้เป็นบาปนี้
3.146.15
तथा लालप्यमाने तु धर्मराजे युधिष्ठिरे ।
धौम्यप्रभृतयः सर्वे तत्राजग्मुर्द्विजोत्तमाः ॥ ३.१४६.१५ ॥
ขณะที่พระธรรมราชายุธิษฐิระกำลังคร่ำครวญเช่นนั้น โธมยะและบรรดาพราหมณ์ผู้ประเสริฐทั้งปวงก็เดินทางมาถึงที่นั้น
3.146.16
ते समाश्वासयामासुराशीर्भिश्चाप्यपूजयन् ।
राक्षोघ्नांश्च तथा मन्त्राञ्जेपुश्चक्रुश्च ते क्रियाः ॥ ३.१४६.१६ ॥
พวกท่านปลอบโยนพระองค์ ถวายพรให้พร และสวดมนตร์ที่ขับไล่รากษส แล้วประกอบพิธีกรรมทั้งหลาย
3.146.17
पठ्यमानेषु मन्त्रेषु शान्त्यर्थं परमर्षिभिः ।
स्पृश्यमाना करैः शीतैः पाण्डवैश्च मुहुर्मुहुः ॥ ३.१४६.१७ ॥
ขณะที่บรรดามหาฤๅษีสวดมนตร์เพื่อความสงบ และปาณฑพทั้งหลายก็ลูบนางด้วยมือเย็นซ้ำแล้วซ้ำเล่า
3.146.18
सेव्यमाना च शीतेन जलमिश्रेण वायुना ।
पाञ्चाली सुखमासाद्य लेभे चेतः शनैः शनैः ॥ ३.१४६.१८ ॥
พระนางปาญจาลีได้รับการพัดด้วยลมเย็นผสมไอน้ำ จึงพบความสุขสบาย และค่อย ๆ กลับคืนสติ
3.146.19
परिगृह्यच तां दीनां कृष्णामजिनसंस्तरे ।
पार्था विश्रामयामासुर्लब्धसंज्ञां तपस्विनम् ॥ ३.१४६.१९ ॥
โอรสของปฤถาช่วยกันพยุงพระกฤษณาผู้ทุกข์ระทมขึ้น วางนางลงบนที่นอนหนังกวาง และให้นักพรตหญิงผู้ฟื้นสติแล้วได้พักผ่อน
3.146.20
तस्या यमौ रक्ततलौ पादौ पूजितलक्षणौ ।
कराभ्यां किणजाताभ्यां शनकैः संववाहतुः ॥ ३.१४६.२० ॥
ฝาแฝดทั้งสองนวดฝ่าเท้าสีแดงที่มีลักษณะมงคลของนางอย่างแผ่วเบา ด้วยมือที่แข็งกร้านเพราะหนังด้าน
3.146.21
पर्याश्वासयदप्येनां धर्मराजो युधिष्ठिरः ।
उवाच च कुरुश्रेष्ठो भीमसेनमिदं वचः ॥ ३.१४६.२१ ॥
พระธรรมราชายุธิษฐิระปลอบโยนนางอย่างทั่วถึงแล้ว และเจ้าแห่งกุรุได้กล่าวถ้อยคำเหล่านี้แก่ภีมเสน
3.146.22
बहवः पर्वता मीम विषमा हिमदुर्गमाः ।
तेषु कृष्णा महाबाहो कथं नु विचरिष्यति ॥ ३.१४६.२२ ॥
ภีมะเอ๋ย มีภูเขาหลายลูกที่ขรุขระ ยากจะผ่านไปได้เพราะหิมะ ผู้มีแขนทรงพลังเอ๋ย เกฤษณาจะท่องไปในที่เหล่านั้นได้อย่างไรกัน
3.146.23
त्वां राजन्राजपुत्रीं च यमौ च पुरुषर्षभ ।
स्वयं नेष्यामि राजेनद्र मा विषादे मनुः कृथाः ॥ ३.१४६.२३ ॥
ข้าพระองค์เองจะอุ้มท่าน ราชกุมารี และฝาแฝดทั้งสองไปเอง ผู้ประเสริฐในหมู่มนุษย์เอ๋ย ข้าแต่พระราชาแห่งกษัตริย์ อย่าให้จิตของท่านจมลงในความท้อแท้เลย
3.146.24
अथवा यो मया जातो विहगो मद्बलोपमः ।
वहेदनघ सर्वान्नो वचनात्ते घटोत्कचः ॥ ३.१४६.२४ ॥
หรือไม่ก็ให้ฆโฏตกจะ นกที่เกิดจากข้า และเทียบเท่าพละกำลังของข้า จงอุ้มพวกเราทั้งหมดตามถ้อยคำของท่าน ผู้ไร้มลทินเอ๋ย